I SA/Bd 460/13
PostanowienieWSA w Bydgoszczy2016-06-06
Skład orzekający: Leszek Kleczkowski
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy sąd administracyjny może obniżyć wynagrodzenie pełnomocnika ustanowionego z urzędu w uzasadnionym przypadku, pomimo że pełnomocnik reprezentował stronę w kilku podobnych sprawach i argumentacja w skargach kasacyjnych była powielana?Ratio decidendi
Sąd administracyjny może obniżyć wynagrodzenie pełnomocnika ustanowionego z urzędu w uzasadnionym przypadku, zgodnie z art. 250 § 2 PPSA. Uzasadnionym przypadkiem jest sytuacja, gdy pełnomocnik reprezentuje stronę w kilku podobnych sprawach, a argumentacja w skargach kasacyjnych jest powielana, co nie wymaga szczególnego nakładu pracy w skali jednostkowej. Sąd ma prawo ocenić, czy sytuacja taka uzasadnia obniżenie wynagrodzenia.Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła sprzeciwu od postanowienia referendarza sądowego przyznającego zwrot kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu doradcy podatkowemu. Doradca podatkowy reprezentował skarżącą w postępowaniu dotyczącym podatku od towarów i usług, w tym w skardze kasacyjnej do NSA. Referendarz obniżył wynagrodzenie pełnomocnika, uznając, że powielanie argumentacji w kilku podobnych sprawach uzasadnia takie działanie. Pełnomocnik wniósł sprzeciw, domagając się pełnego wynagrodzenia.Rozstrzygnięcie
Utrzymano w mocy zaskarżone postanowienie referendarza sądowego.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy w składzie następującym: Sędzia WSA Leszek Kleczkowski po rozpoznaniu w dniu 06 czerwca 2016 r., na posiedzeniu niejawnym sprzeciwu od postanowienia Referendarza sądowego z dnia 15 kwietnia 2016r. przyznającego zwrotu kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu w sprawie ze skargi A. K. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w B. z dnia [...] nr [...] w przedmiocie podatku od towarów i usług za poszczególne miesiące od grudnia 2006 r. do grudnia 2007 r postanawia: utrzymać w mocy zaskarżone postanowienie
Postanowieniem z dnia 09 lipca 2013r. przyznano skarżącej prawo pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych i ustanowienia doradcy podatkowego.
Wyrokiem z dnia 15 stycznia 2014r., sygn. akt I SA/Bd 460/13 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy oddalił skargę strony.
Od powyższego wyroku ustanowiony w ramach prawa pomocy doradca podatkowy wniósł w imieniu skarżącej skargę kasacyjną. Wyrokiem z dnia 27 maja 2015r., sygn. akt I FSK 730/14 Naczelny Sąd Administracyjny oddalił skargę kasacyjną strony.
W dniu 19 maja 2015r. wpłynął do tut. Sądu wniosek doradcy podatkowego P. M. o przyznanie wynagrodzenia za czynności doradcy podatkowego przed Naczelnym Sądem Administracyjnym. Jednocześnie w powyższym piśmie pełnomocnik oświadczył, że koszty nie zostały zapłacone w całości lub w jakiejkolwiek części.
Postanowieniem z dnia 15 kwietnia 2016r. Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Bydgoszczy przyznał pełnomocnikowi ze Skarbu Państwa kwotę 615 złotych, tytułem zwrotu kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu.
Od powyższego postanowienia pełnomocnik - doradca podatkowy P. M. wniósł sprzeciw, w którym wniósł o jego uchylenie i przyznanie mu wynagrodzenia w pełnej wysokości, według normy określonej w § 3 ust. 2 pkt 2 rozporządzenie Ministra Sprawiedliwości z dnia 31 stycznia 2011 roku w sprawie wynagrodzenia za czynności doradcy podatkowego w postępowaniu przed sądami administracyjnymi oraz szczegółowych zasad ponoszenia kosztów pomocy prawnej udzielonej przez doradcę podatkowego z urzędu (Dz. U. Nr 31, poz. 153 dalej: "rozporządzenie"), tj. w wysokości 50% kwoty wynagrodzenia orzeczonego w wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Bydgoszczy z dnia 15 stycznia 2014 roku (sygn. I SA/Bd 460/13). Doradca podatkowy nie zgodził się rozstrzygnięciem Referendarza, który na podstawie art. 250 § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tj. Dz.U. z 2012 r., poz. 270 ze zmian., dalej: "p.p.s.a."), obniżył wynagrodzenie przyznanemu z urzędu pełnomocnikowi strony. Stwierdził, iż za sporządzenie w niniejszej sprawie skargi kasacyjnej powinien otrzymać zgodnie z § 3 ust. 2 pkt 2 wyżej wymienionego rozporządzenia wynagrodzenie w wysokości 1.200 zł powiększone o podatek od towarów i usług w stawce 23%. Pełnomocnik nie zgadza się z argumentacją Referendarz, iż za zastosowaniem w sprawie art. 250 § 2 p.p.s.a. i obniżeniem należnego mu wynagrodzenia przemawia okoliczność, iż prócz niniejszej sprawy jest on pełnomocnikiem skarżącej i sporządził skargi kasacyjne w sprawach o sygn. akt: I SA/Bd 91/14, I SA/Bd 282/13 i I SA/Bd 461/13, które są jednorodzajowe, a argumenty podnoszone przez pełnomocnika w skardze kasacyjnej stanowią w istocie powielenie argumentów zawartych w piśmie procesowym złożonym przed Sądem pierwszej instancji.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Stosownie do treści art. 259 p.p.s.a., m.in. od postanowienia o przyznaniu wynagrodzenia adwokatowi, radcy prawnemu, doradcy podatkowemu lub rzecznikowi patentowemu za zastępstwo prawne wykonane na zasadzie prawa pomocy oraz o zwrocie niezbędnych udokumentowanych wydatków strona albo pełnomocnik mogą wnieść do właściwego wojewódzkiego sądu administracyjnego sprzeciw w terminie siedmiu dni od dnia doręczenia zarządzenia lub postanowienia. W takiej sytuacji, tj. rozpatrując sprzeciw od takiego postanowienia sąd - jak stanowi art. 260 § 1 p.p.s.a. - wydaje postanowienie, w którym zaskarżone zarządzenie lub postanowienie referendarza sądowego zmienia albo utrzymuje w mocy. Zgodnie z § 2 tego przepisu wniesienie sprzeciwu od postanowienia referendarza sądowego wstrzymuje jego wykonalność, a sąd orzeka jako sąd drugiej instancji, stosując odpowiednio przepisy o zażaleniu. Sąd rozpoznaje sprawę na posiedzeniu niejawnym (art. 260 § 3 p.p.s.a.). Wobec powyższego art. 260 § 2 p.p.s.a. stanowi wyjątek od zasady określonej w art. 167a § 2-3 p.p.s.a., że sąd rozpoznający sprzeciw działa jako sąd pierwszej instancji.
Przechodząc do meritum sprawy należy wskazać, że zgodnie z art. 250 § 1 p.p.s.a., wyznaczony adwokat, radca prawny, doradca podatkowy albo rzecznik patentowy otrzymuje wynagrodzenie odpowiednio według zasad określonych w przepisach o opłatach za czynności adwokatów, radców prawnych, doradców podatkowych albo rzeczników patentowych w zakresie ponoszenia kosztów nieopłaconej pomocy prawnej oraz zwrotu niezbędnych i udokumentowanych wydatków.
Wynagrodzenie pełnomocnika będącego doradcą podatkowym ustala się na podstawie rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 31 stycznia 2011r. w sprawie wynagrodzenia za czynności doradcy podatkowego w postępowaniu przed sądami administracyjnymi oraz szczegółowych zasad ponoszenia kosztów pomocy prawnej udzielonej przez doradcę podatkowego z urzędu. W niniejszej sprawie pomoc prawna z urzędu dotyczy zwrotu kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej skarżącej za sporządzenie i wniesienie skargi kasacyjnej. Zgodnie z § 3 ust. 2 pkt 2 rozporządzenia wynagrodzenie doradcy podatkowego w postępowaniu przed sądem administracyjnym w drugiej instancji za sporządzenie i wniesienie skargi kasacyjnej wynosi 50% kwoty wynagrodzenia określonego w ust. 1. W przedmiotowej sprawie pełnomocnikowi przyznano wynagrodzenie w postępowaniu przed sądem administracyjnym w pierwszej instancji w kwocie 2.400 zł powiększoną o należną stawkę podatku VAT. Tym samym za sporządzenie i wniesienie skargi kasacyjnej w myśl powyższych przepisów pełnomocnik powinien otrzymać wynagrodzenie w kwocie 1.200 zł powiększoną o należną stawkę podatku VAT. Wskazać jednak należy, że zgodnie z art. 250 § 2 p.p.s.a. w uzasadnionych przypadkach sąd może obniżyć wynagrodzenie, o którym mowa w § 1.
Podkreślić należy - jak słusznie zauważa w sprzeciwie pełnomocnik - że ww. przepis nie precyzuje pojęcia "uzasadnionego przypadku". Ocena czy w danej sprawie sytuacja taka nastąpiła została pozostawiona uznaniu Sądu. Daje to zatem Sądowi możliwość uwzględnienia wszystkich okoliczności jakie uzna za istotne.
W mniejszej sprawie Referendarz uznał, iż takim uzasadnionym przypadkiem jest sytuacja, w której pełnomocnik reprezentuje skarżącą w czterech rozstrzygniętych przed tut. Sądem sprawach, które charakteryzują się podobnym przedmiotem sprawy, zaś argumentacja podnoszona przez pełnomocnika w skargach kasacyjnych stanowi w istocie powielenie argumentów zawartych we wcześniejszych pismach procesowych złożonych przed Sądem pierwszej instancji. W związku z powyższym uwzględniając nakład pracy pełnomocnika skarżącej, Referendarz uznał za zasadne obniżenie pełnomocnikowi pełnego wynagrodzenia za sporządzenie skargi kasacyjnej do kwoty 500 zł.
Odnosząc się do powyższego wskazać należ, że rzeczywiście przed tut. Sądem doradca podatkowy P. M. reprezentował skarżącą w czterech sprawach: I SA/Bd 91/14, I SA/Bd 282/13, I SA/Bd 460/13 i I SA/Bd 461/13. Wszystkie one dotyczą prawidłowości rozliczenia podatku od towarów i usług za poszczególne miesiące lat 2006-2009 dotyczącego nabycia paliwa do pojazdów w ramach prowadzonej przez skarżącą działalności gospodarczej w zakresie usług transportowych. Organy podatkowe ustaliły, iż podatnik nabył paliwo w ilości wyższej niż potrzebna do przejechania kilometrów wynikających z faktur dokumentujących świadczenie usług. Różnice miedzy ww. sprawami dotyczą okresów w stosunku do którego organy wydały decyzje. W kontekście niniejszej sprawy istotne jest również, że w ww. sprawach pełnomocnik strony na etapie postępowania przez Sadem I instancji złożył pisma procesowe, których argumentację obszernie powtórzył w złożonych skargach kasacyjnych. Z jednej strony mamy więc sytuację, w której kolejne pisma w poszczególnych sprawach zawierają zbliżone uzasadnienia faktyczne i prawne, z drugiej zaś - podobieństwa te występują w złożonych skargach kasacyjnych.
Zauważyć przy tym należy, że zbieżności, o których mowa wyżej nie ograniczają się jedynie do ogólnego zarysu stanowiska pełnomocnika w wyżej wymienionych sprawach, ale wyrażają się też w konstrukcji pism i w przeniesieniu czy wręcz przekopiowaniu do kolejnych pism całych akapitów czy też dłuższych fragmentów pism wcześniejszych czy składanych w innych sprawach. Dla przykładu wskazać można na fragmenty ze str. 4 (i kolejnej) pisma procesowego z dnia 13 stycznia 2014r. złożonego w niniejszej sprawie, które odpowiadają fragmentom ze str. 6 (i kolejnych) złożonej w sprawie skargi kasacyjnej. Jednocześnie treść wskazanych fragmentów odpowiada treści pisma procesowego z dnia 13 stycznia 2014 r. (str. 4 i kolejna) i skargi kasacyjnej (str. 6 i kolejne) w sprawie I SA/Bd 461/13. Ponadto, treść wskazanych fragmentów odpowiada treści pisma procesowego z dnia 26 września 2013r. (str. 3 i kolejna) i skargi kasacyjnej (str. 6 i kolejne) w sprawie I SA/Bd 282/13. Podobne zbieżności można odnaleźć co do innych fragmentów pism złożonych przez pełnomocnika.
Mając na uwadze powyższe Sąd w pełni podziela stanowisko Referendarza sądowego, że sprawy skarżącej w istocie nie różnią się stanem prawnym oraz faktycznym, i mimo ich ilości, nakład pracy pełnomocnika przy sporządzeniu skarg kasacyjnych nie wymagał szczególnego wysiłku w skali jednostkowej. W konsekwencji, w ocenie Sądu, zasadnie Referendarz zastosował w sprawie art. 250 § 2 p.p.s.a., miarkując wysokość przyznanego pełnomocnikowi strony wynagrodzenia. Przyznane wynagrodzenie w wysokości 500 zł należało powiększyć, zgodnie z § 2 ust. 3 rozporządzenia, o podatek od towarów i usług.
Reasumując należy stwierdzić, że Referendarz w sposób właściwy dokonał analizy nakładu pracy włożonej przez pełnomocnika skarżącej w sporządzenie skargi kasacyjnej w niniejszej sprawie. Powyższej oceny pełnomocnik skarżącej skutecznie nie podważył w sprzeciwie. To, że strona nie zgadza się z oceną stanu faktycznego i prawnego dokonaną przez Referendarza nie zmienia prawidłowości wydanego postanowienia i nie jest przesłanką stwierdzenia jego wadliwości.
Mając powyższe na uwadze, na podstawie art. 260 § 1 p.p.s.a., Sąd orzekł jak w sentencji.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 22.07.2026. · Źródło