I SA/Bd 60/15

WyrokWSA w Bydgoszczy2015-04-15

Skład orzekający: Sędzia WSA Leszek Kleczkowski, Sędzia WSA Ewa Kruppik-Świetlicka (spr.), Sędzia WSA Urszula Wiśniewska

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy wniosek o przywrócenie terminu do złożenia zeznania podatkowego PIT-37 za rok 2013, złożonego drogą elektroniczną, które zostało odrzucone z kodem błędu 414, może zostać rozpatrzony merytorycznie przez organ podatkowy?
Ratio decidendi
Organ podatkowy zasadnie odmówił wszczęcia postępowania w sprawie przywrócenia terminu do złożenia zeznania podatkowego PIT-37, ponieważ termin ten, jako termin prawa materialnego, nie podlega przywróceniu. Brak jest przepisów prawa, które upoważniałyby organ do rozpatrywania takich wniosków. Skoro deklaracja została odrzucona z powodu błędu, nie została złożona w ustawowym terminie, a tym samym nie ma podstaw do wszczęcia postępowania w celu przywrócenia terminu.
Stan faktyczny
Skarżący złożyli elektronicznie deklarację PIT-37 za 2013 rok w dniu 17 kwietnia 2014 r., dokonując jednocześnie wpłaty podatku. Uzyskali potwierdzenie wysyłki, jednak podczas kontroli okazało się, że deklaracja uzyskała status 414 (odrzucona z powodu błędu). W związku z tym zwrócili się do organu podatkowego z wnioskiem o przywrócenie terminu do złożenia zeznania. Organ I instancji odmówił wszczęcia postępowania, uznając termin za materialnoprawny i niepodlegający przywróceniu. Dyrektor Izby Skarbowej utrzymał w mocy postanowienie organu I instancji. Skarżący w skardze do WSA podtrzymali swoje stanowisko, wskazując na błędne doradztwo Ministerstwa Finansów i wnosząc o uznanie deklaracji za złożoną w terminie lub o przywrócenie terminu.
Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Leszek Kleczkowski Sędziowie Sędzia WSA Ewa Kruppik-Świetlicka (spr.) Sędzia WSA Urszula Wiśniewska Protokolant: asystent sędziego Agnieszka Kujawa po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 15 kwietnia 2015r. sprawy ze skargi R. S. i A. S. na postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej w B. z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie odmowy wszczęcia postępowania. oddala skargę Wnioskiem z dnia 8 sierpnia 2014 roku R. S. i A.St. (skarżący ) zwrócili się do Naczelnika Drugiego Urzędu Skarbowego w T. z wnioskiem o przywrócenie terminu do złożenia deklaracji podatkowej PIT-37. Wskazali, iż deklarację PIT-37 za 2013 rok złożyli w formie e-deklaracji w dniu 17 kwietnia 2014 roku i w tym terminie dokonali wpłaty kwoty wynikającej z zeznania. Potwierdzenie przesyłki przyjęli jako potwierdzenie złożenia deklaracji, a dopiero podczas kontroli okazało się, że deklaracja skarżących uzyskała status 414. Do wniosku załączyli zeznanie PIT-37 wraz z wydrukiem podsumowania wysyłki i potwierdzeniem próby wysłania e-deklaracji. Organ I instancji postanowieniem z [...] odmówił wszczęcia postępowania w sprawie przywrócenia terminu do złożenia zeznania podatkowego PIT-37 za 2013 rok. W uzasadnieniu wskazał, iż termin określony w art. 45 ust. 1 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych, jako termin prawa materialnego, nie podlega przywróceniu. W zażaleniu na powyższe rozstrzygnięcie skarżący zwrócili się ponownie z prośbą o przywrócenie terminu do złożenia deklaracji PIT-37. Ponownie podali, że złożyli deklarację PIT-37 za 2013 rok w dniu 17 kwietnia 2014 roku i w tym samym dniu dokonali zapłaty podatku wynikającego ze złożonej deklaracji, co tym samym nie powoduje naruszenia terminu prawa materialnego. Podkreślili, że zeznanie podatkowe za 2013 rok złożyli drogą elektroniczną i uzyskali potwierdzenie wysłania deklaracji. Podatnicy wyjaśnili, że dotychczasowych rozliczeń dokonywali "drogą pocztową", gdzie potwierdzenie nadania przesyłki było równoznaczne z wykonaniem obowiązków podatnika. Tymczasem o niezłożeniu deklaracji w prawidłowym terminie i otrzymaniu przez nią statusu 414 dowiedzieli się podczas kontroli wszczętej przez Drugi Urząd Skarbowy w T.. Skarżący podnieśli, że nie dostrzegli żadnego błędu w deklaracji i ich zdaniem przedmiotowa deklaracja została złożona we właściwym terminie. Brak komunikatu o błędnym złożeniu deklaracji spowodował, że nie mogli dostarczyć jej w sposób tradycyjny. Winą za zaistniałą sytuację strony obarczyły organ podatkowy. Zaskarżonym postanowieniem Dyrektor Izby Skarbowej w B. utrzymał w mocy postanowienie organu I instancji. W uzasadnieniu organ przywołał treść art. 165a ustawy Ordynacja podatkowa, zgodnie z którym gdy żądanie wszczęcia postępowania zostało wniesione przez osobę niebędącą stroną lub z jakichkolwiek innych przyczyn nie może być wszczęte, organ podatkowy wydaje postanowienie o odmowie wszczęcia postępowania. Organ wyjaśnił, że zgodnie z poglądami doktryny inne przyczyny, które powodują, że postępowanie nie może być wszczęte, co w konsekwencji skutkuje odmową wszczęcia postępowania, to w szczególności brak w przepisach ustaw podatkowych podstawy do rozpatrzenia żądania danej treści w trybie postępowania podatkowego, sytuacja, w której w danej sprawie toczy się postępowanie podatkowe, czy też okoliczność, iż w danej sprawie wydana już została decyzja podatkowa. Odnosząc powyższe do stanu sprawy organ wskazał, że wysłane przez podatników w dniu 17 kwietnia 2014 roku drogą elektroniczną zeznanie o wysokości osiągniętego dochodu (poniesionej straty) za rok podatkowy 2013 PIT-37 zostało odrzucone z kodem błędu 414. Skarżący nie otrzymali zatem komunikatu 200, świadczącego o prawidłowym złożeniu zeznania podatkowego, jak również Urzędowego Poświadczenia Odbioru, stanowiącego dowód i potwierdzenie terminowego złożenia deklaracji. W konsekwencji w ocenie organu podatnicy nie złożyli zeznania rocznego w wymaganym przepisem art. 45 ust. 1 ustawy z dnia 26 lipca 1991 roku o podatku dochodowym od osób fizycznych (Dz U. z 2012 roku, poz. 361 ze zm.) terminie do 30 kwietnia roku następującego po roku podatkowym. Dyrektor Izby Skarbowej wyjaśnił, że termin określony w art. 45 ust. 1 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych jest terminem ustawowym i nie mają do niego zastosowania przepisy art. 162 § 1 ustawy Ordynacja podatkowa, dotyczące instytucji przywrócenia terminu (procesowego) w razie jego niezawinionego przekroczenia. Z § 4 art. 162 tej ustawy jednoznacznie bowiem wynika, że instytucję przywrócenia terminu stosuje się wyłącznie do terminów procesowych. Organ podkreślił, że termin wynikający z art. 45 ust. 1 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych jest terminem prawa materialnego. Jest on nieprzywracalny i do czynności, dla której został on ustanowiony, nie ma zastosowania instytucja przywrócenia terminu. Skoro zatem w świetle obowiązującego prawa brak jest przepisu, który upoważniałby organ podatkowy do rozpatrywania wniosków w sprawie przywrócenia terminu do złożenia zeznania podatkowego, to nie ma podstaw do merytorycznego rozpatrzenia wniosku z dnia 8 sierpnia 2014 roku. W przypadku, gdy przepisy ustawy nie przewidują rozstrzygania żądań podatników w zakresie przywrócenia terminu do złożenia zeznania podatkowego, to wniosek w tym przedmiocie nie może spowodować wszczęcia postępowania, w wyniku którego zostanie wydane merytoryczne rozstrzygnięcie. W skardze do sądu skarżący wskazali, iż w dniu 17 kwietnia 2014 roku złożyli w formie e-deklaracji zeznanie PIT-37 za 2013 rok i w tym samym terminie dokonali wpłaty kwoty wynikającej ze złożonego zeznania. Po wysłaniu deklaracji uzyskali potwierdzenie wysyłki, co ich zdaniem wypełnia obowiązek wynikający z art. 45 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych. Gdy podczas kontroli okazało się, że deklaracja skarżących uzyskała status 414, zwrócili się oni do Ministerstwa Finansów z prośbą o wyjaśnienie, w jaki sposób załatwić tę sprawę. Otrzymali informację, że powinni złożyć wniosek o przywrócenie terminu do złożenia zeznania do organu I instancji co też uczynili. Zdaniem skarżących argumentacja Naczelnika Drugiego Urzędu Skarbowego w T.oraz Dyrektora Izby Skarbowej motywowana jest przepisami prawa, z pominięciem uwzględnienia terminowego złożenia deklaracji podatkowej. Poddali w wątpliwość by pracownicy Ministerstwa Finansów, którzy doradzili złożenie wniosku o przywrócenie terminu mylili się. Skarżący podnieśli, że w dotychczasowej praktyce Urzędu Skarbowego drobny błąd nie był powodem odmowy przyjęcia deklaracji PIT. Jeśli przywrócenie terminu do złożenia deklaracji PIT-37 jest niewłaściwe, to zdaniem skarżących należy w inny sposób uznać złożoną w dniu 17 kwietnia 2014 roku deklarację. W konsekwencji skarżący wnieśli o uznanie złożonej przez nich deklaracji podatkowej za złożoną w terminie lub też o przywrócenie terminu do złożenia deklaracji na nowo do właściwego Urzędu Skarbowego. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie podtrzymując swoje stanowisko przedstawione w zaskarżonym postanowieniu. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Skarga nie zasługuje na uwzględnienie. W świetle art. 1 § 1 i 2 ustawy z 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269, ze zm.), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, a kontrola ta - jeżeli ustawy nie stanowią inaczej - sprawowana jest pod względem zgodności z prawem. Zadaniem sądu administracyjnego jest zbadanie prawidłowości zastosowania przez organy administracji przepisów obowiązującego prawa, zarówno prawa materialnego, jak też przepisów postępowania. Uwzględnienie skargi następuje w przypadku stwierdzenia przez Sąd naruszenia przepisów prawa materialnego, jeżeli miało ono wpływ na wynik sprawy, lub naruszenia przepisów prawa procesowego, jeżeli mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy, a także w przypadku stwierdzenia, że istnieje podstawa do wznowienia postępowania - art. 145 § 1 pkt 1 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn.: Dz. U. z 2012 r. poz. 270 ze zm.) zwanej dalej "p.p.s.a.". Zgodnie z art. 134 § 1 p.p.s.a., sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Spór sprowadza się do rozstrzygnięcia kwestii, czy organ podatkowy zasadnie postanowieniem z dnia [...] odmówił stronom wszczęcia postępowania w sprawie przywrócenia terminu do złożenia zeznania podatkowego PIT – 37 za rok 2013 r. uznając, iż termin ten jest terminem prawa materialnego, który co do zasady nie podlega przywróceniu. Czy zatem odmowa wszczęcia postępowania w powyższej sprawie znajduje oparcie w przepisach prawa. Odpowiadając na powyższe należy stwierdzić, iż postępowaniu organów nie można zarzucić naruszeń prawa, dających podstawę do wyeliminowania postanowienia z obrotu prawnego. To oznacza, że skarga nie ma uzasadnionych podstaw i w związku z czym należało ją oddalić. Trzeba wskazać, że termin na złożenie zeznania rocznego, co do zasady jest terminem prawa materialnego i w odróżnieniu od terminu procesowego jest nie przywracany. Jak wynika z akt sprawy skarżący zeznanie podatkowe za rok 2013 r. złożyli drogą elektroniczną w dniu 17 kwietnia 2014 r. i w tym terminie dokonali wpłaty kwoty podatku. Potwierdzenie przesyłki uznali błędnie za potwierdzenie przyjęcia deklaracji. Nie uzyskali tzw. Urzędowego Potwierdzenia Odbioru (UPO) co jest dopiero dowodem na to, że deklaracja została przyjęta. Skarżący nie sprawdzili, czy wysłana deklaracja była poprawna oraz czy posiada tzw. status 200. Dopiero podczas kontroli urzędu skarbowego okazało się , że deklaracja była błędna gdyż posiadała status 414. Należy zgodzić się z organem, że w niniejszej sprawie nie doszło do złożenia deklaracji gdyż została z powodu błędu odrzucona. Organ uznał zatem, że w takiej sytuacji, jak w niniejszej sprawie nie można było wszcząć postępowania w celu przywrócenia terminu materialnego. Powyższe rozstrzygnięcia zapadło w oparciu o podstawę prawną wynikającą z obowiązywania art. 165 § 1 oraz w oparciu o art. 165 a Ordynacji podatkowej. Zgodnie z art. 165 § 1 Op. postępowanie podatkowe wszczyna się na żądanie strony lub z urzędu. Zgodnie z § 3 ww. przepisu datą wszczęcia postępowania jest data doręczenia żądania organowi podatkowemu, z zastrzeżeniem art. 165 a Op. Właśnie przepis art. 165 a stanowi, że : gdy żądanie o którym mowa w art. 165 zostało wniesione przez osobę niebędącą stroną lub z jakichkolwiek innych przyczyn postępowanie nie może być wszczęte, organ podatkowy wydaje postanowienie o odmowie wszczęcia postępowania. Z taką sytuacją mamy do czynienia w niniejszej sprawie gdyż strona żądała przywrócenia terminu materialnego, do którego nie ma zastosowania instytucja przywrócenia terminu, o której mowa w art. 162 § 1 cyt. ustawy Ordynacja podatkowa. Mając powyższe na uwadze Sąd stwierdza, że odmowa przywrócenia terminu była rozstrzygnięciem prawidłowym, zgodnym z prawem, gdyż nie ma przepisu, który pozwalał by na przywrócenie terminu materialnego. System wysyłania zeznań drogą elektroniczną informuje podatnika poprzez komunikaty o statusie wysłanego zeznania i otrzymuje numer referencyjny, który jednak nie jest potwierdzeniem wypełnienia obowiązku podatkowego, jak błędnie uznali skarżący. Dopiero ten numer służy do pobrania tzw. UPO czyli urzędowego poświadczenia odbioru, czego skarżący nie otrzymali. W konsekwencji zdaniem Sądu za zasadne należy uznać twierdzenie organu, że z powodu błędu deklaracja nie została złożona w ustawowym terminie tj. do dnia 30 kwietnia roku następującego po roku podatkowym, co wynika z brzmienia art. 45 ust. 1 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych. Podobnie wyrok WSA w Krakowie w sprawie o sygn. akt I SA/Kr 449/12 z dnia 12 czerwca 2012 r jak i utrzymujący go w mocy wyrok NSA z dnia 14 stycznia 2015 r. w sprawie o sygn. akt II FSK 3277/12 . Mając powyższe na względzie Sąd stwierdza, że skarga jest niezasadna i na podstawie art. 151 cyt. ustawy należało ją oddalić. E. Kruppik – Świetlicka L. Kleczkowski U. Wiśniewska

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 19.07.2026. · Źródło