I SA/Bd 606/18

WyrokWSA w Bydgoszczy2018-12-12

Skład orzekający: sędzia WSA Teresa Liwacz, sędzia WSA Ewa Kruppik-Świetlicka, sędzia WSA Tomasz Wójcik

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy skarga na czynność egzekucyjną została wniesiona z uchybieniem terminu, a jeśli tak, czy organy administracji prawidłowo rozpoznały zarzuty strony, uwzględniając wszystkie podniesione przez nią argumenty, w tym dotyczące przedawnienia i prawidłowości oznakowania strefy parkowania?
Ratio decidendi
Sąd uznał, że organy administracji nie rozpoznały wnikliwie wszystkich argumentów strony, w szczególności dotyczących przedawnienia, prawidłowości oznakowania strefy parkowania oraz błędu co do osoby zobowiązanej. Ponadto, organ odwoławczy nie zauważył, że jego wcześniejsze postanowienie nakazujące ponowne rozpatrzenie sprawy nie zostało wykonane przez organ I instancji. W związku z tym, Sąd uchylił zaskarżone postanowienie i poprzedzające je postanowienie organu I instancji, stwierdzając naruszenie zasad postępowania.
Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła skargi K. P. na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego utrzymujące w mocy postanowienie Prezydenta G. o oddaleniu skargi na czynność egzekucyjną (zajęcie wierzytelności z rachunku bankowego). Skarżąca podnosiła zarzuty dotyczące przedawnienia należności, nieprawidłowości oznakowania strefy parkowania oraz błędu co do osoby zobowiązanej. Organy administracji uznały skargę za wniesioną z uchybieniem terminu.
Rozstrzygnięcie
Uchylił zaskarżone postanowienie oraz poprzedzające je postanowienie Prezydenta G.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy w składzie następującym: Przewodniczący: sędzia WSA Teresa Liwacz Sędziowie: sędzia WSA Ewa Kruppik-Świetlicka (spr.) sędzia WSA Tomasz Wójcik Protokolant: starszy sekretarz sądowy Stanisława Majkut po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 12 grudnia 2018 r. sprawy ze skargi K. P. na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] maja 2018 r. nr [...] w przedmiocie zarzutów w sprawie prowadzenia postępowania egzekucyjnego. uchyla zaskarżone postanowienie oraz poprzedzające je postanowienie Prezydenta G. z dnia [...] lutego 2018 r. nr [...] I SA/Bd 606/18 UZASADNIENIE Postanowieniem z dnia [...] lutego 2018 r. Prezydent G. oddalił skargę na czynności egzekucyjne tj. na zajęcie wierzytelności z rachunku bankowego. W uzasadnieniu organ, a jednocześnie wierzyciel, wyjaśnił, że prowadzi postępowanie egzekucyjne na podstawie tytułów egzekucyjnych o nr : [...] z dnia [...] kwietnia 2013 r. oraz o nr : [...] z dnia [...] maja 2013 r. obejmujących należności pieniężne z tytułu opłaty dodatkowej za nieuiszczenie opłaty za parkowanie samochodu w strefie płatnego parkowania. Organ wyjaśnił, że tytuły wykonawcze były doręczane przez pracowników urzędu miasta. Skutek doręczenia pierwszego tytułu wykonawczego, po dwukrotnym awizowaniu, nastąpił dnia [...] czerwca 2013 r., natomiast drugi został odebrany przez skarżącą osobiście dnia [...] maja 2016 r. Organ podał, że konsekwencją powyższego było zajęcie wierzytelności pieniężnej na rachunku bankowym zobowiązanej prowadzonym przez [...] Organ wskazał, że zawiadomienie o zajęciu skarżąca odebrała w dniu [...] kwietnia 2016 r. a skarga skarżącej z dnia [...] kwietnia 2018r. wpłynęła do organu [...] kwietnia 2018r. Zdaniem organu zajęcie wierzytelności z rachunku bankowego zobowiązanej było zgodne z art. . 80 § 1 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (dalej: u.p.e.a.). W opinii organu skarga na czynności została wniesiona z uchybieniem terminu. Na powyższe strona złożyła zażalenie wskazała, że nie otrzymała od organu żadnej korespondencji w postaci wezwania, upomnienia, materiałów zdjęciowych do których mogłaby się ustosunkować. Nadto jej zdaniem zobowiązanie z tytułów wykonawczych uległy przedawnieniu. Podniosła, że pojazdy z podaną rejestracją nie są jej własnością i nie jest w stanie stwierdzić, kto był uczestnikiem tych zdarzeń. Podkreśliła, że starówka [...] nie ma oznakowań poziomych i pionowych stref parkowania, w związku z tym brak jest możliwości ściągania należności i ich egzekwowania. Postanowieniem z dnia [...] maja 2018 r. Samorządowe Kolegium Odwoławcze (SKO) utrzymało zaskarżone postanowienie w mocy. SKO w uzasadnieniu podało, że według art. 54 § 4 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (dalej: u.p.e.a.) skargę na czynności egzekucyjne, o której mowa w § 1, wnosi się w terminie 14 dni od dnia zawiadomienia zobowiązanego o czynności egzekucyjnej, o ile przepisy niniejszej ustawy nie stanowią inaczej. W rozpatrywanej sprawie skarżąca odebrała zawiadomienie o zajęciu wierzytelności z rachunku bankowego w dniu [...] kwietnia 2016 r., o czym świadczy jej własnoręczny podpis na zwrotnym potwierdzeniu odbioru przesyłki, natomiast skargę zobowiązana wniosła pismem datowanym dnia [...] kwietnia 2016 r. Na skardze widnieje data wpływu do Urzędu Miejskiego Kancelarii Ogólnej dzień [...] kwietnia 2016 r. SKO pismem z dnia [...] kwietnia 2018 r. zwróciło się do skarżącej o wyjaśnienie sposobu i terminu złożenia skargi. W odpowiedzi skarżąca dołączyła potwierdzenie nadania korespondencji skierowanej do Kolegium Odwoławczego z dnia [...] marca 2018 roku. Według organu, skoro skarżąca nie wyjaśniła sposobu doręczenia skargi z dnia [...] kwietnia 2016 r. to zasadnym było uznanie, że strona nie dysponuje dowodem nadania, a to oznacza, że skarga została doręczona osobiście do siedziby organu. Dlatego organ uznał, że data wpływu [...] kwietnia 2016 r. do Kancelarii Ogólnej UM w G. jest datą doręczenia osobistego skargi. Organ podał, że z zestawienia dat wynika zatem, że skarga na czynności egzekucyjne została wniesiona z jednodniowym uchybieniem terminu. W skardze do tut. Sądu skarżąca wniosła o uchylenie rozstrzygnięcia. Podała, że przedmiotowe postępowania podlegają przepisom o przedawnieniu, a pobieranie opłat za parkowanie w centrach miast na obszarach, niewłaściwie oznakowanych jest bezprawne i niedopuszczalne. W opinii strony do czasu podjęcia decyzji przez odpowiednie organy do tego powołane o odpowiednim i zgodnym z prawem oznakowaniu zarówno pionowym jak i poziomym - pobieranie opłat jest niedopuszczalne. Dodała, że Samorządowe Kolegium Odwoławcze, postanowieniem z dnia [...] sierpnia 2016 r. w sposób jednoznaczny określiło, że uchyla zaskarżone postanowienie w całości i kieruje sprawę do ponownego rozpatrzenia. W tym czasie wierzyciel i egzekutor w jednym, powinien postępowanie zawiesić i rozpocząć całą procedurę od początku. Nie uczynił tego organ I instancji , nie poinformował o tym fakcie strony skarżącej ani nie wycofał tytułu egzekucyjnego i tym samym utrudnił stronie wnoszenie środków odwoławczych na kolejne decyzje. Odnosząc się do kwestii wypełniania przez Prezydenta G. decyzji SKO strona poinformowała, że pisma z dnia [...] sierpnia 2016 r. nigdy nie otrzymała. Dlatego merytorycznego odniesienia się do pism Prezydenta G. było niemożliwe. Podniosła, że Prezydent nie zrealizował procedury nałożonej postanowieniem SKO o powrocie całej sprawy do pierwszej instancji. W podsumowaniu strona złożyła wniosek o umorzenie postępowania, gdyż jej zdaniem obowiązek wygasł. Reasumując stwierdziła, że urząd Prezydenta G. nie wykonał orzeczenia SKO, co do ponownego rozpatrzenia sprawy. Podkreśliła uchybienie i przewlekłość całego postępowania, wynikające z opieszałości urzędniczej. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie w całości podtrzymując argumentację zawartą w zaskarżonym postanowieniu. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Na wstępie Sąd wyjaśnia, iż uprawnienia wojewódzkich sądów administracyjnych, określone przepisami m.in. art. 1 § 1 i § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269) oraz art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm., dalej "p.p.s.a."), sprowadzają się do kontroli działalności administracji publicznej pod względem jej zgodności z prawem. W tym zakresie mieści się ocena, czy zaskarżone orzeczenie odpowiada prawu i czy postępowanie prowadzące do jego wydania nie jest obciążone wadami uzasadniającymi wyeliminowanie zaskarżonego rozstrzygnięcia z obrotu prawnego (ewentualnie – stwierdzenie jego wydania z naruszeniem prawa, v. art. 145 § 1 p.p.s.a.). Sąd przystępując do rozstrzygnięcia niniejszego sporu stwierdza, że skarga zasługuje na uwzględnienie choć nie wszystkie jej zarzuty są zasadne. Przede wszystkim należy wskazać, że zgodnie z art. 134 p.p.s.a Sąd ma nie tylko prawo, ale i obowiązek dokonania oceny zgodności z prawem zaskarżonego aktu administracyjnego, nawet wówczas gdy dany zarzut taki nie został w skardze podniesiony, ale w granicach danej sprawy. Granicą praw i obowiązków Sądu wyznaczoną w art. 134 § 1 p.p.s.a. jest zakaz wkraczania w sprawę nową. Granice te zaś wyznaczone są dwoma aspektami mianowicie: legalnością działań organu podatkowego oraz całokształtem aspektów prawnych tego stosunku prawnego, który był objęty treścią zaskarżonego rozstrzygnięcia. Powyższe oznacza, że Sąd naruszyłby ten przepis jedynie wówczas, gdyby przekroczył określone wyżej granice danej sprawy albo gdyby ograniczył się w ocenie legalności tylko do zarzutów i wniosków skargi. Zasadniczym przedmiotem rozpoznania jest odpowiedź na pytanie, czy istotnie skarga na czynność egzekucyjną została złożona z uchybieniem terminu na jej wniesienie oraz to, czy ta kwestia została w sposób jednoznaczny rozstrzygnięta. Nadto, czy postanowienie SKO z dnia [...] sierpnia 2016r. zostało wykonane przez Prezydenta G.. Bezsporne w sprawie jest to, że Prezydent M. G. jako egzekutor i wierzyciel prowadzi postępowanie egzekucyjne na podstawie własnych tytułów wykonawczych o numerach [...] z [...] kwietnia 2013 roku oraz [...] z dnia [...] maja 2013r. obejmujących należności pieniężne z tytułu opłaty dodatkowej za nieziszczenie opłaty za płatne parkowanie auta. Przedmiotowa opłata dotyczyła lat 2011 i 2012r. Podkreślenia wymaga fakt, że organ I instancji niezasadnie, jak wynika z postanowienia Samorządowego Kolegium Odwoławczego z [...] sierpnia 2016r. uznał pismo strony z dnia [...] kwietnia 2016 roku za zarzuty w postępowaniu egzekucyjnym i rozpoczął procedowanie w tym zakresie, zawieszając postępowanie postanowieniem z [...] kwietnia 2016 roku, w celu wygenerownia stanowiska wierzyciela. Następnie Prezydent G. postanowieniem z [...] maja 2016r. uznał zarzuty strony za niezasadne. Powyższe postanowienie zostało, jak wskazano wyżej, wyeliminowane z obrotu prawnego postanowieniem SKO z dnia [...] sierpnia 2016r. Organ ten nakazał Prezydentowi ponowne rozpoznanie sprawy. Organ stanowczo podkreślił, że Prezydent, zważywszy na treść pisma strony (nazwane skargą z art. 54 pea) nie miał prawa do samodzielnej oceny złożonego przez stronę środka zaskarżenia, a zwłaszcza do uznania, że strona złożyła zarzuty na postępowanie egzekucyjne, mimo, że na ich złożenie minęły terminy ustawowe. W związku z czym SKO zobowiązało Prezydenta do wyjaśnienia charakteru złożonego przez stronę środka zaskarżenia poprzez uzyskanie odpowiedzi strony, czy pismo to jest skargą czy też zarzutami, a nadto SKO, co należy podkreślić zobowiązało Prezydenta do dostarczenia przez stronę dowodu nadania ww. pisma w dniu [...] kwietnia 2016 r. W związku z powyższym Prezydent pismem z dnia [...] sierpnia 2016 roku, zwrócił się do strony o żądane informacje. Strona nie odpowiedziała, gdyż, jak wyjaśniła, nie otrzymała ww. pisma , nie znała jego treści i nie mogła odnieść się do jego treści. Na uwagę zasługuje fakt, że organ nie ma żadnego dowodu potwierdzającego wykonanie zaleceń organu odwoławczego z postanowienia z [...] sierpnia 2018r. oprócz ww. pisma, co do którego istnieją wątpliwości zarówno co do nadania, jak i jego dostarczenia stronie i potwierdzenia jego odbioru, czy uznania za dostarczone. W tym miejscu należy podkreślić, że przerwa w działaniach organu I instancji trwała aż do stycznia 2018 roku, czyli 18 miesięcy. Organ ten, dopiero pismem z dnia [...] stycznia 2018 roku, nawiązując do postanowienia SKO z dnia [...] sierpnia 2016 roku uchylającego jego postanowienie o uznaniu zarzutów za nieuzasadnione, zwrócił się do strony, aby w ciągu 7 dni od daty otrzymania ww. pisma określiła się, czy jej pismo jest skargą z art. 54 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji czy zarzutami na to postępowanie. Organ ten zapomniał zupełnie o zgłaszanych argumentach strony, braku ustosunkowania się do nich i o kwestii zasadniczej, jaką było kwestia nadania skargi z [...] kwietnia 2016r. Od ww. daty minęło przecież 18 miesięcy i w tamtej dacie strona miała wiedzę i ewentualnie dokument potwierdzający fakt nadania skargi w dniu [...] kwietnia 2016r. Tego zabrakło w piśmie z dnia [...] sierpnia 2016r. Dopiero organ odwoławczy, zastępując Prezydenta G. w jego obowiązkach po uchyleniu postanowienia z [...] maja 2016r. tj. po niespełna dwóch latach nakazał skarżącej wykazanie się dowodem nadania skargi w dniu [...] kwietnia 2016r. Na zakończenie SKO przywołało stosowne przepisy zarówno dotyczące zarzutów oraz co do wymagań dotyczących ewentualnego umorzenia postępowania z art. 59 § 1 tejże ustawy. W opinii Sądu, skoro postanowienie z dnia [...] maja 2016r. zostało wyeliminowane to zarówno organ I jak i II instancji winien odnieść się do wszystkich zgłaszanych argumentów strony. Tego zabrakło w zaskarżonym rozstrzygnięciu, zważywszy na fakt, że w skardze strona znów ponowiła tożsame zarzuty. Oświadczyła, że pismo z dnia [...] kwietnia 2016r. zostało w tym samym dniu wysłane za pośrednictwem poczty. Strona powoływała się, co wynika z treści jej pism, na nieistnienie obowiązku, na nieprawidłowości w oznakowaniu miejsca parkingowego , jak również na błąd, co do osoby zobowiązanej do uiszczenia tejże opłaty, aż po zarzut przedawnienia. Na żadnym etapie postępowania organy nie odniosły się do tych argumentów. Na uwagę zasługuje również powołanie się strony na przewlekłość postępowania oraz na spełnienie przesłanek dotyczących umorzenia postępowania egzekucyjnego. W opinii Sądu naganna jest opieszałość w załatwianiu niniejszej sprawy. Organ odwoławczy nie zauważył, że jego postanowienie z dnia [...] sierpnia 2016 roku nie zostało wykonane przez organ I instancji. W tej sytuacji Sąd stwierdza, że działania organów zostały podjęte z naruszeniem zasad postępowania, o których mowa w zarówno w kpa jak i w ustawie o postępowaniu egzekucyjnym w administracji. Przy ponownym rozpoznaniu spraw organ winien przede wszystkim odnieść się do argumentów strony i je wnikliwie rozparzyć. Mając powyższe na względzie, uchylenie zaskarżonego postanowienia było uzasadnione i konieczne. Organ przy ponownym rozpoznaniu sprawy winien odnieść się precyzyjnie do wskazanych przez Sąd kwestii. W związku z powyższym Sąd na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c ustawy p.p.s.a skargę uwzględnił. E. Kruppik – Świetlicka T. Liwacz T. Wójcik

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 20.07.2026. · Źródło