I SA/Bd 204/05
WyrokWSA w Bydgoszczy2005-06-01
Skład orzekający: Izabela Najda-Ossowska, Leszek Kleczkowski, Urszula Wiśniewska
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy sprzedaż samochodu osobowego, który podatnik sprowadził na własne potrzeby i użytkował prywatnie, powoduje utratę zwolnienia podmiotowego w podatku od towarów i usług na podstawie art. 14 ust. 10 pkt 1 lit. b ustawy o VAT i podatku akcyzowym, jeśli podatnik nie działał jako przedsiębiorca w rozumieniu ustawy?Ratio decidendi
Sąd uznał, że organy podatkowe błędnie zastosowały art. 14 ust. 10 pkt 1 lit. b ustawy o VAT i podatku akcyzowym. Przepis ten dotyczy podatników, którzy sprzedają wyroby akcyzowe. Kluczowe jest ustalenie, czy sprzedaż samochodu była czynnością wykonywaną przez podatnika w rozumieniu ustawy (tj. z zamiarem częstotliwego wykonywania takich czynności), czy też była to czynność jednorazowa, niezwiązana z działalnością gospodarczą. W niniejszej sprawie materiał dowodowy wskazywał, że skarżący zajmował się pośrednictwem, a sprzedaż samochodu była czynnością jednorazową, co wykluczało zastosowanie przepisu o utracie zwolnienia podmiotowego.Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła decyzji Dyrektora Izby Skarbowej utrzymującej w mocy decyzję Naczelnika Urzędu Skarbowego, która określiła skarżącemu M. S. nadwyżkę podatku należnego nad naliczonym w podatku od towarów i usług za okres od sierpnia do grudnia 2000 r. Organy podatkowe uznały, że skarżący utracił prawo do zwolnienia podmiotowego w VAT w związku ze sprzedażą samochodu osobowego F. w dniu 9 sierpnia 2000 r., co skutkowało obowiązkiem składania deklaracji VAT-7 i odprowadzania podatku. Skarżący wniósł skargę do sądu, zarzucając naruszenie prawa materialnego i przepisów postępowania.Rozstrzygnięcie
Uchylenie zaskarżonej decyzji Dyrektora Izby Skarbowej w B. oraz określenie, że decyzja nie może być wykonana w całości. Zasądzenie od Dyrektora Izby Skarbowej na rzecz skarżącego kwoty 2800,00 zł tytułem zwrotu kosztów postępowania. Umorzenie postępowania z wniosku o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Izabela Najda-Ossowska, Sędziowie Sędzia WSA Leszek Kleczkowski, asesor sądowy Urszula Wiśniewska (spr.), Protokolant Sarah Sobecka – Kucharczyk, po rozpoznaniu w dniu 01 czerwca 2005r. na rozprawie sprawy ze skargi M. S. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w B. z dnia [...] 2005r. Nr [...] w przedmiocie podatku od towarów i usług za poszczególne miesiące od sierpnia do grudnia 2000 r. 1. uchyla zaskarżoną decyzję 2. określa, że zaskarżona decyzja nie może być wykonana całości 3. zasądza od Dyrektora Izby Skarbowej w B. na rzecz skarżącego kwotę 2800,00 zł (dwa tysiące osiemset) tytułem zwrotu kosztów postępowania 4. umarza postępowanie z wniosku o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji
I SA/Bd 204/05
UZASADNIENIE
Zaskarżoną decyzją Dyrektor Izby Skarbowej w B. utrzymał w mocy decyzję Naczelnika Urzędu Skarbowego w R. z dnia [...] 2004r. Nr [...] określającej nadwyżkę podatku należnego nad naliczonym podlegającą wpłacie w podatku od towarów i usług za miesiące od sierpnia do grudnia 2000r.
W uzasadnieniu wskazano, iż organ pierwszej instancji ustalił na podstawie danych z dokumentów celnych SAD uzupełnionych zeznaniami świadków, że w 2000r. pan M. S. dokonywał sprzedaży usług transportowych polegających na sprowadzaniu do Polski na rzecz indywidualnych odbiorców samochodów (np. samochodu osobowego S. dla pana M. R., V. dla pana W. W., S. dla pana M. L., F. dla pana L. A., F. dla pana A. L.- szczegółowo wymieniono osoby oraz sprowadzone dla nich samochody na str. 3 uzasadnienia zaskarżonej decyzji); a także sprzedaży w dniu 09 sierpnia 2000r. samochodu osobowego marki F. panu P. P. W przypadkach sprowadzanych z zagranicy samochodów dla innych osób M. S. występował jako pośrednik w kupnie sprzedaży tych samochodów , dokonując wyszukania samochodu odpowiadającego wymaganiom klienta , zapłaty w jego imieniu za samochód. Zapłata ta wchodziła w skład kwoty płaconej za sprowadzenie samochodu, naprawę i części zamienne.
Z uwagi na fakt, iż przedmiotem sprzedaży dokonanej w dniu 09 sierpnia 2000r. był wyrób akcyzowy (samochód osobowy) wymieniony w załączniku nr 6 do ustawy w ocenie organów podatkowych podatnik utracił prawo do zwolnienia podmiotowego w podatku od towarów i usług na podstawie art.14 ust. 10 pkt 1 lit b ustawy z dnia 08 stycznia 1993r. W konsekwencji zobowiązany był do złożenia zgłoszenia rejestracyjnego oraz składania co miesiąc deklaracji VAT-7 począwszy od miesiąca sierpnia 2000r. Organ pierwszej instancji stwierdzając, że podatnik prowadził urządzenia księgowe , w których nie dokumentował obrotu w pełnej wysokości oraz nie składał deklaracji podatkowych i nie odprowadzał podatku od towarów i usług , określił wartość nie zaewidencjonowanej sprzedaży za okres od sierpnia do grudnia 2000r. i ustalił łączny obrót podlegający opodatkowaniu za poszczególne miesiące w oparciu o przepisy art. 15 ust. 1 ustawy o podatku od towarów i usług , określając podatek przy zastosowaniu stawki 22 %.
W ocenie organu odwoławczego przyjęty przez organ pierwszej instancji sposób określania wartości nie zaewidencjonowanej sprzedaży polegający na pomniejszeniu kwoty zapłaconej przez nabywcę samochodu o poniesione koszty wynikające z dokumentu SAD, znajduje uzasadnienie w wyczerpująco zebranym materiale dowodowym.
Dodatkowo Dyrektor Izby Skarbowej podkreślił, iż za sprowadzane samochody i ewentualne ich naprawy podatnik nie wystawiał żadnych rachunków ani faktur VAT co potwierdzili świadkowie zeznając do protokół przesłuchania świadków.
W skardze do Sądu Administracyjnego strona działając przez pełnomocnika wniosła o uchylenie decyzji Dyrektora Izby Skarbowej w B. w całości, zasadzenie kosztów postępowania w tym kosztów zastępstwa procesowego według norm przepisanych oraz wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji .
Decyzji zarzucono:
- naruszenia prawa materialnego art. 15 ust. 1 ustawy z dnia 08 stycznia 1993r. poprzez jego niewłaściwe zastosowanie pozwalające na ustalenie zawyżonego obrotu u skarżącego,
- naruszenie przepisów postępowania a w szczególności zasady zaufania obywateli do organów skarbowych – art. 121 , prawdy obiektywnej art. 122 Ordynacji podatkowej oraz art. 187, 188, 191 i 193 Ordynacji podatkowej związanych z przebiegiem postępowania dowodowego których naruszenie miało istotny wpływ na rozstrzygnięcie sprawy.
W uzasadnieniu skarżący podnosi, iż materiał dowodowy zebrany przez organy podatkowe jest niepełny albowiem nie wyjaśniono wątpliwości zasygnalizowanych przez podatnika dotyczących wiarygodności zeznań świadków : W. W., R. F. jak również potrzeby przesłuchania innych uczestników biorących udział w imporcie samochodów osobowych w szczególności pana G. Ś.
Ponadto skarżący wskazuje, iż organy podatkowe nie uwzględniły faktu , iż w celu dokonania odprawy celnej obligatoryjnym elementem postępowania było zlecenie wyceny wskazanemu biegłemu rzeczoznawcy. Koszty z tego tytułu ponosił importer – pośrednik a cena stanu pojazdu była dokonywana przez rzeczoznawcę na rzecz przyszłego nabywcy. Podobnie strony umawiały się co do kosztów tłumaczeń.
Dodatkowo podniesiono, iż świadkowie przesłuchiwani byli pobieżnie wg schematycznie zadawanych pytań niejednokrotnie w ramach pomocy prawnej. Wskazano ,iż siedmiodniowy termin zakreślony przez organ skarbowy stosownie do art. 190 par. 1 Ordynacji podatkowej również nie został zachowany.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył co następuje.
Skarga jest zasadna , aczkolwiek z innych powodów niż wskazane w skardze.
Sąd administracyjny bada zgodność zaskarżonej decyzji z punktu widzenia jej legalności, tj. zgodności decyzji z przepisami powszechnie obowiązującego prawa. Z art.145 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz.1270 ze zm.) wynika, że zaskarżona decyzja winna ulec uchyleniu wtedy, gdy Sąd stwierdzi naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania lub inne naruszenie przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć wpływ na wynik sprawy.
Z ustaleń dokonanych przez organy podatkowe w trakcie prowadzonego postępowania wynikało, iż skarżący prowadząc działalność gospodarczą w zakresie usług mechaniki pojazdowej, blacharstwa i lakiernictwa auto holowania oraz pośrednictwa w kupnie-sprzedaży samochodów sprowadzanych z zagranicy w prowadzonej ewidencji przychodów nie ewidencjonował części obrotu z tytułu wykonywanych usług związanych z czynnościami sprowadzania samochodów osobowych na zlecenie osób trzecich. Ponadto ustalono, iż za miesiące od sierpnia do grudnia 2000r. skarżący nie odprowadził należnego podatku od towarów i usług oraz nie składał deklaracji podatkowych VAT-7. W ocenie organów podatkowych skarżący był do tego zobowiązany z uwagi na utratę z dniem 09 sierpnia 2000r. prawa do podmiotowego zwolnienia od opodatkowania tym podatkiem na mocy art. 14 ust. 10 pkt 1 lit. b ustawy z dnia 08 sierpnia 1993r. o podatku od towarów i usług oraz o podatku akcyzowym (Dz. U. Nr 11, poz. 50 ze zm.).
Zgodnie z art. 14 ust. 1 pkt 1 cyt. ustawy zwalnia się od podatku podatników u których wartość sprzedaży towarów w rozumieniu art. 2 ust. 1 i 3 a także wartość eksportu towarów lub usług nie przekroczyła łącznie w poprzednim roku podatkowym kwoty wyrażonej w złotych odpowiadającej kwocie 10.000 EURO. Natomiast stosownie do art. 14 ust. 10 pkt 1 lit. b ustawy o podatku od towarów i usług zwolnień o których mowa w ust. 1 ,5 i 6 nie stosuje się do podatników (...) sprzedających wyroby akcyzowe , z wyjątkiem wyrobów wymienionych w załączniku nr 6 poz. 2a,8,9,11,17. Załącznik nr 6 zawierający wykaz wyrobów akcyzowych w poz. 5 wymienia samochody osobowe.
Organy podatkowe wskazują , iż w dniu 09 sierpnia 2000r. skarżący dokonał sprzedaży samochodu osobowego F. sprowadzonego w miesiącu styczniu 2000r. na własne nazwisko i wykorzystywanego dla własnych potrzeb. Z faktu tego, odwołując się do treści art. 14 ust. 10 pkt 1 lit. b wywodzą utratę przez skarżącego zwolnienia podmiotowego wynikającego z art. 14 ust. 1 pkt 1 powołanej ustawy i powstanie obowiązku złożenia zgłoszenia rejestracyjnego dla podatku od towarów i usług oraz składania miesięcznych deklaracji podatkowych VAT-7.
Nie jest sporne w sprawie, iż skarżący w dniu 27 stycznia 2000r. (data z dokumentu odprawy celnej) sprowadził na polski obszar celny samochód osobowy F., który w dniu 09 sierpnia 2000r, sprzedał P. P. Z pisma z dnia 25 października 2004r. stanowiącego "wyjaśnienia do odwołania z dnia [...] 2004r. od decyzji [...] z dnia [...] 2004r." wynika, iż przedmiotowy samochód skarżący sprowadził na własne potrzeby i zarejestrował go w ówczesnym wydziale komunikacji w B. na tablicach próbnych; wydano mu tymczasowy dowód rejestracyjny; dokonał opłaty OC i użytkował pojazd. Natomiast w odwołaniu z dnia [...] 2004r. od decyzji z dnia [...] 2004r. skarżący podkreślił, iż używał samochód do celów prywatnych dla rodziny, samochodem tym jeździła żona i dzieci.
W ocenie Sądu organy podatkowe błędnie przyjęły w niniejszej sprawie, iż sprzedaż samochodu osobowego dokonana w dniu 09 sierpnia 2000r. spowodowała utratę zwolnienia podmiotowego z mocy art. 14 art. 10 pkt 1 lit b ustawy o podatku od towarów i usług oraz o podatku akcyzowym. Powołany bowiem artykuł odnosi się do "podatników" a zatem podmiotów określonych w art. 5 ust.1 cyt. ustawy. Zgodnie z zaś z art. 5 ust. 1 podatnikami są osoby prawne jednostki organizacyjne nie mające osobowości prawnej oraz osoby fizyczne mające siedzibę lub miejsce zamieszkania na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej , jeżeli wykonują we własnym imieniu i na własny rachunek czynności o których mowa w art. 2 , w okolicznościach wskazujących na zamiar ich wykonywania w sposób częstotliwy , nawet jeżeli zostały wykonane jednorazowo a także wówczas gdy czynności te polegają na jednorazowej sprzedaży rzeczy w tym celu nabytej.
Uzasadnienie decyzji zarówno pierwszej jak i drugiej instancji w ogóle nie analizuje czy skarżący sprzedając samochód marki F. działał jak podatnik tj. czy miał zamiar wykonywania czynności sprzedaży samochodów w sposób częstotliwy czy też raczej była to czynność wykonana jednorazowo. Zgromadzony zaś w sprawie materiał dowodowy wskazuje, iż skarżący nigdy wcześniej ani potem nie występował jako sprzedawca sprowadzonych samochodów, zajmując się jedynie pośrednictwem.
Uznając, że zaskarżona decyzja z dnia [...] 2005r. wydana została z takim naruszeniem prawa, które spełnia przesłanki z art. 145 § 1 pkt 1lit.a i lit. c ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 z późn. zm.), Sąd orzekł jak w sentencji. Na podstawie art. 152 cyt. ustawy określił, iż zaskarżona decyzja nie może być wykonana w całości . Jednocześnie Sąd na podstawie art. 200 i art. 205 par. 2 orzekł o kosztach. Mając zaś na uwadze fakt, iż zawarty w skardze wniosek o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji nie został rozstrzygnięty do dnia rozprawy Sąd umorzył postępowanie w tym zakresie.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 16.07.2026. · Źródło