I SA/Bd 247/08
WyrokWSA w Bydgoszczy2008-07-16
Skład orzekający: Izabela Najda – Ossowska, Leszek Kleczkowski, Urszula Wiśniewska
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy odzież używana importowana ze Szwajcarii, która została odsprzedana w Polsce bez procesu odzysku surowców, może być uznana za produkt całkowicie uzyskany w państwie EFTA w rozumieniu art. 5 ust. 1 lit. h Protokołu do Umowy EFTA, uprawniający do zastosowania obniżonej stawki celnej?Ratio decidendi
Sąd uznał, że odzież używana, która została odsprzedana w Polsce bez procesu odzysku surowców, nie może być uznana za produkt całkowicie uzyskany w państwie EFTA w rozumieniu art. 5 ust. 1 lit. h Protokołu do Umowy EFTA. Kluczowe jest przeznaczenie towaru do odzysku surowców, a nie jego faktyczna odsprzedaż w niezmienionym stanie. W związku z tym, importowana odzież nie spełniała warunków do zastosowania obniżonej stawki celnej.Stan faktyczny
Skarżący importował odzież używaną ze Szwajcarii, stosując obniżoną stawkę celną na podstawie świadectwa przewozowego EUR.1. Organy celne zakwestionowały możliwość zastosowania preferencji, wskazując, że odzież używana nadaje się jedynie do odzysku surowców, a skarżący odsprzedał ją w niezmienionym stanie. Weryfikacja przeprowadzona przez szwajcarskie władze celne potwierdziła, że odzież nadaje się do odzysku surowców, jednak organy celne uznały, że dalsza odsprzedaż wyklucza zastosowanie preferencji. Skarżący zarzucił naruszenie przepisów Ordynacji podatkowej oraz przepisów celnych.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Izabela Najda – Ossowska Sędziowie: Sędzia WSA Leszek Kleczkowski Asesor sądowy Urszula Wiśniewska (spr.) Protokolant starszy sekretarz sądowy Anna Winiecka po rozpoznaniu w Wydziale I na rozprawie w dniu 16 lipca 2008 r. sprawy ze skargi S. W. na decyzję Dyrektora Izby Celnej w T. z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie długu celnego oddala skargę
Decyzją z dnia 10 marca 2008r. Nr [...] Dyrektor Izby Celnej w T. utrzymał mocy decyzję Naczelnika Urzędu Celnego w T. z dnia [...] nr [...].
W uzasadnieniu wskazano, iż dnia 26 kwietnia 2005r. S.W.złożył wniosek o uznanie zgłoszenia celnego nr OGL [...] z dnia 29 kwietnia 2004r. za nieprawidłowe w zakresie zastosowanej stawki celnej oraz kwoty wynikającej z długu celnego, jak również określających prawidłową kwotę zobowiązania podatkowego. Podstawą żądania było załączone do powyższego zgłoszenia celnego świadectwo przewozowe EUR 1 nr [...] z dnia 27 kwietnia 2004r. Dokument ten dotyczył odzieży używanej ujętej na rachunku nr [...] z dnia 27 kwietnia 2004r. Importowany towar, zgodnie z deklaracją strony, objęto procedurą dopuszczenia do obrotu z zastosowaniem stawki cła w wysokości 18%.
W wyniku podjętych przez organ celny I instancji czynności kontrolnych okazało się, iż Firma Handlowa [...] dokonuje importu odzieży używanej ze Szwajcarii działając wyłącznie jako pośrednik, co oznacza, że jej celem jest dalsza odsprzedaż sprowadzonego towaru bez jakiejkolwiek zmiany jego stanu. W związku z powstałymi, w opinii organu celnego, wątpliwościami co do możliwości zastosowania obniżonej stawki celnej, świadectwo przewozowe EUR.1 zostało przesłane do szwajcarskich władz celnych w celu przeprowadzenia jego weryfikacji, która pozwalałaby ustalić proces wytwarzania produktu oraz wskazać podstawy prawne uzyskania przez towar preferencyjnego pochodzenia.
W dniu 16 stycznia 2007r., do organu pierwszej instancji wpłynęło pismo szwajcarskich władz celnych nr 323.2.1185.2006 z dnia 19 grudnia 2006r., zawierające wynik przeprowadzonej kontroli.
W związku z tym, iż przeprowadzone postępowanie dowodowe wykazało, że towar w postaci odzieży używanej zebranej w Szwajcarii nie spełnia warunków definicji pojęcia produktów całkowicie uzyskanych w państwie EFTA z uwagi na jego dalszą odsprzedaż, Naczelnik Urzędu Celnego w T. wydał w dniu [...] decyzję nr [...] w której uznał za prawidłowe zgłoszenie celne nr OGL [...] z dnia 29 kwietnia 2004r.
W odwołaniu od powyższej decyzji strona wniosła o uchylenie w całości zaskarżonej decyzji oraz wydanie decyzji o uznaniu ww. zgłoszenia celnego za nieprawidłowe i orzeczenia o dopuszczeniu towaru do obrotu z zastosowaniem stawki celnej obniżonej. Zaskarżonej decyzji zarzucono naruszenie przepisów:
- art.121 §1, art.122, art.187 §1 i art.191 Ordynacji podatkowej poprzez dowolną ocenę materiału dowodowego, bezzasadne odrzucenie stanowiska szwajcarskich władz celnych w przedmiocie preferencyjnego pochodzenia importowanych towarów, nie wyjaśnienie wszystkich okoliczności faktycznych, istotnych dla rozstrzygnięcia sprawy, jak również sprzeczność istotnych ustaleń organu z treścią zebranego w sprawie materiału,
- art.6 w związku z art.236 rozporządzenia Rady (EWG) nr 2913/92 z dnia 12 października 1992r. ustanawiającego Wspólnotowy Kodeks Celny (Dz.U. WE L 302 z 19 października 1992r., z późno zmian.), w związku z art.5 ust1 lit h Decyzji nr 1/96 Wspólnego Komitetu WE - Konfederacja Szwajcarska z dnia 19 grudnia 1996r. zmieniającej Umowę między Europejską Wspólnotą Gospodarczą i Konfederacją Szwajcarską (Dz.U. WE L 195 z 23.07.1997r., z późno zmian), oraz rozporządzenia Rady (EWG) nr 2658/87 w sprawie nomenklatury taryfowej i statystycznej oraz w sprawie Wspólnej Taryfy Celnej (Dz.U. WE L 281 z dnia 30 października 2003r.) - poprzez błędną ich wykładnię i niewłaściwe zastosowanie, nieuzasadnione odmówienie preferencji polegających na zastosowaniu stawki celnej obniżonej, w konsekwencji zaś określenie kwoty długu celnego w nieprawidłowej, zawyżonej wysokości.
Utrzymując w mocy decyzję organu pierwszej instancji organ odwoławczy podkreślił, że importowany towar, zgodnie z deklaracją strony, objęto procedurą dopuszczenia do obrotu z zastosowaniem stawki cła w wysokości 18%. Spór w sprawie sprowadza się do zasadności udzielenia importowanemu towarowi - odzieży używanej zebranej w Szwajcarii, preferencji celnych na podstawie świadectwa przewozowego EUR-1 nr [...] z dnia 27 kwietnia 2004r.
Organ wskazał, iż zgodnie z art. 2 ust 2 Decyzji nr 1/96 Wspólnego Komitetu WE - Konfederacja Szwajcarska z dnia 19 grudnia 1996r. zmieniającej Umowę między Europejską Wspólnotą Gospodarczą i Konfederacją Szwajcarską (Dz. U. WE L 195 z 23 lipca 1997r., z późn.. zmian), dla celów realizacji tej Umowy następujące produkty będą uważane za pochodzące ze Szwajcarii: (a) produkty całkowicie uzyskane w Szwajcarii w rozumieniu artykułu 5 niniejszego Protokołu, (b) produkty uzyskane w Szwajcarii zawierające materiały, które nie zostały w pełni tam uzyskane, pod warunkiem, że materiały te zostały poddane wystarczającej obróbce lub przetworzeniu w Szwajcarii w rozumieniu artykułu 6 niniejszego Protokołu.
Odzież używana, zgodnie z postanowieniami w/w umowy międzynarodowej mogła uzyskać status towaru pochodzącego jedynie w drodze "całkowitego uzyskania", o którym mowa w art.5 ust1 lit. h Protokołu. Przepis ten zakłada, iż za całkowicie uzyskane w państwie EFTA będą uważane używane artykuły tam zebrane, nadające się tylko do odzysku surowców. Zatem importowana do Polski używana odzież, wykorzystana w Polsce do innych celów niż odzysk surowców nie mogła być traktowana jako całkowicie uzyskana w państwie EFTA.
Organ podkreślił, że bezspornym jest fakt odsprzedania importowanej odzieży używanej, bez dokonania procesu technologicznego odzysku surowca, innym podmiotom gospodarczym. Wskazał, iż z zebranego materiału dowodowego nie wynika fakt dokonania operacji technologicznych, które zmieniłyby właściwości towaru przeznaczonego do odzysku surowca na odzież nadającą się do dalszej odsprzedaży bądź powodujących w inny sposób odzyskanie zakupionego towaru z przeznaczeniem wykorzystania do innych celów.
Dalej podniesiono, iż zgodnie z art. 32 Protokołu do Umowy EFTA, weryfikacja dowodów pochodzenia jest przeprowadzana wyrywkowo lub wtedy, gdy władze celne kraju importu mają uzasadnione wątpliwości co do autentyczności tego dokumentu, statusu pochodzenia sprawdzanych produktów lub wypełnienia innych wymogów tego Protokołu. Z przepisu tego wynika jednoznacznie, że organ celny ma możliwość weryfikowania dowodu pochodzenia niezależnie od zaistnienia jakichkolwiek przesłanek uzasadniających weryfikację, przy czym w przypadku powzięcia uzasadnionych wątpliwości odnośnie prawidłowości dokumentu, czy też statusu pochodzenia towarów nim objętych, jest on zobowiązany do jej przeprowadzenia. Z treści art.32 pkt 2, zdanie pierwsze, wynika jedynie, iż przyczyny wnioskowania o weryfikację podaje się w razie potrzeby; ocena, czy potrzeba taka istnieje, należy do organów celnych. Przepisy Protokołu B nie wymagają uzasadnienia wyniku weryfikacji, ani wyjaśnienia w oparciu o jakie zasady władze celne kraju eksportu przeprowadzały weryfikację. Weryfikacja dowodów pochodzenia towaru, przeprowadzona w trybie urzędowej współpracy administracyjnej Polski i kraju eksportu, państwa członkowskiego Unii Europejskiej, przewidzianym postanowieniami Protokołu B do Umowy EFTA ma charakter wiążący dla polskich organów celnych.
Organ odwoławczy podkreślił, iż z akt sprawy wynika, że dla organu I instancji raport z kontroli, nadesłany przez szwajcarskie władze celne miał, wbrew twierdzeniu strony, charakter wiążący, co znalazło wyraz w przebiegu prowadzonego postępowania, jak i w treści powstałego rozstrzygnięcia. Otrzymany wynik weryfikacji w/w świadectwa przewozowego EUR-1 potwierdził, że warunkiem udzielenia wobec towaru pochodzącego ze Szwajcarii preferencji celnych, było przeznaczenie go do odzysku surowców. Władze celne Szwajcarii poinformowały, że "eksportowana używana odzież jest kwalifikowana jako używane artykuły zebrane w Szwajcarii, które nadają się jedynie do odzysku surowców". W tej sytuacji powstała konieczność uzupełnienia wyniku przeprowadzonej kontroli dodatkowym postępowaniem wyjaśniającym, zmierzającym do wykazania jakie było rzeczywiste przeznaczenie towaru, które zgodnie z art. 5 ust. 1 lit h Protokołu B - stanowi przesłankę, decydującą o możliwości zastosowania preferencji wobec odzieży używanej w kraju importu, czyli w kraju korzystającym z ulgi celnej.
Postępowanie dowodowe potwierdziło, iż w omawianym przypadku zaistniały warunki uzasadniające odmowę preferencyjnego traktowania. Importowana przez stronę odzież używana została przeznaczona do dalszej odsprzedaży, a nie do odzysku surowców. Organ drugiej instancji wskazał, iż organy były zobligowane do wnikliwego przeanalizowania wszystkich przesłanek, uzasadniających przyznanie konkretnemu importerowi prawa do skorzystania z ulgi celnej, która stanowi wyjątek od zasady powszechności cła. W związku z tym, że - jak wykazało postępowanie wyjaśniające, importowany towar nie spełnił warunku, o którym mowa w powyższym przepisie (odzież używana została przeznaczona do dalszej odsprzedaży), błędem jest przyjęcie założenia, że nadaje się ona tylko do odzysku surowców.
Stosowanie wyjątku od obowiązującej zasady powszechności cła, jakim jest obniżona stawka celna, możliwe jest tylko w ściśle określonych przepisami prawa okolicznościach. Przepisy dotyczące stosowania obniżonej stawki celnej nakładają na podmiot dokonujący obrotu towarowego z zagranicą i domagający się preferencyjnego potraktowania towaru, obowiązek udowodnienia, że spełnione zostały przesłanki określone w przepisach, warunkujące udzielenie takich preferencji. Zarówno postanowienia umowy międzynarodowej (tu: Umowy EFTA), jak i przepisy rozporządzenia Komisji (WE) w sprawie Wspólnej Taryfy Celnej, uzależniają zastosowanie preferencji celnych od łącznego spełnienia trzech warunków, w tym warunku spełnienia przez towar reguły pochodzenia w rozumieniu postanowień Protokołu do Umowy EFTA.
Na marginesie poczynionych rozważań na temat spełnienia przez importowany towar reguł pochodzenia zawartych w Protokole B do Umowy EFTA, Dyrektor Izby Celnej w T. dodatkowo wyjaśnił, iż w jego opinii odzież używana nie może nabyć statusu towaru preferencyjnego w wyniku spełnienia szczegółowej reguły pochodzenia, określonej w Załączniku II do Protokołu B do Umowy EFTA (możliwość taką zakładają szwajcarskie władze celne) z uwagi na to, że klasyfikacja taryfowa towaru zmienia się tu wskutek nie, jak wymaga reguła, wytworzenia, lecz wskutek zwykłego używania odzieży.
Ponadto podkreślił, że w podobnej sprawie Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy w wyroku z dnia 07 lutego 2007r., sygn. akt I SA/Bd 739/06 potwierdził stanowisko organów celnych.
W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego wniesiono o uchylenie zaskarżonej decyzji oraz poprzedzającej ja decyzji Naczelnika Urzędu Celnego w T. z dnia 29 marca 2007r. oraz zasądzenie kosztów postępowania.
Zaskarżonej decyzji zarzucono :
- naruszenie przepisów postępowania , które miało istotny wpływ na wynik sprawy tj. art.122, art.187 §1 i art.191 w zw. z art. 180 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997r. Ordynacja podatkowa poprzez nieuprawnione uznanie , że wyjaśnienia twierdzenia strony lub jej pełnomocnika o "odsprzedaży towarów" stanowią w rozumieniu art. 180 § 1 Ordynacji, dowód braku preferencyjnego pochodzenia towarów a ponadto błędne ustalenia faktyczne skutkujące przyjęciem , iż przedmiotowe towary " nie nadają się jedynie do odzysku surowców" ,
- art.6 w związku z art.236 rozporządzenia Rady (EWG) nr 2913/92 z dnia 12 października 1992r. ustanawiającego Wspólnotowy Kodeks Celny (Dz.U. WE L 302 z 19 października 1992r., z późno zmian.), w związku z art.5 ust. 1 lit h Decyzji nr 1/96 Wspólnego Komitetu WE - Konfederacja Szwajcarska z dnia 19 grudnia 1996r. zmieniającej Umowę między Europejską Wspólnotą Gospodarczą i Konfederacją Szwajcarską (Dz.U. WE L 195 z 23.07.1997r., z późno zmian), oraz rozporządzenia Rady (EWG) nr 2658/87 w sprawie nomenklatury taryfowej i statystycznej oraz w sprawie Wspólnej Taryfy Celnej (Dz.U. WE L 281 z dnia 30.10.2003r.) - poprzez błędną ich wykładnię i niewłaściwe zastosowanie polegające na nieuprawnionym przyjęciu , ze w okolicznościach przedmiotowej sprawy zaktualizowały się przesłanki odmowy zastosowania preferencyjnej stawki celnej w odniesieniu do zaimportowanych przez stronę towarów co skutkowało określeniem kwoty długu celnego w nieprawidłowej zawyżonej wysokości.
W uzasadnieniu podniesiono, iż w okolicznościach przedmiotowej sprawy organy administracji celnej, nie wykazały jakoby świadectwo przewozowe EUR-1 stanowiło wyłącznie dowód pierwszej z okoliczności wymienionych w art. 5 ust. 1 lit. h Protokołu B do umowy EFTA (zebrania towarów w EFTA) a nie obu przesłanek stosowania preferencyjnych stawek celnych (zebrania towarów w EFTA i nadawania się towarów do odzysku surowców). W ocenie strony nie istnieją żadne przeszkody ani natury prawnej ani faktycznej aby odpowiedź organów celnych kraju eksportu towarów (wynik weryfikacyjny) oceniać jako wypowiedź w zakresie pełnego statusu prawnego sprawdzanych produktów w tym również "nadawania się towarów" do określonych celów – "tylko do odzysku surowców". W tym stanie rzeczy odmowa zastosowania stawki preferencyjnej jest nieuprawniona.
Skarżący kwestionuje również stanowisko organów celnych w kwestii przeznaczenia importowanej odzieży używanej skutkujące odmową zastosowania preferencji w postaci obniżonej stawki celnej powołując się na obiektywne kryterium przeznaczenia, co znalazło całościowe potwierdzenie w stanowisku szwajcarskich organów celnych zarówno w świadectwie przewozowym jak również i udzielonej następnie informacji weryfikacyjnej. Mając zatem na uwadze, że o "nadawaniu się towaru do odzysku surowców" decydują kryteria obiektywne a nie rzeczywiste jego przeznaczenie skarżący wskazuje ponadto, ze oświadczenie strony objęte pismem z dnia 09 lutego 2005r. o "przeznaczeniu towaru do dalszej sprzedaży" nie stanowi przeszkody do jednoczesnego uznania towaru jako "nadającego się tylko do odzysku" tj. do uznania , ze towar "jest do tego celu odpowiedni".
W ocenie strony skarżącej weryfikacja przeznaczenia odzieży używanej przez organy celne kraju importu może nastąpić wyłącznie w momencie przyjmowania zgłoszenia celnego, decyduje o tym obiektywny stan towaru w momencie składania zgłoszenia celnego zważywszy na wypełnienie kryteriów pochodzenia za pomocą wystawionego świadectwa przewozowego EUR-1. Dalsze faktyczne przeznaczenie towaru znajduje się wyłącznie w subiektywnym przekonaniu importera, który może np. dokonać ich dalszej odsprzedaży. Nadto skarżący powołując się na wykładnię językową art. 5 ust. 1 lit. h Protokołu B Umowy EFTA-Polska w odniesieniu do kwestii przeznaczenia odzieży używanej wyłącznie do odzysku stwierdza, iż błędem organów celnych jest utożsamianie przeznaczenia tej odzieży z jej faktycznym wykorzystaniem. Przeznaczenie odzieży używanej ustalane jest przez eksportera i potwierdzane jest przez organy celne państwa eksportu i opiera się na obiektywnym kryterium stanu towaru w momencie dokonywania jego eksportu. Nie chodzi zatem o to, jak faktycznie wykorzysta ten towar importer już po jego dopuszczeniu do obrotu ale o to, że sam stan towaru, wygląd, cechy użyteczne wskazują, iż w sensie obiektywnym może on zostać przeznaczony tylko do odzysku surowców. Jednocześnie skarżący podkreśla, iż warunek pochodzenia określony w art. 5 ust. 1 lit. h) Umowy jest warunkiem przedmiotowym nie zaś podmiotowym bowiem odnosi się do towaru a nie do podmiotu importującego lub eksportującego bądź dalszego nabywcy tego towaru. W konsekwencji odzież używana (bądź inne zebrane towary) musi się nadawać tylko do odzysku surowców w momencie jej zbiórki na terenie obszaru korzystającego z preferencji celnych, co w sprawie jednoznacznie potwierdziły szwajcarskie władz celne.
Skarżący powołując się na orzecznictwo sądów administracyjnych wskazuje, iż w przypadku potwierdzenia przez organy administracji celnej państwa eksportu pochodzenia towarów z państwa EFTA , organy polskiej administracji celnej są zobowiązane do zastosowania preferencyjnej stawki celnej i nie są uprawnione do prowadzenia dodatkowego postępowania wyjaśniającego w tym przedmiocie. W przedmiotowej sprawie zakwestionowanie przez polskie organy celne świadectwa przewozowego EUR.1 oraz wyniku weryfikacji statusu pochodzenia sprawdzanych towarów (dokonanej przez organy celne kraju eksportu) wyłącznie na podstawie pisemnego oświadczenia strony narusza nie tylko przepisy art. 32 Protokołu do Umowy EFTA ale ponadto zasady postępowania podatkowego wyrażone w art. 121, art. 122, art. 123, i art. 187, art. 191 ustawy Ordynacja podatkowa.
W odpowiedzi na skargę Dyrektor Izby Celnej w T. w pełni podtrzymując argumentację zawartą w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji wniósł o jej oddalenie.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył co następuje.
Skargę należało uznać za nieuzasadnioną.
Sąd administracyjny bada zgodność zaskarżonej decyzji organu odwoławczego z punktu widzenia jej legalności, tj. zgodności tej decyzji z przepisami powszechnie obowiązującego prawa. Z brzmienia art. 145 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz.1270 ze zm. zwana dalej p.p.s.a.) wynika, że zaskarżona decyzja winna ulec uchyleniu wtedy, gdy Sąd stwierdzi naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania lub inne naruszenie przepisów postępowania, jeśli mogło mieć ono istotny wpływ na wynik sprawy.
Skarga nie została uwzględniona, gdyż zaskarżona decyzja nie narusza prawa w stopniu, o jakim mowa w art. 145 cyt. ustawy, oceniona według kryterium zgodności z prawem, jak wymaga tego przepis art. 1 § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz.1269)
Na wstępie należy uporządkować kwestie procesowe. Postępowanie prowadzone przez organy celne dotyczy zgłoszenia celnego złożonego przez skarżącego w dniu 29 kwietnia 2004r. Wniosek o wydanie decyzji o uznaniu zgłoszeń celnych za nieprawidłowe wpłynął do organu pierwszej instancji w dniu 26 kwietnia 2005r. zaś decyzja Naczelnika Urzędu Celnego w Toruniu wydana została w dniu 29 marca 2007r. Zgodnie z treścią przepisu art. 26 ustawy z dnia 19 marca 2004 r. Przepisy wprowadzające ustawę - Prawo celne (Dz. U. Nr 68, poz. 623) przepisy dotychczasowe stosuje się do spraw dotyczących długu celnego, jeżeli dług celny powstał przed dniem uzyskania przez Rzeczpospolitą Polską członkostwa w Unii Europejskiej. Przepis ten stanowi zasadę rozgraniczającą stosowanie przepisów dotychczasowych oraz obowiązujących od dnia 01 maja 2004 r. W wyroku z dnia 20 lutego 2007r. w sprawie sygn. akt I GSK 559/06 Naczelny Sąd Administracyjny wskazał, iż określone w tym przepisie sformułowanie "stosuje się przepisy dotychczasowe" oznacza, że do postępowań dotyczących długu celnego powstałego przed dniem 1 maja 2004 r. stosowane będą obowiązujące przed akcesją zarówno przepisy materialne, jak i proceduralne; pojęcie "sprawy dotyczące długu celnego" należy bowiem interpretować w taki sposób, że art. 26 ustawy z dnia 19 marca 2004r. - Przepisy wprowadzające... dotyczy zarówno spraw, które po dniu 01 maja 2004 r. były w toku, jak i spraw, które dopiero zostaną wszczęte, ale odnoszą się do stanów faktycznych (dotyczących długu celnego) zaistniałych przed dniem 1 maja 2004 r. Sąd w obecnym składzie w pełni akceptuje powyższy pogląd. Wskazać bowiem należy, iż zobowiązanie do uiszczenia należności celnych przywozowych, jakim jest stosownie do postanowień art. 3 § 1 pkt 2 Kodeksu celnego dług celny, powstaje z mocy prawa w sytuacjach określonych w dziale II Kodeksu celnego z 1997 r., w szczególności w chwili przyjęcia zgłoszenia celnego (art. 209 § 2 Kodeksu celnego). Skoro w rozpoznawanej sprawie przyjęcie zgłoszenia celnego, z którym należy łączyć datę powstania długu celnego, miało miejsce przed akcesją Polski do Unii Europejskiej, to z przyczyn wyżej opisanych, na mocy art. 26 ustawy z dnia 19 marca 2004 r. - Przepisy wprowadzające... znajdują zastosowanie przepisy Kodeksu celnego z 1997 r.( por. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 10 maja 2006r. sygn. akt I GSK 1752/05, postanowienie NSA z dnia 24 października 2006r. sygn. akt I GSK 2212/06).
Przenosząc powyższe rozważania na grunt niniejszej sprawy należy wskazać, iż w sentencji decyzji organu pierwszej instancji powołując art. 26 cyt. ustawy z dnia 19 marca 2004r. organ prawidłowo powołał również art. 13 § 3, art. 65 § 4 pkt 1, art. 83 § 1 i art. 85 § 1 ustawy z dnia 09 stycznia 1997r., Kodeks celny ; ust. 1 lit. a ust. 6 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 16 grudnia 2003r. w sprawie ustanowienia Taryfy Celnej oraz art. 5 pkt 1 lit h, art. 32 Decyzji Wspólnego Komitetu EFTA-Polska Nr 1 z 1997r. Natomiast sentencja decyzji organu odwoławczego powołuje akty prawne obowiązujące Polskę od dnia akcesji do Unii Europejskiej tj. od dnia 01 maja 2004r. Mając jednak na uwadze, fakt, iż treść regulacji prawnych powołanych przez organ odwoławczy jest tożsama z treścią aktów prawnych prawidłowo powołanych przez organ pierwszej instancji błąd ten nie ma wpływu wynik sprawy. W tym miejscu Sąd wskazuje, iż również strona zarzuciła w skardze naruszenie przepisów Rozporządzenia Rady ustanawiającego Wspólnotowy Kodeks Celny oraz Decyzji Wspólnego Komitetu WE – Konfederacja Szwajcarska , które jak wyjaśniono wyżej nie mogły mieć w sprawie zastosowania. Nie mniej uzasadnienie skargi nie pozostawia wątpliwości do istoty sporu między stronami.
Przechodząc do meritum sprawy zauważyć należy, iż w trakcie postępowania weryfikacyjnego przeprowadzonego w celu ustalenia procesu wytwarzania produktu oraz wskazania podstaw prawnych uzyskania przez towar preferencyjnego pochodzenia szwajcarskie władze celne w swoim piśmie potwierdziły prawidłowość wystawienia świadectwa przewozowego EUR-1 Nr M 0899595 z dnia 27 kwietnia 2004r. i poinformowały, iż eksportowana używana odzież jest kwalifikowana jako używane artykuły zebrane w Szwajcarii, które nadają się jedynie do odzysku surowców. Przesłanki weryfikacji dowodu dokumentującego preferencyjne pochodzenie towaru zostały określone w art. 32 protokołu B do Umowy EFTA - Polska. Weryfikacji dokonują władze celne kraju eksportu na wniosek władz celnych kraju importu jeżeli mają uzasadnione wątpliwości co do tych dokumentów, statusu pochodzenia sprowadzanych produktów lub wypełnienia innych wymogów tego protokołu. Wyniki te muszą być takie, aby umożliwiały wyraźne ustalenie, czy dokumenty są autentyczne i czy sprowadzone produkty można uznać za pochodzące z państwa EFTA, z Polski lub ze Wspólnoty Europejskiej, lub któregokolwiek kraju wymienionego w art. 3 i 4 i czy spełniają inne wymogi niniejszego protokołu. W toku postępowania organy nie kwestionowały otrzymanego wyniku weryfikacji świadectwa przewozowego EUR-1 z dnia 27 kwietnia 2004r. i podtrzymywały jego wiążący charakter, a poprawność wystawienia w/w dokumentu pochodzenia nie została w trakcie prowadzonego postępowania celnego podważona. Organy celne przyjęły, że otrzymany wynik weryfikacji potwierdził, iż warunkiem zachowania statusu produktu za całkowicie uzyskany w państwie EFTA i udzielenia preferencji celnych wobec towaru pochodzącego ze Szwajcarii było przeznaczenie go do odzysku surowców. Wynika to z treści otrzymanego raportu z kontroli, iż "eksportowana używana odzież jest kwalifikowana jako używane artykuły zebrane w Szwajcarii, które nadają się jedynie do odzysku surowców zgodnie z art. 5 lit. h Protokołu nr 3" (k-28 akt administracyjnych). Stanowisku temu nie można odmówić racji gdyż z brzmienia art. 5 ust. 1 lit. h Protokołu do umowy EFTA wynika, że następujące produkty będą uważane za całkowicie uzyskane w państwie EFTA m. in. używane artykuły tam zebrane, nadające się tylko do odzysku surowców, łącznie z używanymi oponami nadającymi się tylko do bieżnikowania lub wykorzystania jako odpady. Z tych względów importowana do Polski odzież, która została przeznaczona do dalszej sprzedaży jako wykorzystana w Polsce do innych celów niż odzysk surowca, nie spełnia statusu "produktu całkowicie uzyskanego" w rozumieniu art. 5 ust. 1 lit. h. Zasadnie zatem uznano, iż sprowadzona do Polski odzież używana nie może korzystać z preferencyjnej stawki celnej związanej z produktami całkowicie uzyskanymi w państwie EFTA.
Szwajcarskie władze celne potwierdzające poprawność wystawienia dowodu pochodzenia nie wypowiadały się na temat zastosowania obniżonej stawki celnej w imporcie na terytorium RP. Należy zgodzić się, że w tej kwestii decydujące znaczenie mają uregulowania prawa krajowego normujące preferencje celne. Podstawowym aktem jest Taryfa celna będąca załącznikiem do rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 16 grudnia 2003r. w sprawie ustanowienia taryfy celnej (Dz. U. Nr 219, poz. 2153), a obniżona stawka celna jako wyjątek od zasady powszechności cła możliwa jest do zastosowania w ściśle określonych przepisami okolicznościach. Na podmiocie dokonującym obrotu towarowego z zagranicą i domagającym się preferencyjnego potraktowania towaru nałożony został obowiązek udowodnienia, że spełnione zostały przesłanki określone w przepisach warunkujące udzielenie takich preferencji. Z drugiej zaś strony organy celne nie mogą odstępować od przestrzegania tych przepisów gdyż stałoby to w sprzeczności z równością podmiotów wobec prawa i interesem państwa.
W tym stanie organ celny był uprawniony do przeprowadzenia dodatkowego postępowania zmierzającego do wykazania czy spełnione zostały warunki określone w art. 5 ust. 1 lit. h Protokołu B do Umowy EFTA i możliwe było zastosowanie obniżonej stawki celnej wobec sprowadzonego przez skarżącego towaru. Wbrew twierdzeniom strony organy celne nie kwestionowały przekazanej przez szwajcarskie władze celne odpowiedzi weryfikacyjnej. Przyjmując, że skoro importowana odzież używana została sprzedana a nie przeznaczona jedynie do odzysku surowców, to nie może być zakwalifikowana jako odzież używana zebrana w Szwajcarii w świetle art. 5 ust. 1 lit. h Protokołu B.
Sąd nie stwierdził również naruszenia powołanych w skardze przepisów ustawy Ordynacja podatkowa dotyczących zasad prowadzenia postępowania . Wbrew bowiem twierdzeniom skarżącego okoliczność dokonania dalszej odsprzedaży wynikała nie tylko ze wskazanego w skardze pisma strony z dnia 09 lutego 2005r. W aktach sprawy znajduje się protokół z przeprowadzonej kontroli celnej z którego wynika , iż towar objęty zgłoszeniem celnym z dnia 29 kwietnia 2004 r. (Nr zgłoszenia OGL [...] ) został sprzedany w obrocie krajowym (k-16-17 akt administracyjnych). Fakt dalszej odsprzedaży towaru skarżący potwierdza również w treści skargi. Okoliczność, iż towar sprzedawano dalej w stanie niezmienionym oznacza iż nadawał się on nie tylko do odzysku surowców a tym samym taki był obiektywny stan towaru. Wobec powyższego zarzuty skarżącego w tym zakresie są bezpodstawne.
Końcowo Sąd wskazuje, iż Naczelny Sąd Administracyjny wyrokiem z dnia 19 marca 20008r. sygn. akt I GSK 797/07 oddalił skargę kasacyjną S.W. od wyroku tut. Sądu wydanego w przedmiocie należności celnych. Rozstrzygnięcia powyższe zapadły na tle identycznego stanu prawnego i faktycznego jak w niniejszej sprawie.
Mając na względzie powyższe ustalenia na podstawie art. 151 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, orzeczono jak w sentencji.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 17.07.2026. · Źródło