I SA/Bd 322/11
WyrokWSA w Bydgoszczy2011-09-13
Skład orzekający: Urszula Wiśniewska, Ewa Kruppik-Świetlicka, Izabela Najda-Ossowska
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy podatnik ma prawo do odliczenia podatku naliczonego z faktur VAT, które dokumentują transakcje nieistniejące lub wystawione przez podmioty fikcyjne?Ratio decidendi
Prawo do odliczenia podatku naliczonego z faktury VAT przysługuje tylko wtedy, gdy faktura dokumentuje rzeczywistą transakcję gospodarczą oraz została wystawiona przez podmiot uprawniony. Faktury wystawione przez podmioty fikcyjne lub dokumentujące nieistniejące transakcje nie dają prawa do odliczenia podatku. Ciężar udowodnienia istnienia transakcji spoczywa na podatniku.Stan faktyczny
Podatnik D. D. prowadził działalność gospodarczą w zakresie handlu złomem. Organ podatkowy zakwestionował prawo podatnika do odliczenia podatku naliczonego z faktur wystawionych przez podmioty J. M. i K. Ł., które uznał za fikcyjne i niepotwierdzające rzeczywistych transakcji. Organ I instancji określił zobowiązanie podatkowe za grudzień 2004 i 2005 r., a organ odwoławczy utrzymał tę decyzję w części dotyczącej grudnia 2004 r. Podatnik zaskarżył decyzję, zarzucając m.in. naruszenie przepisów ustawy o VAT i Ordynacji podatkowej.Rozstrzygnięcie
Oddalił skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Urszula Wiśniewska Sędziowie: Sędzia WSA Ewa Kruppik-Świetlicka (spr.) Sędzia WSA Izabela Najda-Ossowska Protokolant: N. N. po rozpoznaniu w Wydziale I na rozprawie w dniu 13 września 2011 r. sprawy ze skargi D. D. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w B. z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie podatku od towarów i usług za miesiąc [...]. oddala skargę
Decyzją z dnia [...] r. Naczelnik Urzędu Skarbowego w I. określił D. D. wysokość podatku od towarów i usług za miesiąc grudzień 2004 r. oraz wysokość nadwyżki podatku naliczonego nad należnym do przeniesienia na następny okres rozliczeniowy za miesiąc maj 2005 r.
Po rozpatrzeniu złożonego odwołania, Dyrektor Izby Skarbowej w B. decyzją z dnia [...] r. uchylił zaskarżoną decyzję w całości i przekazał sprawę organowi pierwszej instancji do ponownego rozpatrzenia, z uwagi na konieczność przeprowadzenia postępowania dowodowego w znacznej części.
W konsekwencji powyższego rozstrzygnięcia, po ponownym przeprowadzeniu postępowania kontrolnego i podatkowego, decyzją z dnia [...] r. Naczelnik Urzędu Skarbowego w I. dokonał rozliczenia podatku od towarów i usług, określając zobowiązanie podatkowe za miesiące grudzień 2004 r. i grudzień 2005 r. oraz nadwyżkę podatku naliczonego nad należnym do przeniesienia na następny okres rozliczeniowy za miesiące od maja do listopada 2005 r. w wysokościach innych niż zadeklarowane przez podatnika.
W złożonym odwołaniu strona wniosła o uchylenie decyzji organu pierwszej instancji i umorzenie postępowania w sprawie. Zaskarżonej decyzji zarzuciła naruszenie art. 86 ust. 1 ustawy z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług (Dz. U. Nr 54, poz. 535 ze zm.) w zw. z § 14 ust. 2 pkt 1 lit. a) oraz pkt 4 lit. a) rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 27 kwietnia 2004 r. w sprawie wykonania niektórych przepisów ustawy o podatku od towarów i usług (Dz. U. Nr 97, poz. 970 ze zm.) i art. 88 ust. 3a pkt 4 lit. a) ustawy o podatku od towarów i usług, jak również art. 17 Szóstej Dyrektywy Rady z dnia 17 maja 1977 r. w sprawie harmonizacji ustawodawstw Państw Członkowskich w odniesieniu do podatków obrotowych - wspólny system podatku od wartości dodanej: ujednolicona podstawa wymiaru podatku (Dz. U. UE. L. Nr 145, poz. 1 ze zm.) oraz art. 120 i art. 123, art. 180, art. 181, art. 187 § 1 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (Dz. U. z 2005 r., Nr 8, poz. 60 ze zm.).
Po rozpatrzeniu odwołania, decyzją z dnia [...] r. Dyrektor Izby Skarbowej w B. utrzymał w mocy decyzję organu pierwszej instancji w części dotyczącej określenia zobowiązania podatkowego za miesiąc grudzień 2004 r., natomiast w pozostałej części uchylił zaskarżoną decyzję i umorzył postępowanie.
W uzasadnieniu organ wskazał, że podatnik w okresie objętym kontrolą prowadził działalność gospodarczą w zakresie handlu złomem pod nazwą [...] D. D. w I. Dostawcami złomu dla skarżącego byli kontrahenci prowadzący działalność na terenie całego kraju, z którymi współpraca miała charakter stały bądź incydentalny. W trakcie prowadzonego postępowania organ ustalił, że w stosunku do dwóch kontrahentów strony zostały wydane przez Dyrektora Urzędu Kontroli Skarbowej w B. decyzje z dnia
[...] r. oraz z dnia [...] r., których przedmiotem były transakcje z zakresu handlu złomem udokumentowane fakturami VAT wystawionymi przez J. M. oraz K. Ł. między innymi dla firmy skarżącego.
We wskazanych decyzjach organ kontroli skarbowej dowiódł tezy fikcyjności faktur wystawionych przez wymienione podmioty, w tym dla firmy D. D. Organ wskazał, że skoro zatem Dyrektor Urzędu Kontroli Skarbowej w B. dowiódł, że faktury wystawione przez K. Ł. nie rodzą obowiązku podatkowego, wobec tego skarżący nie miał prawa do obniżenia podatku należnego o podatek naliczony, wynikający z faktury przez niego wystawionej.
Podobnie, skoro organ ten dowiódł, że J. M. nie prowadził działalności w zakresie obrotu złomem, a jego działalność polegała wyłącznie na wystawianiu "pustych faktur", zatem strona nie miała również prawa do obniżenia podatku należnego o podatek naliczony z faktur wystawionych przez ten podmiot.
Do tak ustalonego stanu faktycznego sprawy organ zastosował obowiązujące przepisy prawa materialnego tj. art. 86 ust. 1 i 2 ustawy o podatku od towarów i usług oraz § 14 ust. 2 pkt 4 lit. a rozporządzenia Ministra Finansów w sprawie wykonywania niektórych przepisów ustawy o podatku od towarów i usług. Powyższe przepisy uzależniają możliwość uwzględnienia w rozliczeniach podatkowych kwot podatku naliczonego wynikającego wyłącznie z faktur, które wystawił podmiot uprawniony i które potwierdzają rzeczywiste transakcje gospodarcze.
Zdaniem organu, z całości zebranego materiału dowodowego wynika natomiast, że wystawione przez J. M. i K. Ł. faktury nie dokumentują rzeczywistej sprzedaży gdyż przeprowadzone postępowania organu I instancji wykazały ponad wszelką wątpliwość, że zarówno J. M. jak i K. Ł. nie dokonywali ani nabyć złomu, ani jego dostaw.
Odnosząc się do zarzutów odwołania organ stwierdził, że Naczelnik Urzędu Skarbowego w I. miał prawo załączyć do niniejszej sprawy dowody w postaci wydanych i prawomocnych decyzji wydanych dla J. M. i K. Ł. stwierdzające fikcyjność działań tych podmiotów i potraktować załączone dokumenty jako dokumenty urzędowe, przyznając im szczególną moc dowodową.
Organ podniósł, że ww. dokumenty zostały sporządzone przez uprawnione do tego organy administracji publicznej i dotyczyły kontrahentów strony. Ponieważ skarżący nie dostarczył żadnych dowodów, które pozwalały by na uznanie, że to organ w tym zakresie dokonał błędnych ustaleń. W konsekwencji organ uznał, że transakcje obejmujące faktury wystawione przez J. M. z dnia [...] r. nr [...] oraz z dnia [...] r. nr [...] oraz przez K. Ł. z dnia [...] r. nr [...] w rzeczywistości nie miały miejsca.
Organ stwierdził, że zakwestionowanie decyzją administracyjną autentyczności kopii faktury powoduje te same skutki podatkowe względem jej oryginału. Okoliczność ta oznacza, że podatnik posługując się dokumentem, którego kopia w obrocie prawnym i gospodarczym uznana została za dokument fikcyjny, z oryginału takiego dokumentu nie może wywodzić żadnych skutków prawno-podatkowych.
W rezultacie uznano, że podatek naliczony wykazany na poświadczających nieprawdę fakturach wystawionych przez J. M. i K. Ł. nie mógł być ujmowany w rozliczeniach podatkowych w podatku obniżającego kwotę podatku należnego.
Uzasadniając podjęte rozstrzygnięcie w zakresie częściowego uchylenia zaskarżonej decyzji i umorzenia postępowania, organ podał, że w przedmiotowej sprawie orzeczenie przez organ odwoławczy odnośnie nadwyżki podatku naliczonego nad należnym do przeniesienia na następny okres rozliczeniowy za miesiące od maja 2005 r. do listopada 2003 r. stało się niemożliwe z uwagi na upływ terminu przedawnienia. Określenie kwot objętych zaskarżoną decyzją nastąpić mogło do końca 2010 r. Z akt postępowania wynika natomiast, iż zobowiązanie wynikające z zaskarżonej decyzji za miesiące grudzień 2004 r. i grudzień 2005 r. zostało w całości wyegzekwowane.
Zastosowanie środka egzekucyjnego na podstawie zaskarżonej decyzji spowodowało skuteczne przerwanie biegu przedawnienia w odniesieniu do przedmiotowych zaległości podatkowych i prowadzenie postępowania przez organ odwoławczy w zakresie kontroli rozliczenia podatku i ukształtowania na nowo zobowiązania podatkowego za wskazane miesiące stało się możliwe.
W odniesieniu do pozostałych okresów rozliczeniowych objętych zaskarżoną decyzją tj. miesięcy od maja do listopada 2005 r. organ wskazał, że ze zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego nie wynika, aby w sprawie miały miejsce okoliczności powodujące przerwanie lub zawieszenie biegu terminu przedawnienia. Okoliczność przedawnienia kwot nadwyżki podatku naliczonego nad należnym do przeniesienia na następny okres rozliczeniowy za poszczególne miesiące od maja do listopada 2005 r. wpływa z kolei na zmianę rozliczenia podatku za miesiąc grudzień 2005 r. dokonaną zaskarżoną decyzją. Uwzględniając powyższe ustalenia, wysokość zobowiązania podatkowego za miesiąc grudzień 2005 r. równa jest kwocie zadeklarowanej przez stronę w deklaracji VAT-7 złożonej w Urzędzie Skarbowym w dniu [...] r.
W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Bydgoszczy strona wniosła o uchylenie zaskarżonej decyzji w części utrzymującej w mocy decyzję organu pierwszej instancji. Tak jak w odwołaniu, zaskarżonej decyzji zarzuciła naruszenie:
1) art. 86 ust. 1 ustawy o podatku od towarów i usług w zw. z § 14 ust. 2 pkt 1 lit. a) oraz pkt 4 lit. a) rozporządzenia Ministra Finansów w sprawie wykonania niektórych przepisów ustawy o podatku od towarów i usług i art. 88 ust. 3a pkt 4 lit. a) ustawy
o podatku od towarów i usług, jak również art. 17 Szóstej Dyrektywy Rady w sprawie harmonizacji ustawodawstw Państw Członkowskich w odniesieniu do podatków obrotowych - wspólny system podatku od wartości dodanej: ujednolicona podstawa wymiaru podatku poprzez zakwestionowanie prawa do odliczenia podatku naliczonego z posiadanych przez podatnika faktur wystawionych przez J. M. i K. Ł., których nielegalności organ pierwszej instancji nie stwierdził z całą pewnością, oraz przeniesienie odpowiedzialności na podatnika za działania osób trzecich w sytuacji, gdy podatnik nie wiedział lub nie mógł wiedzieć o tym, że dana transakcja była wykorzystana do celów oszustwa, które miało zostać popełnione przez sprzedawcę, a przede wszystkim przyjęcie, że faktury dokumentują czynności, które nie zostały dokonane pomimo braku jakichkolwiek danych;
2) art. 120 i art. 123, art. 180, art. 181, art. 187 § 1 ustawy Ordynacja podatkowa poprzez zaniechanie prowadzenia przez organ podatkowy postępowania w sprawie,
w szczególności nie przeprowadzenie czynności przesłuchania osób, z których działaniem organ wiąże skutki prawne mające wpływać na sytuację skarżącego, pomimo wyraźnego wskazania na zasadzie przepisu art. 233 § 2 Ordynacji podatkowej konieczności przeprowadzenia takich dowodów przez Dyrektora Izby Skarbowej w decyzji z dnia [...] r.;
3) sprzeczność istotnych ustaleń z treścią zebranego w sprawie materiału procesowego poprzez dowolne ustalenie, że kwestionowane przez organ transakcje nie miały miejsca, pomimo braku jakiegokolwiek dowodu mogącego to potwierdzać.
W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie podtrzymując argumentację zawartą w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji.
Wojewódzki Sąd administracyjny, zważył, co następuje :
Skarga nie jest zasadna.
Zakres kontroli sprawowanej przez wojewódzkie sądy administracyjne określa ustawa z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269), stanowiąc w przepisie art. 1 § 2, że sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem jej zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej.
Zgodnie z art. 145 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ( u.p.s.a.) podstawą uchylenia decyzji z przyczyn proceduralnych - naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego (lit. b) lub inne naruszenie przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy (lit. c), zaś uchylenia z przyczyn materialnoprawnych naruszenie prawa materialnego, gdy miało wpływ na wynik sprawy (lit.a).
Przedmiotem sporu między stronami jest pozbawienie strony skarżącej prawa do odliczenia naliczonego podatku VAT, wynikającego z faktur dokumentujących zakup złomu akumulatorowego od J. M. oraz od K. Ł., co do których organ stwierdził, że nie byli dostawcami złomu a jedynie wystawcami faktur.
W sprawie ma zastosowanie ustawa z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług ( Dz. U. Nr 54, poz. 535 ze zm. ) zwana dalej ustawa o VAT.
Przepis art. 86 ust. 1 i 2 pkt 1 lit. a) ustawy o VAT stanowi, że :
" w zakresie, w jakim towary i usługi są wykorzystywane do wykonywania czynności opodatkowanych, podatnikowi, o którym mowa w art. 15, przysługuje prawo do obniżenia kwoty podatku naliczonego, z zastrzeżeniem art. 114, art. 119 ust. 4, art. 120 ust. 17 i 19 oraz art. 124".
Poprawność faktury VAT, jako dokumentu, w oparciu o który istnieją podstawy do obniżenia kwoty podatku należnego, ma dwa aspekty: formalny, bowiem musi odpowiadać wymogom co do formy oraz materialny, ponieważ jej treść musi być zgodna z zaistniałym zdarzeniem gospodarczym. Oznacza to, że nie można uznać za prawidłową fakturę, gdy sprzecznie z jej treścią wskazuje ona na zdarzenia gospodarcze, które nie zaistniały pomiędzy podmiotami na nich uwidocznionymi.. Prawo do odliczenia podatku jest następstwem powstania obowiązku podatkowego z tytułu faktycznej czynności podatnika wystawiającego fakturę, czyli obowiązku podatkowego powstałego na poprzednim etapie obrotu. W sytuacji braku faktycznej czynności u wystawcy faktury, nie może z jej tytułu powstać obowiązek podatkowy, a tym samym prawo nabywcy do odliczenia podatku z takiej faktury.
Tak więc na gruncie ustawy o VAT prawo do odliczenia podatku naliczonego z faktury nie może powstać u jej dysponenta, jeżeli u jej wystawcy nie powstaje obowiązek podatkowy w tym podatku w odniesieniu do podatku podlegającego odliczeniu. Sama faktura nie jest zatem dowodem na zaistnienie danego zdarzenia gospodarczego. Faktura, która nie dokumentuje rzeczywistej sprzedaży, nie może wywołać skutków podatkowych związanych z prawem do obniżenia podatku należnego o naliczony.
Zgodnie natomiast z art. 88 ust. 3a pkt 1 lit. a oraz pkt 4 lit. a. ustawy o VAT nie stanowią podstawy do obniżenia podatku należnego oraz zwrotu różnicy podatku lub zwrotu podatku naliczonego faktury i dokumenty celne, w przypadku gdy sprzedaż została udokumentowana fakturami (fakturami korygującymi) wystawionymi przez podmiot nieistniejący lub nieuprawniony do wystawiania faktur (faktur korygujących) albo stwierdzającymi czynności, które nie zostały dokonane.
Jak wynika z treści skargi strona kwestionuje ustalenia faktyczne w sprawie, zarzucając organom podatkowym, iż przy wydaniu decyzji naruszyły przepisy ordynacji podatkowej, w szczególności jej art. 120, art. 123, art. 180 i art. 181 oraz art. 187 § 1.
Przechodząc do szczegółowych rozważań nad motywami wydanego w sprawie rozstrzygnięcia, w pierwszej kolejności należy ustosunkować się do podniesionych w skardze zarzutów naruszenia prawa procesowego, albowiem punktem wyjścia dla oceny trafności przeprowadzonej przez organy podatkowe wykładni przepisów prawa materialnego może być wyłącznie prawidłowo ustalony stan faktyczny i brak naruszeń , skutkujących wyeliminowaniem decyzji z powodu tzw. wad kwalifikowanych.
Jak wynika z akt sprawy organy podatkowe podważyły zaistnienie transakcji potwierdzonych fakturami, wystawionymi przez dwie firmy tj. "M. " K. Ł. i "M." J. M. W stosunku do obu podmiotów Dyrektor Urzędu Kontroli Skarbowej w B. wydał decyzje w których dokonał rozliczeń podatku od towarów i usług za okresy rozliczeniowe (będące przedmiotem kontroli w firmie strony skarżącej) oraz określono na podstawie art. 108 ust. 1 cyt. ustawy należny podatek VAT i tak :
1. w stosunku do J. M. wydano decyzję z dnia [...] r. nr [...]
2. w stosunku do K. Ł. wydano decyzję z dnia [...] r. nr [...]
Decyzje te, stosownymi postanowieniami z dnia [...] r. dołączono do materiału dowodowego w sprawie.
Konsekwencją powyższego było wszczęcie z urzędu w stosunku do skarżącego, przy jego udziale - postępowania podatkowego w podatku od towarów i usług za okres od czerwca do grudnia 2005r. W następstwie czego organ, decyzją z dnia [...] r. dokonał rozliczenia ww. podatku za od maja do grudnia 2005 określając zobowiązanie podatkowe za miesiące grudzień 2004r i grudzień 2005 r. oraz nadwyżkę podatku naliczonego nad należnym do przeniesienia na następny okres rozliczeniowy w wysokościach innych niż zadeklarował podatnik.
Jednocześnie postanowieniem z tej samej daty organ I instancji nadał wydanej decyzji rygor natychmiastowej wykonalności a w następstwie czego zastosowano środek egzekucyjny, o którym podatnik został powiadomiony. W związku z czym na podstawie tytułu wykonawczego Naczelnika Urzędu Skarbowego w I. o Nr [...] przeprowadzono postępowanie egzekucyjne z majątku strony w postaci zajęcia rachunku bankowego na łączną kwotę [...] zł. tj. za grudzień 2004 i grudzień 2005r. W ten sposób doszło do przerwania biegu terminu przedawnienia zobowiązania podatkowego.
Decyzja organu I instancji z [...] r. została zaskarżona i w wyniku odwołania, Dyrektor Izby Skarbowej w B. wydał w dniu [...] r. decyzję, którą utrzymał w mocy decyzje organu I instancji w zakresie rozliczenia za miesiąc grudzień 2004r. oraz uchylił i umorzył postępowanie w sprawie dotyczącej pozostałych okresów rozliczeniowych. Wskazana powyżej decyzja została zaskarżona do tut. Sądu. Tyle stan faktyczny przyjęty przez organ za podstawę rozstrzygnięcia.
Odnosząc się do zarzutów dotyczących prawa procesowego należy wskazać, że postępowanie organów było prawidłowe. Zgodnie bowiem z art. 122 Ordynacji podatkowej organy zobowiązane są do podjęcia wszelkich niezbędnych działań w celu dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego i załatwienia sprawy w postępowaniu podatkowym. Aby zatem wyjaśnić rzeczywisty stan sprawy organy zdaniem Sądu podjęły wszystkie możliwe działania, o czym świadczy fakt uchylenia decyzji przez organ odwoławczy ( decyzją z [...] r. Nr [...]). Organ wówczas uznał materiał dowodowy zebrany przez Naczelnika Urzędu Skarbowego w I. za niewystarczający do rozstrzygnięcia, wskazując, iż zachodzi konieczność przeprowadzenia postępowania dowodowego w znacznej części i dlatego przekazano sprawę do ponownego rozpatrzenia organowi I instancji. Według organu nie wyjaśniono wszystkich okoliczności istotnych dla sprawy, czym naruszono zasadę prawdy obiektywnej art. 122, i zupełności postępowania dowodowego ( art. 187 § 1 Op.). Chodziło tu przede wszystkim o weryfikację oryginalnych dokumentów źródłowych zakupu i sprzedaży, ewidencji prowadzonej przez skarżącego (art.109 ust. 3 ustawy o VAT ) oraz przesłuchań świadków. W związku z czym wszczęto u podatnika kontrolę dokumentów w zakresie wywiązywania się z obowiązków dot. podatku VAT za okres od 1 grudnia 2004 do 30 września 2005 i od listopada 2005 do 31 grudnia 2005r.. Ustalenia te zostały ujęte w podpisanym przez stronę protokole kontroli z dnia [...] r.
W ramach postępowania przeprowadzono także kontrolę krzyżową u partnerów strony i dołączono do materiału dowodowego. Z akt sprawy wynika, że podatnik mógł brać czynny udział w każdym stadium postępowania, jak i w czynnościach dowodowych. Stanowisko podatnika dotyczyło więc, nie tyle faktu pominięcia dowodów w toku postępowania, ile odmiennej oceny zebranego w sprawie materiału dowodowego.
Zdaniem Sądu zarzuty procesowe nie znajdują uzasadnienia w zebranym materiale dowodowym. Organy podatkowe zgromadziły materiał dowodowy w sposób wystarczający do rozstrzygnięcia. Skoro organ na podstawie zgromadzonych dowodów doszedł do przekonania, że ustalony stan faktyczny nie budzi wątpliwości to zdaniem Sądu dalsze prowadzenie postępowania dowodowego nie było zasadne. Tym samym organ podatkowy nie był zobowiązany do uwzględniania wszystkich wniosków dowodowych strony postępowania, jeżeli okoliczności mające znaczenie dla sprawy stwierdzone były wystarczająco innym dowodem ( art. 180 i 181 cyt. ustawy Op.). Jednocześnie należy zaznaczyć, że dowód z przesłuchania stron jest dowodem posiłkowym, dopuszczalnym w postępowaniu podatkowym w ostateczności, gdyż nie można mu przypisać waloru pełnego obiektywizmu.
Należy podkreślić, że to strona zdaniem Sądu winna udowodnić, że do takich transakcji doszło. Wskazane tu stanowisko potwierdza orzecznictwo sądów administracyjnych. W wyroku WSA w Gliwicach z dnia 6 marca 2009 r., III SA/GI 1270/08, Sąd stwierdził, iż w przypadku odliczenia podatku naliczonego zawartego w fakturze VAT, gdy organ podatkowy podda w wątpliwość wykonanie danej czynności opisanej w tej fakturze w oparciu o wszechstronne wyjaśnienie sprawy, na stronę przechodzi ciężar dowodu wykazania istnienia tej czynności w danym momencie. W takiej sytuacji powoływanie się przez stronę jedynie na dowód w postaci faktury VAT, zawartej umowy, własnego oświadczenia, jest niewystarczające.
Także w wyroku NSA z dnia 17 sierpnia 2001 r. (III SA 1826/00, niepubl.), wskazano iż na gruncie prawa podatkowego ma zastosowanie zasada, iż ciężar udowodnienia faktu spoczywa na osobie, która z faktu tego wywodzi skutki prawne. Również w wyroku Sądu Najwyższego z dnia 7 marca 2002 r. ( III RN 31/01, OSNAPiUS 2002, nr 19), wskazano, że na podatniku ciąży obowiązek udowodnienia, iż stwierdzona fakturą czynność gospodarcza została dokonana. Skarżący zdaniem Sądu nie wykazał zaistnienia kwestionowanych transakcji żadnym dowodem.
Odnosząc powyższe do przedmiotowej sprawy należy stwierdzić, że organy podatkowe uczyniły zadość wskazanym wyżej przepisom. W celu ustalenia rzeczywistego przebiegu zdarzeń, dopuściły wszystkie możliwe dowody, przeprowadziły postępowanie kontrolne i przesłuchały świadków mających wiedzę nie tylko na temat ale również powiązanych z nią podmiotów, zarówno po stronie jej "dostawców" jak i odbiorców. Postępowanie to ujawniło w sposób wiarygodny, że zakwestionowane faktury wystawione przez oba wskazane podmioty , w oparciu o które strona deklarowała podatek naliczony VAT, były tzw. "pustymi fakturami" nie dokumentującymi rzeczywistych transakcji dostaw złomu.
Powyższe stwierdzenie wynika z następujących okoliczności, ustalonych przez organ I instancji w oparciu o materiał dowodowy zebrany w trakcie kontroli przeprowadzonych w tych firmach co pozwalało organowi na stwierdzenie, że transakcje udokumentowane fakturami wystawionymi przez J. M. z dnia [...] r. nr [...] oraz z dnia [...] r. nr [...], jak również fakturą wystawioną przez K. Ł. z dnia [...] r. nr [...] w rzeczywistości nie miały miejsca.
Mając powyższe na względzie Sąd w oparciu o art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ( DZ. U. Nr 153. poz. 1270 ze zm. ) , skargę oddalił.
E. Krupnik – Świetlicka U. Wiśniewska I. Najda – Ossowska
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 17.07.2026. · Źródło