I SA/Bd 664/16
PostanowienieWSA w Bydgoszczy2016-11-03
Skład orzekający: Mariusz Pawełczak
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy wnioskodawca, prowadzący działalność gospodarczą i posiadający znaczny majątek, może zostać uznany za osobę uprawnioną do przyznania prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych, mimo wykazywania strat w działalności gospodarczej?Ratio decidendi
Wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych nie zasługuje na uwzględnienie, gdy wnioskodawca posiada znaczny majątek, a jego dochody z poprzednich lat były wysokie. Posiadanie majątku w postaci nieruchomości o dużej wartości wyklucza możliwość zaliczenia wnioskodawcy do grona osób ubogich, dla których instytucja prawa pomocy została stworzona. Straty w działalności gospodarczej nie są decydującym kryterium przy ocenie zdolności do ponoszenia kosztów sądowych, a spłacanie prywatnoprawnych zobowiązań nie uzasadnia przerzucenia ciężaru finansowania postępowania na Skarb Państwa.Stan faktyczny
Wnioskodawca A. S. złożył wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych w sprawie dotyczącej podatku od towarów i usług. Wnioskodawca oświadczył, że prowadzi wspólne gospodarstwo domowe z żoną i dziećmi, nie posiada oszczędności, ale dysponuje znacznym majątkiem w postaci nieruchomości i pojazdów. Wskazał również na zobowiązania i stałe wydatki, w tym raty leasingowe, kredyt, media i alimenty. Działalność gospodarcza wnioskodawcy i jego żony wykazywała straty.Rozstrzygnięcie
Odmówiono przyznania prawa pomocy.Pełny tekst orzeczenia
Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Bydgoszczy Mariusz Pawełczak po rozpoznaniu w dniu 03 listopada 2016 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku A. S. o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych w sprawie ze skargi A. S. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej z dnia [...] lipca 2016 r., nr [...] w przedmiocie podatku od towarów i usług za miesiące od stycznia do kwietnia 2013 r. postanowił: odmówić przyznania prawa pomocy
W dniu [...] października 2016r. wpłynął do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego złożony na urzędowym formularzu wniosek skarżącego o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych.
W oświadczeniu o stanie rodzinnym, majątku i dochodach wnioskodawca podał, że prowadzi wspólne gospodarstwo domowe z żoną, córką oraz pasierbem. Oświadczył, że nie posiada oszczędności oraz papierów wartościowych. Jako majątek wnioskodawca wskazał domy: o pow. [...] m˛ - wartość [...] zł, o pow. [...] m˛ - wartość [...] zł; dwie kamienice o łącznej wartości [...] zł; dwa mieszkania o łącznej wartości [...] zł; nieruchomość rolną o pow. [...] ha – wartość [...] zł; samochód [...] o wartości [...] zł; samochód [...] o wartości [...] zł oraz pojazd [...] o wartości [...] zł. W rubryce zobowiązania i stałe wydatki skarżący podał: leasing (samochód M. G.) – [...] zł miesięcznie; kredyt – [...] zł miesięcznie; media [...] zł miesięcznie; alimenty – [...] zł miesięcznie. W rubryce dochody skarżący wskazał, że wraz z żoną prowadzą działalności gospodarcze i wykazują straty.
Mając na uwadze powyższe zważono, co następuje:
Zgodnie z art. 246 § 1 pkt 2 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2012r. poz. 270 ze zm.) – dalej zwana "p.p.s.a." - prawo pomocy w zakresie częściowym, czyli takim, jakiego przyznania domagał się skarżący, może zostać przyznane, w razie wykazania przez wnioskodawcę, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny.
Biorąc pod uwagę informacje przedstawione przez skarżącego, należy stwierdzić, iż wniosek nie zasługuje na uwzględnienie.
W pierwszej kolejności wskazać należy, że z informacji zawartych na urzędowym formularzu PPF złożonym do akt spraw I SA/Bd 35/16 dochody skarżącego oraz jego żony kształtowały się w 2014r. na bardzo wysokim poziomie – łączny dochód za 2014r. wyniósł [...] zł, co w przeliczeniu na jednego członka rodziny daje kwotę [...]zł miesięcznie.
Ponadto wnioskodawca posiada znaczny majątek tj. dwa domy o łącznej wartości [...] zł; dwie kamienice o łącznej wartości [...] zł; dwa mieszkania o łącznej wartości [...] zł; nieruchomość rolną o pow. [...] ha – wartość [...] zł; samochód [...] o wartości [...] zł; samochód [...] o wartości [...] zł oraz pojazd [...] o wartości [...] zł. Z powyższych informacji wynika, że skarżący zgromadził znaczny majątek w postaci nieruchomości którego łączna wartość wynosi [...] zł. Zatem fakt posiadania znacznego majątku w postaci nieruchomości wyklucza możliwość zaliczenia skarżącego do grona osób ubogich, z myślą o których stworzona została instytucja prawa pomocy. W ocenie referendarza sądowego przyznanie prawa pomocy w analizowanej sytuacji, przy uwzględnieniu wskazanej przez skarżącego sytuacji materialnej, oznaczałoby przeniesienie ciężaru udziału w postępowaniu strony dysponującej środkami finansowymi na ogół obywateli, czego nie można zaakceptować.
Odnosząc się do eksponowanej okoliczności, że zarówno działalność gospodarcza skarżącego jak również jego żony generuje straty wskazać należy, że o potencjale do gromadzenia środków finansowych osób prowadzących działalność gospodarczą, a tym samym o dostępności środków finansowych pozwalających na pokrycie kosztów sądowych, decydują przede wszystkim uzyskiwane przychody z tytułu świadczonych usług bądź sprzedawanych towarów, a nie dochody (bądź strata) będące wynikiem różnicy pomiędzy przychodami a kosztami działalności, która z kolei jest skutkiem decyzji gospodarczych podejmowanych przez prowadzącego działalność gospodarczą (por. postanowienie NSA z dnia 17 października 2011r., sygn. akt II FZ 542/11, LEX 987763).
Końcowo wyjaśnić również należy, że ponoszenie wydatków związanych ze spłatą zaciągniętych kredytów nie może być uznane za przyczynę uzasadniającą przyznanie prawa pomocy. W orzecznictwie wielokrotnie wyjaśniano, że przedkładanie należności o charakterze prywatnoprawnym nad publicznoprawnymi nie może skutkować przerzuceniem ciężaru finansowania postępowań sądowoadministracyjnych strony na Skarb Państwa (por. postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z 20 czerwca 2013 r., sygn. akt I FZ 224/13). Dlatego też, nie znajduje uzasadnienia, aby wnioskodawca spłacał inne ciążące na nim zobowiązania o charakterze prywatnoprawnym, a jednocześnie żądał, aby koszty związane z wniesieniem skargi pokrywał za niego Skarb Państwa. Brak jest racjonalnego uzasadnienia dla przyjęcia stanowiska, iż to budżet powinien kredytować w tym zakresie stronę skarżącą.
Z tych powodów na podstawie art. 246 § 1 pkt 2 p.p.s.a. w związku z 258 § 1 i § 2 pkt 7 p.p.s.a. orzeczono jak w sentencji.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 16.07.2026. · Źródło