I SA/Bd 473/04
WyrokWSA w Bydgoszczy2005-02-03
Skład orzekający: Halina Adamczewska-Wasilewicz, Leszek Kleczkowski, Urszula Wiśniewska
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy sąd administracyjny rozpatrujący skargę na decyzję ustalającą wysokość podatku od towarów i usług oraz podatku akcyzowego może badać legalność ostatecznej decyzji określającej kwotę długu celnego, która stanowi podstawę do ustalenia tych podatków?Ratio decidendi
Sąd administracyjny rozpatrujący skargę na decyzję wymiarową w podatku od towarów i usług oraz podatku akcyzowym nie jest związany granicami przedmiotu zaskarżonej decyzji w zakresie oceny legalności ostatecznej decyzji dotyczącej określenia kwoty długu celnego. Istotne jest jedynie, czy decyzja w przedmiocie należności celnych jest ostateczna, co stanowi podstawę do określenia wysokości podatków.Stan faktyczny
Skarżący kwestionował decyzje organów celnych dotyczące podatku od towarów i usług oraz podatku akcyzowego, argumentując, że nie został prawidłowo poinformowany o zarejestrowaniu długu celnego i że toczy się postępowanie o jego anulowanie. Organy celne utrzymały w mocy decyzje ustalające należności podatkowe, wskazując, że ostateczna decyzja określająca dług celny stanowi podstawę do wymiaru podatków. Skarżący podniósł zarzuty naruszenia przepisów Ordynacji podatkowej, Kodeksu celnego oraz Konstytucji RP.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Halina Adamczewska-Wasilewicz, Sędziowie Sędzia WSA Leszek Kleczkowski, asesor sądowy Urszula Wiśniewska (spr.), Protokolant Sarah Sobecka – Kucharczyk, po rozpoznaniu w dniu 03 lutego 2005r. na rozprawie sprawy ze skargi M. M. na decyzję Dyrektora Izby Celnej w T. z dnia [...] Nr [...] w przedmiocie podatku od towarów i usług oraz podatku akcyzowego oddala skargę
W dniu [...] Naczelnik Urzędu Celnego w T. decyzją nr [...] określił M. M. kwotę długu celnego powstałą w wyniku nielegalnego wprowadzenia na polski obszar celny samochodu osobowego Honda P. Dyrektor Izby Celnej w T. decyzją z dnia [...] utrzymał w mocy rozstrzygnięcie organu pierwszej instancji.
Działając w oparciu o powyższe rozstrzygnięcia decyzją z dnia [...] nr [...] Naczelnik Urzędu Celnego w T. określił M. M. wysokość kwoty podatków należnych z tytułu importu towaru w postaci samochodu osobowego w zakresie podatku akcyzowego oraz podatku od towarów i usług.
W odwołaniu od tej decyzji strona wniosła o uchylenie zaskarżonej decyzji w całości i umorzenie postępowania. W uzasadnieniu wskazano, iż nie zostało zakończone postępowanie sądowo-administracyjne dotyczące określenia długu celnego albowiem po wydaniu przez Naczelny Sąd Administracyjny Ośrodek Zamiejscowy w Bydgoszczy wyroku oddalającego skargę na decyzję Dyrektora Izby Celnej w T. w tym przedmiocie strona złożyła wniosek o wznowienie postępowania albowiem ujawnione zostały nowe dowody w rozumieniu art. 273 § 2 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Skoro do złożenia odwołania Wojewódzki Sąd Administracyjny nie rozpatrzył sprawy w przedmiocie wznowienia brak jest podstaw do obarczania strony obowiązkiem długu celnego a w konsekwencji należnościami podatkowymi. Dodatkowo wniesiono o wstrzymanie wykonania w całości zaskarżonej decyzji do czasu zakończenia postępowania przez WSA w Bydgoszczy.
W piśmie z dnia [...] stanowiącym uzupełnienie odwołania podniesiono, iż w związku z faktem nie poinformowania strony o zarejestrowaniu długu celnego stosownie do art. 230 § 1 ustawy kodeks celny oraz mając na uwadze okoliczność upływu trzyletniego terminu w którym to powiadomienie może nastąpić (art. 230 § 4 ustawy kodeks celny) strona nie ponosi odpowiedzialności za dług celny. Zgodnie zaś z obowiązującymi przepisami decyzję określającą zobowiązanie podatkowe organ wydaje po stwierdzeniu , że podatnik nie wykonał ciążącego na nim obowiązku. W sprawie na gruncie art. 11 ustawy o podatku od towarów i usług taka przesłanka ustawowa nie występowała w związku z tym , iż strona od dnia 01stycznia 2002r. nie ponosi odpowiedzialności za dług celny , który tym samym nie może stanowić podstawy do określenia podatku od towarów i usług oraz podatku akcyzowego. W konsekwencji wniosek o uchylenie decyzji Naczelnika Urzędu Celnego w T. strona uznała za zasadny.
Dyrektor Izby Celnej w T. decyzją z dnia [...] Nr [...] utrzymał w mocy rozstrzygnięcie organu pierwszej instancji.
W uzasadnieniu wskazał, iż w niniejszej sprawie postępowanie celne zostało zakończone decyzją ostateczną a zatem organ pierwszej instancji uzyskał prawo do zakończenia postępowania zmierzającego do ustalenia prawidłowej wysokości podatków , opierając się na rozstrzygnięciach zapadłych w toku postępowania celnego. Skoro zaś w chwili wydania decyzji podatkowej decyzje organów celnych były ostateczne to Naczelnik Urzędu Celnego w T. miał prawo ustalić wysokość stosownych podatków na podstawie wartości celnej oraz cła wynikających z tych decyzji.
W ocenie organu odwoławczego w przedmiotowej sprawie spełnione zostały wszystkie przesłanki wymagane do wydania decyzji określającej podatek akcyzowy i podatek VAT w prawidłowej wysokości.
Dodatkowo Dyrektor Izby Celnej odniósł się do kwestii podniesionych w piśmie stanowiącym uzupełnienie odwołania choć jak podkreślił dotyczą one decyzji zapadłych w postępowaniu celnym. Przepis art. 230 § 1 Kodeksu celnego nakłada na organy obowiązek powiadomienia dłużnika o kwocie zarejestrowanych należności celnych. Najczęściej dzieje się to w dniu zgłoszenia celnego po zwolnieniu towaru. W niniejszej sprawie z uwagi na retrospektywne zarejestrowanie kwoty należności (art. 229 § 2 kodeksu celnego) powiadomienie dłużnika o kwocie tych należności nastąpiło w dniu doręczenia decyzji określającej w prawidłowej wysokości kwotę długu celnego (decyzja Naczelnika Urzędu Celnego w T. z dnia [...]). A zatem w sprawie nie został naruszony art. 230 § 4 Kodeksu celnego, który wskazuje trzyletni termin jako nieprzekraczalny do powiadomienia dłużnika o kwocie należności celnych.
W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego wniesiono o uchylenie decyzji Dyrektora Izby Celnej w T. oraz poprzedzającej ją decyzji organu pierwszej instancji. Zaskarżonej decyzji zarzucono naruszenie art. 210 § 1 pkt 4 i 6 oraz § 4 ustawy Ordynacja podatkowa w związku z art. 11c ust. 1 i 3 w związku z art. 6 ust. 7 ustawy o podatku od towarów i usług w związku z art. 226 § 4 w związku z art. 230 § 1 i 4 ustawy Kodeks celny oraz naruszenie przepisów art. 120, art. 121, art. 124 ustawy Ordynacja podatkowa oraz art. 2 i art. 7 Konstytucji RP.
W uzasadnieniu podniesiono, iż organ bezzasadnie bez powołania podstawy prawnej, bez wskazania uzasadnienia prawnego przyjął, że doręczenie decyzji określającej niedopłatę długu celnego – stanowiącej na podstawie art. 6 ust. 7 ustawy o podatku od towarów i usług podstawę do określenia niedopłaty podatku VAT i akcyzowego na podstawie art. 11 i art. 36 wywołuje skutek prawny z art. 230 § 1 ustawy Kodeks celny.
Ponadto skarżący podnosi, iż w decyzji organ nie wskazał przepisów na podstawie których może utrzymywać, ani też nie zawarł uzasadnienia prawnego, że doręczenie decyzji określającej niedopłatę długu celnego wywołuje dla strony i organu skutek prawny z art. 230 § 1 ustawy Kodeks celny – i tego dotyczy zarzut uchybienia art. 210 ustawy Ordynacja podatkowa.
Dodatkowo wskazuje się ,iż zgodnie z art. 11 ust. 2 ustawy o podatku od towarów i usług organ celny mógł ustalić kwotę podatków na podstawie decyzji określającej kwotę należnego cła w związku z art. 6 ust. 7 cyt. ustawy. Strona podnosi jednak, że na gruncie powołanych przez organ w decyzji określającej niedopłatę podatków przepisów brak było w dacie wydania zaskarżonej decyzji podstawy do jej wydania. Wnioski te skarżący wywodzi z faktu, iż w jego ocenie nie został poinformowany o retrospektywnym zarejestrowaniu kwoty należności celnych przed upływem terminu przedawnienia wynikającego z art. 230 § 4 ustawy Kodeks celny. W konsekwencji organ celny winien z urzędu wydać decyzję o anulowaniu długu celnego, czego jednak nie uczynił lecz takie zaniedbanie nie powinno obciążać strony. Skarżący podkreśla, iż od dnia 19 marca 2004r. toczy się na jego wniosek postępowanie o anulowanie długu celnego, która to okoliczność została pominięta przez organ pierwszej instancji co stanowi niewątpliwie uchybienie przepisom art. 120, art.121, art.122, art. 124, art. 187, art. 191 ustawy Ordynacja podatkowa. Powyższe narusza również art. 2 Konstytucji z którego wynika zasada pewności prawa oraz sprawiedliwości społecznej albowiem organ pierwszej instancji posiadał wiedzę o toczącym się postępowaniu (albo mógł ją uzyskać) a mimo to wydał decyzję negatywną w skutkach dla strony.
W odpowiedzi na skargę Dyrektor Izby Celnej wniósł o jej oddalenie.
Odnosząc się do zarzutów skargi podniesiono, iż decyzja organu drugiej instancji wyraźnie określa podstawy prawne jej wydania, których źródło stanowiły wyłącznie przepisy ustaw podatkowych. Faktycznie zaś uzasadnienie decyzji nie zawierało przytoczenia treści przepisów podatkowych stanowiących podstawę jej wydania. Nie mniej organ odwoławczy wskazuje, że odwołanie nie zawierało żadnego zarzutu kwestionującego podstawy prawne wskazane i zacytowane w treści decyzji Naczelnika Urzędu Celnego w T. co uniemożliwiło jakąkolwiek polemikę w tym zakresie. Z tego też powodu decyzja Dyrektora Izby Celnej ograniczała się do powołania podstaw prawnych i podniesienia argumentów przemawiających za celowością wydania przez Naczelnika Urzędu Celnego w T. decyzji określającej wysokość podatku od towarów i usług oraz podatku akcyzowego. Organ jednocześnie podkreśla, iż ustosunkował się i wyjaśnił stronie kwestię podniesioną w odwołaniu (stanowiącą faktycznie podstawowy zarzut) związaną z zarejestrowaniem i poinformowaniem dłużnika o kwocie należności celnych.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył co następuje.
Skarga nie zasługują na uwzględnienie.
Przede wszystkim stwierdzić trzeba, że całkowicie chybione są te zarzuty skarżącego, które powołują się na wadliwość decyzji dotyczącej określenia kwoty niedopłaty długu celnego w związku z nie poinformowaniem strony o retrospektywnym zarejestrowaniu kwoty należności celnych.
Nie będąc bowiem związany granicami skargi (art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) Wojewódzki Sąd Administracyjny jest jednakże związany granicami, jakie wyznacza przedmiot zaskarżonej decyzji i poza te granice Sąd wyjść nie może. Rozpatrując więc sprawę legalności decyzji wymiarowych w podatku od towarów i usług nie mógł Sąd oceniać legalności ostatecznej decyzji dotyczącej określenia kwoty należności celnych.
Jedynie więc na marginesie stwierdzić trzeba, że skarżący korzystając z możliwości wyznaczonych przepisami prawa zaskarżył decyzję Dyrektora Izby Celnej w T. z dnia [...] nr [...] określającą kwotę długu celnego do Naczelnego Sądu Administracyjnego Ośrodek Zamiejscowy w Bydgoszczy , który wyrokiem z dnia 03 czerwca 2003r. sygn. akt SA/Bd 409/03 oddalił skargę. Następnie postanowieniem z dnia 01 czerwca 2004r. sygn. akt I SO/Bd 12/04 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy odrzucił skargę strony o wznowienie postępowania sądowo administracyjnego. Mając powyższe na uwadze stwierdzić należy, iż w obrocie prawnym istnieje ostateczna decyzja określająca wysokość należności celnych dająca podstawę do określenia w prawidłowej wysokości należności podatkowych.
Również wskazana przez skarżącego okoliczność pominięcia przez organy faktu, iż toczy się postępowanie o anulowanie długu celnego nie ma znaczenia w sprawie wymiaru podatku od towarów i usług. Jak już bowiem wskazano, problem właściwego zawiadomienia o wysokości należności celnych skarżący powinien podnosić w środkach zaskarżenia ale od decyzji określającej kwotę długu celnego. W praworządnym państwie prawa nie może być tak, iż skarżący podnosi zarzuty i kwestionuje ustalenia nie bacząc jednak na przedmiot rozstrzygnięcia. Nie ulega zaś wątpliwości iż, ustalenie należności celnych i określenie podatków następuje w odrębnych postępowaniach. W sprawie określenia wysokości podatku akcyzowego oraz podatku od towarów i usług od sprowadzonego samochodu istotne jest jedynie czy decyzja w przedmiocie należności celnych jest decyzją ostateczną.
Oceniając stosownie do swych kompetencji (art. 3 powołanej ustawy o postępowaniu przed sądami administracyjnymi), legalność zaskarżonych decyzji organów obu instancji Sąd nie stwierdził, aby naruszały one prawo.
Trafnie Dyrektor Izby Celnej w T. wskazał, iż w sytuacji gdy odwołanie nie stawiało żadnych zarzutów odnośnie podstawy prawnej decyzji organu pierwszej instancji a podstawa to była prawidłowa niezasadne było ponowne przytaczanie treści przepisów prawnych zacytowanych już przez Naczelnika Urzędu Celnego w T.. Organ odwoławczy zasadnie zatem wskazał jedynie, iż podstawą do orzekania o wysokości należnych podatków od importu towaru jest wysokość należności celnych określona w ostatecznej decyzji organów celnych. Stosownie bowiem do treści art. 15 ust. 4 ustawy z dnia 08 stycznia 1993r. o podatku od towarów i usług oraz o podatku akcyzowym (Dz. U. Nr 11. poz. 50 ze zm.) podstawą opodatkowania w imporcie towarów jest wartość celna powiększona o należne cło; jeżeli przedmiotem importu są towary opodatkowane podatkiem akcyzowym podstawą opodatkowania jest wartość celna powiększona o należne cło i podatek akcyzowy. Mając więc na uwadze powołaną wyżej regulację prawną oraz art. 6 ust. 7 cyt. ustawy zgodnie z którym obowiązek podatkowy w imporcie powstaje z chwilą powstania długu celnego nie może budzić wątpliwości, iż istniejąca w obrocie prawnym ostateczna decyzja Dyrektora Izby Celnej określająca skarżącemu kwotę długu celnego stanowi podstawę do określenia wysokości podatku akcyzowego oraz podatku od towarów i usług.
Organ odwoławczy ustosunkował się natomiast do zarzutów odwołania wskazując, na właściwe podstawy prawne oraz wyjaśniając okoliczności faktyczne związane z retrospektywnym zarejestrowaniem długu celnego.
W ocenie Sądu nie została przez organy wydające zaskarżone decyzje naruszona procedura określona w art. 11 i 11c ustawy z dnia 08 stycznia o podatku od towarów i usług oraz o podatku akcyzowym oraz przepisy o postępowaniu podatkowym jak i wskazane w skardze przepisy Konstytucji RP. Zarzuty skarżącego odnośnie naruszenia przez organy orzekające w sprawie zasad postępowania nie były trafne i sprowadzały się w istocie do polemiki z prawidłowymi ustaleniami faktycznymi poczynionymi przez te organy. Skarżący niezasadnie utożsamia związanie organu zakresem przedmiotowym prowadzonego postępowania z naruszeniem przez organ zasad prowadzenia postępowania dowodowego.
Mając na uwadze powyższe okoliczności Sąd uznał skargę za niezasadną i na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) oddalił skargę.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 20.07.2026. · Źródło