I SA/Bd 605/10

WyrokWSA w Bydgoszczy2010-09-29

Skład orzekający: Leszek Kleczkowski, Halina Adamczewska-Wasilewicz, Urszula Wiśniewska

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy doręczenie decyzji podatkowej w trybie art. 150 Ordynacji podatkowej jest skuteczne, jeśli potwierdzenie odbioru nie zawiera adnotacji o powtórnym awizowaniu, a strona kwestionuje fakt jego otrzymania?
Ratio decidendi
Doręczenie decyzji w trybie art. 150 Ordynacji podatkowej jest skuteczne, nawet jeśli potwierdzenie odbioru nie zawiera adnotacji o powtórnym awizowaniu, pod warunkiem, że organ odwoławczy wykaże w inny sposób, np. poprzez korespondencję z pocztą, że powtórne awizowanie miało miejsce. Skuteczność doręczenia nie jest uzależniona wyłącznie od adnotacji na potwierdzeniu odbioru, a dopuszczalna jest ocena wszelkich dowodów. Ponadto, jeśli strona odebrała przesyłkę po upływie terminu odbioru, a w złożonym odwołaniu nie kwestionowała skuteczności doręczenia ani faktu otrzymania drugiego awiza, należy przyjąć, że termin do wniesienia odwołania biegnie od upływu terminu odbioru przesyłki.
Stan faktyczny
Strona J. S. wniosła skargę na postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej w B., które stwierdziło uchybienie terminowi do wniesienia odwołania od decyzji Naczelnika Urzędu Skarbowego w I. określającej zobowiązanie w podatku dochodowym od osób fizycznych. Organ odwoławczy uznał, że decyzja została skutecznie doręczona w trybie art. 150 Ordynacji podatkowej, a odwołanie zostało wniesione po terminie. Skarżący zarzucił naruszenie przepisów dotyczących doręczenia, wskazując na brak dowodów powtórnego awizowania przesyłki. Sąd administracyjny ocenił zgodność zaskarżonego postanowienia z prawem.
Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy w składzie następującym: Przewodniczący: Leszek Kleczkowski (spr.) Sędziowie: Halina Adamczewska-Wasilewicz Urszula Wiśniewska Protokolant Asystent sędziego Waldemar Dąbrowski po rozpoznaniu w Wydziale I na rozprawie w dniu 29 września 2010r.. sprawy ze skargi J. S. na postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej w B. z dnia [...] nr [...] w przedmiocie uchybienia terminowi do wniesienia odwołania oddala skargę Postanowieniem z dnia [...] Dyrektor Izby Skarbowej w B. stwierdził, że odwołanie J. S. od decyzji Naczelnika Urzędu Skarbowego w I. z dnia [...] określającej stronie wysokość zobowiązania w podatku dochodowym od osób fizycznych za 2005 r. w kwocie [...] zł zostało wniesione z uchybieniem terminu przewidzianego w art. 223 § 2 pkt 1 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa. W uzasadnieniu organ odwoławczy wskazał, że przesyłka zawierająca przedmiotową decyzję z powodu niemożności doręczenia w dniu 21 stycznia 2010 r. została pozostawiona do dyspozycji adresata w Urzędzie Pocztowym B. 1. Adresat został o tym poinformowany dwukrotnie. Przesyłka została awizowana po raz pierwszy w dniu 21 stycznia 2010 r., a następnie w dniu 29 stycznia 2010 r. dokonano powtórnego awizowania przesyłki. Zawiadomienie o tym umieszczono w oddawczej skrzynce pocztowej adresata. W związku z faktem, że przesyłka nie została odebrana w tym czasie przez pełnomocnika, w dniu 04 lutego 2010 r. upłynął termin odbioru przesyłki. Natomiast w dniu 06 lutego 2010 r. Urząd Pocztowy B. 1 wydał przesyłkę zawierającą przedmiotową decyzję osobie upoważnionej przez pełnomocnika skarżącego. Organ wskazał, że w sytuacji o której mowa w art. 150 ustawy Ordynacja podatkowa, adresat pisma ma obowiązek odbioru pisma złożonego w placówce pocztowej, o czym jest dwukrotnie zawiadamiany w terminie 14 dni liczonych od dnia złożenia pisma w urzędzie pocztowym. Z upływem tego terminu przyjmuje się fikcję doręczenia pisma stronie. Odebranie pisma przez adresata po tym terminie nie wywołuje żadnych skutków prawnych. Termin do wniesienia odwołania od doręczonej w ten sposób decyzji biegnie od upływu ostatniego dnia okresu przechowywania pisma w placówce pocztowej, nie zaś od daty odebrania tego pisma przez adresata po upływie l4-tego dnia. W niniejszej sprawie zatem, mając na uwadze, iż termin odbioru przesyłki zawierającej decyzję Naczelnika Urzędu Skarbowego w I. upłynął w dniu 04 lutego 2010 r., 14-dniowy termin do wniesienia odwołania zaczął biec w dniu 05 lutego 2010 r. i upływał z dniem 18 lutego 2010 r. Natomiast odwołanie od przedmiotowej decyzji zostało nadane w urzędzie pocztowym dnia 20 lutego 2010 r. (data stempla pocztowego), tj. 2 dni po terminie ustawowym, bez podania przyczyny uchybienia terminu oraz prośby o jego przywrócenie w trybie art. 162 § 2 cyt. ustawy. W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Bydgoszczy strona wniosła o uchylenie zaskarżonego postanowienia w całości i nadanie sprawie dalszego biegu. Zaskarżonemu postanowieniu zarzuciła naruszenie art. 150 § 1, 1a i 2 zd. 2 Ordynacji podatkowej poprzez ich błędną wykładnię i zastosowanie oraz art. 228 § 1 pkt 1 Ordynacji podatkowej poprzez jego błędne zastosowanie. W uzasadnieniu skarżący podniósł, że w niniejszej sprawie brak jest podstaw do przyjęcia skuteczności doręczenia decyzji w trybie art. 150 Ordynacji podatkowej z uwagi na niespełnienie wszystkich przesłanek określonych w tym przepisie. Strona wskazała, że potwierdzenie odbioru przesłanej decyzji nie zawiera jakiejkolwiek informacji, czy dokonano powtórnego zawiadomienia o pozostawieniu przedmiotowej przesyłki w urzędzie pocztowym oraz czy zostało ono umieszczone w jednym z miejsc wskazanych w art. 150 § 2 ww. ustawy, co nie pozwala przyjąć, że w niniejszej sprawie spełniona została przesłanka w postaci dwukrotnego zawiadomienia strony o pozostawieniu przesyłki w urzędzie pocztowym. Zdaniem skarżącego, znajdujące się w aktach sprawy pismo Poczty Polskiej S.A. skierowane do Naczelnika Urzędu Skarbowego w I. z dnia 01 marca 2010 r. nie stanowi dowodu powtórnego zawiadomienia strony w trybie art. 150 Ordynacji podatkowej, a tym bardziej pozostawienia tego zawiadomienia w jednym z miejsc, o których mowa w art. 150 § 2 ww. ustawy. Strona podkreśliła, że przedmiotowe pismo nie wskazuje na jakikolwiek dokument potwierdzający powtórne zawiadomienie o pozostawieniu skierowanego do niej pisma w placówce pocztowej w dniu 29 stycznia 2010 r. Skarżący zaznaczył również, że wyżej wymienione pismo Naczelnika Urzędu Skarbowego w I. z dnia 17 lutego 2010 r. skierowane do Poczty Polskiej S.A. zawiera żądanie Naczelnika uzupełnienia większej ilości nieokreślonych brakujących informacji potwierdzenia odbioru przesyłki, w tym między innymi informacji pkt 3 - daty powtórnego awizowania przesyłki. Ponadto strona wskazała, że uregulowany w art. 150 § 2 Ordynacji podatkowej sposób doręczenia, stanowiący fikcję prawną, nie może budzić wątpliwości, a jeżeli takie istnieją nie można przyjąć, że doszło do skutecznego doręczenia korespondencji. W przedstawionych okolicznościach, zdaniem strony, brak było podstaw do wydania zaskarżonego postanowienia. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o oddalenie skargi, podtrzymując argumentację zawartą w uzasadnieniu zaskarżonego postanowienia. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Sąd administracyjny bada zgodność zaskarżonego postanowienia organu odwoławczego z punktu widzenia jego legalności, tj. zgodności tego postanowienia z przepisami powszechnie obowiązującego prawa. Z brzmienia art. 145 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) wynika, że zaskarżone postanowienie winno ulec uchyleniu wtedy, gdy Sąd stwierdzi naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania lub inne naruszenie przepisów postępowania, jeśli mogło mieć ono istotny wpływ na wynik sprawy. Oceniając zaskarżone postanowienie z punktu widzenia jego zgodności z prawem stwierdzić należy, iż postanowienie to nie narusza prawa. Swoje rozstrzygnięcie Dyrektor Izby Skarbowej oparł na art.228 §1 pkt 2 Ordynacji podatkowej. Przepis ten stanowi, ze organ odwoławczy stwierdza w formie postanowienia uchybienie terminowi do wniesienia odwołania. W myśl art.223 §2 pkt 1 Ordynacji odwołanie wnosi się w terminie 14 dni od dnia doręczenia stronie decyzji. W orzecznictwie sądów administracyjnych podkreśla się, że stwierdzenie uchybienia terminowi do złożenia odwołania nie zależy od uznania organu odwoławczego, gdyż obowiązek taki wynika wprost z ustawy. Każde, nawet nieznaczne, przekroczenie terminu zobowiązuje organ odwoławczy do wydania postanowienia stwierdzającego jego uchybienie (por. m.in. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 6 czerwca 2003 r. SA/Bk 271/2003, wyrok WSA z dnia 29 czerwca 2006 r., III SA/Wa 1085/2006). W rozpatrywanej sprawie decyzja Naczelnika Urzędu Skarbowego w I. z dnia [...] w przedmiocie podatku dochodowego od osób fizycznych za 2005 r. zawierała pouczenie o prawie wniesienia odwołania w terminie 14 dni od jej doręczenia. Została ona doręczona w trybie art.150 Ordynacji podatkowej, ustanawiającego zastępczy sposób doręczenia. Zgodnie z tym przepisem w razie niemożności doręczenia pisma w sposób wskazany w art. 148 § 1 lub art. 149: 1) poczta przechowuje pismo przez okres 14 dni w swojej placówce pocztowej - w przypadku doręczania pisma przez pocztę; 2) pismo składa się na okres 14 dni w urzędzie gminy (miasta) - w przypadku doręczania pisma przez pracownika organu podatkowego lub przez inną upoważnioną osobę. Adresata zawiadamia się dwukrotnie o pozostawaniu pisma w miejscu określonym w § 1. Powtórne zawiadomienie następuje w razie niepodjęcia pisma w terminie 7 dni. Zawiadomienie o pozostawaniu pisma w miejscu określonym w § 1 umieszcza się w oddawczej skrzynce pocztowej lub, gdy nie jest to możliwe, na drzwiach mieszkania adresata, jego biura lub innego pomieszczenia, w którym adresat wykonuje swoje czynności zawodowe, bądź w widocznym miejscu przy wejściu na posesję adresata. W tym przypadku doręczenie uważa się za dokonane z upływem ostatniego dnia okresu, o którym mowa w § 1, a pismo pozostawia się w aktach sprawy. W skardze strona podniosła, że potwierdzenie odbioru przesłanej jej decyzji nie zawiera jakiejkolwiek informacji, czy dokonano powtórnego zawiadomienia o pozostawieniu przesyłki w Urzędzie Pocztowym oraz czy zostało ono umieszczone w jednym z miejsc wymienionych w art.150 § 2 Ordynacji podatkowej, co nie pozwala przyjąć, że została spełniona przesłanka z art.150 Ordynacji podatkowej w postaci dwukrotnego zawiadomienia strony o pozostawieniu przesyłki w Urzędzie Pocztowym. Sąd nie podziela zarzutu naruszenia art.150 Ordynacji podatkowej. Faktem jest na zwrotnym potwierdzeniu odbioru przesyłki listowej z dnia 19 stycznia 2010 r. kierowanej do A. N. nie odnotowano daty powtórnego awizowania przesyłki. Jednakże w związku z powyższym organ podatkowy pierwszej instancji pismem z dnia 27 lutego 2010 r., Nr [...] zwrócił się do Poczty Polskiej S.A. Urząd Pocztowy B. 1 o udzielenie w tym względzie informacji. Z uzyskanej odpowiedzi wynika, iż powtórnego awizowania przedmiotowej przesyłki dokonano w dniu 29 stycznia 2010 r. Nie można przyjąć – jak to czyni skarżący - że jedynym dowodem mogącym skutecznie potwierdzać fakt dochowania wymogów z art. 150 § 2 ustawy Ordynacja podatkowa jest stosowna adnotacja doręczyciela na potwierdzeniu odbioru. Dopuszczalna jest ocena wszelkich dowodów w tym względzie i przeprowadzenie różnorakich wnioskowań wyprowadzonych z ustalonych okoliczności (wyrok NSA z dnia 29 czerwca 2005r., I GSK 475/O5, wyrok NSA z dnia 5 lutego 2010 r., II FSK 1443/08). Na zwrotnym potwierdzeniu odbioru odnotowano również, że przesyłkę pozostawiono w skutek niezastania adresata w Urzędzie Pocztowym B. 1, a zawiadomienie o tym umieszczono w oddawczej skrzynce pocztowej. Wprawdzie informacje o pozostawieniu awiza w skrzynce pocztowej zakreślono nie w tym miejscu (przy doręczeniu przesyłki domownikowi, sąsiadowi, dozorcy domu a nie przy pozostawieniu przesyłki w Urzędzie Pocztowym), lecz zdaniem Sądu nie ma to wpływu na ocenę skuteczności doręczenia pisma. Podkreślenia wymaga, że pełnomocnik wiedział o istnieniu drugiego awiza z dnia 29 stycznia 2010 r., o czym świadczy fakt, że osoba przez niego upoważniona odebrała przesyłkę w dniu 6 lutego 2010 r. Ponadto zauważyć należy, iż pełnomocnik strony w złożonym w dniu 20 lutego 2010 r. odwołaniu od decyzji Naczelnika Urzędu Skarbowego w I., nie kwestionował skuteczności doręczenia decyzji, a także faktu otrzymania drugiego awiza. Zaznaczyć trzeba, że pierwszy raz przesyłka była awizowana w dniu 21 stycznia 2010 r. Nie można się również zgodzić z zarzutem dotyczącym naruszenia art. 228 § 1 pkt 1 ustawy Ordynacja podatkowa. W myśl bowiem tego przepisu organ odwoławczy stwierdza w formie postanowienie niedopuszczalność odwołania. Przepis ten nie miał w sprawie zastosowania. W konsekwencji, zdaniem Sądu, organ podatkowy zasadnie uznał, że termin odbioru przesyłki zawierającej decyzję Naczelnika Urzędu Skarbowego w I. upłynął w dniu 4 lutego 2010 r., a zatem 14 - dniowy termin do wniesienia odwołania zaczął biec w dniu 5 lutego 2010 r. i upływał z dniem 18 lutego 2010 r. Natomiast odwołanie od przedmiotowej decyzji zostało nadane w urzędzie pocztowym dnia 20 lutego 2010 r. (data stempla pocztowego), tj. 2 dni po terminie ustawowym. Mając powyższe na uwadze na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz.1270) orzeczono jak w sentencji. H. Adamczewska – Wasilewicz L. Kleczkowski U. Wiśniewska

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 25.07.2026. · Źródło