I SA/Bd 456/14

Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Bydgoszczy Mariusz Pawełczak po rozpoznaniu w dniu 05 sierpnia 2016 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku B. o przyznanie prawa pomocy w zakresie ustanowienia doradcy podatkowego w sprawie ze skargi B. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej z dnia [...] lutego 2014 r. nr [...] w przedmiocie podatku od towarów i usług za miesiące od marca do grudnia 2011 r. postanowił: odmówić przyznania prawa pomocy Postanowieniem z dnia [...] czerwca 2014r. przyznano skarżącej spółce prawo pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych. Wyrokiem z dnia [...] lipca 2014r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy oddalił skargę spółki. W dniu [...] września 2014r. wpłynęła do tut. Sądu skarga kasacyjna od powyższego wyroku sporządzona przez radcę prawnego Z. C., które strona umocowała do sporządzenia, wniesienia i popierania skargi kasacyjnej. Po wyznaczeniu rozprawy przed Naczelnym Sądem Administracyjnym skarżąca pismem z dnia [...] maja 2015r. wniosła o przyznanie prawa pomocy w zakresie ustanowienia doradcy podatkowego. W uzasadnieniu wskazano, że w dniu [...] maja 2016r. spółka otrzymała wypowiedzenie pełnomocnictwa od dotychczasowego pełnomocnika. Jednocześnie strona podniosła, że w sprawach przed Naczelnym Sądem Administracyjnym spółka musi być reprezentowana przez profesjonalnego pełnomocnika. W dniu [...] czerwca 2016r. wpłynął do Naczelnego Sądu Administracyjnego złożony na urzędowym formularzu PPPr wniosek skarżącej spółki o przyznanie prawa pomocy w zakresie ustanowienia doradcy podatkowego. Z informacji zawartych na powyższym formularzu wynika, że spółka nie uzyskuje dochodu, nie posiada majątku oraz środków trwałych. W oświadczeniu o majątku i dochodach w pozycji wartość zysku lub starty za ostatni rok obrotowy według bilansu Spółka wykazała kwotę -19.346,90 zł. Wskazano, że Spółka znajduje się obecnie w trakcie likwidacji i nie jest w stanie prowadzić działalności gospodarczej. Spółka podniosła, że w związku z ujawnieniem nowych licznych dowodów i dokumentów mających wpływ na zaskarżone decyzje strona poprzez pełnomocnika chciałby przedstawić i wyargumentować je przez NSA. Do wniosku dołączono dokumenty złożone na etapie pierwotnie rozpoznawanego wniosku o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych. Mając na uwadze powyższe zważono, co następuje: Na podstawie art. 246 § 2 pkt 1 i pkt 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.) - dalej zwana p.p.s.a. Sąd może przyznać osobie prawnej, a także innej jednostce organizacyjnej nieposiadającej osobowości prawnej prawo pomocy w zakresie częściowym, gdy wykaże, że nie ma dostatecznych środków na poniesienie pełnych kosztów postępowania. Przystępując do rozpoznania wniosku, przypomnieć należy, że co do zasady, każdy, kto wnosi do sądu pismo podlegające opłacie lub powodujące wydatki, obowiązany jest do ich uiszczenia. Celem instytucji prawa pomocy jest natomiast zapewnienie prawa do sądu i możliwości obrony swoich racji podmiotom, które znajdują się w sytuacji finansowej uniemożliwiającej poniesienie kosztów z tym związanych. Prawo pomocy ma charakter szczególny i dlatego z uprawnienia tego mogą skorzystać jedynie podmioty, które wykażą, że znajdują się w wyjątkowo trudnej sytuacji materialnej. W pierwszej kolejności wskazać należy, że stronie zostało już przyznane prawo pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych. Ponadto wskazać należy, że strona zgromadziła określone fundusze finansowe i we własnym zakresie sfinansowała udział zawodowego pełnomocnika w sprawie na etapie postępowania kasacyjnego, który w jej imieniu sporządził i wniósł skargę kasacyjną. Zatem w świetle powyższego orzekający nie znajduje podstaw, aby stronie przyznać prawo pomocy w zakresie ustanowienia zawodowego pełnomocnika. Wskazać również należy, że decydując o udzieleniu stronie prawa pomocy w tym zakresie, należy przede wszystkim kierować się przesłankami z art. 246 § 2 pkt 2 p.p.s.a., a więc brakiem dostatecznych środków na pokrycie kosztów sądowych, ale również odnośnie wniosku o przyznanie pełnomocnika procesowego z powinno uwzględnić procesową konieczność jego powołania. W tym aspekcie sąd bierze pod uwagę, w szczególności aktualne stadium postępowania, dotychczasowy sposób postępowania strony przed sądem, konieczność posiadania szczególnych uprawnień przy wykonywaniu czynności procesowych (por. postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia [...] marca 2010 r., sygn. akt II FZ 62/10). Podkreślenia wymaga, że zawodowy pełnomocnik wniósł w imieniu skarżącej skargę kasacyjną. Przymus adwokacki dotyczy tylko sporządzenia skargi kasacyjnej, a ten środek prawny - sporządzony przez jeden z podmiotów wymienionych w art. 175 p.p.s.a. - może być wniesiony przez samą stronę na podstawie art. 173 § 2 p.p.s.a. Wśród wymagań jakie ma spełniać skarga kasacyjna najistotniejsze znaczenie ma prawidłowe wskazanie podstaw kasacyjnych, sformułowanie zarzutów i ich uzasadnienie, a także wniosek o uchylenie lub zmianę zaskarżonego orzeczenia z oznaczeniem zakresu żądanego uchylenia lub zmiany. Należy jeszcze podkreślić, że po upływie terminu do wniesienia skargi kasacyjnej nie można uzupełnić zarzutów skargi kasacyjnej, można natomiast uzupełnić uzasadnienie sformułowanych wcześniej zarzutów. Zatem wbrew stanowisku strony skarżącej sama może występować przed Naczelnym Sądem Administracyjnym i uzupełnić uzasadnienie sformułowanych wcześniej zarzutów. Nawet gdyby stronie zostało przyznane prawo pomocy w żądanym zakresie to i tak pełnomocnik nie mógłby sformułować nowych zarzutów albowiem w myśl art. 177 § 1 p.p.s.a skargę kasacyjną wnosi się w terminie 30 dni od dnia doręczenia stronie odpisu orzeczenia z uzasadnieniem. Zatem bezcelowym na obecnym etapie postępowania jest powoływanie zawodowego pełnomocnika i obciążanie z tego tytułu Skarbu Państwa. W związku z powyższym na podstawie art. 246 § 2 pkt 2 i art. 258 § 1 i 2 pkt 7 p.p.s.a. postanowiono, jak w sentencji