I SA/Bd 632/25
WyrokWSA w Bydgoszczy2026-02-17
Skład orzekający: Urszula Wiśniewska, Leszek Kleczkowski, Joanna Ziołek
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy dotacja oświatowa pobrana w nadmiernej wysokości lub wykorzystana niezgodnie z przeznaczeniem podlega zwrotowi wraz z odsetkami, a także czy sposób naliczania tych odsetek oraz ustalanie statusu ucznia na potrzeby przyznania dotacji są zgodne z prawem?Ratio decidendi
Sąd oddalił skargę, uznając, że organy prawidłowo określiły wysokość dotacji podlegającej zwrotowi jako pobranej w nadmiernej wysokości lub wykorzystanej niezgodnie z przeznaczeniem. Ustalenia organów dotyczące statusu uczniów i sposobu wydatkowania środków były zgodne z przepisami ustawy o finansowaniu zadań oświatowych oraz uchwałą Rady Miejskiej Grudziądza. Sąd uznał również, że sposób naliczania odsetek od zwracanej dotacji był prawidłowy.Stan faktyczny
Prezydent Miasta Grudziądz przeprowadził kontrolę w niepublicznym liceum, dotyczącą prawidłowości wykazywania liczby uczniów i wykorzystania dotacji oświatowej za 2022 rok. Po kontroli wydano decyzję nakazującą zwrot części dotacji jako pobranej w nadmiernej wysokości oraz wykorzystanej niezgodnie z przeznaczeniem. Samorządowe Kolegium Odwoławcze utrzymało w mocy decyzję organu pierwszej instancji. Skarżąca wniosła skargę do WSA, zarzucając naruszenie przepisów proceduralnych i materialnych, w tym błędne ustalenie statusu uczniów, nieprawidłowe rozliczenie wydatków oraz błędne naliczanie odsetek.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Urszula Wiśniewska (spr.) Sędziowie sędzia WSA Leszek Kleczkowski asesor WSA Joanna Ziołek Protokolant referent stażysta Anna Szymanowska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 17 lutego 2026 r. sprawy ze skargi C. [...] w G. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...] z dnia [...] nr [...] w przedmiocie określenia wysokości dotacji podlegającej zwrotowi do budżetu gminy oddala skargę
Prezydent M. G. przeprowadził kontrolę kompleksową w niepublicznej szkole ponadpodstawowej o nazwie Prywatne Liceum Ogólnokształcące "[...]" w G., dla którego organem prowadzącym w 2022r. była [...] sp. z o. o. z siedzibą w G. ("Strona", "Spółka", "Skarżąca"). Zakresem kontroli objęto sprawdzenie zgodności ze stanem faktycznym liczby uczniów wykazanych w informacjach miesięcznych oraz rocznym rozliczeniu dotacji za 2022r. oraz sprawdzenie prawidłowości wykorzystania dotacji udzielonej przez gminę – miasto G. w 2022r. zgodnie z zasadami określonymi w art. 35 ustawy z dnia 27 października 2017 r. o finansowaniu zadań oświatowych. Wśród dokumentacji badanej przez kontrolujących były m. in. statut szkoły w wersjach obowiązujących od dnia [...] stycznia i od [...] października 2022 r., księga uczniów, dziennik zajęć z dodatkowego języka polskiego na rok szkolny 2021/2022 i 2022/2023 oraz dokumentacja finansowa.
Decyzją z dnia [...] stycznia 2025r. Prezydent M. G. określił w stosunku do Centrum Edukacji [...] sp. z o. o. ([...] sp. z o. o. – nazwa organu prowadzącego obowiązująca w okresie kontrolowanym, tj. w 2022 r.), jako organu prowadzącego w 2022r. Prywatne Liceum Ogólnokształcące przy ul. [...] w G., kwoty dotacji podlegających zwrotowi do budżetu gminy-miasto G. w kwotach: [...] zł, jako dotację pobraną w nadmiernej wysokości oraz [...] zł, jako dotację wykorzystaną niezgodnie z przeznaczeniem w 2022 r. Od pierwszej z tych kwot organ pierwszej instancji zażądał zapłaty odsetek w wysokości jak dla należności podatkowych liczonych od dnia następnego po upływie 15 dni od dnia doręczenia decyzji do dnia zapłaty, natomiast od drugiej z ww. kwot organ zażądał zapłaty odsetek w wysokości jak dla zaległości podatkowych od kwot cząstkowych składających się na kwotę wykorzystaną niezgodnie z przeznaczeniem. Po rozpatrzeniu odwołania, decyzją z dnia [...] kwietnia 2025 r. Samorządowe Kolegium Odwoławcze uchyliło ww. decyzję w całości i przekazało sprawę do ponownego rozpatrzenia organowi pierwszej instancji. W uzasadnieniu rozstrzygnięcia wskazano na braki w treści uzasadnienia oraz brak w aktach sprawy dokumentacji, na podstawie której organ orzekał.
Decyzją z dnia [...] czerwca 2025 r. Prezydent G. określił kwotę dotacji podlegającą zwrotowi do budżety gminy-miasta G. jako pobraną w nadmiernej wysokości w kwocie [...]zł wraz z należnymi odsetkami w wysokości określonej jak dla należności podatkowych liczonymi od dnia następnego po upływie 15 dni od dnia doręczenia decyzji do dnia zapłaty. Nadto Prezydent G. określił kwotę dotacji podlegającą zwrotowi w wysokości [...] zł wraz z odsetkami jak dla zaległości podatkowych od następujących kwot:
a) [...] zł od dnia [...] stycznia 2022 r. do dnia zapłaty;
b) [...] zł od dnia [...] maja 2022 r. do dnia zapłaty;
c) [...] zł od dnia [...] września 2022 r. do dnia zapłaty;
d) [...] zł od dnia [...] października 2022 r. do dnia zapłaty;
e) [...] zł od dnia [...] listopada 2022 r. do dnia zapłaty;
f) [...] zł od dnia [...] grudnia 2022 r. do dnia zapłaty.
Po rozpatrzeniu odwołania, decyzją z dnia [...] października 2025 r. Samorządowe Kolegium Odwoławcze utrzymało w mocy decyzję organu pierwszej instancji. W uzasadnieniu organ podał, że rozpoznanie sprawy polega na analizie każdego wydatku, który został sfinansowany z dotacji udzielonej odwołującemu przez organ pierwszej instancji, a który nie powinien być z tej dotacji sfinansowany. I tak:
- kwota [...]zł została pobrana w kwocie wyższej aniżeli wynika to z przepisów regulujących zasady przyznawania dotacji. Uczennice [...] i [...] nie posiadały statusu uczennic na dzień [...] września 2022 r. w związku z czym dotacje pobrane na te uczennice za wrzesień 2022 r. były dotacjami pobranymi w nadmiernej wysokości. Umowy z opiekunami prawnymi zostały zawarte po dniu [...] września i tego dnia nie były one wpisane do księgi uczniów;
a) kwota [...]zł została pobrana w kwocie wyższej aniżeli wynika to z przepisów regulujących zasady przyznawania dotacji, tj. niezgodnie ze ww. przepisem aktu prawa miejscowego. Uczeń [...] oraz uczennica [...] nie posiadali statusu uczniów na dzień odpowiednio [...] listopada i [...] lutego 2022 r. albowiem na te dni nie byli wpisani do księgi uczniów i nie były na tamte dni zawarte odpowiednie umowy z organem prowadzącym szkołę;
b) kwota [...]zł została pobrana w kwocie wyższej aniżeli wynika to z przepisów regulujących zasady przyznawania dotacji, tj. niezgodnie z ww. przepisem aktu prawa miejscowego. Uczennica [...] nie była uczennicą w styczniu 2022 r. albowiem zrezygnowała ze szkoły w dniu [...] grudnia 2021r. zatem dotacja pobrana na nią w styczniu 2022 r. była dotacją pobraną w nadmiernej wysokości;
c) kwota [...]zł została uznana za dotację wykorzystaną niezgodnie z przeznaczeniem skoro pokryto z dotacji udzielonej na rok 2022 wynagrodzenie A. K. wypłacone jej w grudniu 2021 r. Dotacja była przeznaczona do dofinansowanie zadań oświatowych w roku 2022 a nie na wydatki poniesione w roku 2021. Fakt pokrycia tego kosztu, poniesionego w grudniu 2021r., z dotacji za styczeń 2022r. wynika z formularza "Miesiąc rozliczeniowy styczeń 2022", znajdującego się aktach organu pierwszej instancji. Strona nie odniosła się do tej kwoty dotacji podlegającej zwrotowi w odwołaniu;
d) kwota [...]zł została uznana za dotację wykorzystaną niezgodnie z przeznaczeniem, gdyż łącznie w takiej wysokości wypłacono pracownikom Spółki wyższe wynagrodzenie z dotacji, aniżeli wynika to z dokumentów rozliczeniowych znajdujących się w aktach sprawy (akta organu pierwszej instancji nienumerowane);
e) kwota [...]zł została uznana za dotację wykorzystaną niezgodnie z przeznaczeniem, albowiem w tej wysokości wypłacono H. K. wynagrodzenie z tytułu umowy cywilnoprawnej za 409 godzin, których nie przepracował – przepracował jedynie 191 godzin, co wynika z załączonego do pisma organu pierwszej instancji z dnia [...] września 2025 r. rejestru godzin przepracowanych m. in. przez Pana [...] w roku 2022. Zgodnie z umowami zlecenia numer [...] z dnia [...] września 2022 r., [...] z dnia [...] października 2022 r., [...] z dnia [...] listopada 2022 r. i [...] z dnia [...] grudnia 2022 r. Pan [...] miał do przepracowania 150 godzin w miesiącu, co daje 600 godzin w 2022 r. (wrzesień-grudzień). Nie mają znaczenia argumenty podniesione w odwołaniu jakoby Pan [...] wykonywał inne czynności poza godzinami pracy, które realizował na podstawie ww. umów zleceń albowiem środki publiczne muszą być rozliczane rzetelnie. Skoro więc z dokumentacji przedłożonej przez Stronę wyraźnie wynika, że Pan [...] nie wykonywał pracy, za którą otrzymał wynagrodzenie (częściowo ze środków publicznych) to środki te muszą zostać zwrócone;
f) kwota [...]zł jest kwotą, którą Strona otrzymała w ramach dotacji na dodatkową naukę języka polskiego dla czterech uczniów z [...]. Kwoty tej na ten cel nie wykorzystała, w związku z czym podlega ona zwrotowi jako dotacja wykorzystana niezgodnie z przeznaczeniem, jako że została ona wykorzystana na inne cele szkoły aniżeli koszty związane z dodatkową nauką języka polskiego. Na ww. kwotę nie przedstawiono żadnych dokumentów, które potwierdzałyby wydatkowanie tej kwoty w powyższym celu. Wbrew stanowisku Strony dotacja na dodatkową naukę języka polskiego, jak sama nazwa wskazuje, jest dotacją celową i nie może zostać wykorzystana na żaden inny cel, jak tylko ten, na który została przyznana;
g) kwota [...]zł została uznana przez organ pierwszej instancji jako dotacja wykorzystana niezgodnie z przeznaczeniem albowiem, zapewne omyłkowo, o tę kwotę zawyżono poniesiony koszt na kamery i dekodera;
h) kwota [...]zł – uzasadnienie podobne jak wyżej;
i) kwota [...]zł została uznana za dotację wykorzystaną niezgodnie z przeznaczeniem albowiem pokryto z dotacji dwukrotnie ten sam wydatek, tj. zarówno w kwietniu jak i w maju 2022r. przedstawiono do rozliczenia wydatek wynikający z faktury nr [...] z dnia [...] kwietnia 2022 r.;
j) [...] zł została uznana za dotację wykorzystaną niezgodnie z przeznaczeniem. Kwota ta stanowi połowę kwoty wynikającej z korekty faktury VAT nr [...] z dnia [...] października 2022 r. do dokumentu – faktury VAT nr [...] z dnia [...] września 2022r. Faktura VAT nr [...] została wystawiona na kwotę [...]zł przez [...] im. ks. J. P. w G., który to podmiot jest wynajmującym dla organu prowadzącego Prywatne Liceum Ogólnokształcące "[...]" w G. i Prywatne Technikum "[...]" w G.. Kwota [...]zł stanowiła kwotę czynszu najmu pomieszczeń, natomiast korekta do faktury [...] (korekta numer [...]) opiewa na [...] zł, z czego połowa, [...] zł, zgodnie z ww. zasadami podziału kosztów pomiędzy obie szkoły prowadzone przez ten sam organ prowadzący, miałaby zostać zapłacona i pokryta z dotacji na rzecz organu prowadzącego Prywatne Liceum Ogólnokształcące "[...]" w G.. Organ zakwestionował możliwość pokrycia z dotacji kwoty [...]zł jako dopłaty do czynszu najmu za wrzesień 2022r. albowiem zgodnie z aneksem nr [...] z dnia [...] września 2022 r. miesięczną kwotę czynszu zwiększono do kwoty [...]zł, jednak zgodnie z § 3 aneksu określono termin jego wejścia w życie na dzień [...] października 2022 r. Brak było więc podstaw do zwiększenia czynszu najmu w październiku wstecznie za wrzesień 2022 r.
Prawidłowo też organ pierwszej instancji wskazał 16 dzień, licząc od dnia doręczenia decyzji Prezydenta G. (następny dzień po upływie 15 dni od dnia doręczenia tej decyzji), jako pierwszy dzień naliczania odsetek w wysokości określonej jak dla zaległości podatkowych, od kwoty dotacji pobranej w nadmiernej wysokości, tj. kwoty [...]zł. Skoro dotacja ta, zgodnie z przepisem art. 252 ust. 1 pkt 2 ustawy o finansach publicznych, winna była zostać zwrócona w terminie 15 dni od dnia stwierdzenia okoliczności pobrania jej w nadmiernej wysokości to, zgodnie z przepisem art. 252 ust. 6 pkt 2 ww. ustawy, odsetki naliczane są od następnego dnia, licząc od upływu 15 dnia od stwierdzenia okoliczności pobrania dotacji w nadmiernej wysokości.
Z kolei odsetki od dotacji podlegającej zwrotowi jako wykorzystane niezgodnie z przeznaczeniem winny być naliczane od dnia przekazania z budżetu jednostki samorządu terytorialnego tych dotacji. Kwoty cząstkowe, które wchodzą w skład poszczególnych kwot, od których naliczane są odsetki w zakresie dotacji wykorzystanych niezgodnie z przeznaczeniem wynikają z decyzji.
W skardze wniesiono o uchylenie zaskarżonej decyzji w całości, a także poprzedzającej ją decyzji organu I instancji zarzucając:
- wydanie zaskarżonej decyzji z naruszeniem art. 7, 7a, 8, 10 i 11 k.p.a. przez brak dokładnego wyjaśnienia stanu sprawy, w tym stanu prawnego, w tym zwłaszcza w kontekście wydatku na str. 7 decyzji organu I instancji. tj. wydatku na kwotę [...]zł (rzekomego błędnego rozliczenia dotacji przyznanej na dodatkową naukę języka polskiego dla czterech uczniów, podczas gdy ww. wydatek został prawidłowo rozliczony jako wydatek bieżący na podstawie ustawy z dnia 27 października 2017 r. o finansowaniu zadań oświatowych, co zgodne jest ze stanowiskiem Ministerstwa Edukacji Narodowej),
- wydanie zaskarżonej decyzji z naruszeniem art. 80 k.p.a. przez brak wyczerpującego, rzetelnego i wszechstronnego rozpatrzenia materiału dowodowego zebranego w sprawie, co doprowadziło organ do poczynienia w zaskarżonej decyzji nieuprawnionych ustaleń faktycznych – dotyczących uznania przez organ, iż Skarżąca nie udokumentowała w wystarczającym stopniu poniesionych wydatków,
- naruszenie art. 77 § 1 oraz art. 80 k.p.a. przez błędną wykładnię w zakresie dowolności oceny mocy i wiarygodności dowodów – w szczególności przez arbitralne przyjęcie, iż Skarżąca nie udokumentowała wydatków na łączną kwotę [...]zł ([...] + [...] zł + [...] + [...] + [...] zł),
- naruszenie art. 81a § 1 k.p.a. przez jego niezastosowanie do zakwestionowanego wydatku na wynagrodzenie H. K. w kwocie [...]zł oraz do zakwestionowanej części dotacji przeznaczonej na uczniów: J. L., Z. S., [...] oraz [...],
- naruszenie zasady demokratycznego państwa prawa i zasady legalności wyrażonych w art. 2 i 7 Konstytucji RP oraz naruszenie art. 77 § 1, art. 80 oraz art. 107 § 1 i § 3 k.p.a. w zw. z art. 8 i 11 k.p.a. przez nienależyte uzasadnienie zaskarżonej decyzji od strony faktycznej i prawnej, w tym zwłaszcza w kontekście wydatku na str. 7 decyzji organu I instancji, tj. wydatku na kwotę [...]zł (rzekomego biednego rozliczenia dotacji przyznanej na dodatkowa naukę języka polskiego dla czterech uczniów, podczas gdy ww. wydatek został prawidłowo rozliczony jako wydatek bieżący na podstawie ustawy z dnia [...] października 2017 r. o finansowaniu zadań oświatowych, co zgodne jest ze stanowiskiem Ministerstwa Edukacji Narodowej), ponadto zsumowanie obu kwot dotacji wskazanych w rozstrzygnięciu zaskarżonej decyzji organu I instancji ([...] zł + [...] zł) nie daje kwoty wskazanej przez organ na str. 18 zaskarżonej decyzji organu I instancji jako łącznej kwoty dotacji, której zwrotu domaga się organ, co potwierdza wadliwe uzasadnienie ww. decyzji,
- naruszenie art. 252 ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 27 sierpnia 2009 r. o finansach publicznych
(Dz. U. z 2021 r. poz. 305 ze. zm. dalej: "u.f.p.") w zw. z art. 35 ust. 1 in fine ustawy o finansowaniu zadań oświatowych (Dz. U. z 2025r. poz. 439, dalej: "u.f.z.o.") przez niewłaściwe zastosowanie, polegające na przyjęciu, że wydatki na łączną kwotę [...](dotyczy to wydatku na wynagrodzenie H. K., wydatku z dotacji na dodatkową naukę języka polskiego oraz wydatku za czynsz najmu pomieszczeń) – były wydatkami wykorzystanymi niezgodnie z przeznaczeniem dotacji oświatowej, podczas gdy dotacja oświatowa może być uznana na podstawie art. 251 ust. 4 u.f.p. za wykorzystaną przez uznanie, iż organ prowadzący faktycznie zrealizował cele oświatowe, tj. na podstawie ustalenia, iż w ramach grudziądzkiej szkoły określona liczba osób ukończyła zaprojektowane cykle kształcenia (ogólnego czy specjalistycznego),
- naruszenie art. 165 ust. 7 i 9 ustawy z dnia 14 grudnia 2016 r. Prawo oświatowe w zw. z art. 35 ust. 1 u.f.z.o przez ich błędną wykładnię, polegającą na uznaniu, iż wypłacona dotacja na dodatkową naukę języka polskiego może zostać wydatkowana tylko i wyłącznie na wynagrodzenia nauczycieli, którzy kształcili uczniów korzystających z dodatkowej nauki języka polskiego, podczas gdy kwota wynikająca z zastosowania odpowiedniej wagi jest częścią kwoty dotacji na danego ucznia i może być wykorzystana
zgodnie z art. 35 ust. 1 u.f.z.o., a zatem na realizację zadań szkoły w zakresie kształcenia,
wychowania i opieki, w tym kształcenia specjalnego i profilaktyki społecznej, w tym na wynagrodzenie osób zatrudnionych w celu realizacji tych zadań – co potwierdza znajdujące się w aktach sprawy stanowisko Ministerstwa Edukacji Narodowej z dnia [...].10.2024 r. o sygn. [...],
- naruszenie art. 251 ust. 1 u.f.p. w zw. z art. 35 ust. 1 u.f.z.o. przez jego niezastosowanie, pomimo istnienia ważnych przesłanek do jego zastosowania – organ uznał bowiem, że część dotacji wypłaconej w 2022 r. została przez Skarżącą niewykorzystana – podczas gdy brak przedstawienia dowodów poniesienia wydatków z dotacji oświatowej skutkuje kwalifikacją dotacji jako dotacją niewykorzystaną, organ winien był zatem zastosować ww. przepis i przywołać je w podstawie prawnej wydania decyzji, a następnie w uzasadnieniu decyzji należycie uzasadnić,
- naruszenie art. 252 ust. 6 pkt 2 u.f.p. w zw. z art. 252 ust. 1 pkt 2 u.f.p. w zw. z art. 107
§ 3 k.p.a. przez jego błędną wykładnie – przez niewskazanie prawidłowego terminu, od którego nalicza organ odsetki – stwierdzenie okoliczności, o których mowa w art. 252 ust. 1 pkt 2 u.f.p., następuje dopiero w decyzji ostatecznej, tj. decyzji organu II instancji; w orzecznictwie podkreśla się, iż przez "stwierdzenie okoliczności" w omawianym kontekście rozumie się tylko czynność stanowcza i nie pozostawiająca wątpliwości, co do lei merytorycznej zasadności),
- naruszenie art. 251 ust. 4 u.f.p. przez jego błędną wykładnię, polegającą na uznaniu, iż wykorzystanie dotacji oświatowej wiąże się jedynie z kasowym poniesieniem wydatków (tj. przez zapłatę w rozumieniu kasowym), podczas gdy dotacja oświatowa wykorzystana może być oprócz zapłaty również przez realizację celu oświatowych, tj. przez uznanie, iż organ prowadzący faktycznie zrealizował cele oświatowe, tj. na podstawie ustalenia, iż w ramach grudziądzkiej szkoły określona liczba osób zdobyła wykształcenie/ukończyła zaprojektowane cykle kształcenia (ogólnego),
- naruszenie art. 251 ust. 4 u.f.p. przez niezastosowanie tego przepisu do poniesionych przez Skarżącego wydatków rozliczonych z dotacji oświatowej w 2022 r. (zwłaszcza do wydatku na czynsz najmu pomieszczeń oraz wynagrodzenia H. K.), podczas gdy dotacja oświatowa wykorzystana może być oprócz zapłaty również przez realizację celów – wskazanych w każdorazowym akcie prawa miejscowego wydanym na podstawie art. 38 ust. 1 u.f.z.o.
W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie.
W piśmie procesowym z dnia [...] listopada 2025 r. Skarżąca odnośnie do zakwestionowanej części dotacji przeznaczonej na uczniów: J. L., Z. S., [...] oraz [...] wskazała, iż organy niesłusznie uznały, że na ww. uczniów nie przysługiwała we wrześniu 2022 r. dotacja oświatowa. Wskazała na obowiązującą w 2022 r. Uchwałę NR XLVI/7/18 Rady Miejskiej Grudziądza z 2018 r. w sprawie trybu udzielania i rozliczania dotacji dla placówek wychowania przedszkolnego, przedszkoli specjalnych, przedszkoli integracyjnych, szkół, szkół integracyjnych i placówek, dla których gmina-miasto Grudziądz jest organem rejestrującym oraz trybu kontroli prawidłowości ich pobrania i wykorzystania. Zgodnie z § 5 ust. 2 ww. Uchwały: "Do 10 dnia każdego miesiąca, z tym, że za grudzień do 5 grudnia, organ prowadzący składa Prezydentowi Grudziądza zbiorczą informację o faktycznej liczbie uczniów, według stanu na pierwszy dzień danego miesiąca, na który udzielana jest dotacja. Szkoły, o których mowa w art. 26 ust. 2 ustawy, składają informację o liczbie uczniów, którzy nie uczestniczyli w co najmniej 50% obowiązkowych zajęć edukacyjnych w poprzednim miesiącu w terminie do 10 dnia miesiąca następującego po miesiącu, w którym dotacja na uczniów była przekazana. Wzór informacji stanowi załącznik nr 2 do niniejszej uchwały". Podała, że Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy wyrokiem z dnia 15.10.2025 r., sygn. I SA/Bd 396/25, badał zgodność z prawem aktualnie obowiązującej Uchwała Rady Miejskiej Grudziądza nr XVI/124/25 z dnia 26 lutego 2025r., która zawierała analogiczny jak w Uchwale z 2018 r. przepis § 5 ust. 2. WSA w Bydgoszczy stwierdził nieważność uchwały z 2025 r. w części obejmującej m.in. § 5 ust. 2, podając, że "nie można wyciągnąć wniosku, aby taki uczeń (słuchacz) musiał posiadać status ucznia na pierwszy dzień roboczy danego miesiąca:, a "dotacja oświatowa przysługuje organowi prowadzącemu szkołę na ucznia (słuchacza), który został do niej zapisany także po pierwszym dniu (roboczym) danego miesiąca, oczywiście pod warunkiem, że uczeń uczestniczył w co najmniej 50% obowiązkowych edukacyjnych zajęć w tym miesiącu".
W ocenie Skarżącej dotacja na uczniów spełniających obowiązek nauki (art. 26 ust. 1 u.f.z.o.) jaki i na tych, którzy nie spełniają obowiązku nauki (art. 26 ust. 2 u.f.z.o.) przysługuje za dany miesiąc niezależnie od dnia, w którym uczeń zapisał się do szkoły. Tym samym formalne zawarcie przez organ prowadzący z rodzicem ucznia umowy o świadczenie usług edukacyjnych, opiekuńczych wychowawczych po dniu 01 września nie może przesądzać arbitralnie o braku uprawnienia do wypłaty dotacji oświatowej na takiego ucznia w miesiącu wrześniu 2022 r.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje.
Skarga jest niezasadna.
W myśl art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2024r., poz. 935 ze zm., dalej: "p.p.s.a."), sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej i stosują środki określone w ustawie. Oznacza to, iż Sąd bada legalność zaskarżonego aktu, tj. jego zgodność z prawem materialnym określającym prawa i obowiązki stron oraz prawem procesowym regulującym postępowanie przed organami administracji publicznej. Sąd rozpoznający sprawę nie może zmienić zaskarżonego aktu, a jedynie uwzględniając skargę może go uchylić, stwierdzić jego nieważność lub niezgodność z prawem, a może to uczynić, stosownie do unormowania zawartego w art. 145 § 1 p.p.s.a., jeśli stwierdzi naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy; naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego; inne naruszenie przepisów postępowania, jeśli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy. W przypadku zaś, gdy nie zachodzą okoliczności wskazane w art. 145 § 1, skarga zgodnie z art. 151 p.p.s.a. podlega oddaleniu. Należy również podkreślić, iż zgodnie z art. 134 § 1 p.p.s.a., sąd nie jest związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną.
W tak określonym zakresie kognicji Sąd ocenił, iż zaskarżona decyzja nie narusza przepisów prawa w sposób powodujący konieczność jej wyeliminowania z porządku prawnego. Tytułem wstępu podkreślić należy, iż sąd administracyjny nie ustala stanu faktycznego sprawy, a jedynie wskazuje, które ustalenia organu zostały przez niego przyjęte, a które nie (vide - wyrok NSA z dnia 6 lutego 2008 r. sygn. akt II FSK 1665/06). Oceniając w ten sposób stan faktyczny w kontrolowanej sprawie, Sąd przyjął za podstawę rozstrzygnięcia ustalenia poczynione przez organy administracji, albowiem zostały one dokonane z zachowaniem reguł procedury administracyjnej.
Kontroli Sądu poddano decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] października 2025r. utrzymującą w mocy decyzję, którą organ pierwszej instancji określił Stronie wysokość dotacji oświatowej pobranej w nadmiernej wysokości jak i dotacji wykorzystanej niezgodnie z przeznaczeniem w 2022r. oraz nakazał dokonanie w terminie 15 dni od dnia wydania decyzji, zwrotu dotacji na rachunek bankowy. Przyczynkiem do wydania opisanych rozstrzygnięć były wyniki kontroli przeprowadzonej na podstawie art. 36 u.f.z.o., udokumentowane protokołem kontroli, który wraz z załącznikami i dokumentacją przedłożoną przez kontrolowaną wraz z dokumentacją w przedmiocie rozliczenia dotacji. W pierwszej kolejności wskazać należy, że zgodnie z art 60 pkt 1 u.f.p. środkami publicznymi stanowiącymi niepodatkowe należności budżetowe o charakterze publiczno-prawnym są w szczególności wymienione dochody budżetu państwa albo budżetu jednostki samorządu terytorialnego, w tym m.in. kwoty dotacji podlegające zwrotowi w przypadkach określonych w ustawie. Stosownie natomiast do postanowień art. 67 u.f.p. do spraw dotyczących należności, o których mowa w art. 60, nieuregulowanych niniejszą ustawą stosuje się przepisy ustawy z dnia 14 czerwca 1960r. Kodeks postępowania administracyjnego i odpowiednio przepisy działu III ustawy z dnia 29 sierpnia 1997r. Ordynacja podatkowa. Jak określił ustawodawca w przepisie art. 126 u.f.p. dotacje są to podlegające szczególnym zasadom rozliczania środki z budżetu państwa, budżetu jednostek samorządu terytorialnego oraz z państwowych funduszy celowych przeznaczone na podstawie niniejszej ustawy, odrębnych ustaw lub umów międzynarodowych, na finansowanie lub dofinansowanie realizacji zadań publicznych.
Z kolei przepis art. 252 ust. 1 u.f.p. stanowi, że dotacje udzielone z budżetu jednostki samorządu terytorialnego pobrane niezgodnie z przeznaczeniem (pkt 1), nienależnie lub w nadmiernej wysokości (pkt 2 ), podlegają zwrotowi do budżetu wraz z odsetkami w wysokości określonej jak dla zaległości podatkowych, w ciągu 15 dni od dnia stwierdzenia okoliczności, o których mowa w pkt 1 lub pkt 2. Zgodnie z art. 252 ust. 3 u.f.p. dotacjami pobranymi w nadmiernej wysokości są dotacje otrzymane z budżetu jednostki samorządu terytorialnego w wysokości wyższej niż określona w odrębnych przepisach, umowie lub wyższej niż niezbędna na dofinansowanie lub finansowanie dotowanego zadania. Przez dotacje wykorzystane niezgodnie z przeznaczeniem należy natomiast rozumieć wydatkowanie przez beneficjenta przekazanych mu środków finansowych w całości bądź w części na realizację innych zadań lub celów niż określone dla danego rodzaju dotacji w umowie dotacyjnej lub w przepisach powszechnie obowiązującego prawa (zob. Stawiński Michał. Art. 252. w: Ustawa o finansach publicznych. Komentarz. Wolters Kluwer Polska, 2019). Tym samym dotacja wykorzystana niezgodnie z przeznaczeniem, to taka, która została wydatkowana na inne cele aniżeli te, na które została udzielona bądź nie służyła pokryciu wydatków, na które miała być wykorzystana. Jeżeli okaże się, że wydatki, na pokrycie których dotacja została przeznaczona nie wystąpiły, to także i taka dotacja nosi znamiona dotacji wykorzystanej niezgodnie z przeznaczeniem (zob. wyroki WSA w Szczecinie z 21 czerwca 2018 r., sygn. akt I SA/Sz 235/18). Podkreślić należy, że w ustawowej definicji dotacji jest mowa o środkach podlegających szczególnym zasadom rozliczania i które przeznaczone są na zadania publiczne. Powyższe oznacza, że dotacja nie jest przewidziana na użycie jej w dowolny sposób, lecz zarówno jej przekazanie jak też wykorzystanie winno pozostawać w ścisłym związku z zadaniem publicznym. W kontroli wykorzystania dotacji nie można tracić z pola widzenia tego, że stanowią one środki publiczne, te zaś pozyskiwane są w głównej mierze z danin publicznych, w tym z podatków (art. 5 ust 1 pkt 1 i art. 5 ust. 2 pkt 1 u.f.p.; wyrok NSA z dnia 10 listopada 2023 r., sygn. akt I GSK 1438/22).
Odnosząc się w pierwszej kolejności do wydatków pobranych w nadmiernej wysokości na słuchaczy, którzy nie posiadali statusu uczniów na pierwszy dzień miesiąca podkreślić należy, że organ zasadnie odwołał się do treści uchwały nr XLVI/7/18 Rady Miejskiej Grudziądza z dnia 31 stycznia 2018r. w sprawie trybu udzielania dotacji dla placówek wychowania przedszkolnego, przedszkoli specjalnych, przedszkoli integracyjnych, szkół, szkół integracyjnych i placówek dla których gmina-miasto Grudziądz jest organem rejestrującym oraz trybu kontroli prawidłowości ich pobrania i wykorzystania (Dz. Urz. Woj. Kuj.- Pom. poz. 687 ) tj. jej § 5 ust. 2. Zgodnie ze wskazanym przepisem do 10 dnia każdego miesiąca, z tym, że za grudzień do 5 grudnia, organ prowadzący składa Prezydentowi G. zbiorczą informację o faktycznej liczbie uczniów, według stanu na pierwszy dzień danego miesiąca, na który udzielana jest dotacja. Sąd uznaje za prawidłowe, dokonane w oparciu o przedstawione przez Stronę dokumenty ustalenia z których wynika, że:
- uczennice [...] i [...] nie posiadały statusu uczennic na dzień [...] września 2022 r. albowiem umowa została zawarta po tym dniu i nie były one wpisane do księgi uczniów (na dzień [...] września);
- uczeń [...] oraz uczennica [...] nie posiadali statusu uczniów na dzień odpowiednio [...] listopada i [...] lutego 2022 r. albowiem na te dni nie byli wpisani do księgi uczniów i nie były na te dni zawarte umowy z organem prowadzącym szkołę;
- uczennica [...] nie była uczennicą w styczniu 2022 r. albowiem zrezygnowała ze szkoły w dniu [...] grudnia 2021 r.
Jeżeli nie spełnione zostały wymogi formalne dotyczące statusu ucznia (słuchacza) to dotacja wypłacona na takiego ucznia jest dotacją pobraną w nadmiernej wysokości, o jakiej mowa w art. 252 ust. 1 pkt 2 u.f.p. W tym miejscu odnosząc się do argumentacji Strony zawartej w piśmie procesowym z dnia [...] listopada 2025r. wyjaśnić należy, że przywołany tam wyrok tut. Sądu dotyczył konkretnej uchwały Rady Miejskiej tj. uchwały nr [...] z dnia [...] lutego 2025r. Wobec tego to zapisy tej właśnie uchwały zostały uznane przez Sąd za nieważne. W granicach niniejszej sprawy (art. 134 § 1 p.p.s.a.) nie mieści się kontrola co do zgodności bądź nie, z prawem zapisów uchwały Rady Miejskiej Grudziądza z dnia 31 stycznia 2018r. nr XLVI/7/18. Uchwała ta obowiązywała w okresie którego dotyczy zaskarżona decyzja zatem jej zapisy powinny być stosowane przy rozliczeniu dotacji oświatowej, ponadto nie stwierdzono jej nieważności zatem rozstrzygnięcie podjęte w oparciu o zapisy wskazanej uchwały jest prawidłowe.
W zakresie zarzutów dotyczących wykorzystania dotacji niezgodnie z przeznaczeniem, należy podkreślić, że zamknięty katalog wydatków, na które może być przeznaczona dotacja, został określony w art. 35 u.f.z.o. Wszelkie wydatkowanie środków poza wskazanym zakresem należy traktować jako naruszenie zasad gospodarowania dotacją. Biorąc pod uwagę przeznaczenie (cel) zakwestionowanych wydatków Sąd akceptuje stanowisko organów. Zatem:
- kwota [...]zł została nieprawidłowo wydatkowana bowiem z dotacji udzielonej na rok 2022 pokryto wynagrodzenie A. K. wypłacone jej w grudniu 2021r.; fakt pokrycia tego kosztu, poniesionego w grudniu 2021r., z dotacji za styczeń 2022 r. wynika z formularza "Miesiąc rozliczeniowy styczeń 2022" i nie jest przez Stronę kwestionowany,
- kwota [...]zł to kwota dotacji z której wypłacono pracownikom Spółki wynagrodzenia w wyższej wysokości aniżeli wynika to z dokumentów rozliczeniowych przedłożonych organowi pierwszej instancji w toku kontroli, Strona nie kwestionuje tej okoliczności;
- kwota [...]zł została słusznie uznana za dotację wykorzystaną niezgodnie z przeznaczeniem albowiem w tej wysokości wypłacono H. K. wynagrodzenie z tytułu umowy cywilnoprawnej za 409 godzin, których on nie przepracował. Pan [...] przepracował jedynie 191 godzin, co wynika z załączonego do pisma organu pierwszej instancji z dnia [...] września 2025 r. rejestru godzin przepracowanych w roku 2022. W skardze w odniesieniu do powyższego wydatku (jak i zakwestionowanych kwot dotacji pobranych w kwotach wyższych niż należne) Skarżąca podnosi zarzut wątpliwości co do stanu faktycznego i w związku z tym wskazuje na zasadę interpretowania wątpliwości na korzyść Strony. Nie mniej podkreślić należy, że Spółka nie wyjaśniła jakie to okoliczności stanu faktycznego nie zostały wyjaśnione albowiem zarówno kwestia wynagrodzenia Pana [...] jak i status ucznia oceniono w oparciu o dokumenty przedłożone w toku kontroli i postępowania administracyjnego. Wobec czego zdaniem Sądu rozstrzygnięcie organów w tym zakresie jest prawidłowe a Strona skutecznie ich nie podważyła. Podkreślić w tym miejscu należy, że dotacja oświatowa stanowi rozdysponowanie środków publicznych, które muszą być muszą być rzetelnie rozliczane;
- kwoty [...]zł i [...] zł dotyczą zawyżenia kosztów zakupu towarów i usług , które to zakupy co do zasady zostały uznane za prawidłowo sfinansowane z dotacji, Strona tych okoliczności nie kwestionuje, w ocenie Sądu są one prawidłowe;
- kwota [...]zł słusznie została za dotację wykorzystaną niezgodnie z przeznaczeniem. Kwota ta stanowi połowę kwoty wynikającej z korekty faktury VAT nr [...] z dnia [...] października 2022r. do faktury VAT nr [...] z dnia [...] września 2022 r. Faktura VAT nr [...] została wystawiona na kwotę [...]zł przez [...] im. ks. J. P. w G., który to podmiot jest wynajmującym dla organu prowadzącego Prywatne Liceum Ogólnokształcące "[...]" w G. i Prywatne Technikum "[...]" w G.. Kwota [...]zł stanowiła kwotę czynszu najmu pomieszczeń, natomiast korekta do faktury [...] (korekta numer [...]) opiewa na [...] zł, z czego połowa, [...] zł, zgodnie z zasadami podziału kosztów pomiędzy obie szkoły prowadzone przez ten sam organ prowadzący, miałaby zostać zapłacona i pokryta z dotacji na rzecz organu prowadzącego Prywatne Liceum Ogólnokształcące "[...]" w G.. Słusznie organ zakwestionował możliwość pokrycia z dotacji kwoty [...]zł jako dopłaty do czynszu najmu za wrzesień 2022 r. albowiem zgodnie z aneksem nr [...] z dnia [...] września 2022 r. miesięczną kwotę czynszu zwiększono do kwoty [...]zł, jednak zgodnie z § 3 aneksu określono termin jego wejścia w życie na dzień [...] października 2022r. Brak było więc podstaw do zwiększenia czynszu najmu w październiku wstecznie za wrzesień 2022 r.:
- kwota [...]zł została Skarżącej przekazana w ramach dotacji na dodatkową naukę języka polskiego dla czterech uczniów z [...]. Organ wyjaśnił, iż w toku kontroli Strona nie przedstawiła żadnych dokumentów, które potwierdzałyby wydatkowanie jej w celu na który została udzielona. Odnosząc się do powołanego przez Skarżącą poglądu Pana D. K. (str. 15. skargi) to po pierwsze podnieść należy, że jest to prywatna opinia, a po drugie jego pełne stanowisko jest następujące: "Środki w formie dotacji przekazywane na mocy w/w przepisu, na dodatkową lekcję języka polskiego, należy w ocenie opiniującego zakwalifikować jako dotację o charakterze mieszanym, tj. podmiotowo-celową. Z jednej strony, jest to dotacja podmiotowa, gdyż środki przekazywane są szkole, która prowadzi zajęcia dla osób, niebędących obywatelami polskimi podlegających obowiązkowi szkolnemu lub obowiązkowi nauki które nie znają języka polskiego. Z drugiej strony, jest to dotacja celowa, gdyż środki są przekazywane na konkretne zadanie, dofinansowanie dodatkowej lekcji języka polskiego". Do pisma procesowego z dnia [...] stycznia 2026r. Strona załączyła pismo dyrektora Departamentu Współpracy z Samorządem Terytorialnym Ministerstwa Edukacji Narodowej z dnia [...] stycznia 2026r. na poparcie swojego stanowiska. Zauważyć jednak należy, że w ostatnim akapicie tego pisma autor wskazuje: "Należy jednak zaznaczyć, że stanowiska Ministerstwa Edukacji Narodowej mają jedynie charakter opinii i nie stanowią wiążącej wykładni prawa a organem właściwym do oceny prawidłowości każdego wydatku pokrywanego ze środków z dotacji oświatowej w ramach oceny konkretnego stanu faktycznego jest organ dotujący." W ocenie Sądu stanowisko organu w świetle przywołanych przepisów prawa i charakteru przyznanej dotacji jest prawidłowe.
Sąd nie stwierdził także innych naruszeń przepisów prawa podniesionych w skardze. Skarżąca całkowicie bezpodstawnie powołuje się na art. 251 ust. 4 u.f.p. albowiem dotacja może być wykorzystana wyłącznie poprzez wydatkowanie przyznanej kwoty pieniężnej. Wynika to z przepisu art. 35 ust. 1 u.f.z.o. gdzie ustawodawca wyraźnie wskazał, że dotacja może być wykorzystana wyłącznie na pokrycie określonych wydatków. Organy prawidłowo również wyliczyły odsetki wskazując, 16 dzień, licząc od dnia doręczenia decyzji Prezydenta G. (następny dzień po upływie 15 dni od dnia doręczenia tej decyzji), jako pierwszy dzień naliczania odsetek w wysokości określonej jak dla zaległości podatkowych, od kwoty dotacji pobranej w nadmiernej wysokości, tj. kwoty [...]zł. Skoro dotacja ta, zgodnie z przepisem art. 252 ust. 1 pkt 2 u.f.p., winna była zostać zwrócona w terminie 15 dni od dnia stwierdzenia okoliczności pobrania jej w nadmiernej wysokości to, zgodnie z przepisem art. 252 ust. 6 pkt 2 ww. ustawy, odsetki naliczane są od następnego dnia, licząc od upływu 15 dnia od stwierdzenia okoliczności pobrania dotacji w nadmiernej wysokości (por. wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Bydgoszczy z dnia 15 kwietnia 2024 r., sygn. akt: I SA/Bd 466/23). Z kolei odsetki od dotacji podlegającej zwrotowi jako wykorzystane niezgodnie z przeznaczeniem winny być naliczane od dnia przekazania z budżetu jednostki samorządu terytorialnego tych dotacji (por. wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Bydgoszczy z dnia 15 kwietnia 2024 r., sygn. akt: I SA/Bd 466/23). Kwoty cząstkowe, które wchodzą w skład poszczególnych kwot, od których naliczane są odsetki w zakresie dotacji wykorzystanych niezgodnie z przeznaczeniem wynikają z tabeli zamieszczonej na stronach 16-18 decyzji organu pierwszej instancji. Nie może odnieść spodziewanego przez Stronę skutku zarzut błędnego wyliczenia (zsumowania) kwot dotacji podlegającej zwrotowi przez organ pierwszej instancji w uzasadnieniu jego decyzji (jest [...] zł powinno być [...] zł). Błędna kwota pojawiła się w końcowej części uzasadnienia decyzji organu pierwszej instancji (str. 18), natomiast tak w protokole kontroli jak i w decyzji organu odwoławczego kwota jest prawidłowa.
Z tych wszystkich względów Sąd uznał za niezasadne zarzuty odnoszące się do naruszenia przepisów prawa materialnego. Tożsamo, jako nieuzasadnione, Sąd ocenił sformułowane w skardze zarzuty naruszenia przepisów procesowych, również ocena dowodów tej sprawy znajduje oparcie w zgromadzonym materiale dowodowym, a ponadto jest logiczna, zgodna z wiedzą i doświadczeniem życiowym. Treść uzasadnienia zaskarżonej decyzji obrazuje szczegółowy tok rozumowania organu, który doprowadził do wydania konkretnego rozstrzygnięcia, oraz wskazuje i wyjaśnia przesłanki faktyczne, jakimi kierował się organ podejmując kontrolowane rozstrzygnięcie. Sąd nie znalazł również uzasadnienia dla uwzględnienia zarzutu naruszenia przepisów Konstytucji RP.
W tym stanie rzeczy, nie dopatrując się opisanych w skardze naruszeń, jak również innych naruszeń, które Sąd jest zobligowany brać pod uwagę z urzędu, a zatem nie znajdując podstaw do uwzględnienia skargi, na podstawie art. 151 p.p.s.a. orzekł jak w sentencji.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 18.07.2026. · Źródło