I SA/Bd 212/15

WyrokWSA w Bydgoszczy2015-06-16

Skład orzekający: Mirella Łent, Halina Adamczewska-Wasilewicz, Jarosław Szulc

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy zarzut prowadzenia egzekucji administracyjnej przez niewłaściwy organ jest zasadny, gdy organ egzekucyjny (Dyrektor Oddziału ZUS) prowadzi postępowanie na podstawie tytułów wykonawczych dotyczących składek, które nie są tożsame z należnościami objętymi postępowaniem prowadzonym przez inny organ (Naczelnika Urzędu Skarbowego)?
Ratio decidendi
Zarzut prowadzenia egzekucji przez niewłaściwy organ nie jest zasadny, jeśli tytuły wykonawcze, na podstawie których organ egzekucyjny (Dyrektor ZUS) prowadzi postępowanie, dotyczą należności, które nie są tożsame z należnościami objętymi postępowaniem prowadzonym przez inny organ (Naczelnika Urzędu Skarbowego). Dyrektor Oddziału ZUS jest właściwym organem egzekucyjnym do prowadzenia postępowania w zakresie należności z tytułu składek na ubezpieczenia społeczne, zdrowotne oraz Fundusz Pracy i Fundusz Gwarantowanych Świadczeń Pracowniczych.
Stan faktyczny
Skarżący złożył zarzuty w sprawie prowadzenia egzekucji administracyjnej przez Dyrektora Oddziału ZUS, twierdząc, że egzekucja jest prowadzona przez niewłaściwy organ z uwagi na zbieg egzekucji z Naczelnikiem Urzędu Skarbowego. Organy administracji obu instancji odmówiły uwzględnienia zarzutu, wskazując, że tytuły wykonawcze ZUS dotyczą innych należności niż te objęte postępowaniem Naczelnika Urzędu Skarbowego, a Dyrektor ZUS jest właściwym organem do egzekwowania składek. Skarżący wniósł skargę do WSA, domagając się unieważnienia postanowienia Dyrektora Izby Skarbowej.
Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Mirella Łent Sędziowie: Sędzia WSA Halina Adamczewska-Wasilewicz (spr.) Sędzia WSA Jarosław Szulc Protokolant: Referent- stażysta Katarzyna Gołda po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 16 czerwca 2015 r. sprawy ze skargi I. C. na postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej w B. z dnia [...] nr [...] w przedmiocie odmowy uwzględnienia zarzutu w sprawie prowadzenia egzekucji administracyjnej. 1. oddala skargę 2. zasądza od Skarbu Państwa Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Bydgoszczy na rzecz adwokata P. S. kwotę 295,20 zł (dwieście dziewięćdziesiąt pięć dwadzieścia) tytułem nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu. Dyrektor Oddziału Zakładu Ubezpieczeń Społecznych w B. prowadzi z majątku skarżącego postępowanie egzekucyjne na podstawie tytułów wykonawczych z dnia 6 października 2014r. oznaczonych numerami od [...] do [...]. W toku prowadzonego postępowania, organ egzekucyjny zawiadomieniami z dnia 6 października 2014r. dokonał zajęcia wierzytelności z rachunku bankowego u dłużnika zajętej wierzytelności - Banku [...]. Zawiadomienia te wraz z odpisami tytułów wykonawczych doręczono skarżącemu w dniu 8 października 2014r. Zastosowany środek egzekucyjny okazał się nieskuteczny. W odpowiedzi na wskazane wyżej zajęcia dłużnik zajętej wierzytelności poinformował organ egzekucyjny w piśmie z dnia 31 października 2014r., że rachunek bankowy został wypowiedziany przez zobowiązanego w dniu 18 kwietnia 2013r. Pismem z dnia 11 października 2014r. (nadanym w dniu 13 października 2014r.) skarżący złożył zarzuty w sprawie prowadzenia egzekucji administracyjnej z wnioskiem o unieważnienie wystawionych tytułów wykonawczych z uwagi na prowadzenie egzekucji przez niewłaściwy organ egzekucyjny. Argumentując zasadność wniesionego środka prawnego wskazał, że ze względu na zbieg egzekucji administracyjnych prowadzonych przez Dyrektora Zakładu Ubezpieczeń Społecznych w B. oraz przez Naczelnika Urzędu Skarbowego w Ż., łączne prowadzenie egzekucji stosownie do art. 63 ustawy z dnia 17 czerwca 1966r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (Dz.U. z 2014r. poz. 1619) – dalej jako: "u.p.e.a.", przejął Naczelnik Urzędu Skarbowego w Ż. W ocenie skarżącego, tak prowadzone podwójne postępowanie jest niezgodne z przepisami prawa oraz z zasadami praworządności, z ustawą o swobodzie działalności gospodarczej oraz z konstytucyjnymi prawami obywatelskimi. Dyrektor Oddziału Zakładu Ubezpieczeń Społecznych w B. postanowieniem z dnia [...] listopada 2014r. odmówił uwzględnienia zarzutu, zgłoszonego w trybie art. 33 § 1 pkt 9 u.p.e.a. w sprawie prowadzenia egzekucji administracyjnej na podstawie tytułów wykonawczych oznaczonych numerami od [...] do [...]. Na powyższe rozstrzygnięcie skarżący złożył zażalenie, w którym podniósł argumentację tożsamą, jak w zgłoszonych zarzutach. Ponadto wyjaśnił, że nie prowadzi już działalności gospodarczej, a zakład jest zarejestrowany tylko z uwagi na fakt, iż skarżący występuje jako strona w postępowaniu sądowym. Wskazał jednocześnie, że jest inwalidą II grupy z koniecznością korzystania z pomocy osób trzecich. Poinformował także, że miał zobowiązania wobec Zakładu Ubezpieczeń Społecznych w kwocie ok. [...] zł, co określił we wniosku o przyznanie pomocy "de minimis" skierowanym do Naczelnika Urzędu Skarbowego w Ż. jako organu reprezentującego zarówno Urząd Skarbowy, jak i Zakład Ubezpieczeń Społecznych. Dodatkowo zwrócił się o udzielenie odpowiedzi z jakiego tytułu i na jakiej podstawie prawnej Urząd Skarbowy w Ż. prowadzi nadal postępowanie egzekucyjne na zlecenie Zakładu Ubezpieczeń Społecznych. Postanowieniem z dnia [...] grudnia 2014r. Dyrektor Izby Skarbowej w B. utrzymał w mocy zaskarżone postanowienie Dyrektora Oddziału Zakładu Ubezpieczeń Społecznych w B. z dnia [...] listopada 2014r. Na wstępie organ przytoczył treść art. 33 u.p.e.a. i wskazał, że organ egzekucyjny zgłoszony w niniejszej sprawie zarzut w sprawie prowadzenia egzekucji administracyjnej, trafnie zakwalifikował jako zarzut z art. 33 § 1 pkt 9 tej ustawy, tj. prowadzenie egzekucji przez niewłaściwy organ. Dyrektor Izby Skarbowej dokonując analizy i oceny postępowania egzekucyjnego prowadzonego przez Dyrektora Oddziału Zakładu Ubezpieczeń Społecznych w B. pod kątem zgłoszonego zarzutu podał, że będące podstawą prowadzenia niniejszego postępowania egzekucyjnego tytuły wykonawcze z dnia 6 października 2014r. oznaczone numerami od [...] do [...] nie są, wbrew twierdzeniom zawartym zarówno w zarzutach, jak i zażaleniu, przedmiotem postępowania prowadzonego przez Naczelnika Urzędu Skarbowego w Ż. Co do wskazanych tytułów wykonawczych nie wystąpił zbieg egzekucji administracyjnych. Organ podał, że zastosowany środek w postaci zajęcia rachunku bankowego u dłużnika zajętej wierzytelności Bank [...], dokonany zawiadomieniami z dnia 6 października 2014r., okazał się nieskuteczny. Dłużnik zajętej wierzytelności w piśmie z dnia 31 października 2014r. poinformował organ egzekucyjny, że umowa rachunku bankowego została wypowiedziana przez skarżącego w dniu 18 kwietnia 2014r. Organ ustalił, że Naczelnik Urzędu Skarbowego w Ż. prowadził z majątku skarżącego postępowanie egzekucyjne na skutek zbiegu egzekucji administracyjnych do rachunku bankowego w Banku [...], jednakże na podstawie tytułów wykonawczych o numerach: [...],[...],[...],[...],[...],[...],[...]. Tytuły te wobec okoliczności wypowiedzenia rachunku bankowego zostały zwrócone do Dyrektora Oddziału Zakładu Ubezpieczeń Społecznych w B. Zatem, w ocenie Dyrektora Izby Skarbowej, nie znajduje potwierdzenia w stanie faktycznym oraz prawnym sprawy okoliczność prowadzenia postępowania egzekucyjnego na podstawie tytułów wykonawczych z dnia 6 października 2014r. oznaczonych numerami od [...] do [...], przez niewłaściwy organ. W złożonej do tut. Sądu skardze strona wniosła o unieważnienie postanowienia Dyrektora Izby Skarbowej w B. z uwagi na błędy merytoryczne, formalno-prawne oraz niezgodność ze stanem faktycznym. W uzasadnieniu skargi podniosła, że pismem z dnia 11 października 2014r. skierowanym do Dyrektora Oddziału Zakładu Ubezpieczeń Społecznych w B. wskazała na zarzut prowadzenia postępowania egzekucyjnego przez niewłaściwy organ egzekucyjny. Podstawą zarzutu wobec Dyrektora Zakładu Ubezpieczeń Społecznych w B. było przekazanie prowadzenia postępowania egzekucyjnego do Naczelnika Urzędu Skarbowego w Ż., a następnie w wyniku wtórnego postępowania (które kwestionuje) wystawienie ponowne tytułów wykonawczych do tych samych zdarzeń, rozszerzając ich zakres o okres nieprowadzenia działalności i nadając nową numerację. Skarżący oświadczył, że wszelkie dane związane ze sprawą składał do Naczelnika Urzędu Skarbowego w Ż. jako organu uprawnionego. Dodał, że Naczelnik Urzędu Skarbowego w Ż. potwierdza prowadzenie postępowania egzekucyjnego w zakresie tytułów wykonawczych wystawionych przez Zakład Ubezpieczeń Społecznych Oddział w B. Inspektorat w Ż. oraz, iż dalsze prowadzenie egzekucji przez Naczelnika Urzędu Skarbowego w Ż. jest niemożliwe i przesyła tytuły wykonawcze celem kontynuowania postępowania egzekucyjnego przez Dyrektora ZUS. Ponadto skarżący wniósł o zbadanie przez Sąd na jakiej podstawie ZUS nalicza obciążenia z tytułu prowadzenia działalności gospodarczej, skoro skarżący zaprzestał jej prowadzenia, co zostało wielokrotnie weryfikowane przez kontrolerów skarbowych oraz przez MGOPS w J. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie, podtrzymując dotychczasowe stanowisko w sprawie. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: I. Zgodnie z art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę administracji publicznej. Kontrola, o której mowa sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Na podstawie art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012r. poz. 270 zm.) – dalej p.p.s.a., sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej i stosują środki określone w ustawie. W myśl zaś art. 145 § 1 p.p.s.a. sąd uwzględniając skargę na decyzję lub postanowienie: 1) uchyla decyzję lub postanowienie w całości albo w części, jeżeli stwierdzi: a) naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, b) naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego, c) inne naruszenie przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy; 2) stwierdza nieważność decyzji lub postanowienia w całości lub w części, jeżeli zachodzą przyczyny określone w art. 156 kodeksu postępowania administracyjnego lub w innych przepisach; 3) stwierdza wydanie decyzji lub postanowienia z naruszeniem prawa, jeżeli zachodzą przyczyny określone w kodeksie postępowania administracyjnego lub w innych przepisach. Przechodząc do oceny zgodności z prawem zaskarżonego postanowienia stwierdzić należy, że skarga nie zasługuje na uwzględnienie. II. Na podstawie art. 18 u.p.e.a., jeżeli przepisy ustawy nie stanowią inaczej, w postępowaniu egzekucyjnym mają odpowiednie zastosowanie przepisy kodeksu postępowania administracyjnego. W orzecznictwie nie budzi wątpliwości, że w postępowaniu egzekucyjnym stosuje się odpowiednio zasady zawarte w kodeksie postępowania administracyjnego, w tym zasadę praworządności zawartą w art. 6 k.p.a., zgodnie z którą organy administracji publicznej działają na podstawie przepisów prawa oraz zasadę prawdy obiektywnej, wyrażoną w art. 7 k.p.a., którą w postępowaniu egzekucyjnym stosuje się w przypadkach, gdy organ egzekucyjny prowadzi postępowanie wyjaśniające (D. Jankowiak "Ustawa o postępowaniu egzekucyjnym w administracji - Komentarz 2007" str. 208-209) . W ocenie Sądu, Dyrektor Izby Skarbowej nie naruszył w sposób istotny ww. zasad, które miałoby wpływa na wynik sprawy, a zaskarżone postanowienie znajduje oparcie w obwiązujących przepisach prawa. Nie budzą także wątpliwości okoliczności faktyczne istotne dla oceny zasadności podniesionych zarzutów wynikające z dokumentów. Podać należy, że w przedmiotowej sprawie postępowanie egzekucyjne toczyło się przeciwko skarżącemu na podstawie tytułów wykonawczych oznaczonych numerami od [...] do [...] wystawionych w dniu 6 października 2014r. przez Zakład Ubezpieczeń Społecznych Oddział w B. Tytułami wykonawczymi objęte zostały należności, które miał obowiązek uiścić skarżący z tytułu składek na ubezpieczenie społeczne, zdrowotne oraz Fundusz Pracy i Fundusz Gwarantowanych Świadczeń Pracowniczych. Tytuły wykonawcze zostały doręczone zobowiązanemu w dniu 8 października 2014r. (k. [...] akt administracyjnych). Na wstępie rozważań wyjaśnić należy, że niniejsza sprawa odnosi się do problematyki zarzutów zgłoszonych w postępowaniu egzekucyjnym i tylko w tym zakresie stanowi przedmiot rozpoznania oraz rozstrzygnięcia Sądu. Zarzuty w sprawie prowadzenia postępowania egzekucyjnego są podstawowym środkiem służącym ochronie interesów zobowiązanego w postępowaniu egzekucyjnym. Zarzuty te - zgodnie z art. 27 § 1 pkt 9 u.p.e.a. - zobowiązany może zgłosić do organu egzekucyjnego w terminie 7 dni od daty doręczenia mu odpisu tytułu wykonawczego. Już na samym początku Sąd zauważa, że w orzecznictwie sądowym ukształtował się pogląd, podzielany przez skład rozpoznający sprawę, iż postępowanie w przedmiocie zarzutów w postępowaniu egzekucyjnym może toczyć się jedynie w ramach nakreślonych przez zgłaszającego te zarzuty w terminie otwartym na ich zgłoszenie (zob.: wyrok NSA w Warszawie z dnia 27 stycznia 2012r., sygn. akt FSK 1435/10, LEX nr 1113603). Zarzuty w postępowaniu egzekucyjnym są bowiem środkiem zaskarżenia, który służy w fazie wszczęcia tego postępowania, co oznacza, że nie można podnosić nowych zarzutów na dalszych etapach postępowania. Obowiązuje w tym zakresie siedmiodniowy termin na zgłaszanie zarzutów, liczony od dnia doręczenia tytułu wykonawczego zobowiązanemu. Co do zasady nie jest zatem możliwe formułowanie nowych zarzutów na późniejszych etapach postępowania, gdyż prowadziłoby to do obejścia przepisów dotyczących terminu ich zgłaszania. Stąd zobowiązany nie może na etapie zażalenia, czy skargi rozszerzać żądania o nowe zarzuty np. o zarzut nieistnienia obowiązku zapłaty (art. 33 § 1 pkt 1 u.p.e.a.), czy braku doręczenia upomnienia (art. 33 § 1 pkt 7 u.p.e.a.). Warto w tym miejscu przywołać wyrok NSA z dnia 11 kwietnia 2012r. sygn. akt II FSK 1983/10, w którym wyrażono następujący pogląd: "Zarzuty w postępowaniu egzekucyjnym są środkiem zaskarżenia, który służy zobowiązanemu w fazie wszczęcia tego postępowania, co oznacza, że nie można podnosić nowych zarzutów na dalszych etapach postępowania. W piśmiennictwie podkreśla się, że zobowiązany nie może po upływie terminu do wniesienia zarzutów uzupełniać zarzutów zgłoszonych w terminie, powołując nowe ich podstawy (por. P. Przybysz: Postępowanie egzekucyjne w administracji. Komentarz, Warszawa Lexis Nexis 2006, s. 139). Zatem zarówno organ odwoławczy, rozpatrujący zażalenie na postanowienie organu egzekucyjnego w sprawie zgłoszonych zarzutów, jak i sąd administracyjny, do którego skierowano skargę na rozstrzygnięcia organu nadzoru nie są uprawnione do rozpatrywania zarzutów zgłoszonych po raz pierwszy przez zobowiązanego w zażaleniu od postanowienia organu egzekucyjnego, a tym bardziej dopiero w postępowaniu przed sądem administracyjnym (por. wyrok WSA w Gliwicach z dnia 3 czerwca 2008r. sygn. akt I SA/Gl 444/07, LEX nr 521760). Wprawdzie w postępowaniu sądowoadministracyjnym obowiązuje zasada niezwiązania sądu granicami skargi (art. 134 § 1 P.p.s.a.), jednakże nie oznacza ona, że sąd nie jest związany granicami przedmiotu zaskarżenia, którym jest konkretny akt lub czynność. Sąd nie bada postępowania egzekucyjnego "w ogólności", czy też wszystkich możliwych w jego obszarze (potencjalnie lub nawet rzeczywiście) spornych zagadnień prawnych i faktycznych. Kontroluje postępowanie organów administracji i wypowiada się tylko w przedmiocie zaskarżenia zrelatywizowanym do przedmiotu aktu administracyjnego, na który w danej indywidualnej sprawie wniesiona została skarga (por. wyrok NSA z dnia 27 lutego 2007r., sygn. akt II FSK 294/06, niepubl.)." Sąd w tut. składzie powyższy pogląd w pełni podziela. Podnieść zatem należy, że zgodnie z art. 33 § 1 pkt 9 u.p.e.a. podstawą zarzutu w sprawie egzekucji administracyjnej może być prowadzenie jej przez niewłaściwy organ. W rozpoznawanej sprawie skarżący zgłaszał tylko ten zarzut, a obecnie, czy też na etapie zażalenia rozszerzanie zarzutów (art. 33 § 1 pkt 1 i 7 u.p.e.a.) jest niedopuszczalne i nie ma wpływu na ocenę zaskarżonego postanowienia. III. Podać należy, że przesłanki, które stanowią podstawę wniesienia zarzutów enumeratywnie wymienia art. 33 u.p.e.a., zaś procedurę postępowania przy rozpatrywaniu zgłoszonych zarzutów regulują przepisy art. 34 u.p.e.a. Zgodnie z art. 33 § 1 u.p.e.a., podstawą zarzutu w sprawie prowadzenia egzekucji administracyjnej może być: 1) wykonanie lub umorzenie w całości albo w części obowiązku, przedawnienie, wygaśnięcie albo nieistnienie obowiązku; 2) odroczenie terminu wykonania obowiązku albo brak wymagalności obowiązku z innego powodu, rozłożenie na raty spłaty należności pieniężnej; 3) określenie egzekwowanego obowiązku niezgodnie z treścią obowiązku wynikającego z orzeczenia, o którym mowa w art. 3 i 4; 4) błąd co do osoby zobowiązanego; 5) niewykonalność obowiązku o charakterze niepieniężnym; 6) niedopuszczalność egzekucji administracyjnej lub zastosowanego środka egzekucyjnego; 7) brak uprzedniego doręczenia zobowiązanemu upomnienia, o którym mowa w art. 15 § 1; 8) zastosowanie zbyt uciążliwego środka egzekucyjnego; 9) prowadzenie egzekucji przez niewłaściwy organ egzekucyjny; 10) niespełnienie wymogów określonych w art. 27 (...). Oceniając zaskarżone postanowienie przez pryzmat kryterium legalności nie sposób nie poczynić uwagi ogólnej, że egzekucja administracyjna prowadzona jest w stosunku do obowiązku zawartego w decyzji, a sytuacja taka ma także miejsce w niniejszej sprawie. Aktualnie organ egzekucyjny nie ma żadnych podstaw, aby odnosić się do zasadności tej decyzji w przedmiocie określenia wysokości składek i okresów, które zostały nią objęte. Wszystkie te argumenty pozostają poza sferą zainteresowań organu egzekucyjnego, którego rolą wobec złożenia zarzutów, jest wyłącznie ich rozpoznanie. W tym konkretnym postępowaniu zakończonym postanowieniem Dyrektora ZUS, utrzymanym w mocy zaskarżonym postanowieniem, organy procedowały względem okoliczności powiązanych z przesłanką z art. 33 § 1 pkt 9 u.p.e.a. i musiały się ograniczyć do prostej weryfikacji argumentacji strony skarżącej przez pryzmat tego przepisu. W tym kontekście podnieść należy, że strona skarżąca w piśmie z dnia 11 października 2014r. (k. [...] wraz z kopertą akt administracyjnych) postawiła zarzut prowadzenia egzekucji przez niewłaściwy organ. Uważa bowiem, że z uwagi na zbieg egzekucji przez Dyrektora ZUS oraz Urząd Skarbowy w Ż., stosownie do art. 63 u.p.e.a. łączne prowadzenie egzekucji przejmuje Naczelnik tego Urzędu Skarbowego, a któremu tytuły wykonawcze faktycznie zostały przekazane. Stąd podwójnie nie można prowadzić postępowania. Z kolei Dyrektor Izby Skarbowej zaskarżonym postanowieniem podzielił ocenę organu I instancji, że zgłoszony przez stronę skarżącą zarzut w toczącym się postępowaniu egzekucyjnym jest niezasadny. Zdaniem tut. Sądu, organ odwoławczy trafnie ocenił, że nie był uzasadniony zarzut prowadzenia egzekucji przez niewłaściwy organ. Zgodnie z art. 19 § 4 u.p.e.a. Dyrektor Oddziału Zakładu Ubezpieczeń Społecznych jest organem egzekucyjnym uprawnionym do stosowania egzekucji z wynagrodzenia za pracę, świadczeń z ubezpieczenia społecznego, z renty socjalnej, z wierzytelności pieniężnych oraz z rachunków bankowych, w egzekucji administracyjnej należności pieniężnych z tytułu składek na ubezpieczenia społeczne i należności pochodnych od składek oraz nienależnie pobranych świadczeń z ubezpieczenia społecznego lub innych świadczeń wypłacanych przez ten oddział, które nie mogą być potrącane z bieżących świadczeń. Ponadto zgodnie z art. 24 ust. 2 ustawy z dnia 13 października 1998r. o systemie ubezpieczeń społecznych (t.j. Dz.U. z 2015r., poz. 121 ze zm.), składki oraz odsetki za zwłokę, koszty egzekucyjne, koszty upomnienia i dodatkowa opłata, nieopłacone w terminie podlegają ściągnięciu w trybie przepisów o postępowaniu egzekucyjnym w administracji lub egzekucji sądowej. Podobne uwagi należy odnieść do: a) składek zdrowotnych (składki na ubezpieczenie zdrowotne oraz należności z tytułu odsetek za zwłokę nieopłacone w terminie podlegają ściągnięciu na zasadach określonych w przepisach o systemie ubezpieczeń społecznych - art. 93 ustawy z dnia 27 sierpnia 2004r. o świadczeniach opieki zdrowotnej finansowanych ze środków publicznych, publ. Dz.U. z 2015r. poz. 581); 2) wpłat na Fundusz Pracy ("Od składek na Fundusz Pracy nieopłaconych w terminie Zakład Ubezpieczeń Społecznych pobiera odsetki za zwłokę, na zasadach i w wysokości określonych w ustawie z dnia 29 sierpnia 1997r. - Ordynacja podatkowa (Dz.U. z 2012r. poz. 749, z późn. zm.). Składki te oraz należności z tytułu odsetek za zwłokę i dodatkowej opłaty, o których mowa w ust. 3, nieopłacone w terminie, podlegają ściągnięciu w trybie przepisów o postępowaniu egzekucyjnym w administracji lub przepisów o postępowaniu cywilnym. Składki, należności z tytułu odsetek i dodatkowej opłaty są przekazywane na rachunek bankowy dysponenta Funduszu Pracy" - art. 107 ust. 4 ustawy z dnia 20 kwietnia 2004r. o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy - j.t. Dz.U. z 2015r., poz. 149 ze zm.); 3) wpłat na Fundusz Gwarantowanych Świadczeń Pracowniczych ("W zakresie poboru składek na Fundusz, egzekucji tych składek, wymierzania odsetek za zwłokę oraz dodatkowej opłaty i grzywny z tytułu nieopłacenia składek w terminie stosuje się przepisy dotyczące składek na ubezpieczenia społeczne - art. 30 ust. 2 ustawy z dnia 13 lipca 2006r. o ochronie roszczeń pracowniczych w razie niewypłacalności pracodawcy - publ. j.t. Dz.U. z 2014r., poz. 272 ze zm.). W związku z tym należy stwierdzić, że Dyrektor Oddziału ZUS w B. jest organem egzekucyjnym właściwym do prowadzenia postępowania egzekucyjnego. IV. Podać należy, że tytuły wykonawcze, na podstawie których prowadzone jest postępowanie egzekucyjne wystawione zostały na składki określone decyzją z dnia [...] czerwca 2014r. o wysokości różnic składek za okres od grudnia 2011r. do maja 2012r. oraz za miesiące od czerwca 2012r. do stycznia 2014r. (k. [...] i [...] akt sądowych). Zatem tytuły te nie dotyczą tych samych należności, na które zostały wystawione inne tytuły wykonawcze, tj. o numerach [...],[...],[...],[...],[...],[...],[...]. Nie można zatem mówić o podwójnym prowadzeniu egzekucji w przedmiocie tych samych należności składkowych. Prawdą jest, że w ww. piśmie z dnia 3 czerwca 2015r. ZUS podał, że tytuły wykonawcze wystawiono "10.06.2014r." zamiast "06.10.2014r.", jednakże jest to omyłka, która nie ma wpływu na ocenę przedmiotowej sprawy. Treść bowiem tego pisma w powiązaniu z analizą akt administracyjnych, w tym tytułów wykonawczych jednoznacznie przesądza, że zostały one wystawione 6 października 2014r. W tej sytuacji skonstatować należy, że będące podstawą ocenianego obecnie przez Sąd postępowania egzekucyjnego tytuły wykonawcze z dnia 6 października 2014r. oznaczone numerami od [...] do [...] nie dotyczą - wbrew twierdzeniom skarżącego - należności tożsamych z należnościami objętymi tytułami wykonawczymi stanowiącymi podstawę postępowania egzekucyjnego prowadzonego przez Naczelnika Urzędu Skarbowego w Ż. V. Potwierdzenia w aktach administracyjnych i sądowych nie znalazł także zarzut zbiegu egzekucji administracyjnej prowadzonej przez Dyrektora ZUS i Naczelnika Urzędu Skarbowego w Ż. Organ w uzasadnieniu zaskarżonego postanowienia odniósł się do tego zarzutu i wyjaśnił w sposób należyty swoje stanowisko. Strona powołuje się na art. 63 u.p.e.a., na podstawie którego w przypadku zbiegu egzekucji administracyjnej do tej samej rzeczy albo prawa majątkowego, prowadzonej przez organy egzekucyjne, o których mowa w art. 19, łączne prowadzenie egzekucji przejmuje naczelnik urzędu skarbowego, który pierwszy zastosował środek egzekucyjny, a jeżeli naczelnik urzędu skarbowego nie dokonał takiej czynności lub nie dokonał jej jako pierwszy - łączne prowadzenie egzekucji przejmuje naczelnik urzędu skarbowego właściwy według siedziby lub miejsca zamieszkania zobowiązanego, z zastrzeżeniem § 2 (art. 63 § 1). Jeżeli środek egzekucyjny zastosował naczelnik urzędu skarbowego właściwy według miejsca położenia majątku zobowiązanego, łączne prowadzenie egzekucji przejmuje ten organ (art. 63 § 2). W przypadku wystąpienia dalszych zbiegów egzekucji łączne prowadzenie egzekucji przejmuje naczelnik urzędu skarbowego, który przejął prowadzenie egzekucji zgodnie z § 1 lub 2 (art. 63 § 3). Odnosząc powyższe regulacje do niniejszej sprawy podnieść należy, że wprawdzie zastosowano środek w postaci zajęcia rachunku bankowego u dłużnika zajętej wierzytelności Bank [...]., dokonany zawiadomieniami z dnia 6 października 2014r. Nr [...], Nr [...] oraz [...], jednakże okazał się on nieskuteczny. Bank - dłużnik zajętej wierzytelności w piśmie z dnia 31 października 2014r. Nr [...]poinformował organ egzekucyjny, że umowa rachunku bankowego została wypowiedziana przez skarżącego w dniu 18 kwietnia 2014r. (k. [...] akt administracyjnych). W tej sytuacji należy stwierdzić, że nie wystąpił zbieg egzekucji administracyjnych. Organ ustalił, że taki zbieg egzekucji miał wprawdzie miejsce jednakże w przypadku tytułów wykonawczych o numerach [...],[...],[...],[...],[...],[...],[...]. Wówczas Naczelnik Urzędu Skarbowego w Ż. prowadził z majątku skarżącego postępowanie egzekucyjne na skutek zbiegu egzekucji administracyjnych do rachunku bankowego w Banku [...]. Tytuły te wobec okoliczności wypowiedzenia rachunku bankowego zostały zwrócone do Dyrektora Oddziału Zakładu Ubezpieczeń Społecznych w B. Skoro jednak środek egzekucyjny w postaci zajęcia rachunku bankowego okazał się nieskuteczny (skarżący kilka miesięcy wcześniej wypowiedział umowę rachunku bankowego), inne tytuły wykonawcze zostały zwrócone, a tytuły wykonawcze będące przedmiotem niniejszej oceny zostały wystawione wyłącznie na różnicę składek, na którą nie były wcześniej wystawione tytuły poprzednie, to brak podstaw do zastosowania instytucji zbiegu egzekucji administracyjnej. VI. Odnośnie do żądania, aby tut. Sąd zbadał zasadność obciążenia skarżącego składkami, pomimo że on faktycznie zaprzestał prowadzenia działalności gospodarczej, podnieść należy, iż zagadnienie to nie podlega ocenie przez tut. Sąd. W piśmie z dnia 3 czerwca 2015r. ZUS Oddział w B. podał, że w przedmiocie wysokości składek została wydana w dniu [...] czerwca 2014r. decyzja, która była podstawą do wystawienia spornych tytułów wykonawczych. Dla podważenia zatem zasadności obciążenia składkami należy w pierwszej kolejności zaskarżyć decyzję w przedmiocie określenia składek, a zatem w odrębnym postępowaniu niż przedmiotowe. Dopiero zakwestionowanie wysokości składek poprzez wyeliminowanie z obrotu prawnego decyzji, stanowi podstawę do negowania obecnie prowadzonego postępowania egzekucyjnego i ewentualnie żądania jego umorzenia. Podkreślić też należy, że tut. Sąd nie jest władny do badania, czy ww. decyzja została wydana w wyniku przeprowadzenia postępowania zgodnie z przepisami prawa. Sprawy orzekania o wysokości składek nie należą do jego kompetencji. Tut. Sąd dokonując kontroli ww. decyzji wyszedłby poza granice sprawy. VII. Końcowo odnosząc się do wniosku pełnomocnika o przeprowadzenie przez tut. Sąd dowodu uzupełniającego z dokumentów skarżącego adresowanych do ZUS z dnia 5 maja 2014r. i 16 maja 2014r. (k. [...]-[...] akt sądowych) na okoliczność niezasadności naliczenia składek z uwagi na zaprzestanie prowadzenia działalności gospodarczej, należy stwierdzić, że podlega on oddaleniu. Podnieść trzeba, że w postępowaniu sądowoadministracyjnym, co do zasady, nie jest możliwe prowadzenie postępowania dowodowego przed sądem administracyjnym, który w myśl art. 1 § 2 ustawy Prawo o ustroju sądów administracyjnych sprawuje wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Reguła ta oznacza, że kontrolą sądu administracyjnego objęte są kwestie związane z procesem stosowania prawa w postępowaniu administracyjnym, a więc to, czy organ dokonał prawidłowych ustaleń, co do obowiązywania zaskarżonej normy prawnej, czy normę tę właściwie zinterpretował i nie naruszył zasad ustalenia określonych faktów za udowodnione. Od tej zasady istnieje wyjątek, o którym mowa właśnie w art. 106 § 3 p.p.s.a., zgodnie z którym sąd może z urzędu lub na wniosek stron przeprowadzić dowody uzupełniające z dokumentów, jeżeli jest to niezbędne do wyjaśnienia istotnych wątpliwości i nie spowoduje nadmiernego przedłużenia postępowania w sprawie. Przepis ten należy rozumieć w ten sposób, że postępowanie dowodowe przed sądem administracyjnym - a co za tym idzie, dokonywanie przez ten sąd ustaleń faktycznych - jest dopuszczalne jedynie w zakresie uzasadnionym celami postępowania sądowoadministracyjnego, czyli w celu umożliwienia sądowi dokonania ustaleń, które stanowić mają podstawę oceny zgodności z prawem zaskarżonego aktu administracyjnego. Z przepisu tego wynika także, że dopuszczenie dowodu z dokumentu jest uprawnieniem, a nie obowiązkiem sądu. Podkreślić należy, że przepis powyższy jako stanowiący odstępstwo od zasady wynikającej z art. 133 § 1 p.p.s.a. nie może być interpretowany rozszerzająco, nie może być stosowany w sprzeczności z celem, do którego powołano sądy administracyjne, a więc kontroli działalności administracji. Mając na uwadze powyższe rozważania podnieść należy, że w przedmiotowej sprawie nie zachodzą podstawy do przeprowadzenia dowodu uzupełniającego. Dla oceny przedmiotowej sprawy nie mają znaczenia ww. dokumenty, bowiem odnoszą się do kwestionowania przez skarżącego określenia składek co do ich wysokości oraz okresów, których dotyczą. Jeszcze raz podkreślić należy, że Sąd administracyjny nie jest władny do podważania ww. decyzji i badania, czy na skarżącym ciążył obowiązek ich zapłaty, czy też decyzja ta jest wadliwa i podlega wyeliminowaniu z obrotu prawnego. Zauważyć należy, że sądem właściwym w takich sprawach jest sąd powszechny i do tego sądu należy ewentualna weryfikacja decyzji określającej sporne składki. Przedmiotowa natomiast sprawa (w przedmiocie zarzutów w postępowaniu egzekucyjnym) rozpoznawana przez tut. Sąd jest natomiast następstwem i skutkiem wydania decyzji określającej składki, która podlega wykonaniu. Jeżeli decyzja ta zostanie wzruszona, to będzie miało to wpływ na postępowanie egzekucyjne. VIII. Z przedstawionych wyżej powodów, Sąd nie znalazł podstaw do uwzględnienia skargi i uchylenia zaskarżonego postanowienia. Reasumując, w ocenie Sądu, zaskarżone postanowienie nie narusza przepisów ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji ani przepisów kodeksu postępowania administracyjnego w stopniu, który mógłby mieć wpływ na wynik sprawy, tj. art. 7, art. 77 § 1 i art. 80, zaś uzasadnienie zaskarżonego postanowienia spełnia wymogi określone w art. 107 § 3 k.p.a. w związku z art. 126 k.p.a. oraz art. 18 u.p.e.a. W świetle powyższego zgodzić się należy z Dyrektorem Izby Skarbowej, że nie znajduje potwierdzenia w stanie faktycznym oraz prawnym sprawy okoliczność prowadzenia przez niewłaściwy organ postępowania egzekucyjnego na podstawie tytułów wykonawczych z dnia 6 października 2014r. oznaczonych numerami od [...] do [...]. IX. W tej sytuacji, Wojewódzki Sąd Administracyjny na podstawie art. 151 p.p.s.a oddalił skargę. O kosztach sądowych rozstrzygnięto na podstawie art. 250 p.p.s.a. w związku z § 15 i § 14 ust. 2 pkt 1 lit. c) rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów pomocy prawnej udzielonej przez radcę prawnego ustanowionego z urzędu (t.j. Dz.U. z 2013r. poz. 490 ze zm.). Zasądzona kwota obejmuje VAT. H. Adamczewska – Wasilewicz M. Łent J. Szulc

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 22.07.2026. · Źródło