I SA/Bd 402/04
WyrokWSA w Bydgoszczy2004-10-29
Skład orzekający: Izabela Najda-Ossowska, Jerzy Bortkiewicz, Grzegorz Saniewski
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy budynek letniskowy, który nie jest wykorzystywany do zaspokajania podstawowych potrzeb mieszkaniowych właściciela i jego rodziny, może być opodatkowany wyższą stawką podatku od nieruchomości przewidzianą dla tzw. budynków pozostałych, a nie budynków mieszkalnych?Ratio decidendi
Sąd uznał, że organy podatkowe błędnie zinterpretowały przepisy ustawy o podatkach i opłatach lokalnych, odwołując się do definicji budynku letniskowego z rozporządzenia Ministra Infrastruktury zamiast do przepisów prawa budowlanego. Brak jest podstaw do stosowania wyższych stawek podatkowych dla budynków letniskowych, jeśli nie przeprowadzono postępowania dowodowego w celu ustalenia, czy budynek służy zaspokojeniu potrzeb mieszkaniowych, czy rekreacyjnych.Stan faktyczny
Skarżąca E.L. kwestionowała decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego utrzymującą w mocy decyzję Wójta Gminy S. w sprawie wymiaru podatku od nieruchomości za 2004r. dla budynku letniskowego. Organy podatkowe zastosowały stawkę dla tzw. budynków pozostałych, powołując się na definicję budynku rekreacji indywidualnej z rozporządzenia Ministra Infrastruktury. Skarżąca zarzuciła naruszenie prawa materialnego i procesowego, wskazując na brak definicji budynku letniskowego w ustawie i powołując się na orzecznictwo NSA.Rozstrzygnięcie
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy uchylił zaskarżoną decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w B. i poprzedzającą ją decyzję Wójta Gminy S., określił, że zaskarżona decyzja nie może być wykonana w całości, oraz zasądził od Samorządowego Kolegium Odwoławczego w B. na rzecz skarżącej kwotę 100 zł tytułem zwrotu kosztów postępowania.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Izabela Najda-Ossowska (spr.), Sędziowie Sędzia WSA Jerzy Bortkiewicz, Asesor sądowy Grzegorz Saniewski, Protokolant Damian Bronowicki, po rozpoznaniu w dniu 20 października 2004r. na rozprawie sprawy ze skargi E.L. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w B. z dnia (...) Nr (...) w przedmiocie łącznego zobowiązania pieniężnego za 2004r. 1. uchyla zaskarżoną decyzję, 2. określa, że zaskarżona decyzja nie może być wykonana w całości, 3. zasądza od Samorządowego Kolegium Odwoławczego w B. na rzecz skarżącej kwotę 100 zł (sto złotych) tytułem zwrotu kosztów postępowania.
Syg. akt I SA/Bd 402/04
U Z A S A D N I E N I E
Zaskarżoną decyzją z (...) Samorządowe Kolegium Odwoławcze w B. utrzymało w mocy decyzję Wójta Gminy S. z (...) w sprawie wymiaru podatku od nieruchomości za 2004r.
Uzasadniając swoją decyzję organ odwoławczy powołał się na następujące ustalenia faktyczne i prawne: zgodnie z art. 2 ust.1 pkt.1 i 2 ustawy o podatkach i opłatach lokalnych opodatkowaniu podatkiem od nieruchomości podlegają nieruchomości lub obiekty budowlane, w tym grunty, budynki i ich części. Na podstawie art. 3 cytowanej ustawy podatnikami podatku od nieruchomości są m.in.. Osoby fizyczne, prawne i jednostki organizacyjne będące właścicielami nieruchomości lub obiektów budowlanych, posiadaczami samoistnymi nieruchomości lub obiektów budowlanych, użytkownikami wieczystymi gruntów. Podstawą opodatkowania dla gruntów stanowi powierzchnia, a dla budynków ich powierzchnia użytkowa.
Stosownie do art. 5 ust.1 rada gminy, w drodze uchwały, określa wysokość stawek podatku od nieruchomości, z tym, że stawki nie mogą przekroczyć rocznie określonych wskazanych w ustawie wartości w odniesieniu do gruntów i budynków oraz ich części. Ustawodawca przewidział wyższe stawki podatkowe w przypadku tzw. Budynków pozostałych, do których kwalifikowane są między innymi budynki letniskowe. Ustawa o podatkach i opłatach lokalnych nie definiuje pojęcia “budynku letniskowego", wobec czego przy dokonywaniu wykładni przepisów ustawy należy odwołać się do przepisów rozporządzenia Ministra Infrastruktury z 12 kwietnia 2002r w sprawie warunków, jakim powinny odpowiadać budynki lub ich usytuowanie. W § 3 pkt.7 rozporządzenia wskazano, iż przez budynek rekreacji indywidualnej rozumie się budynek przeznaczony do okresowego wypoczynku rodzinnego. Ponadto organ podkreślił, że stosownie do art..21 ustawy prawo geodezyjne i kartograficzne podstawę planowania gospodarczego, przestrzennego i wymiaru podatków stanowią dane zawarte w ewidencji gruntów i budynków, wobec czego opodatkowanie budynku lub jego części stawką podatku przewidzianą dla budynku mieszkalnego jest możliwe, jeżeli w ewidencji gruntów i budynków, budynek określony został jako mieszkalny.
Organ wskazał, że skarżący są współwłaścicielami nieruchomości zabudowanej budynkiem letniskowym na terenie Gminy S.; powierzchnia gruntu wynosi 016.40 ha, a powierzchnia użytkowa budynku letniskowego - 75,50 m. kw. Zarówno grunty, jak i budynek wykorzystywane są na cele letniskowe - takiej okoliczności nie zaprzeczają sami podatnicy, a potwierdza to dokumentacja zgromadzona w aktach sprawy. Fakt sklasyfikowania gruntów użytkowanych przez stronę , jako gruntów rolnych nie może stanowić przeszkody w wymiarze podatku od domków letniskowych. Z decyzji wynika wprost, że tytułem podatku od gruntów naliczono podatek rolny, natomiast w przedmiocie podatku od budynków naliczono wg. Stawek jak dla domów letniskowych. Fakt zamiaru wykorzystywania przedmiotowego domu jako letniskowego potwierdzają m.in.. Warunki zabudowy z 2002r, gdzie ustala się je celem rozbudowy domu letniskowego
W skardze do sądu skarżąca E.L. podniosła, że uzasadnienie decyzji Samorządowego Kolegium Odwoławczego w B. jest niestosowne do sprawy albowiem powołuje się na ustawę o podatkach i opłatach lokalnych z 12 stycznia 1991r , której art. 5 ust.1 nie wymienia domków letniskowych, gdyż taka kategoria w ustawie w ogóle nie występuje. W ocenie skarżącej trudno znaleźć przepis, na podstawie którego organ odwoławczy stwierdza, że wyższe stawki podatkowe obowiązują w przypadku tzw. Budynków pozostałych, do których kwalifikowane są między innymi budynki letniskowe.
Rozporządzenie Rady Ministrów z 30.12.1999r w sprawie Polskiej Klasyfikacji Obiektów Budowlanych w sposób dokładny określa sekcje, działy, grupy oraz klasy poszczególnych budynków; domki wypoczynkowe, domy letnie zakwalifikowane są do grupy budynków mieszkalnych. Skoro ustawa o podatku od towarów i usług z 11.03.2004r w art..2 pkt.12 przy definicji obiektów budownictwa mieszkaniowego powołuje się na Polską Klasyfikację Obiektów Budowlanych, to nie ma podstaw, by Samorządowe Kolegium Odwoławcze oraz Wójt Gminy dokonywali odrębnej klasyfikacji tych obiektów.
Skarżąca dodatkowo powołała się na uchwały Naczelnego Sądu Administracyjnego w sprawie zaliczania domków letniskowych do kategorii budynków mieszkalnych.
W odpowiedzi na skargę organ odwoławczy wniósł o oddalenie skargi przedstawiając w uzasadnieniu argumentację zaprezentowaną w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji. Dodatkowo wskazał, że w nawiązaniu do przywołanej przez skarżącą przepisów rozporządzenia Rady Ministrów w sprawie Polskiej Klasyfikacji Obiektów Budowlanych trzeba podkreślić, iż potwierdzają one stanowisko zaprezentowane przez organy podatkowe, bowiem do grupy budynków mieszkalnych zaliczają również domy letniskowe.
Odnosząc się natomiast do powoływanych przez stronę uchwał Naczelnego Sądu Administracyjnego, organ podkreślił, że zapadły one w uprzednio obowiązującym stanie prawnym.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Skarga jest uzasadniona albowiem zaskarżona decyzja wydana została z naruszeniem prawa materialnego i procesowego.
Spór w sprawie sprowadzał się do rozstrzygnięcia czy zastosowana przez organy stawka podatku od nieruchomości dla budynku, którego właścicielką, wraz z mężem, jest skarżąca powinna odpowiadać stawce dla budynku mieszkalnego czy budynku innego, kwalifikowanego do tzw. pozostałych budynków na podstawie art. 5 ust.1 pkt. 2 e ustawy
o podatkach i opłatach lokalnych.
Zgodnie z art.1a ustawy o podatkach i opłatach lokalnych, który dodany został od 1 stycznia 2003r, zawierającym definicje ustawowe, budynkiem jest obiekt budowlany w rozumieniu przepisów prawa budowlanego, który jest trwale związany z gruntem, wydzielony z przestrzeni za pomocą przegród budowlanych oraz posiada fundamenty i dach. Poprzednio (do 01 stycznia 2003r) ustawa zawierała w art.3 ust.4 własną definicję budynku, za który należało uważać obiekt budowlany umocowany w ziemi lub na ziemi, posiadający ściany lub słupy albo filary oraz pokrycie dachowe.
Ustawa o podatkach i opłatach lokalnych nie definiuje pojęcia “budynek letniskowy", pojęcie to pojawia się w rozporządzeniu Ministra Infrastruktury z 12 kwietnia 2002r w sprawie warunków, jakim powinny odpowiadać budynki lub ich usytuowanie, które to rozporządzenie jako wydane na podstawie delegacji ustawowej zawartej w art.7 ust.2 pkt.1 ustawy prawo budowlane jest traktowane jako przepisy prawa budowlanego.
Organy orzekające w sprawie stanęły na stanowisku, że po zmianie przepisów ustawy o podatku od towarów i usług istnieje podstawa do odwołania się do przepisów wskazanego wyżej rozporządzenia, by wyodrębnić i zdefiniować pojęcie budynku letniskowego m.in.. na potrzeby art.5 ustawy. W ocenie Sądu takie stanowisko organów nie jest trafne.
Zmiana przepisów ustawy o podatkach i opłatach lokalnych od 01 stycznia 2003r, po której art.1a pkt.1 wprost odsyła do przepisów prawa budowlanego w zakresie ustawowych definicji, nie uprawnia do stanowiska, jakie prezentują organy, że pozwala ona na posługiwanie się w ustawie podatkowej wszelkimi kategoriami i definicjami, które funkcjonują na gruncie prawa budowlanego. W sposób jednoznaczny odsyła ona do przepisów prawa budowlanego przy definiowaniu ściśle określonych pojęć.
Obie strony są zgodne, co do tego, że ustawa o podatkach i opłatach lokalnych różnicując w art. 5 ust.1 pkt.2 budynki i ich części nie wyodrębnia kategorii domów letniskowych. Zaakceptowanie stanowiska organów powodowałoby w istocie wykreowanie nowej kategorii budynków. Należy przyjąć, na podstawie art.5 ust.1 pkt.2 ustawy o podatkach i opłatach lokalnych, że do kategorii pozostałych budynków (ppkt.e) zaliczyć trzeba budynki, które nie mieszczą się w pozostałych kategoriach wymienionych w ppkt. a - d. Zawężając rozważania do sporu na tle stanu faktycznego sprawy, problem sprowadza się do oceny czy sporny budynek można zaliczyć do “pozostałych" budynków z uwagi na to, że nie może być on uznany za budynek mieszkalny. Jednocześnie ustalenie, że jest on budynkiem letniskowym nie pozwala, bez przeprowadzenia dodatkowego postępowania dowodowego, na uznanie, że nie jest on budynkiem mieszkalnym.
Na tle poprzedniego stanu prawnego liczne orzecznictwo sądowe wypowiadając się za wykładnią językową analizowanych przepisów, podkreślało, że o zaliczeniu budynku letniskowego do kategorii budynków mieszkalnych w rozumieniu ustawy o podatkach i opłatach lokalnych decyduje kryterium zaspokojenia podstawowych potrzeb mieszkaniowych właściciela i osób mu bliskich - tak też orzekł NSA w dwóch uchwałach: z 22.04.2002r, FPK 17/01 i z 01.07.2002r, FPK 3/02. Nie jest też zasadne twierdzenie, że wobec zmiany przepisów powołane uchwały Naczelnego Sądu Administracyjnego straciły na aktualności. Podobne stanowisko, na tle aktualnego stanu prawnego, wyraził także Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w wyroku z dnia 26.01.2004r w sprawie III SA 1314/03.
Mając na uwadze powyższe rozważania Sąd stanął na stanowisku, że nietrafna interpretacja wskazanych przepisów ustawy o podatkach i opłatach lokalnych dokonana przez organy doprowadziła do wydania decyzji w oparciu o materiał dowodowy, który nie jest wystarczający do rozstrzygnięcia sprawy na tym etapie. Ponownie rozpoznając sprawę organ powinien przeprowadzić postępowanie na okoliczność czy posiadanie spornego budynku ma na celu zaspokojenie własnych potrzeb mieszkaniowych skarżącej i jej męża czy też przede wszystkim potrzeb rekreacyjnych czy wypoczynkowych, co uzasadniałoby zakwalifikowanie budynku w sposób, jaki w zaskarżonej decyzji uczynił to organ. Wywody na te okoliczności winny stanowić uzasadnienie zajętego przez organ stanowiska.
Sąd uchylił zaskarżoną decyzję na podstawie art.145 par.1 pkt.1 a)c) ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, orzekając o kosztach postępowania, na które składał się uiszczony wpis w kwocie 100zł, wg. zasady wyrażonej w art.200 tej ustawy. Na podstawie art.152 w.w. ustawy Sąd określił, że zaskarżona decyzja nie może być wykonana w całości.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 17.07.2026. · Źródło