I SA/Bd 3/07

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Halina Adamczewska– Wasilewicz Sędziowie: Sędzia WSA Leszek Kleczkowski (spr.) Asesor sądowy Mirella Łent Protokolant Asystent sędziego Joanna Jaworska po rozpoznaniu w Wydziale I na rozprawie w dniu 28 lutego 2007 r. sprawy ze skargi K. S. o wznowienie postępowania w sprawie I SA/Bd 2192/03 ze skargi na decyzję Dyrektora Izby Celnej w T. z dnia [...] 2003 r. nr [...] w przedmiocie uznania zgłoszenia celnego za nieprawidłowe postanawia 1. odrzucić skargę o wznowienie postępowania 2. umorzyć postępowanie w przedmiocie wniosku o wstrzymanie wykonania wyroku z dnia 02 marca 2004 r. sygn. I SA/Bd 2192/03 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy wyrokiem z dnia 2 marca 2004r., sygn. akt SA/Bd 2192/03 oddalił skargę K. S. na decyzję Izby Celnej w T. z dnia [...] 2003r., Nr [...] utrzymującą w mocy decyzję Urzędu Celnego w T. z dnia [...] 2003 r., Nr [...] uznającej zgłoszenie celne za nieprawidłowe. Tym samym Sąd uznał, że zarówno zaskarżona decyzja jak i decyzja organu I instancji nie narusza prawa materialnego oraz przepisów postępowania. Pismem z dnia 28 sierpnia 2006 r. skarżący wniósł o wznowienie postępowania zakończonego prawomocnym wyrokiem. Jego zdaniem w sprawie zaistniały przesłanki restytucyjne do wznowienia postępowania Podniósł, iż Sąd mógł błędnie ustalić stan faktyczny, co do rzeczywistej wartości transakcyjnej oraz co do wiarygodności i zupełności dowodów dotyczących importowanego pojazdu jak też przekazanych przez administrację celną Belgii. Strona przedłożyła postanowienie Prokuratora Okręgowego w T. z dnia [...] 2006r., sygn. akt [...], o umorzeniu śledztwa w sprawie podania nieprawdy poprzez dołączenie do zgłoszenia celnego podrobionej faktury. Wskazała, że dowody przeprowadzone w postępowaniu karnym (początkowo prowadzonym przez Prokuraturę Rejonową w G.) potwierdziły, iż nie podała nieprawdy, nie wprowadziła w błąd organu celnego i nie naraziła Skarbu Państwa na uszczuplenie należności. Zdaniem skarżącego, w takim wypadku, zaszła konieczność dalszego uzupełnienia dowodów. W piśmie z dnia 19 stycznia 2007 r. Dyrektor Izby Celnej w T. podtrzymał stanowisko zawarte w decyzji i odpowiedzi na skargę. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Instytucja wznowienia postępowania jest nadzwyczajnym środkiem odwoławczym, którego istota polega na ponownym rozpoznaniu i rozstrzygnięciu sprawy zakończonej prawomocnym orzeczeniem. Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270) wylicza enumeratywnie przyczyny, które są podstawą żądania wznowienia postępowania. Zdaniem skarżącego w sprawie zaistniały przesłanki restytucyjne do wznowienia postępowania zakończonego prawomocnym wyrokiem Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Bydgoszczy z dnia 2 marca 2004 r. Powołał się przy tym na postanowienie o umorzeniu śledztwa, wydane w dniu 24 czerwca 2006 r. przez prokuratora Prokuratury Okręgowej w T. i wskazał na błędne ustalenie stanu faktycznego przez Sąd w zakresie zaniżenia wartości transakcyjnej samochodu sprowadzonego z zagranicy. W świetle powyższego podstawę wznowienia postępowania stanowi art. 273 § 2 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, zgodnie z którym można żądać wznowienia postępowania w razie późniejszego wykrycia takich okoliczności faktycznych lub środków dowodowych, które mogłyby mieć wpływ na wynik sprawy, a z których strona nie mogła skorzystać w poprzednim postępowaniu. Unormowanie zawarte w art. 273 § 2 i art. 281 cyt. ustawy jest powtórzeniem unormowania zawartego w art. 403 § 2 i 411 kodeksu postępowania cywilnego, a zatem dotychczasowe orzecznictwo tak Sądu Najwyższego jak i Naczelnego Sądu Administracyjnego wypracowane na tle przepisów kpc zachowuje swoją aktualność przy stosowaniu przepisów ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Rozpoznając sprawę należało zgodnie z art. 281 cyt. ustawy ustalić, czy istotnie została spełniona przesłanka określona w art. 273 § 2, a więc czy po wydaniu prawomocnego wyroku nastąpiło wykrycie takich okoliczności faktycznych czy środków dowodowych, które mogły mieć wpływ na wynik sprawy. Zatem, aby nowe okoliczności lub nowe dowody stanowiły podstawę wznowienia w rozumieniu art. 273 § 2 ustawy, musiałyby być tego rodzaju, że ich uwzględnienie mogłoby zmienić podstawę faktyczną orzekania, wpływając tym samym na treść rozstrzygnięcia. W niniejszej sprawie Sąd uznał, iż nie zaistniała merytoryczna przesłanka do wznowienia postępowania sądowego na podstawie art. 273 § 2 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Przyczyna restytucyjna charakterystyczna dla instytucji wznowienia postępowania polega na tym, że opiera się na okolicznościach, które pozostają w związku przyczynowym z treścią rozstrzygnięcia sprawy. Nie mogą być więc brane pod uwagę przyczyny, które nie wchodziły w zakres okoliczności składających się na podstawę stanu rzeczy istniejącego w chwili orzekania przez Sąd (por. postanowienie SN z dnia 30 listopada 1984 r. w sprawie sygn. akt I CO 18/84, LEX nr 8655). To, że materiał dowodowy zebrany przez prokuratora nie dawał podstaw do stwierdzenia by w sprawie doszło do wyczerpania znamion czynu zabronionego, oraz że osoby dokonujące zgłoszenia celnego nie miały świadomości posługiwania się podrobionymi fakturami, nie wpływa ani na uznanie zgłoszenia celnego za prawidłowe, ani na wysokość długu celnego. Postępowanie to jest bowiem ukierunkowane na wydanie orzeczenia karnego, gdzie głównie chodzi o ustalenie winy sprawcy, a to nie ma wpływu na ocenę zgłoszenia celnego w postępowaniu prowadzonym przez organy celne. Reasumując - choć wskazane postanowienie prokuratora zostało wydane po wyroku WSA i strona rzeczywiście nie miała możliwości powołania go w postępowaniu przed organami celnymi czy przez Sądem, to jednak postępowanie karne nie wykazało, że wartość celna sprowadzonego przez stronę samochodu nie była zaniżona. Podstawa faktyczna rozstrzygnięcia zapadłego w poprzednim postępowaniu nie została w żaden sposób podważona. Zarówno wskazane w uzasadnieniu skargi o wznowienie okoliczności, jak i postulat uzupełnienia materiału dowodowego, nie mogą być uznane za "wykrycie okoliczności faktycznych czy środków dowodowych, które mogłyby mieć wpływ na wynik sprawy, a z których strona nie mogła skorzystać w poprzednim postępowaniu". Strona w skardze sama wskazuje, że już w poprzednim postępowaniu kwestionowała wiarygodność dokumentów służących ustaleniu wartości celnej samochodu. Okoliczność, że argumenty przedstawiane przez skarżącego nie zostały wówczas uwzględnione, nie może stanowić obecnie podstawy wznowienia postępowania. W rezultacie skoro nie zaistniała w sprawie przesłanka określona w art. 273 § 2 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, to brak było podstaw do wznowienia postępowania. Należy zauważyć, że w sprawie wniesiono już skargę o wznowienie opartą na innych okolicznościach, którą postanowieniem z dnia 5 lipca 2004r., sygn. akt SA/Bd 2192/03 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy odrzucił. Postanowieniem z dnia 1 września 2004 r., SA/Bd 2192/03 - na podstawie art.285 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - została odrzucona kolejna skarga o wznowienie postępowania. Stosownie do tego ostatniego przepisu niedopuszczalne jest dalsze wznowienie postępowania zakończonego prawomocnym orzeczeniem wydanym na skutek skargi o wznowienie postępowania. W piśmiennictwie, na tle tego uregulowania, zauważa się, że ograniczenia możliwości wznowienia postępowania może odnosić się wyłącznie do orzeczeń merytorycznych. Ograniczenie to nie dotyczy natomiast przypadków, w których pomimo wniesienia skargi o wznowienie postępowania, w istocie do wznowienia nie doszło, bowiem skarga o wznowienie została odrzucona z przyczyn formalnych, bądź też postępowanie ze skargi o wznowienie postępowania zostało umorzone na skutek cofnięcia skargi o wznowienie (por. T.Woś, H.Knysiak-Molczyk, M.Romańska, Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz, Wwa 2005, s.683-684). Postanowieniem z dnia 5 lipca 2004 r. i z dnia 1 września 2004 r. WSA w Bydgoszczy odrzucił skargi o wznowienie postępowania, a zatem w sprawie nie zapadło wcześniej orzeczenie merytoryczne. Rozpoznając skargę o wznowienie postępowania z dnia 28 sierpnia 2006 r. Sąd przychylił się do powyższego poglądu i uznał, że w takim przypadku nie ma zastosowania cyt. art. 285. Mimo tego na podstawie art. art.281 powoływanej ustawy, Sąd odrzucił skargę o wznowienie postępowania. Umorzenie postępowania z wniosku o wstrzymanie wykonania zaskarżonego wyroku nastąpiło - na podstawie art.161 §1 pkt 3 tej ustawy - z uwagi na to, iż wstrzymanie wykonania jest środkiem ochrony o charakterze tymczasowym i upada z chwilą wydania orzeczenia.