I SA/Bd 283/15

WyrokWSA w Bydgoszczy2015-06-17

Skład orzekający: Leszek Kleczkowski, Ewa Kruppik – Świetlicka, Urszula Wiśniewska

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy organy podatkowe zasadnie zastosowały przepis art. 88 ust. 3a pkt 4 lit. b ustawy o VAT, odmawiając prawa do odliczenia podatku naliczonego z faktur wystawionych przez podwykonawcę, jeśli faktury te podawały kwoty niezgodne z rzeczywistością?
Ratio decidendi
Organy podatkowe zasadnie zastosowały przepis art. 88 ust. 3a pkt 4 lit. b ustawy o VAT, odmawiając prawa do odliczenia podatku naliczonego z faktur wystawionych przez podwykonawcę, jeśli faktury te podawały kwoty niezgodne z rzeczywistością. Podatnik, który domaga się odliczeń, ma obowiązek udokumentować transakcje w sposób rzetelny, zarówno formalnie, jak i materialnie. W sytuacji, gdy organy stwierdziły nierzetelność faktur, zasadnie uznano księgi handlowe za nierzetelne.
Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła odmowy prawa do odliczenia podatku VAT naliczonego przez skarżącego, wynikającego z faktur wystawionych przez jego podwykonawcę, P. Ś., za usługi docieplenia budynku szpitala. Organy podatkowe uznały, że faktury te podawały kwoty niezgodne z rzeczywistością, a skarżący miał wiedzę o tym zawyżeniu. Skarżący kwestionował te ustalenia, zarzucając naruszenie przepisów postępowania i prawa materialnego, w tym błędną wykładnię przepisów ustawy o VAT oraz nieuwzględnienie orzecznictwa.
Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Leszek Kleczkowski Sędziowie: Sędzia WSA Ewa Kruppik – Świetlicka (spr.) Sędzia WSA Urszula Wiśniewska Protokolant: starszy sekretarz sądowy Małgorzata Antoniuk po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 17 czerwca 2015r. sprawy ze skargi M. P. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w B. z dnia [...] nr [...] w przedmiocie podatku od towarów i usług za poszczególne miesiące od maja do sierpnia 2008r. oddala skargę I SA/Bd 283/15 UZASADNIENIE Decyzją z dnia [...] Naczelnik Drugiego Urzędu Skarbowego w T. dokonał M. P. (skarżącemu) rozliczenia podatku od towarów i usług za miesiące lipiec i sierpień 2008 r. oraz umorzył postępowanie w sprawie za okres od maja 2008 r. do czerwca 2008 r. Organ ustalił, że podatnik nie miał prawa do obniżenia podatku należnego za okresy rozliczeniowe, wskazane w sentencji zaskarżonej decyzji - o podatek naliczony wynikający z faktur VAT, wystawionych przez P. Ś.. Zakwestionowane faktury wykazywały zakup usług docieplenia budynku szpitala w Ostrołęce i w opinii organu wskazane w fakturach kwoty nie odzwierciedlały rzeczywistych rozmiarów przeprowadzonych transakcji gospodarczych. Tym samym nie stanowiły podstaw do obniżenia podatku należnego, stosownie do zapisów art. 88 ust. 3a pkt 4 lit. b z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług (Dz. U. z 2011 r., Nr 177, poz. 1054 ze zm.). W konsekwencji podatnik w złożonych deklaracjach VAT - 7 zawyżył podatek naliczony. W odwołaniu strona wniosła o uchylenie decyzji w części określenia zobowiązania w podatku VAT za lipiec i sierpień 2008 r. i umorzenie postępowania w sprawie, zarzucając rozstrzygnięciu naruszenie szeregu przepisów postępowania poprzez: niedokładne zbadanie sprawy oraz niepełne i błędne ustalenia stanu faktycznego. Zdaniem strony w szczególności doszło do naruszenia : • art. 86 ust. 1 pkt 1 lit. a oraz art. 88 ust. 3a pkt 4 lit. b, ustawy VAT, poprzez błędne zastosowanie polegające na przyjęciu, że zakwestionowane faktury nie stanowią podstawy do obniżenia podatku należnego oraz zwrotu różnicy podatku lub zwrotu podatku naliczonego oraz poprzez ich błędną wykładnię, polegającą na tym, iż organ zastosował jedynie wykładnię językową, pomijając całkowicie cel i funkcje tych przepisów, • zasady neutralności podatku VAT Ponadto strona zarzuciła nieuwzględnienie orzecznictwa sądów administracyjnych i TSUE w kwestii możliwości zachowania prawa do odliczenia. Zaskarżoną decyzją z dnia [...] Dyrektor Izby Skarbowej w B. utrzymał w mocy decyzję organu I instancji. Uzasadniając rozstrzygnięcie organ odwoławczy na wstępie odniósł się do kwestii przedawnienia zobowiązania podatkowego, wskazując, że w sprawie nastąpiło zawieszenie biegu terminu przedawnienia na podstawie art. 70 § 4 ustawy Ordynacja podatkowa - ponieważ organ egzekucyjny zastosował środek egzekucyjny w postaci pobrania należności przez poborcę skarbowego na podstawie tytułów wykonawczych. Odnosząc się do meritum sprawy Dyrektor Izby Skarbowej stwierdził, że przedmiot sporu w niniejszej sprawie sprowadza się do ustalenia zasadności zastosowania art. 88 ust. 3a pkt 4 lit. b ustawy z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług w odniesieniu do faktur VAT wystawionych przez P.Ś.. Organ podał, że ustalenia organu I instancji oparte zostały m.in. na zeznaniach złożonych przez podatnika oraz osoby, przesłuchane w charakterze świadków, umowie zawartej z P. Ś. z dnia 1 kwietnia 2008 r., a także decyzji Naczelnika Urzędu Skarbowego w A. z dnia [...]., wydanej w stosunku do ww. Nr [...] i protokołów przesłuchań zarówno skarżącego jak i P. Ś., włączonych do akt sprawy. Organ odwoławczy podał, że skarżący został w dniu 24 października 2013 r. przesłuchany na okoliczność wykazanych transakcji pomiędzy nim, spółką "E." i P. Ś.. Skarżący zeznał wówczas, że usługi na rzecz "E.L" Sp. z o.o. z siedzibą w T. świadczył w okresie od początku 2007 r. do sierpnia 2008 r. Współpracę z ww. spółką nawiązał poprzez ogłoszenia w prasie zamieszczane przez J.P., iż spółka ta potrzebuje podwykonawców do świadczenia usług, polegających na ociepleniu budynku szpitala w O.. Po przeprowadzeniu negocjacji z J.P. skarżący zawarł umowę na wykonanie ww. prac. Prace podatnik wykonywał przez podwykonawców w tym m.in. P.Ś. (wystawcę zakwestionowanych faktur). Przesłuchiwany podał, że wskazane podmioty dysponowały odpowiednim sprzętem, niezbędnym przy tego typu pracach. Natomiast materiały budowlane zapewniała spółka "E.". Wskazał, że nie pamięta w jaki sposób i kiedy nawiązał współpracę z P.Ś.. Być może doszło do tego na podstawie zamieszczonego przez skarżącego ogłoszenia w gazecie, o zatrudnieniu przez podwykonawców. Podatnik zaprzeczył, jakoby P.Ś. zatrudniony był u niego jako pracownik. Wyjaśnił, że początkowo pracował on na próbę, a po sprawdzeniu jego umiejętności, skarżący zatrudnił go jako swojego podwykonawcę. Ponadto, zeznał, iż P. Ś. posiadał około 4-5 pracowników, którzy stale przebywali na terenie objętym świadczonymi pracami i nocowali w hotelu. P. Ś. posiadał podstawowy, drobny sprzęt do wykonywania dociepleń, jednak mogło się zdarzyć, że pożyczał sprzęt od skarżącego. Na okoliczność wystawiania faktur z P.Ś. skarżący zeznał, że pierwsza faktura została wystawiona przez P. Ś., jednakże z powodu naniesienia przez niego danych w sposób bardzo nieczytelny ustalono, że następne faktury będzie wypisywał podatnik. Dlatego też kolejne faktury były już wystawiane przez skarżącego na budowie w O., w obecności P.Ś.. Rozliczenia generalnie dokonywane były w formie gotówkowej tego samego dnia co odbiór faktury, poza jednym przypadkiem gdy zapłata nastąpiła przelewem. Po zakończonym etapie robót skarżący uzgadniał z P. ilość. ilość metrów wykonanego ocieplenia oraz należną kwotę, która przekazywana była w formie gotówkowej po wypisaniu przez skarżącego w obecności P. Ś. i po podpisaniu przez niego faktury. Podatnik podał, że faktury stanowiły wyłączny dowód zapłaty, oraz że oprócz nich innych dokumentów nie posiadał. Odnośnie formalności związanych z założeniem firmy przez P. Ś. strona zeznała, że wszelkie sprawy zgłoszeniowe w kwestii rejestracji działalności gospodarczej załatwiał sam P. Ś.. Skarżący jedynie poinformował go, że jeżeli chce pracować na budowie, to musi założyć działalność i pracować jako podwykonawca. Z kolei P.Ś. zeznając podał, że do założenia firmy został sprowokowany przez skarżącego sugestią, iż aby mieć pracę musi założyć firmę. Pomysłodawcą i zarazem pracodawcą był skarżący. P.Ś. zeznał, iż na początku tj. od lipca 2007 r. pracował przy dociepleniu budynków w O. jako pracownik bez żadnej umowy, a następnie na podstawie umowy o dzieło lub umowy zlecenie. Formalności związane z założeniem firmy załatwiał skarżący, a on pracując jako zwykły pracownik budowlany podpisywał jedynie dokumenty w tym czyste bloczki faktur, których treść wypisywał M. P.. P. Ś.. zeznał, iż otrzymywał od niego miesięcznie 2.000 do 2.500 zł. Organ wskazał w tym kontekście, że kwoty wskazane na wystawionych przez Pana P. Ś.fakturach były znacznie wyższe, tj. kształtowały się w granicach od 11.565,60 zł do 24.961,20 zł brutto. Odnosząc się do zeznań P. Ś. skarżący w kolejnych zeznaniach podtrzymał swoje wcześniejsze twierdzenia, podkreślając że po uzgodnieniu i zaakceptowaniu ilości metrów wykonanej pracy wypisywał faktury, natomiast podpisy i pieczątki składał P. Ś.. Następnie skarżący wypłacał kwotę wynikającą z faktury. Zaznaczył, że z załatwianiem formalności w zakresie rejestracji działalności gospodarczej P. Ś. nie miał nic wspólnego, a wszelkie formalności załatwiał sam P. Ś.. Organ odwoławczy podał, że zeznania skarżącego w zakresie rejestracji działalności P.Ś. nie są zgodne z zeznaniami złożonymi w dniu 20 maja 2010 r. przez K.B. w toku postępowania prowadzonego przez Naczelnika Urzędu Skarbowego w A.wobec P. Ś.. K. B.prowadzący biuro rachunkowe, zeznał iż załatwiał wszelkie sprawy księgowe podwykonawców skarżącego, w tym również związane z procedurą rejestracji w ZUS i Urzędzie Skarbowym. Podał, że nie miał kontaktu bezpośredniego z P. Ś., a dokumenty księgowe oraz zapłatę za wykonane usługi księgowe dostarczał skarżący. Dyrektor Izby Skarbowej wskazał, że decyzja Naczelnika Urzędu Skarbowego w A. wydana wobec P. Ś. zawiera fragmenty zeznań skarżącego złożonych w charakterze świadka w dniu 4 października 2010 r., które są odmienne od tych złożonych w dniu 24 października 2013 r. w toku niniejszego postępowania. Skarżący wcześniej zeznał, że poprzez ogłoszenia zamieszczone w gazetach szukał brygad do pracy. Na ogłoszenie odpowiedział P. Ś., który chciał podjąć pracę. Skarżący szukał firm, w związku z czym P. Ś. postanowił założyć działalność gospodarczą. Skarżący potwierdził , że mogło zdarzyć się, że przekazywał dokumenty do biura rachunkowego, oraz że wypisywał faktury, a P.Ś. je podpisywał. Organ odwoławczy uwzględniając treść powołanej decyzji Naczelnika Urzędu Skarbowego w A. oraz zgromadzony w przedmiotowym postępowaniu materiał dowodowy stwierdził, że zakwestionowane faktury, na których jako wystawca figuruje P. Ś. nie potwierdzają wykonania na rzecz skarżącego usług o wartościach z nich wynikających. Organ bardzo szeroko omówił zeznania świadków potwierdzający to stanowisko, zaznaczył przy tym, że z zeznań tych wynika, iż generalnie P. Ś. brał udział w pracach dociepleniowych szpitala w Ostrołęce. Pobyt P. Ś. w O. potwierdził również Mazowiecki Specjalistyczny Szpital im. dra J. P. w O., który w piśmie z dnia 19 marca 2014 r. wskazał, iż korzystał on z usług noclegowych jako osoba fizyczna w okresie od 13 lutego 2008 r. do 30 października 2008 r. W ocenie organu odwoławczego przedstawione na podstawie całokształtu zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego wyliczenia, bezsprzecznie wykazują, iż P. Ś. nie wykonał jako podwykonawca na rzecz skarżącego usług w rozmiarach wynikających z wystawionych na jego rzecz faktur. Jak wynika z przedstawionej na stronie 43 zaskarżonej decyzji tabeli uwzględniającej zeznaną przez P. Ś. wartość jego wynagrodzenia w okresie od 13 lutego 2008 r. do sierpnia 2008 r. oraz środki finansowe przekazane mu przez skarżącego na zakup narzędzi, usług księgowych, usług hotelowych oraz na wynagrodzenia dla pracowników, wartość poniesionych przez skarżącego wydatków wynosi 30.472,82 zł brutto. Natomiast łączna wartość wystawionych przez P. Ś. na rzecz strony faktur to 93.167,74 zł brutto. Różnica pomiędzy wskazanymi kwotami wynosi 62.694,92 zł. Organ odwoławczy podzielił stanowisko organu pierwszej instancji, iż pomimo że faktury, na których jako wystawca widnieje PPHU P. Ś. wystawione zostały w miesiącach od maja do sierpnia 2008 r., to zgodnie ze zgromadzonym materiałem dowodowym, w szczególności przesłanymi przez Mazowiecki Szpital Specjalistyczny O. fakturami z tytułu usług noclegowych ustalono, iż P. Ś. uczestniczył w pracach dociepleniowych na obiekcie szpitala w O., zarówno w okresie wcześniejszym jak i późniejszym, tj. od 13 lutego 2008 r. do kwietnia 2008 r. oraz we wrześniu i październiku 2008 r. Zdaniem Dyrektora Izby Skarbowej analiza akt sprawy jednoznacznie wykazała, że P. Ś. brał udział w pracach związanych z dociepleniem budynku szpitala w Ostrołęce, jednakże kwoty wykazane w wystawionych przez niego fakturach nie odzwierciedlają realnych wartości wykonanych przez niego usług. Fakt ten niezbicie potwierdzają przedstawione przez organ pierwszej instancji wyliczenia dokonane w oparciu o zebrany materiał dowodowy, w tym zeznania świadków, z których wynika, że kwoty przekazane przez skarżącego P. Ś. z tytułu świadczenia usług są znacznie niższe niż wynikające z faktur, na których jako wystawca widnieje PPHU P. Ś.. W konsekwencji mając na uwadze zgromadzony w sprawie materiał dowodowy jak i przepisy art. 86 ust. 1 pkt 1 lit a oraz art. 88 ust. 3a pkt 4 lit. b ustawy o podatku od towarów i usług, zdaniem organu odwoławczego słusznie organ pierwszej instancji stwierdził, iż skarżący nabył wskazane usługi lecz w wartości znacznie niższej niż wykazano w wystawionych przez P. Ś. fakturach. Fakt ten z kolei skutkował pozbawieniem strony prawa do odliczenia podatku naliczonego wynikającego z zakwestionowanych faktur, wystawionych w lipcu i sierpniu 2008 r., przez co zaniżyła ona kwoty zobowiązania podatkowego za wskazane miesiące. W ocenie organu odwoławczego zgromadzony materiał dowodowy jednoznacznie wykazał, iż skarżący miał wiedzę o zawyżeniu wartości zakupionych usług, na co wskazują m.in. rozbieżności wynikające z zeznań złożonych przez stronę oraz P. Ś.. W skardze złożonej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Bydgoszczy skarżący wniósł o uchylenie zaskarżonej decyzji oraz decyzji organu I instancji w części określenia zobowiązania w podatku VAT za lipiec i sierpień 2008r. i umorzenie postępowania w sprawie. Zaskarżonej decyzji zarzucono naruszenie zasad postępowania, zawartych w ustawie z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa ( DZ. U. z 2005 r. Nr 8, poz. 60 ze zm. ) – dalej zw. w skrócie Op. , w szczególności : - art. 121 Op, poprzez prowadzenie postępowania w sposób niebudzący zaufania do organów podatkowych oraz zaniechanie działań niezbędnych dla wyjaśnienia wszelkich okoliczności stanu faktycznego; - art. 122 i art. 187 § 1 Op. poprzez brak wyczerpującego rozpatrzenia sprawy pod względem faktycznym i merytorycznym oraz niezebranie całego materiału dowodowego i nierozpatrzenie w sposób wyczerpujący zebranego materiału dowodowego, czyli naruszenie zasady prawdy materialnej; - art. 180 Op. poprzez nierozpatrzenie wszystkich dowodów z zeznań świadków - liczebności brygady dociepleniowej P. Ś., mimo że powinno być dopuszczone wszystko, co może się przyczynić do wyjaśnienia sprawy, a nie jest sprzeczne z prawem; - art. 188 Op. poprzez uznanie, że dowody zebrane są wystarczającym dowodem, a w konsekwencji przyjęcie, że faktury nie odzwierciedlają rzeczywistej wartości dokonanych czynności przez ich wystawcę; - art. 191 w zw. z art. 210 § 4 Op. poprzez brak wszechstronnego wyjaśnienia wszystkich istotnych dla rozstrzygnięcia sprawy okoliczności w zakresie rozmiaru robót dociepleniowych na skutek nieuznania ustnych umów na roboty budowlane i w związku z tym nieprawidłową ocenę stanu faktycznego na podstawie zebranego materiału dowodowego; - art. 121 § 1, art. 122, art. 180 § 1, art. 187 § 1 Op. poprzez sprzeczność ustaleń organu z zebranym w sprawie materiałem dowodowym, zwłaszcza w zakresie niespójności zeznań P. Ś. z zebranymi dowodami w sprawie; - art. 210 § 4 Op. poprzez niewskazanie z jakich przyczyn organ podatkowy nie dał wiary dowodom w zakresie pracowników P.Ś. uczestniczących w pracach dociepleniowych, ilości przepracowanych roboczogodzin w powiązaniu z ilością ocieplonych metrów, potwierdzajacych rzeczywisty rozmiar robót dociepleniowych; - art. 210 § 4 w związku z art.122 Op. poprzez zakwestionowanie prawa do odliczenia podatku naliczonego z tytułu zakupu usług budowlanych, od podwykonawcy wobec braku wyjaśnienia przez organ prowadzący postępowanie kwestii wiarygodności zeznań P. Ś., ilości zatrudnionych przez niego osób, czasu pracy jego brygady i stwierdzenia, że wartość robót dociepleniowych wykonanych przez PPHU P.Ś. nie odpowiada rozmiarom wykazanym na kwestionowanych fakturach; Zdaniem skarżącego doszło również do naruszenia prawa materialnego tj. ustawy z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług – dalej zwaną "ustawą o VAT", w szczególności jej następujących przepisów - art. 86 ust. 1 pkt 1 lit. a oraz art. 88 ust. 3a pkt 4 lit. b, poprzez błędne zastosowanie polegające na przyjęciu, że zakwestionowane faktury nie stanowią podstawy do obniżenia podatku należnego oraz zwrotu różnicy podatku lub zwrotu podatku naliczonego - oraz poprzez ich błędną wykładnię polegającą na tym, iż organ zastosował jedynie wykładnię językową, pomijając całkowicie cel i funkcje tych przepisów, jego neutralność oraz nie uwzględnienie orzecznictwa sądów administracyjnych i TSUE w kwestii możliwości zachowania prawa do odliczenia; - art. 193 § 4 Ordynacji podatkowej w zakresie prowadzonej ewidencji dla potrzeb podatku od towarów i usług za miesiące od maja do sierpnia 2008 r., której nie uznano za dowód w części dotyczącej nabyć od firmy PPHU P.Ś.. Uzasadniając skargę strona stwierdziła, że organy podatkowe obu instancji nie dokonały samodzielnej oceny spornych transakcji. Przyjęto dane szacunkowe na podstawie błędnie i nieobiektywnie ustalonego stanu faktycznego. Ocena organów podatkowych została przeprowadzona na podstawie decyzji Naczelnika Urzędu Skarbowego w A.z dnia [...]. Nr [...] oraz protokołów przesłuchań skarżącego i P.Ś.a sporządzonych podczas prowadzonego przez Naczelnika Urzędu Skarbowego w A. postępowania wobec P. Ś., złożonych przez skarżącego zeznań, przesłuchanych w charakterze świadków osób wskazanych przez skarżącego. Organ nie przeprowadził samodzielnie części dowodów oraz nie dokonał ich samodzielnej oceny. Materiał dowodowy został zaczerpnięty z innego postępowania prowadzonego przez inny organ. Skarżący twierdzi, że z całokształtu zebranego materiału dowodowego wynika fakt zaistnienia rzeczywistych transakcji pomiędzy nim i P. Ś.. Z zeznań świadków wynika, że roboty budowlane zostały wykonane w takiej ilości i wartości jaką wykazują faktury wystawione przez P.Ś.. Skarżący podkreślił, że zeznania świadków (pracowników, podwykonawców, inspektora nadzoru) są zgodne i dość szczegółowe. Nie ma zatem powodu, żeby odrzucić ich wiarygodność. W ocenie strony postępowanie nie dostarczyło wiarygodnych dowodów upoważniających do postawienia tez, że M. P. świadomie uczestniczył w procederze wykorzystywania faktur - przedstawiających nierzeczywisty przebieg zdarzeń gospodarczych - docieplania budynków szpitala. Organ podatkowy niesłusznie przyjmuje, że w świetle art. 194 § 1 ustawy Ordynacja podatkowa decyzja Naczelnika Urzędu Skarbowego w A. jako dokument urzędowy korzysta ze: szczególnej (zwiększonej) mocy dowodowej i jego zdaniem domniemanie wiarygodności nakazuje uznać, że treść dokumentu jest zgodna z rzeczywistością. Zdaniem skarżącego zgodnie z § 3 art. 194 O.p. możliwe było przeprowadzenie dowodów zmierzających do zweryfikowania twierdzeń decyzji Naczelnika Urzędu Skarbowego w A.. Według skarżącego materiał dowodowy potwierdza fakt zaistnienia rzeczywistych transakcji pomiędzy podmiotami M. P. i P. Ś. i o wartości przedstawionej w fakturach wystawionych przez firmę P.Ś.. Brak jest podstaw do szacunkowego określenia przez organ podatkowy wartości robót. Zebrany materiał dowodowy jest niepełny z uwagi na brak zeznań kilkakrotnie powoływanych przez organ podatkowy świadków. Brak jest zeznań przedstawiciela firmy E., kompetentnej w zakresie zleconych prac oraz P. Ś.. Strona podnosi ponadto, że podczas postępowania organ podatkowy nie zbadał jaka ilość metrów docieplenia została wykonana. Obowiązkiem organu jest wyjaśnienie wszystkich okoliczności sprawy, jednakże wobec tego niedociągnięcia skarżący sam dokonał wyliczenia. W skarżonej decyzji organ powinien udowodnić w sposób niepozostawiający wątpliwości, że dane zawarte na fakturach nie odzwierciedlają rzeczywistych zdarzeń gospodarczych w zakresie świadczonych usług, czego w niniejszej sprawie, organ nie udowodnił. Ponieważ sama faktura nie ma waloru absolutnego dowodu potwierdzającego określone w niej zdarzenie gospodarcze, organy podatkowy powinien podjąć wszelkie środki w celu wyjaśnienia, czy faktura odzwierciedla rzeczywisty przebieg takiego zdarzenia. Taka sytuacja zaistniała w rozpoznawanej sprawie, przy czym organy podatkowe po przeprowadzeniu szeregu dowodów i zebraniu, obszernego materiału dowodowego, ostatecznie zajęły stanowisko, że zdarzenie gospodarcze, ujęte w zakwestionowanych fakturach pomiędzy wskazanymi w niej podmiotami, miały miejsce jednakże w rozmiarze znacznie niższym, niż wielkość wyrażona w spornych fakturach. Zdaniem strony w swoich rozważaniach organ podatkowy jest niekonsekwentny. Skarżący przedstawił swoje wyliczenia dotyczące wielkości wykonanych robót oraz ich kosztów. Jego zdaniem porównanie wielkości daje podstawę, do wysnucia wniosku, że faktury wystawione przez P. Ś. odzwierciedlają rzeczywiście wykonane prace i w związku z tym były podstawą do obniżenia podatku należnego o podatek naliczony wynikający z tych faktur. Brak zebrania całego materiału dowodowego przez organ I instancji spowodował, że na nieprawidłowo ustalonym stanie faktycznym organ podatkowy wydał nieprawidłową decyzję w oparciu o art. 108 ustawy VAT. Zawarta w zebranym materiale decyzja nie spełnia funkcji dowodu w sprawie rzeczywistego przebiegu zdarzeń. Zdaniem strony nie można pozbawiać podatnika prawa do odliczenia podatku naliczonego tylko z tej przyczyny, iż podatnik P. Ś.nie chce wykazać swoich usług, opodatkować sprzedaży, czy też w inny sposób nadużywa prawa. Ponadto skarżący uważa, że zgromadzony materiał nie daje podstaw do uznania, że jego księgi są nierzetelne. Zapisy w księdze odzwierciedlają stan rzeczywisty. Nie ujmowano zdarzeń fikcyjnych tzw. "pustych faktur". Zgromadzony w postępowaniu materiał dowodowy nie uprawnia do zastosowania wobec podatnika art. 88 ust.3a pkt.4 lit a ustawy VAT oraz zastosowania art. 193 § 4 Ordynacji podatkowej. W odpowiedzi na skargę Dyrektor Izby Skarbowej w B. wniósł o oddalenie skargi, podtrzymując stanowisko zawarte w zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Skarga nie zasługiwała na uwzględnienie. Sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości poprzez kontrolę działalności administracji publicznej, stosując kryterium legalności, czyli zgodności z prawem. Skarga zostaje uwzględniona tylko wtedy, gdy Sąd stwierdzi: naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy lub takie naruszenie procedury, które mogło mieć wpływ na wynik sprawy ( art. 145 § 1 pkt 1 lit. a-c ustawy z dnia 30 lipca 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ( t.j. Dz. U. z 2012 r. poz. 271 ze zm. ) – dalej w skrócie p.p.s.a. Z taką sytuacją nie mamy do czynienia w niniejszej sprawie. Spór w przedmiotowej sprawie sprowadza się do udzielenia odpowiedzi na pytanie, czy organy podatkowe zasadnie uznały, że w stosunku do skarżącego należy zastosować przepis art. 88 ust. 3a pkt 4 lit. b ustawy z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług - w odniesieniu do faktur VAT wystawionych przez P. Ś.. W myśl wskazanego przepisu obowiązującego w dacie wydania decyzji: " Nie stanowią podstawy do obniżenia podatku należnego oraz zwrotu różnicy podatku lub zwrotu podatku naliczonego faktury i dokumenty celne w przypadku gdy: pkt 4) lit. b - wystawione faktury, faktury korygujące lub dokumenty celne: podają kwoty niezgodne z rzeczywistością - w części dotyczącej tych pozycji, dla których podane zostały kwoty niezgodne z rzeczywistością", Skarżący wydanej decyzji zarzuca przede wszystkim naruszenie zasad procesowych. A zatem od tej kwestii należy rozpocząć rozstrzygnięcie niniejszej sprawy, gdyż tylko prawidłowo ustalony stan faktyczny może być podstawą prawidłowego merytorycznego rozstrzygnięcia. W opinii Sądu organy prawidłowo wyjaśniły stan faktyczny sprawy. Nie można zgodzić się ze skarżącym, że to organ winien wyjaśnić wszystkie okoliczności sprawy, a nie podatnik, który przedstawiając jedynie faktury domaga się uznania swego prawa do odliczeń. Tylko podatnik posiada taką wiedzę i skoro żąda odliczeń od podatku należnego - podatku naliczonego to właśnie on winien zadbać o odpowiednie udokumentowanie transakcji. Nie można tego obowiązku przerzucać na organ. Tym bardziej, że na dowód zapłaty podatnik przedstawia jedynie wystawione przez siebie, w imieniu swego podwykonawcy faktury. Wątpliwości Sądu budzi twierdzenie strony, że wystawiał sam faktury bo P. Ś. czynił to z błędem i nieczytelnie. Zatem i także z tego powodu nie można uznać, że skarżący nie miał świadomości, co do rzetelności wystawionych przez siebie faktur. Spór w sprawie do zasady sprowadza się zatem do wartości wyszczególnionych na fakturach prac a nie do ich wykonania przez P. Ś.. Według ustaleń P. Ś. otrzymał od skarżącego w okresie od 13 lutego 2008 r. do sierpnia 2008 r. łącznie 30.472,82 zł. Kwota ta była przeznaczona również na wynagrodzenia pozostałych pracowników, za hotel i narzędzia. Według przedstawionych faktur za ten okres P. Ś. miał otrzymać 93.167,74 zł. Kwestią sporną jest zatem ta różnica pomiędzy faktycznie ( jak zeznał P. Ś. otrzymanych kwot) a wartością wynikającą z wystawionych faktur. Różnica wynosi 62.694,92 zł. Nie uszło również uwadze organu i Sądu to, że umowa łączyła strony tylko na trzy miesiące od 1 kwietnia 2008 r. do końca czerwca 2008 i nie ma żadnych dowodów, że została przedłużona. Nie ma sporu, co do pracy P. Ś. przed i po zakończeniu umowy, spór jak wskazano wyżej dotyczy kwot wyszczególnionych na zakwestionowanych fakturach. Zwłaszcza, że jak zeznał P. Ś. - miesięcznie otrzymywał od skarżącego od 2000 do 2.500 tys zł. a faktury opiewały od 11.565,60 zł do 24.961,20 brutto. Zeznający potwierdził, że podpisywał czyste bloczki faktur a treść uzupełniał już sam skarżący. Ten fakt o wypisywaniu faktur przez skarżącego nie powinien budzić wątpliwości skoro potwierdził go sam skarżący. Skarżący w skardze powołuje się na zasady rządzące podatkiem VAT jak np. neutralność ww. podatku. Przywołuje na obronę swych racji orzecznictwo sądów administracyjnych oraz orzecznictwo unijne. Podnosi, iż niesłusznie odebrano mu prawo do odliczeń z faktur podwykonawcy. Odpowiadając na powyższe należy przede wszystkim wskazać, że skarżący wbrew swym twierdzeniom i zarzutom nie udowodnił, że faktury wypisywane przez niego były rzetelne zarówno pod względem formalnym jak i materialnym. A tylko takie mogą stanowić podstawę do odliczeń. Skoro organy stwierdziły nierzetelność faktur to i zapisy w księgach handlowych zasadnie na podstawie art. 193 § 4 słusznie uznano za nierzetelne. Należy zaznaczyć, że organy wielokrotnie wzywały P. Ś. do złożenia kolejnych zeznań . Wezwania te kierowane były również do Prezesa Spółki "E." Sp. z o.o. z siedzibą w T.. Obaj wzywani mimo prawidłowych wezwań nie zgłosili się na wezwania organów. Reasumując w opinii Sądu opierając się na prawidłowo ustalonym stanie faktycznym należy stwierdzić, że organy podatkowe zasadnie w stosunku do skarżącego zastosowały przepis art. 88 ust. 3 a pkt 4 lit. b cytowanej ustawy o podatku od towarów i usług skoro ustaliły, że zakwestionowane faktury podają kwoty niezgodne z rzeczywistością. Mając powyższe na względzie Sąd na podstawie art. 151 cyt. powyżej ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi skargę oddalił. E. Kruppik – Świetlicka L. Kleczkowski U. Wiśniewska

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 22.07.2026. · Źródło