I SA/Bd 468/09

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Halina Adamczewska – Wasilewicz Sędziowie Sędzia WSA Mirella Łent Sędzia WSA Ewa Kruppik – Świetlicka (spr.) Protokolant sekretarz sądowy Marcin Frydrych po rozpoznaniu w Wydziale I na rozprawie w dniu 08 września 2009 r. sprawy ze skargi spółki M. w K. na postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej w B. z dnia [...] nr [...] w przedmiocie odmowy przyznania zwrotu wydatków związanych z wykonywaniem dozoru nad pojazdem oraz odmowy przyznania wynagrodzenia za dozór 1. uchyla zaskarżone postanowienie, 2. określa, że zaskarżone postanowienie nie może być wykonane w całości. I SA/ Bd 468/09 UZASADNIENIE Postanowieniem z dnia [...] Nr [...] Dyrektor Izby Skarbowej w B. utrzymał w mocy postanowienie Naczelnika Drugiego Urzędu Skarbowego w B. z dnia [...]w którym odmówiono przyznania M. Sp. z o.o. w K. – zwane w skrócie "M. Sp. z o.o." - zwrotu wydatków związanych z wykonywaniem dozoru pojazdu marki Nissan Sunny [...] oraz wynagrodzenia za dozór w okresie od 19 sierpnia 2008r. do 27 listopada 2008r. Organ w uzasadnieniu wskazał, że w dniu 18 lutego 2008r. zgodnie z dyspozycją Komisariatu Policji w Z. samochód marki Nissan Sunny Nr rej.[...]– został usunięty z drogi i zabezpieczony na parkingu strzeżonym w Krakowie z uwagi na fakt, iż właściciel pojazdu D. K. zam. w B.kierował pojazdem w stanie nietrzeźwości. Ponadto ustalono, że kierowca nie posiadał aktualnego ubezpieczenia od odpowiedzialności cywilnej. Pismem z dnia 20 lutego 2008r. ww. Komisariat Policji poinformował właściciela pojazdu o usunięciu pojazdu z drogi i o jego zabezpieczeniu na parkingu strzeżonym w K. oraz o warunkach zezwolenia na odebranie pojazdu. W odpowiedzi D. K. oświadczył, że nie odbierze samochodu z parkingu albowiem zrzeka się prawa własności pojazdu na rzecz Skarbu Państwa z uwagi na brak pieniędzy. W związku z powyższym wnioskiem z dnia 18 marca 2008r. Komisariat Policji w Z. zwrócił się do Naczelnika Drugiego Urzędu Skarbowego w B. o wszczęcie procedury przepadkowej ww. samochodu. Do wniosku dołączono dyspozycję usunięcia pojazdu, powiadomienie właściciela o usunięciu pojazdu, umową kupna pojazdu i oświadczenie właściciela pojazdu o zrzeczeniu się samochodu na rzecz Skarbu Państwa. W odpowiedzi na wniosek policji Naczelnik Drugiego Urzędu Skarbowego w B., działając w oparciu o § 7 ust. 2 i 3 rozporządzenia Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 16 października 2007r. w sprawie usuwania pojazdów ( Dz. U. Nr 191, poz. 1377 ze zm.) wyjaśnił, że wszczęcie procedury przepadkowej może nastąpić po dniu 18 sierpnia 2008r. tj. z upływem terminu określonego w art. 130 a ust. 10 Prawo o ruchu drogowym. Po upływie ww. terminu organ w dniu 19 sierpnia 2008 r. wydał zawiadomienie o wszczęciu postępowania w spawie przejęcia ww. auta na rzecz Skarbu Państwa. Decyzją z dnia 7 października 2008r. Nr [...] ww. organ orzekł o przejściu auta marki Nissan Sunny Nr rej[...] na rzecz Skarbu Państwa. A następnie pismem z dnia 24 listopada 2008 r. wystąpił do Naczelnika Urzędu Skarbowego K. ze zleceniem rekwizycyjnym zawierającym wniosek o przeprowadzenie likwidacji ruchomości poprzez sprzedaż samochodu. W związku z powyższym po sprzedaży auta Naczelnik Urzędu Skarbowego K. zawiadomił Naczelnika Drugiego Urzędu Skarbowego w B. , że uzyskaną kwotę (500,00 zł.) od kupującego P. zaksięgowano w ten sposób, że kwotę 409,84 zł przekazano na konto dochodów jednostki budżetowej Urzędu Skarbowego K. a kwota 90,16 na podatek VAT. Ponadto podano, że organ poniósł wydatki związane z parkowaniem oraz z wycena pojazdu łącznie w kwocie 298,40 zł. Właściciel parkingu, na którym zabezpieczony był samochód tj. M., w związku z wydaniem pojazdu, pismem z dnia 11 grudnia 2008r. wysłało Naczelnikowi Drugiego Urzędu Skarbowego w B. fakturę Nr [...], żądając zapłaty w wysokości 1.232,20 zł. brutto za parkowanie auta od daty powiadomienia o procedurze przepadkowej do daty wpływu zlecenia rekwizycyjnego tj. od 19 sierpnia 2008r. do 27 listopada 2008r. W odpowiedzi Naczelnik Drugiego Urzędu Skarbowego w B. odesłał ww. fakturę wskazując, że organem właściwym w sprawie jest Urząd Skarbowy K. M. ponownie przesłało ww. fakturę organowi ze wskazaniem, że w przypadku odmowy organ winien wydać postanowienie o odmowie zapłaty wraz z podstawą prawną. W związku z powyższym Naczelnik Drugiego Urzędu Skarbowego w B. postanowieniem z dnia [...] orzekł o odmowie przyznania kosztów związanych z dozorem w okresie od 19 sierpnia 2008r. do dnia 27 listopada 2008r. Na powyższe postanowienie strona wniosła zażalenie do organu wyższej instancji. Dyrektor Izby Skarbowej w B. postanowieniem z dnia [...] utrzymał w mocy postanowienie organu I instancji. W skardze do tut. Sądu strona wniosła o uchylenie wydanego postanowienia zarzucając, iż doszło do naruszenia art. 102 § 2 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji, w związku z § 3 pkt 1 lit. b rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 23 kwietnia 2002 r. w sprawie rozciągnięcia stosowania ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji poprzez niewłaściwe zastosowanie skutkujące przyjęciem, że Naczelnik Drugiego Urzędu Skarbowego w B. nie jest organem właściwym do zwrotu wydatków, związanych z przechowaniem ww. pojazdu w okresie od 19 sierpnia 2008r. do dnia 27 listopada 2008r., gdy tymczasem jest on organem decydującym o przechowaniu pojazdu na tym parkingu i w zw. z tym zobowiązany jest do zapłaty. Ponadto strona podała, iż w posiadaniu tego organu były dokumenty pozwalające na przeprowadzenie egzekucji. W opinii strony dopiero po przekazaniu ww. dokumentów organ likwidacyjny opłaca koszty. Powołano się na stanowisko Ministra Finansów przedstawione w piśmie z dnia 3 września 2003r. Nr SP2-657/033-108/1353/03/AK oraz z 28 października 2004r. NR SP2-915/033-259/1702/04/AK oraz w piśmie z 25 stycznia 2006r. NR AP-SP2-995/033-169/3213/4/AK, gdzie wskazano, że organy likwidacyjne zobowiązane są do pokrycia kosztów deponowania ruchomości wyłącznie od dnia otrzymania akt lub informacji pozwalających na likwidację. W odpowiedzi na skargę organ podtrzymał swoje dotychczasowe stanowisko. Organ wskazał, że zgodnie z § 3 pkt 1 lit. a rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 23 kwietnia 2002 r. w sprawie rozciągnięcia stosowania przepisów ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji ( Dz. U. Nr 50, poz. 449 ze zm. ) przepisy działu II rozdział 6 ustawy dotyczące przechowywania, oszacowania i sprzedaży ruchomości , stosuje się również do ruchomości, które stały się własnością Skarbu Państwa na podstawie prawomocnego orzeczenia o przepadku przedmiotów w postępowaniu administracyjnym. Organ podał, że w § 6 ust. 1 ww. rozporządzenia wprowadzono zasadę, iż do przechowywania ruchomości stosuje się odpowiednio przepisy art. 100 – 103 ww. ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (Dz. U. z 2005r. Nr 229, poz. 1954 ) . Mając powyższe na względzie zgodnie z art. 102 § 2 cyt. wyżej ustawy Organ egzekucyjny (likwidacyjny) na żądanie dozorcy przyzna zwrot koniecznych wydatków, związanych z wykonywaniem dozoru oraz wynagrodzenie za dozór. Organ podniósł, iż w przepisie art. 102 § 2 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym nie wskazano bezpośrednio adresata normy prawnej tj. czy do organu prowadzącego postępowanie i orzekającego w sprawie czy do organu dokonującego likwidacji. Organ podniósł, iż takich regulacji nie zawiera także § 3 pkt 1 lit. b cyt. rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 23 kwietnia 2002 r. uznając tym samym, ze zarzut naruszenia tego przepisu jest chybiony. Organ w dalszej części podniósł, iż wbrew opinii strony nie jest organem decydującym o usunięciu przedmiotowego pojazdu z drogi i jego zabezpieczeniu na parkingu gdyż był nim Komisariat Policji w Zielonkach. Wojewódzki Sąd Administracyjny, zważył, co następuje : W myśl art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Mając powyższe na względzie należy stwierdzić, że skarga zasługuje na uwzględnienie ale z innych powodów niż te, które zostały w niej podniesione. Jak wynika z akt sprawy Dyrektor Izby Skarbowej w B. postanowieniem z dnia 22 maja 2009r. utrzymał w mocy postanowienie Naczelnika Drugiego Urzędu Skarbowego w B. którym orzeczono odmówić M. Sp. z o.o. z Krakowa – właścicielowi parkingu - przyznania zwrotu wydatków związanych z wykonywaniem dozoru pojazdu oraz wynagrodzenia za dozór nad pojazdem przejętym z mocy ustawy na rzecz Skarbu Państwa. Istotą sporu w opinii Sądu nie jest to, czy skarżącej należy się żądane wynagrodzenie ale który z urzędów skarbowych winien wskazane koszty ponieść. A zatem aby rozstrzygnąć sprawę należy udzielić odpowiedzi na pytanie, czy organem tym jest organ właściwy ze względu na miejsce zamieszkania byłego właściciela pojazdu tj. Drugi Urząd Skarbowy w B. , czy organem tym jest Urząd Skarbowy w Krakowie, faktycznie przeprowadzający likwidację przedmiotowego auta w oparciu o zlecenie rekwizycyjne z dnia 24 listopada 2008r. wystawione przez bydgoski urząd skarbowy. Jak wynika z akt sprawy samochód marki Nissan Sunny Nr rej. [...] , w związku z oświadczeniem właściciela z dnia 21 lutego 2008r. o zrzeczeniu się auta na rzecz Skarbu Państwa przeszedł z mocy ustawy na Skarb Państwa dopiero po upływie 6 miesięcy od dnia usunięcia go z drogi tj. z dniem 18 sierpnia 208r. na podstawie przepisu art. 130 a ust. 10 ustawy z dnia 20 czerwca 1997 r. Prawo o ruchu drogowym( Dz. U. z 2005r. Nr108, poz. 908 ze zm. ). Właściciel może - zgodnie z art. 180 Kodeksu cywilnego - wyzbyć się własności rzeczy ruchomej przez to, że w tym zamiarze rzecz porzuci. Zgodnie natomiast z art. 130a ust. 10 ustawy - Prawo o ruchu drogowym pojazd usunięty w trybie określonym w ust. 1 lub 2 ustawy i nieodebrany przez uprawnioną osobę w terminie 6 miesięcy od dnia usunięcia uznaje się za porzucony z zamiarem wyzbycia się. Pojazd ten przechodzi na rzecz Skarbu Państwa z mocy ustawy. Moment, w którym upłynął 6- miesięczny okres liczony od dnia usunięcia pojazdu, czyli moment, w którym pojazd z mocy ustawy staje się własnością Skarbu Państwa, jest terminem początkowym ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów parkowania. Stanowisko takie zajął również Naczelny Sąd Administracyjny w wyrokach z dnia 21 lutego 2007 r., sygn. akt I OSK 1765/06, LEX nr 344067 oraz w wyroku z dnia 8 września 2006 r., sygn. akt I OSK 1185/05, LEX nr 321159. Sąd zauważa, że wydana przez Naczelnika Drugiego Urzędu Skarbowego w B. decyzja z dnia 7 października 2008r. Nr [...] w której organ ten orzekł o przejściu auta marki Nissan Sunny Nr rej. [...] na rzecz Skarbu Państwa ma charakter jedynie deklaratoryjny, gdyż auto to stało się własnością Skarbu Państwa z mocy ustawy. Por. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 8 września 2006 r. w sprawie I OSK 1185/05, gdzie sformułowano następujące tezy : 1. Upływ 6 miesięcy od dnia usunięcia pojazdu powoduje, że nieodebrany w tym terminie pojazd staje się własnością Skarbu Państwa z mocy samego prawa. Decyzja właściwego miejscowo urzędu skarbowego ma wyłącznie charakter deklaratoryjny, bo może potwierdzać tylko to, co nastąpiło z mocy ustawy. 2. Terminem początkowym ponoszenia kosztów parkowania przez Skarb Państwa jest moment, w którym upłynął 6-miesięczny okres liczony od dnia usunięcia pojazdu. Bez znaczenia jest tu okoliczność, że organ likwidacyjny dokumenty niezbędne do wszczęcia procedury dotyczącej wydania decyzji o przejęciu pojazdu na rzecz Skarbu Państwa otrzymał po upływie wzmiankowanego okresu. W tym miejscu należy podkreślić, że przepis art. 130 a ust. 10 cyt. ustawy o ruchu drogowym obowiązywał do dnia 12 czerwca 2009r. Zgodnie bowiem z wyrokiem Trybunału Konstytucyjnego z dnia 3 czerwca 2008 r. w sprawie o sygn. akt P 4/06 Trybunał uznał, ww. przepis za niezgodny z Konstytucją i to w takim zakresie, w jakim dopuszcza objęcie prawa własności bez prawomocnego orzeczenia sądu. Ta okoliczność nie ma dla rozpatrywanej sprawy istotnego znaczenia, gdyż ww. przepis obowiązywał w dacie wydania zaskarżonego rozstrzygnięcia , a przedmiotem niniejszego postępowania nie była kwestia odjęcia własności pojazdu lecz sprawa, który z urzędów winien uiścić opłaty należne skarżącej za przechowywanie auta na parkingu. W sprawie nie jest sporne to, że oba urzędy skarbowe w związku z przyjęciem auta od dnia 19 sierpnia 2008r. reprezentują Skarb Państwa - właściciela przedmiotowego pojazdu i w związku z tym obowiązkiem właściciela jest poniesienie kosztów za dozór i przechowanie auta. Zdaniem Sądu w sprawie mamy do czynienia ze sporem między dwoma urzędami skarbowymi o właściwość, gdyż sprawa żądania zapłaty za parking nie budzi wątpliwości. Na marginesie należy zauważyć, że oba urzędy skarbowe nie dokonały oceny czy skarżąca Spółka - właściciel parkingu prawidłowo wyliczył żądaną kwotę. Kwestią sporną w sprawie jest wyłącznie spór o właściwość wynikająca z prowadzenia postępowania egzekucyjnego. W sprawie oprócz zastosowania przepisu art. 130 a ust. 10 cyt. ustawy o ruchu drogowym ma zastosowanie § 3 pkt 1 lit. a rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 23 kwietnia 2002 r. w sprawie rozciągnięcia stosowania przepisów ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji ( Dz. U. z 2002 r. Nr 50, poz. 449 ze zm.) , który stanowi, że przepisy działu II rozdział 6 ustawy dotyczące przechowania , oszacowania i sprzedaży ruchomości stosuje się również do ruchomości , które stały się własnością Skarbu Państwa. W § 6 ust. 1 wprowadzono zasadę , że do przechowywania ruchomości a taką jest w niniejszej sprawie przedmiotowy samochód stosuje się odpowiednio przepisy od art. 100 do 103 cyt. ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji. Zgodnie zatem z art. 102 cyt. ustawy organ egzekucyjny ( likwidacyjny) na żądanie dozorcy przyzna zwrot wydatków związanych z dozorem oraz wynagrodzenie za dozór. Natomiast zgodnie z art. 18 cyt. ustawy o postępowaniu egzekucyjnym jeżeli przepisy tejże ustawy nie stanowią inaczej w postępowaniu egzekucyjnym mają odpowiednie zastosowanie przepisy Kodeksu postępowania administracyjnego. A zatem w opinii Sądu, jeżeli organ stwierdzi, że jest niewłaściwy w sprawie to winien stwierdzić wyraźnie swą niewłaściwość i przekazać sprawę w drodze postanowienia na podstawie art. 65 § 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. kodeks postępowania administracyjnego ( Dz. U. z 2000 r. Nr 98, poz. 1071 ze zm. ) dalej Kpa – innemu organowi. Wracając do niniejszej sprawy należy stwierdzić, jeżeli organ w tym wypadku Naczelnik Drugiego Urzędu Skarbowego w B. , do którego strona zwróciła się o załatwienie sprawy uznał się za niewłaściwy to winien w oparciu o art. 65 § 1 Kpa w drodze postanowienia przekazać sprawę organowi właściwemu tj. Naczelnikowi Urzędu Skarbowego K. Sąd w tutejszym składzie podziela pogląd wyrażony przez Naczelny Sąd Administracyjny w postanowieniu z dnia 20 września 2007r. sygn. akt II GW 3/07 , w którym sformułowano m. innymi w zdaniu 2 tezę : "Niezachowanie formy przekazania podania w drodze postanowienia na podstawie art. 65 § 1 kpa wyłącza możliwość powstania takiego sporu". Wówczas organ, któremu sprawa została przekazana, gdy uzna że i on nie jest właściwy w sprawie winien wystąpić do sądu o rozstrzygnięcie sporu. To oznacza, że Drugi Urząd Skarbowy w B. winien wydać na podstawie art. 65 § 1 Kpa postanowienie, w którym :uznaje się za niewłaściwy i przekazuje sprawę Urzędowi Skarbowemu w K.. W związku z powyższym Sąd w oparciu o art. 145 § 1 pkt 1 lit. a ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ( Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm. ) orzekł, jak w sentencji wyroku. O wykonalności orzeczono w oparciu o przepis art. 152 cyt. ustawy.