I SA/Bd 43/19

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy w składzie następującym: Przewodniczący: sędzia WSA Jarosław Szulc Sędziowie: sędzia WSA Urszula Wiśniewska sędzia WSA Tomasz Wójcik (spr.) Protokolant: starszy sekretarz sądowy Stanisława Majkut po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 19 marca 2019 r. sprawy ze skargi J. K. na postanowienie Dyrektora Izby Administracji Skarbowej z dnia [...] listopada 2018 r. nr [...] w przedmiocie zarzutów w postępowaniu egzekucyjnym. 1. uchyla zaskarżone postanowienie oraz poprzedzające je postanowienie Naczelnika Drugiego Urzędu Skarbowego w B. z dnia [...] września 2018 r. nr [...] 2. zasądza od Dyrektora Izby Administracji Skarbowej na rzecz J. K. kwotę [...](sto) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego. Naczelnik Drugiego Urzędu Skarbowego w B. prowadzi postępowanie egzekucyjne z majątku skarżącej na podstawie wystawionego przez Dyrektora [...] S.A. tytułu wykonawczego z dnia [...] września 2016 r. obejmującego należności z tytułu opłat abonamentowych rtv za miesiące od stycznia 2011 r. do lipca 2016 r. w łącznej kwocie należności głównej [...] zł. W toku podjętych czynności egzekucyjnych, zawiadomieniem z dnia [...] kwietnia 2017 r. organ egzekucyjny dokonał zajęcia wynagrodzenia za pracę w Zarządzie Dróg Wojewódzkich w B., które dłużnik zajętej wierzytelności odebrał w dniu [...] kwietnia 2017 r. Odpis powyższego zawiadomienia o zajęciu wraz z odpisem tytułu wykonawczego został doręczony skarżącej w dniu [...] kwietnia 2017 r. W dniu [...] kwietnia 2017 r. do organu egzekucyjnego wpłynęły wniesione przez skarżącą zarzuty na prowadzone postępowanie egzekucyjne, uzupełnione następnie pismem z dnia [...] maja 2017 r. Jako podstawę wniesionych zarzutów wskazano art. 33 § 1 pkt 1, 4, 7 i 10 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji, tj. zarzut nieistnienia obowiązku, przedawnienia obowiązku, błędu co do osoby zobowiązanego, braku uprzedniego doręczenia zobowiązanemu upomnienia oraz niespełnienia przez tytuł wykonawczy wymogów określonych w art. 27 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji. W uzasadnieniu zarzutów wskazano, że obowiązek nie istnieje, bowiem wierzyciel w żaden sposób nie jest w stanie udokumentować, iż skarżąca jest abonentem, z uwagi na brak dowodu potwierdzającego podstawę żądania uiszczenia opłat z tytułu abonamentu rtv. Wierzyciel nie dysponuje pierwotnym dowodem zarejestrowania odbiornika w styczniu 1998 r., z czym wiąże się obowiązek uiszczenia opłaty. Podkreślono, że zgodnie z rozporządzeniem Ministra Transportu z 25 września 2007 r. w sprawie warunków i trybu rejestracji odbiorników radiofonicznych i telewizyjnych, [...] zobligowana była do doręczenia zawiadomienia o nadaniu indywidualnego numeru identyfikacyjnego, czego wierzyciel nie uczynił i nie udowodnił w postępowaniu. Na wszystkich zawiadomieniach podpis I. F. wygląda identycznie, co świadczy o tym, że był nanoszony elektronicznie albo drukowany. Do zobowiązanej nigdy nie przesłano zawiadomienia z oryginałem podpisu I. F.. Zakwestionowano również wiarygodność wszelkich dokumentów niepoświadczonych za zgodność z oryginałem przez notariusza. [...] w toku postępowania nie posługuje się w ogóle dokumentami urzędowymi, a jedynie kserokopiami z faksymile, tj. kserokopiami podpisów. Dokumenty poświadczają za zgodność z oryginałem pracownicy [...], tj. osoby, które nie mają do tego ustawowych kompetencji. Nieuwierzytelniona kserokopia dokumentu urzędowego nie może korzystać z mocy dowodowej oryginału dokumentu, dlatego Strona ma prawo domagać się uwierzytelnionych notarialnie dokumentów. Zarzucono również naruszenie art. 2 ust. 1 i 2 ustawy z dnia 21 kwietnia 2005 r. o opłatach abonamentowych – nawet gdyby zobowiązana była abonentem i miałaby jakikolwiek odbiornik zarejestrowany w tamtym okresie, to samo urządzenie nie umożliwia natychmiastowego odbioru programu. Nie została więc spełniona przesłanka konieczna do naliczania opłaty. Ponadto, ustawa abonamentowa nie przewiduje możliwości wydania decyzji określającej wysokość tych opłat i dochodzenia ich w trybie egzekucji administracyjnej. Niemożność wydania takiej decyzji oraz wskazania organów właściwych do stwierdzenia zaległości powoduje, że w rzeczywistości egzekucja administracyjna nie może być prowadzona, a jej wszczęcie jest bezprawne i rodzi odpowiedzialność odszkodowawczą. W związku z wadami formalnymi dokumentów [...] nie nastąpiła też przerwa biegu terminu przedawnienia. Ponadto, [...] przesyła upomnienia bez oryginału podpisu (wydruk komputerowy) oraz nie przedstawia umocowania do reprezentowania organu, osoby podpisującej się pod tymi upomnieniami. Tytuł wykonawczy zawiera również wady formalne, ze względu na które postępowanie egzekucyjne powinno zostać umorzone. Osoba podpisana na tytule wykonawczym nie jest upoważniona do działania w imieniu organu, tj. Dyrektora [...]. Ponadto, podpis złożony na tytule wykonawczym to w istocie faksymile. Naczelnik Drugiego Urzędu Skarbowego w B., działając zgodnie z art. 34 § 1 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji, pismem z dnia [...] maja 2017 r. zwrócił się do wierzyciela – [...] S.A. [...] o zajęcie stanowiska w sprawie zgłoszonych zarzutów. Postanowieniem z dnia [...] stycznia 2018 r. wierzyciel uznał za nieuzasadnione zarzuty nieistnienia obowiązku, błędu co do osoby zobowiązanego, przedawnienia obowiązku za miesiące od stycznia 2012 r. do lipca 2016 r., braku uprzedniego doręczenia upomnienia, niespełnienia w tytułach wykonawczych wymogów określonych w art. 27 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji oraz uznał za uzasadniony zarzut przedawnienia obowiązku za okres od stycznia do grudnia 2011 r. Wierzyciel wskazał, że zgodnie z art. 2 ust. 1 ustawy abonamentowej za używanie odbiorników radiofonicznych oraz telewizyjnych pobiera się opłaty abonamentowe. Z przepisu art. 2 ust. 2 tej ustawy wynika, że osoba, która posiada odbiornik radiofoniczny lub telewizyjny w stanie umożliwiającym natychmiastowy odbiór programu, używa tego odbiornika. W świetle ww. uregulowań prawnych zdolność do natychmiastowego odbioru programu przez odbiornik jest równoznaczna ze stwierdzeniem, iż odbiornik jest używany. Prowadzi to do wniosku, że jego posiadacz jest zobowiązany do wniesienia opłaty abonamentowej za jego używanie. Odnosząc się do zarzutu nieistnienia obowiązku, jak i błędu co do osoby zobowiązanego, wierzyciel wskazał, że na J. K. (poprzednie nazwisko J. W.) zgłoszona została rejestracja odbiorników rtv. Po zgłoszeniu rejestracji wydana została książeczka opłat rtv o numerze C006802, stanowiąca dowód zarejestrowania używanych odbiorników. Kolejna książeczka przewidziana do opłat TV nosiła numer [...]. Wierzyciel podkreślił, że użytkownicy odbiorników rtv, którzy dokonali rejestracji odbiorników na podstawie przepisów wykonawczych wynikających z ustawy z dnia 29 grudnia 1992 r. o radiofonii i telewizji oraz z wcześniejszych uregulowań prawnych, poprzedzających ustawę o opłatach abonamentowych, pozostali abonentami zobowiązanymi do uiszczania opłat abonamentowych (za wyjątkiem osób, które dopełniły formalności zwolnienia od opłat lub wyrejestrowania). Na podstawie obowiązujących przepisów, nie anulowano zgłoszonych przez użytkowników wniosków rejestracyjnych, a wyłącznie imienną książeczkę opłat zastąpiono indywidualnym numerem identyfikacyjnym. Zarejestrowanie odbiorników w czasie obowiązywania którejkolwiek z ustaw, bez jego późniejszego wyrejestrowania stanowi wystarczającą przesłankę do istnienia, wynikającego z ustawy, obowiązku dokonywania opłat abonamentowych, który podlega egzekwowaniu w trybie egzekucji administracyjnej należności o charakterze pieniężnym. Obecnie, dowodem zarejestrowania odbiorników rtv przez J. K. jest zawiadomienie o nadaniu indywidualnego numeru identyfikacyjnego użytkownikowi odbiorników. Duplikat tego zawiadomienia został załączony do pisma z dnia [...] października 2016 r. znak: [...] (pismo zostało skierowane bezpośrednio do zobowiązanej). Duplikat zawiadomienia to dokument wygenerowany i wydrukowany z systemu informatycznego [...], który wbrew twierdzeniom pełnomocnika, nie jest generowany "post factum". Wierzyciel wskazał, że Rozporządzeniem Ministra Transportu z dnia 25 września 2007 r. w sprawie warunków i trybu rejestracji odbiorników radiofonicznych i telewizyjnych (Dz. U. z 2007 r. Nr 187, poz. 1342), które weszło w życie dnia 13 grudnia 2007 r. [...] została zobowiązana do nadania z urzędu posiadaczom imiennych książeczek radiofonicznych (w terminie dwunastu miesięcy od dnia wejścia w życie rozporządzenia, tj. do dnia 13 grudnia 2008 r.), indywidualnych numerów identyfikacyjnych i powiadomienia użytkowników o wprowadzonej zmianie. Rozporządzenie stanowiło, że dotychczasowe dowody zarejestrowania odbiorników w formie imiennej książeczki opłaty abonamentowej są dowodem zarejestrowania nie dłużej niż przez okres dwunastu miesięcy od dnia wejścia w życie rozporządzenia. Ponieważ rozporządzenie nie posługuje się pojęciem "doręczenia" lecz "przesłania zawiadomienia", [...] przez przesłanie zawiadomienia wykonała obowiązek zawiadomienia użytkowników (posiadaczy książeczek opłat rtv) o nadaniu indywidualnych numerów. Zawiadomienie o nadaniu użytkownikowi indywidualnego numeru identyfikacyjnego zostało wysłane zobowiązanej listem zwykłym bez potwierdzenia odbioru, bowiem organ nie jest zobowiązany do uzyskania potwierdzenia odbioru powiadomienia strony o jego nadaniu. Zawiadomienia o nadaniu użytkownikowi indywidualnego numeru identyfikacyjnego jak i upomnienia kierowane do abonentów sygnowane są pieczątką mechanicznie odtwarzającą własnoręczny podpis I. F. oraz G. S.. Stosowana pieczątka zawiera imię i nazwisko, stanowisko służbowe oraz podpis osoby upoważnionej przez Dyrektora [...] S.A. do załatwiania spraw w jego imieniu w ustalonym zakresie. Powyższy sposób sygnowania dokumentów nie ma żadnego wpływu na ich treść oraz ważność i jest traktowany przez wierzyciela, za równoważny z oryginalnym podpisem. W odniesieniu do zarzutu braku uprzedniego doręczenia upomnienia wierzyciel zaznaczył, że wypełniając ten obowiązek, w dniu [...] lipca 2016 r. skierował do skarżącej (za potwierdzeniem odbioru) upomnienie wzywające do dobrowolnego uregulowania należności z tytułu abonamentu rtv. Upomnienie doręczone zostało w dniu [...] sierpnia 2016 r. Wierzyciel nie ma obowiązku dołączania do upomnienia upoważnienia pracownika wyznaczonego przez Dyrektora [...] S.A. do występowania w jego imieniu. Natomiast, wierzyciel na żądanie Strony przedstawił poświadczoną za zgodność z oryginałem kserokopię upoważnienia G. S.. Wobec powyższego wierzyciel uznał zarzut braku doręczenia upomnienia za nieuzasadniony. W kwestii zarzutu niedopuszczalności egzekucji administracyjnej wierzyciel wskazał, że w zakresie należności z tytułu opłat abonamentowych nie wydaje decyzji określającej wysokość zobowiązania, bowiem należności te wynikają bezpośrednio z przepisu prawa. Natomiast, egzekucja tych należności w trybie egzekucji administracyjnej jest możliwa na podstawie art. 7 ust. 1 i 3 ustawy o opłatach abonamentowych. Zgodnie z tymi przepisami, [...] S.A. jest uprawniona do żądania wykonania w drodze egzekucji administracyjnej obowiązku uiszczania opłaty abonamentowej oraz opłaty pobieranej w przypadku stwierdzenia niezarejestrowanego odbiornika radiofonicznego lub telewizyjnego, przy zastosowaniu wprost przepisów ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji. W odniesieniu do zarzutu przedawnienia należności, wierzyciel wskazał, że do zaległości powstałych od dnia 16 czerwca 2005 r. (dnia wejścia w życie ustawy o opłatach abonamentowych) zastosowanie mają przepisy ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa. Zgodnie z art. 70 § 1 ustawy Ordynacja podatkowa, zobowiązanie podatkowe przedawnia się z upływem pięciu lat, licząc od końca roku kalendarzowego, w którym upłynął termin płatności podatku. Natomiast zgodnie z art. 70 § 4 ustawy Ordynacja podatkowa, bieg terminu przedawnienia zostaje przerwany wskutek zastosowania środka egzekucyjnego, o którym podatnik został zawiadomiony. Po przerwaniu biegu terminu przedawnienia biegnie on na nowo od dnia następującego po dniu, w którym zastosowano środek egzekucyjny. Organ egzekucyjny zastosował skuteczny środek egzekucyjny w postaci zajęcia wynagrodzenia za pracę. Zajęcie dotyczyło opłaty abonamentowej za okres od stycznia 2012 r. do lipca 2016 r. Zobowiązana została zawiadomiona o zastosowanym środku egzekucyjnym w dniu [...] kwietnia 2017 r. Wobec powyższego zarzut przedawnienia należności za okres od stycznia 2012 r. do lipca 2016 r. należy uznać za nieuzasadniony. Natomiast, zarzut przedawnienia należności za okres od stycznia 2011 r. do grudnia 2011 r. wierzyciel uznał za uzasadniony, bowiem do końca 2016 r. organ egzekucyjny nie dokonał skutecznego zajęcia na rzecz tych zaległości. Natomiast, względem zarzutu niespełnienia w tytule wykonawczym wymogów określonych w art. 27 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji, wierzyciel wyjaśnił, że tytuł wykonawczy z dnia [...] września 2016 r. spełnia wymogi zawarte w tym przepisie. Tytuł wykonawczy zawiera imienną pieczęć pracownika [...] S.A. upoważnionego przez Dyrektora [...] S.A. do występowania w jego imieniu w sprawie prowadzonego postępowania egzekucyjnego, tj. D. K., która przedmiotowy tytuł opatrzyła własnoręcznym podpisem. Tym samym, bezpodstawny jest również zarzut, że podpis na tytule wykonawczym złożyła osoba nieuprawniona, a podpis ten jest generowany elektronicznie. Natomiast, wierzyciel nie ma obowiązku dołączania do tytułu wykonawczego upoważnień pracowników wyznaczonych przez Dyrektora [...] S.A. do występowania w jego imieniu. Na wniosek pełnomocnika wierzyciel przedstawił jednak poświadczoną za zgodność z oryginałem kserokopię upoważnienia D. K.. Wobec powyższego, wierzyciel uznał za bezzasadny zarzut niespełnienia w tytule wykonawczym wymogów określonych w art. 27 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji. Na powyższe rozstrzygnięcie wierzyciela, strona skarżąca złożyła zażalenie do Dyrektora [...], który postanowieniem z dnia [...] września 2018 r. utrzymał w mocy to rozstrzygnięcie. Dysponując ostatecznym postanowieniem w sprawie stanowiska wierzyciela, postanowieniem z dnia [...] września 2018 r. Naczelnik Drugiego Urzędu Skarbowego w B. odmówił uznania zarzutów nieistnienia obowiązku, błędu co do osoby zobowiązanego, braku uprzedniego doręczenia upomnienia, o którym mowa w art. 15 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji, niespełnienia w tytule wykonawczym wymogów określonych w art. 27 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji, przedawnienia obowiązku za miesiące od stycznia 2012 r. do lipca 2016 r. oraz uznał za zasadny zarzut przedawnienia obowiązku za okres od stycznia do grudnia 2011 r. Organ egzekucyjny wskazał, że w zakresie zgłoszonych zarzutów uzyskał stanowisko wierzyciela zawarte w ostatecznym postanowieniu z dnia [...] września 2018 r. Powołując się na stanowisko wierzyciela, organ egzekucyjny rozpatrzył zgłoszone zarzuty oraz podkreślił, że w kwestii zarzutów zgłoszonych w oparciu o art. 33 § 1 pkt 1, 4 i 7 u.p.e.a., związany jest stanowiskiem wierzyciela. Na powyższe postanowienie, pismem z dnia [...] października 2018 r. skarżąca złożyła zażalenie wnosząc o jego uchylenie z uwagi na nierozpoznanie zarzutów w całości. Postanowieniem z dnia [...] listopada 2018 r. Dyrektor Izby Administracji Skarbowej utrzymał w mocy zaskarżone postanowienie. W uzasadnieniu organ podał, że stosownie do treści art. 34 § 1 u.p.e.a., zarzuty zgłoszone na podstawie art. 33 § 1 pkt 1-7, 9 i 10, a przy egzekucji obowiązków o charakterze niepieniężnym – także na podstawie art. 33 § 1 pkt 8, organ egzekucyjny rozpatruje po uzyskaniu stanowiska wierzyciela w zakresie zgłoszonych zarzutów, z tym że w zakresie zarzutów, o których mowa w art. 33 § 1 pkt 1-5 i 7, stanowisko wierzyciela jest dla organu egzekucyjnego wiążące. Organ egzekucyjny, po otrzymaniu ostatecznego postanowienia w sprawie stanowiska wierzyciela lub postanowienia o niedopuszczalności zgłoszonego zarzutu, wydaje postanowienie w sprawie zgłoszonych zarzutów, a jeżeli zarzuty są uzasadnione – o umorzeniu postępowania egzekucyjnego albo o zastosowaniu mniej uciążliwego środka egzekucyjnego, o czym stanowi art. 34 § 4 u.p.e.a. Dyrektor przywołał stanowisko wierzyciela podając, że wierzyciel nie znalazł przesłanek do uznania zarzutów zgłoszonych na podstawie art. 33 § 1, 4 i 7 u.p.e.a. za uzasadnione. Odnosząc się do zaskarżonego rozstrzygnięcia stwierdził, że nie narusza ono prawa. Organ egzekucyjny orzekał w przedmiocie zgłoszonych zarzutów na podstawie ostatecznego postanowienia w sprawie stanowiska wierzyciela, zgodnie z trybem przewidzianym w art. 34 u.p.e.a., a wszystkie zgłoszone zarzuty zostały szczegółowo rozpatrzone w zaskarżonym rozstrzygnięciu organu egzekucyjnego. W zakresie powołanego w zażaleniu wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu z dnia 26 września 2018 r. sygn. akt III SA/Wr 243/18 Dyrektor wyjaśnił, że stanowisko wierzyciela w zakresie zgłoszonych zarzutów, w myśl art. 34 § 2 u.p.e.a., podlega kontroli instancyjnej w odrębnym postępowaniu. Zastrzeżenia dotyczące przedłożonych przez wierzyciela dokumentów oraz materiału dowodowego przedstawionego w postępowaniu prowadzonym przez wierzyciela nie podlega ocenie przez organ egzekucyjny ani organ nadzoru. Organ egzekucyjny nie może wkraczać w kompetencje innego organu, który rozstrzygał sprawę w ramach swojej właściwości oraz nie jest uprawniony do prowadzenia postępowania wyjaśniającego w celu ustalenia podstaw do uwzględnienia zarzutów i badania w tym trybie stanowiska wierzyciela. Wobec powyższego, organ egzekucyjny nie naruszył zasad określonych w art. 7, art. 77 § 1 i art. 80 k.p.a. w związku z art. 18 u.p.e.a. W skardze do tut. Sądu skarżąca wniosła o uchylenie w całości zaskarżonego postanowienia i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania oraz o uchylenie postanowienia wierzyciela, zarzucając naruszenie: - art. 6-9, art. 10 § 1 i 3, art. 14 § 1, art. 67 § 1, art. 68 § 1 i 2, art. 76a § 2 i 3, art. 77 § 1, art. 104 § 1 i 2, art. 107 § 1 i 3, art. 109 § 1 ustawy Kodeks postępowania administracyjnego, - § 5 ust. 1 i 2 rozporządzenia Ministra Transportu z dnia 25 września 2007 r. w sprawie warunków i trybu rejestracji odbiorników radiofonicznych i telewizyjnych, poprzez niedołączenie i nieokazanie przez [...] dowodu nadania i dowodu odbioru przez Skarżącą dokumentu "zawiadomienia o nadaniu indywidualnego numeru identyfikacyjnego". W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie, podtrzymując swoją wcześniejszą argumentację w sprawie. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zgodnie z art. 1 § 1 i § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2018 r., poz. 2107 ze zm.), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, a kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Zasady i tryb kontroli sądowej działalności administracji publicznej reguluje ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2018 r. poz. 1302 z późn. zm.) - dalej "p.p.s.a.", która w art. 3 § 2 pkt 3 kontrolą tą objęła orzekanie w sprawach skarg na postanowienia wydane w postępowaniu egzekucyjnym i zabezpieczającym, na które służy zażalenie, z wyłączeniem postanowień wierzyciela o niedopuszczalności zgłoszonego zarzutu oraz postanowień, przedmiotem których jest stanowisko wierzyciela w sprawie zgłoszonego zarzutu. Zgodnie z jej regulacjami, wyeliminowanie przez sąd administracyjny aktu prawnego wydanego przez organ administracji może nastąpić po stwierdzeniu, że doszło w nim do naruszenia przepisu prawa materialnego w stopniu mającym wpływ na wynik sprawy, bądź przepisu postępowania w stopniu mogącym mieć istotny wpływ na rozstrzygnięcie albo też przepisu prawa dającego podstawę do wznowienia postępowania (art. 145 § 1 pkt 1 lit. a-c p.p.s.a.) bądź w wyniku istnienia wady skutkującej stwierdzeniem nieważności (art. 145 § 1 pkt 2 p.p.s.a.). Natomiast w razie nieuwzględnienia skargi w całości albo w części sąd oddala skargę odpowiednio w całości albo w części (art. 151 p.p.s.a.). Rozpoznawanie skarg na akty organów nie ma charakteru merytorycznego orzekania o prawach i obowiązkach stron postępowania administracyjnego. Sąd administracyjny, orzekając w danej sprawie, pełni funkcje kasacyjne, badając w granicach danej sprawy zgodność zaskarżonego rozstrzygnięcia z prawem, nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną (art. 134 § 1 p.p.s.a.) oraz dokonując tego na podstawie akt sprawy (art. 133 § 1 p.p.s.a.), co stanowi wskazane wyżej kryterium sądowej kontroli nad działalnością administracji publicznej. W rozpoznawanej sprawie organ egzekucyjny nie był jednocześnie wierzycielem, dlatego obowiązany był uzyskać stanowisko wierzyciela w zakresie zgłoszonych przez zobowiązanego zarzutów i był stanowiskiem wierzyciela związany. Ten element procesowy eksponował w postanowieniu zarówno organ egzekucyjny, jak i organ nadzoru. W tej sytuacji, ze względu na związanie tych organów stanowiskiem wierzyciela na podstawie art. 34 § 1 ustawy z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (Dz.U. z 2018 r., poz. 1314 ze zm.) – dalej: u.p.e.a. – nieodzownym było poddanie ocenie Sądu stanowiska wierzyciela. W tym miejscu należy też wskazać, że zgodnie z treścią art. 3 § 2 pkt 3 p.p.s.a., postanowienia wierzyciela o niedopuszczalności zgłoszonego zarzutu oraz postanowienia, przedmiotem których jest stanowisko wierzyciela w sprawie zgłoszonego zarzutu nie mogą być przedmiotem zaskarżenia do sądu administracyjnego, gdyż mają charakter incydentalny. W pełni skuteczna ochrona praw jednostki w tym zakresie jest zapewniona przez możliwość zaskarżenia do sądu administracyjnego rozstrzygnięć wydanych w sprawie głównej, to jest postanowień organu egzekucyjnego w sprawie zgłoszonych zarzutów. Sąd administracyjny rozpoznający skargę na postanowienie wydane w postępowaniu egzekucyjnym w sprawie zarzutów na postępowanie egzekucyjne może zatem i powinien odnieść się również do treści rozstrzygnięcia wierzyciela dotyczącego stanowiska w sprawie zgłoszonego zarzutu. Ocena przez sąd administracyjny zaskarżonego postanowienia Dyrektora Izby Administracji Skarbowej wymaga zatem odniesienia się do sprawy w pełnym zakresie, a więc z uwzględnieniem okoliczności i rozstrzygnięć administracyjnych poprzedzających wydanie zaskarżonego postanowienia, zwłaszcza w sytuacji, gdy występuje między nimi bezpośredni związek, czy wręcz zależność polegająca na tym, że wypowiedź wierzyciela stanowi nie tylko podstawę rozstrzygnięć organu egzekucyjnego i organu nadzoru, ale ponadto jeszcze wypowiedź zawarta w pierwszym postanowieniu jest wiążąca dla drugich. Zatem uwzględniając art. 134 § 1 i art. 135 p.p.s.a. należało ocenić zgodność z prawem nie tylko zaskarżonego postanowienia Dyrektora Izby Administracji Skarbowej, ale i poprzedzających je postanowień organu egzekucyjnego oraz wierzyciela, które stanowiły podstawę i niezbędny element postanowienia bezpośrednio objętego skargą. Takie stanowisko znajduje potwierdzenie w orzecznictwie sądów administracyjnych (por. prawomocne wyroki: WSA w Gliwicach z dnia 27 lutego 2018 r., sygn. akt I SA/Gl 1182/17, WSA w Krakowie z dnia 27 października 2017 r., sygn. akt I SA/Kr 672/17 i WSA w Szczecinie z dnia 28 listopada 2017 r., sygn. akt I SA/Sz 818/17 – wraz z powołanym orzecznictwem; publ.: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (CBOSA), http://orzeczenia.nsa.gov.pl). Dokonując oceny zaskarżonego postanowienia w oparciu o wyżej wskazane kryterium Sąd uznał, że skarga jest zasadna, aczkolwiek tylko w części podniesione zarzuty zasługują na uwzględnienie. Spór w mniejszej sprawie dotyczy zasadności prowadzonej egzekucji z tytułu nieuiszczonych opłat abonamentowych za korzystanie z odbiorników RTV za okres od stycznia 2012 r. do lipca 2016 r. Odnośnie zarzutu nieistnienia obowiązku oraz błędu co do osoby zobowiązanego Skarżąca wiąże go z faktem niedoręczenia jej zawiadomienia o nadaniu indywidualnego numeru identyfikacyjnego. Jednocześnie wskazuje, że wysyłane zawiadomienia opatrzone są faksymile podpisu pracownika wierzyciela – I. F., co podważa wiarygodność dokumentu. Kwestionuje też upoważnienie wymienionej osoby do podpisywania tego rodzaju pism. Ponadto Skarżąca konsekwentnie wskazuje, że nie jest abonentem i nigdy nie miała zarejestrowanego odbiornika. W aktualnym stanie prawnym opłaty abonamentowe za używanie odbiorników radiofonicznych oraz telewizyjnych pobierane są na podstawie przepisów ustawy z dnia 21 kwietnia 2005 r. o opłatach abonamentowych (Dz.U. z 2014 r., poz. 1204 ze zm.). We wcześniejszym okresie zagadnienie to było uregulowane przepisami ustawy z dnia 29 grudnia 1992 r. o radiofonii i telewizji (Dz.U. z 2004 r., poz. 2351 ze zm.) oraz ustawy z dnia 2 grudnia 1960 r. o Komitecie do Spraw Radia i Telewizji "Polskie Radio i Telewizja" (Dz.U. Nr 54, poz. 307 ze zm.). W aktach sprawy znajduje się załączona przez wierzyciela do postanowienia z dnia [...] września 2018 r. (k.32) kserokopia "wniosku o zezwolenie na używanie odbiorników radiofonicznych i telewizyjnych" z dnia [...] kwietnia 1989 r. złożonego przez Skarżącą (pod poprzednim nazwiskiem "Wierzbowska") i wydano książeczkę opłat nr [...] Zatem należy przyjąć, iż doszło do zarejestrowania odbiornika telewizyjnego i radiowego w okresie obowiązywania przepisów poprzedzających aktualnie obowiązującą ustawę o opłatach abonamentowych, w rozpoznawanym przypadku wymienionej wyżej ustawy z dnia 2 grudnia 1960 r. o Komitecie do Spraw Radia i Telewizji "Polskie Radio i Telewizja". Przepis art. 21 ust. 1 i 4 tej ustawy przewidywał m.in. obowiązek wnoszenia opłat za używanie odbiorników radiofonicznych i telewizyjnych oraz kary pieniężne za zwłokę w uiszczaniu opłat oraz używanie niezarejestrowanych odbiorników. Późniejsze ustawy, czyli zarówno ustawa o radiofonii i telewizji, jak i ustawa o opłatach abonamentowych nie przewidywały w zakresie opłat za korzystanie z odbiorników RTV regulacji intertemporalnych. Zgodnie z zasadą natychmiastowego (bezpośredniego) działania prawa, nowe przepisy (jeśli brak przepisów szczególnych stanowiących inaczej) znajdują zastosowanie nie tylko do zdarzeń mających miejsce po wejściu w życie nowej ustawy, ale również do wszystkich sytuacji znajdujących się "w toku", które nie zostały jeszcze zakończone (zamknięte). Obowiązek ponoszenia opłat abonamentowych ciążył zarówno na osobach, w stosunku do których powstał on w okresie od wejścia w życie ustawy o opłatach abonamentowych, ale również na osobach, które w dniu wejścia w życie tej ustawy spełniały wymogi objęcia obowiązkiem abonamentowym, a zatem posiadały zarejestrowany odbiornik. Z powyższego wynika, że zarejestrowanie odbiornika pod rządami ustawy o radiofonii i telewizji, a nawet w okresie obowiązywania jeszcze wcześniejszej regulacji, bez jego późniejszego wyrejestrowania, stanowi wystarczającą przesłankę istnienia wynikającego z obecnie obowiązującej ustawy o opłatach abonamentowych obowiązku uiszczania opłat za jego używanie, który podlega wykonaniu w trybie egzekucji administracyjnej obowiązków o charakterze pieniężnym. W świetle powyższego nie znajduje podstaw stanowisko Skarżącej, że nigdy nie była abonentem, jako pomyłkowe należy także traktować odniesienie momentu rejestracji do roku 1998 r. jak wskazano w piśmie z dnia [...] kwietnia 2017 r., w którym złożono zarzuty (k.4). Ponadto odnotować należy, iż Skarżąca nie dokonała wyrejestrowania odbiorników, nie zgłosiła też okoliczności wskazujących na zwolnienie od opłat abonamentowych. Z kolei w odniesieniu do zawiadomienia o nadaniu indywidualnego numeru identyfikacyjnego użytkownikowi odbiorników radiofonicznych i telewizyjnych, uwzględniając okoliczności sprawy, Sąd w pełni podziela konsekwentnie prezentowany w orzecznictwie Naczelnego Sądu Administracyjnego pogląd, że prawidłowe jest stanowisko, w którym wywiedziono, że z treści przepisów nie wynika, aby powiadomienie dokonywane poprzez przesłanie użytkownikowi zawiadomienia o nadaniu indywidualnego numeru identyfikacyjnego, stanowiło warunek skuteczności dokonania czynności nadania takiego numeru. Przesłanie zawiadomienia nie kreuje i nie wpływa na skuteczność czynności operatora publicznego, który z urzędu nadaje posiadaczom imiennych książeczek indywidualny numer identyfikacyjny. Prawodawca nie wprowadza obowiązku, aby dla skuteczności nadania użytkownikowi odbiornika rtv numeru identyfikacyjnego, konieczne było doręczenie zawiadomienia o jego nadaniu. Przesłanie zawiadomienia ma wobec tego charakter wyłącznie informacyjny, wtórny do samego nadania numeru identyfikacyjnego, która to czynność dokonywana jest z urzędu, a organ nie jest zobowiązany do uzyskania potwierdzenia odbioru powiadomienia strony o jego nadaniu. Dla skuteczności nadania numeru identyfikacyjnego, nie jest konieczne legitymowanie się przez operatora dowodem nadania, czy też zwrotnym potwierdzeniem odbioru takiego powiadomienia (por. wyrok NSA z dnia 5 września 2018 r., sygn. akt I GSK 1793/18 – wraz z powołanym orzecznictwem; publ.: CBOSA, http://orzeczenia.nsa.gov.pl). Na aprobatę zasługuje także przywołany przez WSA w Gliwicach pogląd, iż podpis na kierowanych do skarżącego zawiadomieniach mógł mieć formę "mechanicznego odtworzenia", skoro zawiadomienie to nie służyło celom postępowania administracyjnego i informowało o zaistniałym fakcie" (por. prawomocny wyrok WSA w Gliwicach z 17 lutego 2016 r. sygn. akt I SA/Gl 990/15; publ.: CBOSA, http://orzeczenia.nsa.gov.pl). Ponadto, biorąc pod uwagę fakt, że wierzyciel wykazał upoważnienie I. F. do podpisywania zawiadomień o nadaniu indywidualnego numeru identyfikacyjnego, przedstawiając (w załączeniu do postanowienia z dnia [...] września 2018 r.) poświadczony odpis upoważnienia z [...] grudnia 2007 r. wydanego przez Dyrektora [...] S.A., należy uznać, że Skarżąca nie podważyła skutecznie umocowania osoby upoważnionej do podpisania skierowanego do niej zawiadomienia. Wobec powyższego trafnie organy przyjęły, że zarzuty nieistnienia obowiązku oraz błędu co do osoby zobowiązanego nie znajdują podstaw. W konsekwencji jako niezasadny należy ocenić zarzut skargi naruszenia § 5 ust. 1 i 2 rozporządzenia Ministra Transportu z dnia 25 września 2007 r. w sprawie warunków i trybu rejestracji odbiorników radiofonicznych i telewizyjnych. Skarżąca podkreśla konsekwentnie, że nie doszło do przerwania biegu terminu przedawnienia z uwagi na wady formalne dokumentów wierzyciela. Z tych samych względów, w jej ocenie, tytuł wykonawczy nie spełnia wymogów przewidzianych w art. 27 u.p.e.a. Odnosząc się do powyższego należy zgodzić się z prezentowanym w orzecznictwie stanowiskiem, że skoro na mocy art. 268a k.p.a., stanowiącego, że organ administracji publicznej może upoważniać, w formie pisemnej, pracowników obsługujących ten organ do załatwiania spraw w jego imieniu w ustalonym zakresie, a w szczególności do wydawania decyzji administracyjnych, postanowień i zaświadczeń, to Dyrektor [...] S.A. był uprawniony do upoważnienia pracownika do m.in. wystawienia oraz podpisania tytułów wykonawczych, potwierdzenia za zgodność z oryginałem określonych dokumentów. Do kompetencji Dyrektora należy komu takiego upoważnienia udzieli (por. wyrok WSA w Szczecinie z dnia 14 marca 2018 r., sygn. akt I SA/Sz 57/18; publ.: CBOSA, http://orzeczenia.nsa.gov.pl). Wierzyciel przedstawił poświadczone kopie upoważnień dla osób, które podpisywały stosowne dokumenty w imieniu wierzyciela, w tym tytuł wykonawczy. Na prawidłowość wystawienia tytułu wykonawczego wskazał organ egzekucyjny w postanowieniu z dnia [...] września 2018 r. stwierdzając m.in., że "w części F rub. 7 zawarto zgodnie z (...) rozporządzeniem imię, nazwisko, stanowisko służbowe i oryginalny podpis osoby upoważnionej". Należy przy tym zauważyć, że Skarżąca w tym zakresie zarzuca niezgodne z upoważnieniem podpisanie tytułu wykonawczego przez K. S.. Jednakże tytuł wykonawczy, w oparciu o który prowadzona była egzekucja w rozpoznawanej sprawie został podpisany przez D. K. zatrudnioną na stanowisku ds. obsługi i dystrybucji w [...] w G. w [...] S.A. Wierzyciel wykazał to przedstawiając poświadczoną kopię upoważnienia z dnia [...] czerwca 2016 r. Jeżeli Skarżąca kwestionuje w ogóle podpis innej osoby, aniżeli tej której podpis figuruje na tytule wykonawczym, to jednocześnie nie można jej rozważań odnosić do osoby, która zgodnie z upoważnieniem ten tytuł w imieniu wierzyciela podpisała. Stanowisko Skarżącej nie znajduje zatem potwierdzenia w zgromadzonym materiale dowodowym. Skarżąca utrzymuje także, iż nie w sprawie nie doszło do przerwania biegu terminu przedawnienia, co wiąże z brakiem wydania stosownego rozstrzygnięcia, które dopiero może wykonane w drodze egzekucji administracyjnej. Art. 7 powołanej wyżej ustawy o opłatach abonamentowych przewiduje regulacje, których celem jest umożliwienie kontroli wywiązywania się z obowiązku rejestracji odbiorników i uiszczania abonamentu. Kontrolę tę sprawuje, operator wyznaczony w rozumieniu ustawy z dnia 23 listopada 2012 r. – Prawo pocztowe, a nadzór nad jej działaniami sprawuje minister właściwy do spraw łączności (ust. 1 i 2). Nieuiszczone opłaty abonamentowe oraz opłaty karne są egzekwowane w trybie egzekucji administracyjnej obowiązków o charakterze pieniężnym (art. 7 ust. 3 ustawy o opłatach abonamentowych). Ustawodawca przesądził też, że w razie opóźnień w uiszczaniu abonamentu naliczane będą odsetki w wysokości jak dla zaległości podatkowych w rozumieniu Ordynacji podatkowej (por. art. 7 ust. 4 ustawy o opłatach abonamentowych). Trybunał Konstytucyjny w wyroku z dnia 16 marca 2010 r., sygn. akt K 24/08 uznał, że ustalanie wysokości należnego abonamentu, czy to w drodze samoobliczenia (gdy abonent sam ustala kwotę, którą winien uiścić na rachunek Centrum Obsługi Finansowej za jeden albo kilka miesięcy), czy też w trybie pozaprocesowym przez kierownika Centrum Obsługi Finansowej jest czynnością materialno-techniczną dotyczącą obowiązku wynikającego wprost z przepisu prawa, a zatem tryb decyzyjny nie jest konieczny. W tej sytuacji brak decyzji administracyjnej nie stanowi przeszkody w przeprowadzeniu egzekucji administracyjnej abonamentu. Z przepisów ustawy wynika zarówno wysokość należności z tytułu abonamentu, jak i termin płatności. Innymi słowy, stwierdzenie, że użytkownik zarejestrowanego odbiornika zalega z zapłatą abonamentu pozwala na ustalenie kwoty zaległości i naliczenie stosownych odsetek (por. prawomocny wyrok WSA w Bydgoszczy z 8 listopada 2017 r. sygn. akt I SA/Bd 834/17; publ.: CBOSA,, http://orzeczenia.nsa.gov.pl). Wobec powyższego zasadnie przyjmuje się, iż charakter opłaty abonamentowej przemawia za zastosowaniem do niej przepisów działu III Ordynacji podatkowej (por. wyrok WSA w Gliwicach z dnia 30 lipca 2012 r., sygn. akt I SA/Gl 210/12; publ.: CBOSA, http://orzeczenia.nsa.gov.pl). Oznacza to, że do omawianej opłaty znajdują zastosowanie przepisy o przedawnieniu zobowiązań podatkowych. Oznacza to m.in., że opłata abonamentowa przedawnia się po upływie pięciu lat, licząc od końca roku, w którym upłynął termin jej płatności (art. 70 § 1 Ordynacji podatkowej), a ponadto bieg terminu przedawnienia zostaje przerwany wskutek zastosowania środka egzekucyjnego, o którym podatnik został zawiadomiony i po przerwaniu termin ten biegnie na nowo od dnia następującego po dniu, w którym zastosowano środek egzekucyjny. Biorąc pod uwagę okoliczności stanu faktycznego należy stwierdzić, że zastosowano wobec Skarżącej środek egzekucyjny w postaci zajęcia wynagrodzenia za pracę. Został on skutecznie zastosowany w związku z dokonaniem zajęcia zawiadomieniem z dnia [...] kwietnia 2017 r. (k.2). Skarżąca została także o tym zawiadomiona w dniu [...] kwietnia 2017 r., co potwierdza znajdujące się w aktach sprawy potwierdzenie odbioru zawiadomienia. Wobec powyższego należy przyjąć, że nie doszło do przedawnienia zaległości z tytułu nieuiszczonej opłaty abonamentowej, za sporny okres od stycznia 2012 r. do lipca 2016 r. z uwagi na przerwanie biegu terminu przedawnienia stosownie do art. 70 § 4 Ordynacji podatkowej. Podsumowując niezasadne są zarzuty w zakresie przedawnienia obowiązku oraz niespełnienia przez tytuł wykonawczy wymogów przewidzianych w art. 27 u.p.e.a. W ocenie Sądu w świetle ustaleń dokonanych w przeprowadzonym postępowaniu nie zachodziły jednak podstawy do przyjęcia, że zarzut braku uprzedniego doręczenia upomnienia był niezasadny. W myśl art. 15 § 1 u.p.e.a. egzekucja administracyjna może być wszczęta, jeżeli wierzyciel, po upływie terminu do wykonania przez zobowiązanego obowiązku, przesłał mu pisemne upomnienie, zawierające wezwanie do wykonania obowiązku z zagrożeniem skierowania sprawy na drogę postępowania egzekucyjnego, chyba że przepisy szczególne stanowią inaczej. Postępowanie egzekucyjne może być wszczęte dopiero po upływie 7 dni od dnia doręczenia tego upomnienia. Z kolei art. 15 § 5 u.p.e.a. upoważnia ministra właściwego do spraw finansów publicznych do określenia w drodze rozporządzenia, należności pieniężnych, których egzekucja może być wszczęta bez uprzedniego doręczenia upomnienia. Mając powyższe na uwadze należy wskazać, że egzekucja opłat abonamentowych, których wysokość wynika wprost z przepisów prawa nie będzie objęta dyspozycją przepisu § 2 pkt 2 rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 30 października 2014 r. w sprawie określenia należności pieniężnych, których egzekucja może być wszczęta bez uprzedniego doręczenia upomnienia (Dz.U. z 2017 r., poz. 131). Przepis ten stanowi bowiem, że egzekucja administracyjna może być wszczęta bez uprzedniego doręczenia upomnienia w przypadku, gdy dotyczy należności pieniężnych, których obowiązek uiszczenia powstaje z mocy prawa, a wysokość tych należności została określona w ostatecznym orzeczeniu. W odniesieniu do tego zarzutu wierzyciel wskazał, że upomnienie zostało Skarżącej doręczone przesyłką poleconą za potwierdzeniem odbioru w dniu [...] sierpnia 2016 r. Na potwierdzenie tego przedstawił w załączeniu do postanowienia z dnia [...] września 2018 r. poświadczoną kopię dowodu odbioru przesyłki o wskazanym numerze. Jednakże wobec okoliczności, że Skarżąca na wezwanie wierzyciela jednoznacznie sformułowała zarzut braku doręczenia upomnienia, w ocenie Sądu, organy okoliczności tej nie wykazały. Treść dowodu odbioru, o którym wyżej mowa nie wskazuje bowiem, że doręczoną przesyłką jest upomnienie, nie figuruje w nim także numer upomnienia, na który powołuje się wierzyciel (czyli [...]). W istocie rzeczy opisywany dowód odbioru świadczy, że w dniu [...] sierpnia 2016 r. Skarżąca osobiście odebrała przesyłkę o wskazanym numerze (aczkolwiek nie jest on w pełni czytelny – w czytelnej części odpowiadającej numerowi listu poleconego wskazanemu przez wierzyciela). W aktach sprawy brak jest jednak zarówno samego upomnienia, co pozwalałoby zweryfikować zasadność stanowiska Skarżącej co do jego treści, ani dokumentu pozwalającego na skonfrontowanie dowodu doręczenia Skarżącej przesyłki w dniu [...] sierpnia 2016 r. z wymaganym w rozpoznawanej sprawie upomnieniem. Nie przesądzając zatem kwestii, czy rzeczywiście doręczono upomnienie podpisane w imieniu wierzyciela przez upoważnioną osobę należy stwierdzić, że przeprowadzone w tym zakresie postępowanie nie daje podstaw do przyjęcia niezasadności zarzutu braku doręczenia upomnienia podpisanego w imieniu wierzyciela przez upoważnioną do tego osobę, co z kolei prowadzi do wniosku o naruszeniu art. 7, art. 77 § 1 i art. 80 k.p.a. w zw. z art. 18 u.p.e.a. Jednocześnie Sąd powołując się na art. 106 § 3 p.p.s.a. nie uwzględnił wniosku dowodowego strony Skarżącej. W skardze wniesiono o przeprowadzenie dowodu z ekspertyzy grafologicznej na okoliczność posługiwania się jedną i tą samą kserokopią podpisu "I. F." dotyczącą nadania numeru identyfikacyjnego we wszystkich postępowaniach w skali całego kraju. Stosownie do treści przepisu art. 106 § 3 p.p.s.a. sąd może z urzędu lub na wniosek stron przeprowadzić dowody uzupełniające z dokumentów, jeżeli jest to niezbędne do wyjaśnienia istotnych wątpliwości i nie spowoduje nadmiernego przedłużenia postępowania w sprawie. Jak wynika z przytoczonego przepisu, przeprowadzenie uzupełniającego postępowania dowodowego ma charakter fakultatywny i odnosi się tylko do dowodu z dokumentu. Co do zasady sąd administracyjny orzeka na podstawie materiału dowodowego zgromadzonego w postępowaniu przed organami. Mając powyższe na uwadze, Sąd uznał, że zgłoszony przez skarżącą wniosek nie zasługuje na uwzględnienie. W ponownie przeprowadzonym postępowaniu, akta sprawy należy uzupełnić o stosowne dokumenty, które pozwolą na rzetelne rozpoznanie zarzutów oraz dokonanie ewentualnej sądowej kontroli rozstrzygnięć wydanych w postępowaniu egzekucyjnym. Z podanych względów, na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) w zw. z art. 135 p.p.s.a., Sąd uchylił zaskarżone postanowienia. O kosztach postępowania postanowiono na podstawie art. 200 w zw. z art. 205 § 1 p.p.s.a. T. Wójcik J. Szulc U. Wiśniewska