I SA/Bd 662/25

WyrokWSA w Bydgoszczy2026-02-10

Skład orzekający: Mirella Łent, Halina Adamczewska-Wasilewicz, Leszek Kleczkowski

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy skarga na czynność egzekucyjną może obejmować zarzuty dotyczące nieistnienia obowiązku lub braku doręczenia upomnienia, które powinny być przedmiotem zarzutów w sprawie egzekucji administracyjnej?
Ratio decidendi
Skarga na czynność egzekucyjną służy kwestionowaniu działań wykonawczych organów egzekucyjnych, podnosząc okoliczności niebędące podstawą innych środków zaskarżenia. Nie może ona stanowić konkurencyjnego środka zaskarżenia dla zarzutów dotyczących nieistnienia obowiązku lub braku doręczenia upomnienia, które powinny być rozpatrywane w trybie właściwym dla zarzutów w sprawie egzekucji administracyjnej.
Stan faktyczny
Spółka E. sp. z o.o. zaskarżyła postanowienie Dyrektora Izby Administracji Skarbowej, które utrzymało w mocy postanowienie Naczelnika Urzędu Skarbowego o oddaleniu skargi na czynność egzekucyjną. Czynność egzekucyjna polegała na zajęciu innej wierzytelności pieniężnej wobec Urzędu Marszałkowskiego. Skarżąca podnosiła zarzuty dotyczące braku doręczenia upomnienia przed wszczęciem postępowania egzekucyjnego oraz nieistnienia obowiązku. Organy administracji uznały te zarzuty za niedopuszczalne w ramach skargi na czynność egzekucyjną, wskazując, że powinny być one przedmiotem zarzutów w sprawie egzekucji administracyjnej.
Rozstrzygnięcie
Sąd oddalił skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Mirella Łent (spr.) Sędziowie: Sędzia WSA Halina Adamczewska-Wasilewicz Sędzia WSA Leszek Kleczkowski po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w trybie uproszczonym w dniu 10 lutego 2026r. sprawy ze skargi E. sp. z o.o. w B. na postanowienie Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Bydgoszczy z dnia 17 września 2025 r. nr 0401-IEE1.7113.67.2025.2 w przedmiocie oddalenia skargi na czynność egzekucyjną oddala skargę Naczelnik Trzeciego Urzędu Skarbowego w B. postanowieniem z dnia [...] sierpnia 2025 r. oddalił skargę na czynność egzekucyjną, wniesioną przez [...] w B. (dalej jako: skarżąca, strona) pismem z dna [...] lipca 2025 r. dotyczącą zajęcia innej wierzytelności pieniężnej wobec Urzędu Marszałkowskiego Województwa [...] w T., dokonaną na podstawie zawiadomienia z [...] lipca 2025 r. w ramach postępowania egzekucyjnego prowadzonego na podstawie tytułu wykonawczego nr [...] ([...]) wystawionego przez Marszałka Województwa [...]. Powyższe postanowienie zostało zaskarżone przez skarżącą, która wniosła o jego uchylenie oraz o umorzenie postępowania. Po rozpoznaniu zażalenia, Dyrektor Izby Administracji Skarbowej postanowieniem z dnia [...] września 2025 r. utrzymał w mocy zaskarżone postanowienie organu pierwszej instancji. W uzasadnieniu przywołał treść art. 54 § 1, 2, 3 i 5 ustawy z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (Dz. U. z 2025 ., poz. 132), po czym wyjaśnił, że zaskarżonym postanowieniem organ egzekucyjny oceniał czynność egzekucyjną zajęcia innej wierzytelności pieniężnej z tytułu dotacji wobec Urzędu Marszałkowskiego Województwa [...] w T., a czynność ta dokonana została na podstawie zawiadomienia z dnia [...] lipca 2025 r. nr [...] z dniem doręczenia dłużnikowi zajętej wierzytelności tego zawiadomienia, co miało miejsce [...] lipca 2025 r. Organ podkreślił, że szczegółowy tryb postępowania w zakresie egzekucji z innych niż określone w art. 72-85 wierzytelności pieniężnych uregulowany został w art. 89 u.p.e.a. Organ stwierdził, że zaskarżona czynność egzekucyjne została przeprowadzona zgodnie z przepisami ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji, regulującymi jej procedurę i formę. Wyjaśnił, że zaskarżona czynność egzekucyjna przeprowadzona została na podstawie art. 89 § 1 u.p.e.a. przez przesłanie do dłużnika zobowiązanego zawiadomienia o zajęciu wierzytelności pieniężnej zobowiązanego i jednoczesnym wezwaniem dłużnika zajętej wierzytelności, aby należnej od niego kwoty do wysokości egzekwowanej należności wraz z odsetkami z tytułu niezapłacenia należności w terminie i kosztami egzekucyjnymi bez zgody organu egzekucyjnego nie uiszczał zobowiązanemu, lecz należną kwotę przekazał organowi egzekucyjnemu na pokrycie należności. Dyrektor dodał, że jednocześnie z przesłaniem zawiadomienia, organ egzekucyjny wezwał dłużnika zajętej wierzytelności, aby w terminie 7 dni od dnia doręczenia zawiadomienia złożył oświadczenie dotyczące tego, czy: a) uznaje zajętą wierzytelność zobowiązanego, b) przekaże organowi egzekucyjnemu z zajętej wierzytelności kwoty na pokrycie należności lub z jakiego powodu odmawia tego przekazania, c) w jakim sądzie lub przed jakim organem toczy się albo toczyła się sprawa o zajętą wierzytelność. Ponadto, stosownie do treści art. 89 § 3 pkt 2 u.p.e.a. organ egzekucyjny doręczając Spółce [...] lipca 2025 roku zawiadomienie o zajęciu, pouczył, że nie wolno zajętej kwoty odebrać ani też rozporządzać nią lub ustanowionym dla niej zabezpieczeniem. Organ oceniając podjęte czynności egzekucyjne w świetle powołanych przepisów, stwierdził, iż zostały one przeprowadzone w sposób prawidłowy, gdyż Naczelnik Trzeciego Urzędu Skarbowego w B. zastosował środek egzekucyjny przewidziany w art. 1a pkt 12 lit. a u.p.e.a., tj. egzekucję z innej wierzytelności pieniężnej oraz podjął prawidłowe działania w celu jego zastosowania zgodnie z art. 89 u.p.e.a. Zdaniem organu, zawiadomienie o zajęciu zawiera wszystkie elementy wymienione w art. 67 § 2 i § 2a u.p.e.a. W opinii organu przeprowadzona czynność egzekucyjna została przeprowadzona w sposób prawidłowy. Odnosząc się natomiast do kwestii podnoszonych przez pełnomocnika Spółki w zażaleniu, organ wskazał, że w trybie skargi na czynność egzekucyjną można kwestionować skutecznie jedynie działania wykonawcze organów egzekucyjnych, podnosząc okoliczności niebędące podstawą innych środków zaskarżenia. Skarga na czynność egzekucyjną oraz zarzuty to odrębne środki prawne przysługujące zobowiązanemu w toku postępowania egzekucyjnego. Są to środki niekonkurencyjne, co oznacza, że w ramach skargi nie można podnosić okoliczności stanowiących podstawy do wniesienia zarzutów, czy wniosku o umorzenie postępowania. Dyrektor wyjaśnił, że w niniejszej sprawie, pismem z [...] marca 2025 roku pełnomocnik Spółki złożył do wierzyciela zarzuty w sprawie egzekucji administracyjnej, dotyczące nieistnienia obowiązku oraz braku uprzedniego doręczenia upomnienia. Postanowieniem z [...] kwietnia 2025 roku nr [...] Zarząd Województwa [...] uznał te zarzuty za niedopuszczalne w całości. Po ponownym rozpatrzeniu sprawy, postanowieniem z [...] czerwca 2025 roku nr [...], Zarząd Województwa [...] utrzymał w mocy rozstrzygnięcie z [...] kwietnia 2025 roku nr [...]. W zakresie zawartego w zażaleniu wniosku o umorzenie postępowania egzekucyjnego, organ wyjaśnił, że nie podlega on ocenie w ramach skargi na czynność egzekucyjną, lecz może stanowić przedmiot odrębnego postępowania w trybie art. 59 u.p.e.a. Podkreślił, że w sprawie umorzenia postępowania egzekucyjnego, postanowienie wydaje organ egzekucyjny, o czym stanowi art. 59 § 4 u.p.e.a. W skardze do Sądu, strona skarżąca wniosła o uchylenie zaskarżonego postanowienia i postanowienia organu pierwszej instancji. Zaskarżonemu postanowieniu zarzuciła naruszenie art. 54 ust. 4 pkt 1 u.p.e.a. przez utrzymanie w mocy postanowienia Naczelnika Trzeciego Urzędu Skarbowego w B., podczas gdy okoliczności niniejszej sprawy wskazywały na konieczność uwzględnienia zażalenia i uchylenia zaskarżonej czynności egzekucyjnej. Skarżąca podnosi, że przed wszczęciem postępowania egzekucyjnego skarżący nie otrzymał pisemnego upomnienia wierzyciela. Ponadto stoi na stanowisku, że obowiązek uiszczenia podanych w tytule wykonawczym kwot nie istnieje. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy, zważył co następuje: Zgodnie z art. 1 § 1 i § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. z 2024 r., poz. 1267), sądy administracyjne kontrolują prawidłowość zaskarżonych aktów administracyjnych, między innymi postanowień ostatecznych, przy uwzględnieniu kryterium ich zgodności z prawem. Postanowienie podlega uchyleniu, jeśli sąd stwierdzi naruszenie prawa materialnego w stopniu mającym wpływ na wynik sprawy, naruszenie prawa będące podstawą wznowienia postępowania lub inne naruszenie prawa mogące mieć istotny wpływ na wynik sprawy (art. 145 § 1 pkt 1 lit. a-c ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2024 r. poz. 935) – dalej: "p.p.s.a." – lub też naruszenie prawa będące podstawą stwierdzenia nieważności postanowienia (art. 145 § 1 pkt 2 p.p.s.a.). Na wstępie należy zauważyć, że Sąd rozpoznał niniejszą sprawę na posiedzeniu niejawnym, w trybie uproszczonym. Jak stanowi art. 119 pkt 3 p.p.s.a. sąd może rozpoznać sprawę w trybie uproszczonym, gdy przedmiotem skargi jest postanowienie wydane w postępowaniu administracyjnym, na które służy zażalenie albo kończące postępowanie, a także postanowienie rozstrzygające sprawę co do istoty oraz postanowienie wydane w postępowaniu egzekucyjnym i zabezpieczającym, na które służy zażalenie. W kontrolowanej sprawie zaistniała przesłanka do rozpoznania sprawy w trybie uproszczonym. Przedmiot skargi kwalifikował sprawę do kategorii, o jakich mowa w art. 119 pkt 3 p.p.s.a. Rozpoznanie sprawy w trybie uproszczonym, na podstawie tego przepisu, jest przy tym niezależne od woli stron (por. wyrok NSA z dnia 11 czerwca 2019 r., sygn. akt II OSK 1867/17, publ.: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych, www.orzeczenia.nsa.gov.pl – podobnie jak pozostałe wyroki sądów administracyjnych przywołane w dalszej części uzasadnienia). Zgodnie z art. 120 p.p.s.a. w trybie uproszczonym sąd rozpoznaje sprawy na posiedzeniu niejawnym w składzie trzech sędziów. Z powyższych względów nie zachodziły podstawy do przeprowadzenia rozprawy. Oceniając zaskarżone postanowienie z punktu widzenia jego zgodności z prawem stwierdzić należy, że nie narusza ono prawa w stopniu nakazującym wyeliminowanie go z obrotu prawnego. Przedmiotem kontroli Sądu jest postanowienie Dyrektora Izby Administracji Skarbowej z dnia [...] września 2025 r., którym to utrzymano w mocy postanowienie Naczelnika Trzeciego Urzędu Skarbowego w B. z dnia [...] sierpnia 2025 r. w przedmiocie oddalenia skargi na czynność egzekucyjną. Podstawą rozstrzygnięcia organu był art. 54 § 1 u.p.e.a. W myśl tego przepisu zobowiązanemu przysługuje skarga na czynność egzekucyjną organu egzekucyjnego. Podstawą skargi jest: dokonanie czynności egzekucyjnej z naruszeniem ustawy (pkt 1); zastosowanie zbyt uciążliwego środka egzekucyjnego, w ramach którego dokonano czynności egzekucyjnej (pkt 2). Wyjaśnić należy, że przez czynność egzekucyjną zgodnie z art. 1a pkt 2 u.p.e.a. należy rozumieć wszelkie podejmowane przez organ egzekucyjny działania zmierzające do zastosowania lub zrealizowania środka egzekucyjnego. Mając na uwadze powyższe, należy wyjaśnić, że zgodnie z art. 89 § 1 u.p.e.a. organ egzekucyjny dokonuje zajęcia wierzytelności pieniężnej innej, niż określona w art. 72-85, przez przesłanie do dłużnika zobowiązanego zawiadomienia o zajęciu wierzytelności pieniężnej zobowiązanego i jednocześnie wzywa dłużnika zajętej wierzytelności, aby należnej od niego kwoty do wysokości egzekwowanej należności wraz z odsetkami z tytułu niezapłacenia należności w terminie i kosztami egzekucyjnymi bez zgody organu egzekucyjnego nie uiszczał zobowiązanemu, lecz należną kwotę przekazał organowi egzekucyjnemu na pokrycie należności. Stosownie natomiast do § 2 ww. przepisu zajęcie wierzytelności jest dokonane z chwilą doręczenia dłużnikowi zajętej wierzytelności zawiadomienia o zajęciu, o którym mowa w § 1. Ponadto zgodnie z art. 89 § 3 u.p.e.a. jednocześnie z przesłaniem zawiadomienia, o którym mowa w § 1, organ egzekucyjny: 1) wzywa dłużnika zajętej wierzytelności, aby w terminie 7 dni od dnia doręczenia zawiadomienia złożył oświadczenie dotyczące tego, czy: a) uznaje zajętą wierzytelność zobowiązanego, b) przekaże organowi egzekucyjnemu z zajętej wierzytelności kwoty na pokrycie należności lub z jakiego powodu odmawia tego przekazania, c) i w jakim sądzie lub przed jakim organem toczy się albo toczyła się sprawa o zajętą wierzytelność; 2) zawiadamia zobowiązanego, że nie wolno mu zajętej kwoty odebrać ani też rozporządzać nią lub ustanowionym dla niej zabezpieczeniem; 3) doręcza zobowiązanemu odpis tytułu wykonawczego, o ile nie został wcześniej doręczony, a także odpis wniosku, o którym mowa w art. 90 § 1. W skardze strona podnosi zarzut naruszenia art. 54 ust. 4 pkt 1 u.p.e.a. przez utrzymanie przez organ odwoławczy postanowienia organu pierwszej instancji, podczas gdy okoliczności sprawy wskazywały na konieczność uwzględnienia zażalenia i uchylenia zaskarżonej czynności egzekucyjnej. Skarżąca wskazuje przy tym na brak uprzedniego doręczenia zobowiązanemu upomnienia oraz nieistnienie obowiązku, przywołując przy tym art. 33 § 2 pkt 4 u.p.e.a. Odnosząc się do podniesionych zarzutów, wskazać należy, że akt sprawy wynika, że Naczelnik Trzeciego Urzędu Skarbowego w B. prowadzi postępowanie egzekucyjne z majątku skarżącej na podstawie tytułu wykonawczego z dnia [...] marca 2025 r. nr [...] obejmującego należności z tytułu niezwróconych, wykorzystanych z naruszeniem procedur, środków przeznaczonych na realizację programów finansowanych z udziałem środków europejskich za marzec i maj 2019 roku oraz maj i październik 2020 roku w łącznej kwocie należności głównej [...] zł. Zawiadomieniem z [...] marca 2025 roku nr [...] organ egzekucyjny zajął wierzytelności z rachunku bankowego Spółki w [...] S.A. Powyższe zawiadomienie o zajęciu wraz z odpisem tytułu wykonawczego doręczono Spółce [...] marca 2025 roku. Pismem z [...] marca 2025 roku pełnomocnik Spółki wniósł zarzuty w sprawie prowadzenia egzekucji administracyjnej, podnosząc brak doręczenia upomnienia oraz nieistnienie obowiązku. Postanowieniem z [...] marca 2025 roku numer [...] organ egzekucyjny zawiesił postępowanie egzekucyjne, a pismem z [...] marca 2025 roku nr [...] przekazał zarzuty wierzycielowi. Postanowieniem z [...] kwietnia 2025 roku nr [...] Zarząd Województwa [...] stwierdził niedopuszczalność zgłoszonych zarzutów w całości. Pełnomocnik Spółki wniósł o ponowne rozpatrzenie sprawy przez wierzyciela. Po ponownym rozpatrzeniu sprawy, postanowieniem z [...] czerwca 2025 roku nr [...], Zarząd Województwa [...] utrzymał w mocy rozstrzygnięcie z [...] kwietnia 2025 roku nr [...]. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy wyrokiem z dnia 15 października 2025 r., sygn. akt I SA/Bd 460/25 uchylił postanowienie Zarządu Województwa [...] z [...] czerwca 2025 r. i poprzedzające je postanowienie z dnia [...] kwietnia 2025 r. Nadmienić przy tym należy, że Naczelnik Trzeciego Urzędu Skarbowego postanowieniem z dnia [...] listopada 2025 r. zawiesił postępowanie egzekucyjne prowadzone z majątku Spółki prowadzone na podstawie tytułu wykonawczego nr [...] wystawionego przez Marszałka Województwa [...]. Naczelnik Trzeciego Urzędu Skarbowego w B. postanowieniem z dnia [...] lipca 2025 r. nr [...], podjął zawieszone postępowanie egzekucyjne (str. 33 akt administracyjnych). Z kolei zawiadomieniem z [...] lipca 2025 roku nr [...] Naczelnik Trzeciego Urzędu Skarbowego w B. zajął inną wierzytelność pieniężną w Urzędzie Marszałkowskim Województwa [...] w T.. Powyższe zawiadomienia doręczono Spółce [...] lipca 2025 roku (potwierdzenie doręczenia str. 32 akt administracyjnych). Zawiadomienie wierzytelności pieniężnej dokonane zostało z chwilą doręczenia dłużnikowi zajętej wierzytelności zawiadomienia o zajęciu tj. [...] lipca 2025 r. (str. 35 akt administracyjnych). Zawiadomienie to zawiera wszystkie wymagane prawem elementy wynikające z art. 67 § 2 i § 2a u.p.e.a, a także z art. 89 § 1 i 89 § 3 pkt 2 u.p.e.a. (str. 37 akt administracyjnych). Pismem z [...] lipca 2025 roku nr [...] Urząd Marszałkowski Województwa [...] w T. poinformował organ egzekucyjny, że obecnie przedmiotowa wierzytelność nie występuje, wobec czego nie toczy się też żadne postępowanie w sprawie (str. 39 akt administracyjnych). Pismem z [...] lipca 2025 roku pełnomocnik Spółki złożył skargę na czynność egzekucyjną organu egzekucyjnego zajęcia innej wierzytelności pieniężnej, dokonaną zawiadomieniem z [...] lipca 2025 roku nr [...]. Mając na uwadze powyższe okoliczności faktyczne i prawne, stwierdzić należy, że zaskarżona czynność egzekucyjna została przeprowadzona w sposób zgodny z przepisami prawa, w konsekwencji czego okoliczności niniejszej sprawy wbrew twierdzeniom skarżącego nie wskazywały na konieczność uwzględnienia zażalenia i uchylenia zaskarżonej czynności egzekucyjnej. Również postanowienie organu I instancji, jak i organu odwoławczego zostało wydane zgodnie z obowiązującymi przepisami prawa. A zatem zarzut naruszenia przez organ art. 54 ust. 4 pkt 1 u.p.e.a. nie znalazł potwierdzenia. Odnosząc się natomiast do pozostałych zarzutów, wyjaśnić należy, że w ramach instytucji skargi na czynności egzekucyjne można kwestionować skutecznie jedynie działania wykonawcze organów egzekucyjnych, podnosząc okoliczności niebędące podstawą innych środków zaskarżenia. Postępowaniu wszczętym skargą na czynności egzekucyjne ocenie podlegać mogą wyłącznie kwestie formalnoprawne dotyczące prawidłowości postępowania organu egzekucyjnego w związku z dokonywaniem czynności egzekucyjnych, w tym na podstawie art. 89 u.p.e.a. Skarga ta nie może natomiast stanowić konkurencyjnego środka zaskarżenia w stosunku do innych środków zaskarżenia przewidzianych w u.p.e.a. I tak: skarga na czynności egzekucyjne nie może zatem dotyczyć m.in. okoliczności, które mogą być przedmiotem zarzutów na podstawie art. 33 § 1 u.p.e.a czy umorzenia z art. 59 § 1 u.p.e.a. Mając na uwadze powyższe, podnoszony w skardze zarzut nieistnienia obowiązku oraz zarzut braku uprzedniego doręczenia zobowiązanemu upomnienia nie mógł zostać uwzględniony, albowiem w niniejszym postępowaniu Sąd nie był uprawniony do oceny okoliczności podnoszonych przez skarżącego. Ponadto zarzuty te były już przedmiotem oceny Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Bydgoszczy, który wyrokiem z dnia 15 października 2025 r., sygn. akt I SA/Bd 460/25 uchylił postanowienie Zarządu Województwa [...] z [...] czerwca 2025 r. i poprzedzające je postanowienie z dnia [...] kwietnia 2025 r. w przedmiocie uznania za niedopuszczalne zarzutów egzekucji administracyjnej w postaci braku uprzedniego doręczenia zobowiązanemu upomnienia oraz nieistnienia obowiązku. Mając na uwadze powyższe Sąd na podstawie art. 151 p.p.s.a. oddalił skargę. .

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 16.07.2026. · Źródło