I SA/Bd 413/19

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy w składzie następującym: Sędzia WSA Halina Adamczewska-Wasilewicz po rozpoznaniu w dniu 6 września 2019r., na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi A. B. na decyzję Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w B. z dnia [...], nr [...] w przedmiocie podatku od towarów i usług za poszczególne miesiące 2014r. postanawia: odrzucić skargę Pismem z dnia 5 czerwca 2019r. (nadanym 10 czerwca 2019r. w urzędzie pocztowym) Strona wniosła skargę na wskazaną w sentencji decyzję Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w B. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej odrzucenie z uwagi na uchybienie terminu do wniesienia skargi, a w przypadku przywrócenia przez Sąd terminu do wniesienia skargi o jej oddalenie. W odpowiedzi na wezwanie Sądu organ wyjaśnił, że w dniu 25 kwietnia 2019r. przesłano na adres elektroniczny pełnomocnika [...] zawiadomienie zawierające informację o załączeniu korespondencji z Izby Administracji Skarbowej w B., którego integralną częścią jest "Lista załączników do pobrania", tj.: - decyzja Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w B. z dnia [...] r., Nr [...] - plik [...].pdf oraz - kwalifikowany podpis elektroniczny osoby upoważnionej do podpisania decyzji - plik [...] pdf.xades. Powyższe dokumenty zostały pobrane przez adresata z adresu elektronicznego wskazanego przez organ podatkowy, natomiast autoryzacja adresata nastąpiła przez podpisanie przez niego urzędowego poświadczenia doręczenia - UPD w dniu 25 kwietnia 2019r. Tym samym Pan P.K. potwierdził odbiór pisma w sposób, o którym mowa w art. 152a § 1 pkt 3 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997r. Ordynacja podatkowa (Dz.U. z 2019r. poz. 900) dalej jako: "O.p." i fakt zapoznania się z treścią pisma. W załączeniu do złożonych wyjaśnień organ przedłożył potwierdzenie przesłania ww. zawiadomienia w postaci wydruku z systemu teleinformatycznego oraz UPD - Urzędowe Poświadczenie Doręczenia. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy zważył, co następuje: Skarga podlegała odrzuceniu jako wniesiona po terminie. Zgodnie z art. 53 § 1 i art. 54 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2018r. poz. 1302) – dalej: "p.p.s.a.", skargę do sądu administracyjnego wnosi się za pośrednictwem organu, którego działanie, bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania są przedmiotem skargi, w terminie trzydziestu dni od dnia doręczenia skarżącemu rozstrzygnięcia w sprawie, przy czym oddanie pisma w polskiej placówce pocztowej operatora wyznaczonego w rozumieniu ustawy z dnia 23 listopada 2012r. - Prawo pocztowe albo placówce pocztowej operatora świadczącego pocztowe usługi powszechne w innym państwie członkowskim Unii Europejskiej, Konfederacji Szwajcarskiej lub państwie członkowskim Europejskiego Porozumienia o Wolnym Handlu (EFTA) - stronie umowy o Europejskim Obszarze Gospodarczym, albo polskim urzędzie konsularnym jest równoznaczne z wniesieniem go do sądu (art. 83 § 3 p.p.s.a.). Stosownie do art. 58 § 1 pkt 2 p.p.s.a. sąd odrzuca skargę wniesioną po upływie terminu do jej wniesienia. Wskazać należy, że zaskarżona decyzja została doręczona pełnomocnikowi Strony skarżącej, w sposób przewidziany w art. 144a § 1 O.p., tj. za pomocą środków komunikacji elektronicznej w rozumieniu przepisów ustawy z dnia 18 lipca 2002r. o świadczeniu usług drogą elektroniczną (Dz.U. z 2017r. poz. 1219 ze zm.). Podstawę doręczenia decyzji pełnomocnikowi Strony skarżącej stanowił art. 152a O.p., według którego w celu doręczenia pisma w formie dokumentu elektronicznego organ podatkowy przesyła na adres elektroniczny adresata zawiadomienie zawierające: 1) informację, że adresat może odebrać pismo w formie dokumentu elektronicznego, 2) wskazanie adresu elektronicznego, z którego adresat może pobrać pismo i pod którym powinien dokonać potwierdzenia doręczenia pisma, 3) pouczenie dotyczące sposobu odbioru pisma, a w szczególności sposobu identyfikacji pod wskazanym adresem elektronicznym w systemie teleinformatycznym organu podatkowego, oraz informację o wymogu podpisania urzędowego poświadczenia odbioru w określony sposób. W § 2 tego artykułu przewidziano, że w przypadku nieodebrania pisma w formie dokumentu elektronicznego w sposób określony w art. 152a § 1 pkt 3 O.p. organ podatkowy po upływie 7 dni, licząc od dnia wysłania zawiadomienia, przesyła powtórne zawiadomienie o możliwości odebrania tego pisma. Konsekwencje braku odebrania dokumentu przewiduje art. 152a § 3 O.p., w którym wskazano, że w przypadku nieodebrania pisma doręczenie uważa się za dokonane po upływie 14 dni, licząc od dnia przesłania pierwszego zawiadomienia. W świetle brzmienia § 14 rozporządzenia Prezesa Rady Ministrów z dnia 14 września 2011r. w sprawie sporządzania i doręczania dokumentów elektronicznych oraz udostępniania formularzy, wzorów i kopii dokumentów elektronicznych (tekst jedn. Dz.U. z 2018r., poz. 180) – dalej jako: "rozporzadzenie", poświadczenie doręczenia jest udostępniane przez system teleinformatyczny podmiotu publicznego w celu umożliwienia podpisania tego poświadczenia przez adresata dokumentu elektronicznego i zawiera: (1) pełną nazwę podmiotu publicznego, który doręcza dokument elektroniczny; (2) pełną nazwę podmiotu, któremu podmiot publiczny doręcza dokument elektroniczny; (3) oznaczenie sprawy; (4) jednoznaczne oznaczenie pisma, którego dotyczy; (5) w przypadku podpisania poświadczenia doręczenia - datę i czas podpisania rozumiane jako data i czas doręczenia dokumentu elektronicznego. Adresat dokumentu elektronicznego potwierdza jego odebranie przez podpisanie poświadczenia doręczenia kwalifikowanym podpisem elektronicznym albo podpisem potwierdzonym profilem zaufanym ePUAP, albo przez zapewnienie możliwości potwierdzenia pochodzenia oraz integralności danych zawartych w tym poświadczeniu przy użyciu technologii, o których mowa w art. 20a ust. 2 ustawy (§ 15 rozporządzenia). Poświadczenie doręczenia stanowić ma zatem dowód, że pismo dotarło do odbiorcy oraz że odebrał je on we wskazanym w tym poświadczeniu terminie. Stosownie zatem do treści przywołanego już wcześniej art. 152a § 1 O.p. doręczanie pisma za pośrednictwem środków komunikacji elektronicznej następuje dwuetapowo. W pierwszym etapie organ przesyła zawiadomienie zawierające informację o tym, że adresat może odebrać pismo w formie dokumentu elektronicznego. Na wskazany adres elektroniczny adresata pisma przychodzi więc jedynie informacja, w formie zawiadomienia, wraz z odnośnikiem (linkiem) umożliwiającym - po spełnieniu określonych warunków - zapoznanie się z treścią dokumentu oraz jego pobranie. W przypadku nieodebrania pisma w formie dokumentu elektronicznego organ podatkowy po upływie 7 dni, licząc od dnia wysłania zawiadomienia, przesyła, zgodnie z treścią art. 152a § 2 O.p., powtórne zawiadomienie o możliwości odebrania tego pisma. Taki sposób postępowania przewidziany przez ustawodawcę w Ordynacji podatkowej - w przypadku dokonywania doręczeń za pomocą środków komunikacji elektronicznej - de facto zastępuje awizo pocztowe, umożliwiając zapoznanie się z treścią rozstrzygnięcia (decyzji, postanowienia, pisma) w dowolnym miejscu i czasie. Nie przesyła się bowiem pisma, a jedynie zawiadomienie o nim oraz o możliwości jego odebrania (patrz: postanowienie NSA z dnia 19 grudnia 2018r., sygn. akt I FZ 356/18 oraz powołany tam komentarz: P. Pietrasz, w: L. Etel (red.), Ordynacja podatkowa. Komentarz, Warszawa 2017, s. 1028). Zgodnie zaś z art. 152a § 3 O.p. w przypadku nieodebrania pisma doręczenie uważa się za dokonane po upływie 14 dni, licząc od dnia przesłania pierwszego zawiadomienia. Ze znajdującego się w aktach sprawy Urzędowego Poświadczenia Doręczenia (UPD) nr ePUAP-[...] wynika, że podmiotem wystawiającym poświadczenie dla dokumentu jest Izba Administracji Skarbowej w B., adresatem dokumentu, którego dotyczy poświadczenie – Kancelaria Radcy Prawnego P. K. (identyfikator adresata: [...]). Datą odbioru przesyłki elektronicznej zawierającej zaskarżoną decyzję jest dzień 25 kwietnia 2019r. (k. 630 akt adm.). Natomiast w danych uzupełniających (opcjonalnych) do UPD - według których można ocenić, kiedy dokonano awizacji dokumentu oraz jaką datę, w przypadku niedokonania odbioru przez adresata należy uznać za termin doręczenia - znajdują się informacje o: dacie utworzenia pierwszego UPD, tj. 25 kwietnia 2019r., a także o terminie doręczenia - 9 maja 2019r., czyli o maksymalnym terminie (czasie), do którego upływu adresat mógł potwierdzić odbiór przesyłki elektronicznej. Ponadto organ przedłożył do akt sprawy potwierdzenie zawiadomienia zawierającego informację o załączeniu korespondencji w postaci m.in. zaskarżonej decyzji (k. 40 akt sąd.). Zdaniem Sądu organ dokonał doręczenia decyzji w sposób zgodny z art. 152a § 1 O.p. Ma marginesie zauważyć należy, że przewidzianego w UPD stwierdzenia wskazanego w polu opisanym jako: "Termin doręczenia" nie można traktować jako informacji o faktycznej dacie doręczenia, ze względu inne na tym dokumencie pole - opisane jako: "Data odbioru:". W przypadku bowiem podpisania UPD - równoznacznego prawnie z potwierdzeniem w tym momencie daty obioru przesyłki elektronicznej - data tej czynności jest generowana w polu: "Dane poświadczenia Data odbioru:" (zob. postanowienie NSA z 13 sierpnia 2019r., sygn. akt I FZ 177/19 dostępne na www.orzeczenia.nsa.gov.pl). W rozpoznawanej sprawie, co wynika wyraźnie z UPD, odbioru dokumentu dokonano w dniu 25 kwietnia 2019r., a zatem termin do wniesienia skargi upływał z dniem 27 maja 2019r., zgodnie z zasadami obliczania terminów przewidzianymi w art. 83 § 1 i 2 p.p.s.a. Skarga została nadana w placówce pocztowej w dniu 10 czerwca 2019r. (data na kopercie k. 21 akt sąd.)., tj. po upływie terminu do jej wniesienia. Jednocześnie wskazać należy, że zaskarżona decyzja zawiera prawidłowe pouczenie o trybie zaskarżenia decyzji. Sąd zauważa, że warunkiem rozpatrzenia skargi jest złożenie jej w ustawowym terminie. Zgodnie bowiem z art. 85 p.p.s.a. czynność w postępowaniu sądowym podjęta przez stronę po upływie terminu jest bezskuteczna. Skoro strona skarżąca nie zachowała terminu do wniesienia skargi, to tym samym brak jest podstaw do jej merytorycznego rozpatrzenia. Mając powyższe na uwadze Sąd na podstawie art. 58 § 1 pkt 2 i § 3 p.p.s.a. postanowił, jak w sentencji.