I SA/Bd 252/25

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Halina Adamczewska-Wasilewicz Sędziowie Sędzia WSA Leszek Kleczkowski (spr.) Asesor WSA Joanna Ziołek po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w trybie uproszczonym w dniu 30 czerwca 2025 r. sprawy ze skargi R.Cz. na postanowienie Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Bydgoszczy z dnia 17 marca 2025 r. nr 0401-IOD1.4000.1.2025 w przedmiocie odmowy wszczęcia postępowania w sprawie zwolnienia z obowiązku prowadzenia ksiąg rachunkowych postanawia: 1. odrzucić skargę, 2. zwrócić od Skarbu Państwa - Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Bydgoszczy na rzecz R.Cz.kwotę 100 zł (sto złotych) tytułem uiszczonego wpisu od skargi. Pismem z dnia [...] grudnia 2024 r. skarżąca złożyła do organu podatkowego wniosek o zwolnienia z obowiązku prowadzenia ksiąg rachunkowych w 2024 r. Postanowieniem z dnia [...] stycznia 2025 r. Naczelnik Urzędu Skarbowego w A. K., działając na podstawie art. 165a § 1 Ordynacji podatkowej, odmówił wszczęcia postępowania w sprawie zwolnienia z obowiązku prowadzenia ksiąg rachunkowych w 2024 r. Po rozpatrzeniu zażalenia, postanowieniem z dnia [...] marca 2025 r. Dyrektor Izby Administracji Skarbowej utrzymał w mocy zaskarżone postanowienie. Na postanowienie organu odwoławczego strona, reprezentowana przez profesjonalnego pełnomocnika, złożyła skargę do tut. Sądu za pośrednictwem kanału komunikacji elektronicznej jakim jest e-Urząd Skarbowy, wnosząc o uchylenie zaskarżonego postanowienia, jak i postanowienia Naczelnik Urzędu Skarbowego w A. K. z dnia [...] stycznia 2025 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje. Skarga podlega odrzuceniu. Na wstępie należy zauważyć, że Sąd rozpoznał niniejszą sprawę na posiedzeniu niejawnym, w trybie uproszczonym. Jak stanowi art. 119 pkt 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2024 r. poz. 935 ze zm., dalej: "p.p.s.a.") sąd może rozpoznać sprawę w trybie uproszczonym, gdy przedmiotem skargi jest postanowienie wydane w postępowaniu administracyjnym, na które służy zażalenie albo kończące postępowanie, a także postanowienie rozstrzygające sprawę co do istoty oraz postanowienie wydane w postępowaniu egzekucyjnym i zabezpieczającym, na które służy zażalenie. W kontrolowanej sprawie zaistniała przesłanka do rozpoznania sprawy w trybie uproszczonym. Przedmiot skargi kwalifikował sprawę do kategorii, o jakich mowa w art. 119 pkt 3 p.p.s.a. Wskazać też należy, że rozpoznanie sprawy w trybie uproszczonym, na podstawie tego przepisu, jest niezależne od woli stron (por. wyrok NSA z dnia 11 czerwca 2019 r., II OSK 1867/17). Przed merytorycznym rozpoznaniem skargi, Sąd w pierwszej kolejności bada z urzędu jej dopuszczalność, ustalając czy zachodzą wszystkie przesłanki dopuszczalności zaskarżenia, czyli wszystkie warunki wymagane przez przepisy prawa do skutecznego złożenia skargi. W tym kontekście należy zauważyć, że zgodnie z art. 58 § 1 pkt 6 p.p.s.a. sąd odrzuci skargę, jeżeli z innych przyczyn wniesienia skargi jest niedopuszczalne. W niniejszej sprawie, z uwagi na wniesienie skargi za pomocą kanału e-Urząd Skarbowy, kluczowe okazało się zbadanie dochowania przez skarżącą właściwego trybu wniesienia skargi złożonej w formie dokumentu elektronicznego. W postępowaniu sądowoadministracyjnym istnieje możliwość wnoszenia pism za pomocą środków komunikacji elektronicznej, jednakże konieczne jest w takim przypadku zachowanie przewidzianych przez ustawę standardów procesowych. Podkreślenia wymaga, że wniesienie skargi w formie dokumentu elektronicznego jest możliwe jedynie za pośrednictwem elektronicznej skrzynki podawczej organu, co wynika wprost z treści art. 54 § 1a zd. 1 p.p.s.a. Definicja elektronicznej skrzynki podawczej została zawarta w art. 3 pkt 17 ustawy z dnia 17 lutego 2005 r. o informatyzacji działalności podmiotów realizujących zadania publiczne (dalej: "u.i.d.p."). Pod pojęciem tym ustawodawca nakazuje rozumieć dostępny publicznie środek komunikacji elektronicznej służący do przekazywania dokumentu elektronicznego do podmiotu publicznego przy wykorzystaniu powszechnie dostępnego systemu teleinformatycznego. Z kolei w art. 3 pkt 13 u.i.d.p. ustawodawca wskazał, że elektroniczna platforma usług administracji publicznej (ePUAP) to system teleinformatyczny, w którym instytucje publiczne udostępniają usługi przez pojedynczy punkt dostępowy w sieci internet. Podmiot publiczny udostępnia elektroniczną skrzynkę podawczą, która powinna spełniać standardy określone i opublikowane na ePUAP przez ministra właściwego do spraw informatyzacji, oraz zapewnia jej obsługę (art. 16 ust. 1a u.i.d.p.). W orzecznictwie sądowym podkreśla się, że elektroniczna skrzynka podawcza spełniająca standardy określone i opublikowane na ePUAP przez ministra właściwego do spraw informatyzacji nie jest tożsama z jakimkolwiek adresem elektronicznym (por. postanowienie WSA we Wrocławiu z dnia 7 marca 2025 r., sygn. akt III SAB/Wr 17/24). W rozpoznawanej sprawie pełnomocnik skarżącej wniósł skargę za pomocą kanału komunikacji elektronicznej jakim jest e-Urząd Skarbowy, co wynika z treści dokumentu przekazanego przez organ wraz z elektronicznymi aktami sprawy. Zgodnie z art. 35b ust. 1 ustawy z dnia 16 listopada 2016 r. o Krajowej Administracji Skarbowej, przez e-Urząd Skarbowy rozumie się system teleinformatyczny KAS służący w szczególności do: 1) załatwiania spraw przez organy KAS; 2) składania i doręczania: a) pism w sprawach dotyczących wydawania przez organy KAS wiążących informacji stawkowych, interpretacji ogólnych i interpretacji indywidualnych, w tym w zakresie określonym w art. 35a ust. 1, b) innych niż wymienione w lit. a pism pomiędzy organami KAS a osobami fizycznymi i jednostkami organizacyjnymi, z wyjątkiem pism w sprawach, o których mowa w art. 35a ust. 1. Należy też zauważyć, że w myśl § 6 ust. 3 pkt 3 rozporządzenie Ministra Finansów z dnia 21 czerwca 2023 r. w sprawie korzystania z e-Urzędu Skarbowego, użytkownik konta w e-Urzędzie Skarbowym nie jest uprawniony do składania z wykorzystaniem pisma ogólnego udostępnionego na tym koncie skarg do sądów administracyjnych. Tym samym w świetle wymogów wynikających z art. 54 § 1a zd. 1 p.p.s.a. brak było podstaw do uznania, że skarżąca, zastępowana przez profesjonalnego pełnomocnika, skutecznie wniosła skargę do sądu administracyjnego, skoro jej wniesienie nastąpiło za pośrednictwem kanału e-Urząd Skarbowy, a nie za pośrednictwem elektronicznej skrzynki podawczej organu udostępnionej na elektronicznej platformie usług administracji publicznej (ePUAP). Jednocześnie należy podkreślić, że postanowienie organu odwoławczego zawierało prawidłowe pouczenie o prawie i sposobie wniesienia skargi do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Bydgoszczy, za pośrednictwem Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w formie papierowej lub drogą elektroniczną, na wskazany adres na platformie ePUAP. Wskazać należy, że dobrowolnie wybrany przez stronę tryb (forma) wniesienia skargi determinuje wymogi jakim powinien on odpowiadać oraz ocenę jego dopuszczalności. Obowiązkiem sądu jest zbadanie dochowania wszystkich reguł w tym zakresie. W sytuacji, gdy strona wybiera złożenie skargi w formie dokumentu elektronicznego, to - jak wynika z treści przytoczonych powyżej przepisów - może tego dokonać skutecznie tylko i wyłącznie wnosząc skargę do elektronicznej skrzynki podawczej organu na elektronicznej platformie usług administracji publicznej (ePUAP), za pośrednictwem którego składana jest skarga. Samo natomiast wniesienie skargi do elektronicznej skrzynki podawczej organu powinno zostać potwierdzone przez przesłanie urzędowego poświadczenia odbioru na wskazany przez wnoszącego adres elektroniczny. Podobne stanowisko w powyższym względzie jest prezentowane w orzecznictwie sądowym (np. postanowienie WSA w Opolu z dnia 11 lutego 2025 r., sygn. akt I SA/Op 51/25; postanowienie WSA w Poznaniu z dnia 13 marca 2025 r., sygn. akt I SA/Po 737/24; postanowienie WSA w Gliwicach z dnia 24 lutego 2025 r., sygn. akt I SA/Gl 132/25). W związku z powyższym, na podstawie art. 58 § 1 pkt 6 p.p.s.a., Sąd orzekł jak sentencji postanowienia. O zwrocie uiszczonego wpisu od skargi orzeczono na podstawie art. 232 § 1 pkt 1 p.p.s.a., zgodnie z którym sąd z urzędu zwraca stronie cały uiszczony wpis od pisma odrzuconego.