I SA/Bd 689/04

WyrokWSA w Bydgoszczy2005-03-09

Skład orzekający: Izabela Najda-Ossowska, Teresa Liwacz, Mirella Łent

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy organ odwoławczy prawidłowo utrzymał w mocy decyzję organu pierwszej instancji w sprawie wymiaru podatku od nieruchomości, nie odnosząc się do kwestii zajęcia części nieruchomości pod drogi publiczne oraz wykorzystania części budynku na cele bytowe?
Ratio decidendi
Sąd uznał, że organ odwoławczy nie wypełnił obowiązków procesowych, ponieważ nie odniósł się do zarzutów skarżących dotyczących zajęcia części nieruchomości pod drogi publiczne oraz wykorzystania części budynku na cele bytowe. Ustalenie tych okoliczności jest niezbędne do prawidłowego rozstrzygnięcia sprawy, a ich pominięcie stanowi naruszenie przepisów postępowania, które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy.
Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła wymiaru podatku od nieruchomości za 2004 rok dla Barbary i Piotra Ł. Prezydent Miasta T. ustalił podatek, uwzględniając m.in. powierzchnię budynków i gruntów związanych z działalnością gospodarczą. Samorządowe Kolegium Odwoławcze utrzymało w mocy tę decyzję. Skarżący zarzucili naruszenie przepisów materialnych i proceduralnych, wskazując m.in. na rozdzielność majątkową, brak prowadzenia działalności gospodarczej przez Barbarę Ł., zajęcie części nieruchomości pod drogi publiczne oraz wykorzystanie części budynku na cele bytowe. Sąd uchylił zaskarżoną decyzję z powodu niewyjaśnienia przez organ odwoławczy kluczowych kwestii podniesionych w odwołaniu.
Rozstrzygnięcie
Uchylono zaskarżoną decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w T. z dnia [...] 2004r. Określono, że zaskarżona decyzja nie może być wykonana w całości. Zasądzono od Samorządowego Kolegium Odwoławczego w T. na rzecz skarżących kwotę 571 złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Izabela Najda-Ossowska (spr.), Sędziowie Sędzia WSA Teresa Liwacz, asesor sądowy Mirella Łent, Protokolant Joanna Synakiewicz, po rozpoznaniu w dniu 09 marca 2005r. na rozprawie sprawy ze skargi Barbary i Piotra Ł. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w T. z dnia [...] 2004r. Nr [...] w przedmiocie podatku od nieruchomości za 2004r. 1. uchyla zaskarżoną decyzję, 2. określa, że zaskarżona decyzja nie może być wykonana w całości, 3. zasądza od Samorządowego Kolegium Odwoławczego w T. na rzecz skarżących kwotę 571 złotych (pięćset siedemdziesiąt jeden) tytułem zwrotu kosztów postępowania. Syg akt I SA/Bd 689/04 U Z A S A D N I E N I E Decyzją z dnia [...] 2004r Prezydent Miasta T. ustalił Piotrowi Ł. i Barbarze Ł. wymiar podatku od nieruchomości za 2004r w następujący sposób: - budynki pod działalność gospodarczą 36 m2 - 601,84zł podatku - budynki pod działalność gospodarczą 3.364,78m2 - 56.252,06zł podatku - budowle pozostałe 169.235,50zł - 3.384,71zł podatku - grunty związane z działalnością gospodarczą 60.810,55zł - 33.330,26zł podatku - grunty pozostałe 3.012,45zł - 165,08zł podatku - lokale mieszkalne 184,33m2 - 81,88zł podatku W uzasadnieniu swojej decyzji organ pierwszej instancji wskazał, że z aktualnego wypisu z rejestru gruntów wynika że nieruchomość przy ul. [...] oznaczona działkami [..] objęta jest jedną księgą wieczystą nr KW [...], w której jako właściciele zapisani są Piotr i Barbara Ł. Przyjęte w decyzji powierzchnie budynków, gruntów i budowli ustalone zostały na podstawie "Informacji w sprawie podatku od nieruchomości" IN-l złożonej w dniu [...] 2003r. Organ podkreślił, w nawiązaniu do pisma podatników z [...] 2004r., że nie ma możliwości wyłączenia z opodatkowania maksymalną stawką powierzchni budynków i gruntów znajdujących się w posiadaniu przedsiębiorcy, o ile nie nastąpiła trwała zmiana ich przeznaczenia. Nie ma takiej możliwości bez ustalonego sądownie sposobu korzystania z nieruchomości, ani w przypadku, gdy nieruchomość znajduje się w posiadaniu współmałżonków, z których tylko jeden jest przedsiębiorcą. Organ podał, że takie stanowisko wyraziło także Samorządowe Kolegium Odwoławcze w decyzji z [...] 2004 r. utrzymującej w mocy decyzję w sprawie wymiaru podatku od nieruchomości na rok 2003. Znalazło to również aprobatę w wyroku NSA Ośrodek Zamiejscowy w Bydgoszczy z 19 listopada 2003r. syg. akt SA/Bd 1921/03, który został wydany w identycznych okolicznościach faktycznych. W związku z tym, uwagi zawarte we wskazanym piśmie, dotyczące nieruchomości opodatkowanych maksymalną stawką nie zostały uwzględnione. Organ pierwszej instancji wskazał, że w zakresie opodatkowania budowli przyjęto wartość wynikającą z pism z dnia [...] 2001r. i [..] 2001r. (wartość ta nie uległa zmianie) powiększoną o kwotę 2.764,50 zł, na którą zostały wycenione obiekty nie związane trwale z gruntem i związane z działalnością gospodarczą o pow. 312,71 m2, podlegające od [...] 2003 r. opodatkowaniu według wartości, a nie jak dotychczas według powierzchni użytkowej. Obowiązującą w 2004 r stawką dla budowli jest stawka 2 %. Organ podkreślił, że swoje stanowisko opiera także na orzecznictwie NSA dotyczącym stosowania maksymalnej stawki podatkowej, przewidzianej dla budynków i gruntów związanych z prowadzeniem działalności gospodarczej, bez względu na to jak intensywnie są one wykorzystywane na tę działalność. Stosownie do wielokrotnie powtarzanego stanowiska NSA, przyjęto, że związek budynku lub gruntu "związanego z prowadzeniem działalności gospodarczej" oznacza także związek pośredni, służący prowadzonej działalności gospodarczej i nie może być utożsamiany jedynie z działalnością faktyczną. Tym samym zmiana sposobu wykorzystywania budynku lub gruntu względnie ich części skutkuje zmianą stawki opodatkowania dopiero wówczas, gdy zmiana ta ma charakter trwały ( wyrok NSA z dnia 26.11.1997 r., syg. akt SA/Sz 40/97) Potwierdza to także uchwała składu pięciu sędziów NSA z 02.04.2001 r. (syg. akt FPK 3/00) w której Sąd orzekł, że: "W stanie prawnym obowiązującym od dnia 1 stycznia 1997 r. grunty będące w posiadaniu przedsiębiorcy, podlegające podatkowi od nieruchomości, są z mocy prawa związane z działalnością gospodarczą i podlegają opodatkowaniu stawkami podatkowymi określonymi w art. 5 ust. 1 pkt. 6 ustawy z dnia 12 stycznia 1991 r. o podatkach i opłatach lokalnych. Ma to szczególne znaczenie, gdyż zgodnie z art. 48 kc, z zastrzeżeniem wyjątków w ustawie przewidzianych, budynki należą do części składowych gruntu, a więc jeżeli grunt jest związany z działalnością gospodarczą (znajduje się posiadaniu przedsiębiorcy), to taki związek istnieje i w stosunku do jego części składowych. Przedmiotowa nieruchomość nabyta od kombinatu budowlanego, miała przeznaczenie gospodarcze. Dopiero więc zmiana przeznaczenia i wykorzystanie inne niż na działalność gospodarczą (w przeciwieństwie do niewykorzystywania) powoduje zmianę kwalifikacji nieruchomości lub jej części (miało to miejsce w zakresie części mieszkalnej i odpowiedniego do tej części udziału w gruncie). Dokonana kwalifikacja przedmiotów opodatkowania znajduje dodatkowo potwierdzenie w wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego I SA/Gd 575/00 z 15 stycznia 2003 r., w którym Sąd rozpatrując wniesioną przez strony skargę stwierdził, że wyłączenie połowy budynków i gruntów z działalności gospodarczej jest nieuzasadnione. Organ podkreślił także, iż w zakresie opodatkowania gruntów nie uwzględniono okoliczności dotyczącej usytuowania części posiadanego gruntu w pasie ulicy W. albowiem z informacji udzielonej przez Wydział Geodezji i Kartografii z [...] 2004r, wynika, że działka nr [...] z obrębu 42 nie zajmuje pasa drogowego, lecz przylega do działki oznaczonej w operacie ewidencji gruntów jako droga. Ponadto w aktualnym wypisie z rejestru gruntów brak jest oznaczenia, że przez nieruchomość przy ul. W. oznaczoną ww działkami przebiega droga publiczna, a dopiero sklasyfikowanie drogi, jako drogi publicznej, stanowić może podstawę do ustawowego zwolnienia jej powierzchni z opodatkowania w oparciu o art. 7 ust. 1 pkt. 3 ustawy o podatkach i opłatach lokalnych. Normatywną przesłanką, której wystąpienie powoduje, że grunty nie stanowiące własności Skarbu Państwa lub jednostek samorządu terytorialnego stały się z mocy prawa z dniem [...] 1999 r. ich własnością jest władanie w dniu [...] 1998 r. przez Skarb Państwa lub jednostki samorządu terytorialnego gruntami zajętymi pod drogi publiczne i nie stanowiącymi na ten dzień ich własności. Zgodnie z art. 73 ust. 3 ustawy z dnia [...] 1998r przepisy wprowadzające ustawy reformujące administrację publiczną podstawą do ujawnienia w księdze wieczystej przejścia własności nieruchomości jest ostateczna decyzja wojewody. Jest to kompetencja wyłączna przyznana organowi administracji co oznacza, że stanowi wyłączny dowód nabycia własności. Z informacji od Miejskiego Zarządu Dróg z [...] 2003 wynika, że postępowanie w trybie ww. przepisu nie może być wszczęte, gdyż dopiero udokumentowanie faktycznego użytkowania terenu jako drogi ( na dzień [...] 1998 r.) mogłoby być podstawą do wszczęcia na wniosek właściciela postępowania zmierzającego do złożenia wniosku do Wojewody w celu ujawnienia tego faktu w księdze wieczystej. Z art. 73 ust. 3 ww. ustawy nadającemu deklaratoryjnej decyzji wojewody, stwierdzającej nabycie własności ex lege, charakter dokumentu stanowiącego podstawę wpisu tego prawa do księgi wieczystej oznacza, że ta decyzja ostateczna stanowi wyłączny dowód nabycia własności, a powołujący się na spełnienie się skutku nabycia własności z ustawy powinien w oparciu o ten dokument fakt ten uznać. W odwołaniu od tej decyzji Barbara i Piotr Ł. wnieśli o jej uchylenie zarzucając naruszenie prawa materialnego oraz błędy w ustaleniach faktycznych. Jednocześnie domagali się zmiany zaskarżonej decyzji oraz dokonanie wymiaru podatku od nieruchomości z uwzględnieniem korekty tego podatku. W uzasadnieniu wskazali, że w dniu 09 kwietnia 2004r Piotr Ł. złożył do Urzędu Miasta oddzielne oświadczenie w sprawie podatku od nieruchomości, uzupełniające deklarację IN-1 z 2003r. W związku z wyłączeniem w swoim małżeństwie wspólności majątkowej z dniem [...] 1998r przedstawił w tym piśmie faktyczny stan budynków tj. połowę budynków i gruntów, jak i połowę wartości budowli wykorzystywanych przez niego w prowadzonej działalności gospodarczej. Również Barbara Ł. ujęła połowę posiadanych budynków, gruntów oraz połowę wartości budowli, które zgodnie z zawartą umową majątkową małżeńską i dokonanym podziałem nieruchomości, przypadały na posiadaną przez nią część, małżonkowie wykazali: 1. powierzchnia budynków związana z działalnością gospodarczą Piotra Ł. 1.556,64m2 2. powierzchnia budynków zajęta na mieszkanie 184,33 m2 3. powierzchnia zajęta na potrzeby bytowe mieszkańców 323,51m2 4. powierzchnia budynków “pozostałe“, nie wykorzystanych przez Barbarę Ł., która nie prowadzi działalności gospodarczej 1.520,63m2 5. grunty związane z działalnością gospodarczą 30.405,28 m2 6. grunty zajęte pod mieszkanie 3.012,45 m2 7. grunty pozostałe nie wykorzystywane do działalności gospodarczej 33.417,72m2, które w części zajęte są na drogi publiczne; powierzchnia gruntów 8.500m2 w październiku i listopadzie 2003r została obsadzona drzewami owocowymi. Podatnicy podkreślili, że Barbara Ł. nie prowadzi działalności gospodarczej, natomiast Piotr Ł. wprowadził do ewidencji środków trwałych w prowadzonej przez siebie działalności gospodarczej tylko połowę posiadanej nieruchomości i tylko od tej połowy dokonuje odpisów amortyzacyjnych. Podatnicy podkreślili także, że część gruntów posiadanej przez nich nieruchomości jest zajęta na drogi publiczne; potwierdza to dokumentacja w postaci protokołu granicznego z 1999r, jak również pisma Miejskiego Zarządu Dróg w T. oraz pisma z Urzędu Gminy L. Zarzucili, że decyzja organu pierwszej instancji nie uwzględnia ani jednej z okoliczności podnoszonych przez podatników. Cała powierzchnia budynków i gruntów posiadanych przez skarżących została zaliczona do budynków związanych z działalnością gospodarczą, poza powierzchnią mieszkalną i gruntami przypadającymi na powierzchnię mieszkalną, naliczono podatek od całej wartości budowli znajdujących się na nieruchomości mimo, że Barbara Ł. nie prowadzi działalności gospodarczej. Nie uznano także iż część gruntów posiadanych przez podatników stanowi drogi publiczne argumentując, iż dopiero sklasyfikowanie drogi jako publicznej stanowić może podstawę do ustawowego zwolnienia jej powierzchni z opodatkowania. Odwołujący się dla podbudowania swej argumentacji powołali się na wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego w sprawie III SA 2850/002 stanowiącego, że nieruchomość należąca do małżeństwa na zasadzie współwłasności, gdy tylko jeden z małżonków jest przedsiębiorcą, nie może być obciążona podwyższoną stawką podatku od nieruchomości; dopiero wciągnięcie budynków do ewidencji środków trwałych pozwala na stwierdzenie, że spełnione zostały warunki dla art. 5 ust.1 ustawy o podatkach i opłatach lokalnych. Wskazywali także na wyrok z 15.01.2003r I SA/Gd 575/00 dotyczący podatku od nieruchomości skarżących za 1997r podnosząc, że stan faktyczny nie uległ zmianie i uwagi zawarte w uzasadnieniu tego wyroku pozostają aktualne dla oceny stanu faktycznego sprawy. Podatnicy podnieśli, że Miejski Zarząd Dróg w piśmie z [...] 2000r wskazał, że stan prawny działek związanych z ul. O., mieszczących się na terenie nieruchomości Barabary i Piotra Ł.h nr [...] jest w trakcie wyjaśniania, jak również że bezspornym jest, iż grunt stanowiący część działki nr [...] stanowi ul. W. Decyzją z dnia [...] 2004r Samorządowe Kolegium Odwoławcze w T. utrzymało w mocy decyzję Prezydenta Miasta T. z [...] 2004r w sprawie wymiaru podatku od nieruchomości na 2004r. Uzasadniając swoją decyzję organ odwoławczy wskazał, że obowiązek podatkowy w podatku od nieruchomości ciąży na osobach fizycznych, osobach prawnych oraz jednostkach organizacyjnych nie posiadających osobowości prawnej, które pozostają w określonym stosunku prawnym do nieruchomości, w szczególności są jej właścicielami, posiadaczami samoistnymi lub zależnymi, a także zarządcami i użytkownikami wieczystymi nieruchomości. Opodatkowaniu podatkiem od nieruchomości podlegają budynki lub ich części, budowle i grunty. Zgodnie z art. 4 ust.1 ustawy o podatkach i opłatach lokalnych podstawę opodatkowania w podatku od nieruchomości stanowi dla budynków lub ich części powierzchnia użytkowa. Za powierzchnię użytkową budynku uważa się powierzchnię mierzoną po wewnętrznej długości ścian na wszystkich kondygnacjach, z wyjątkiem powierzchni klatek schodowych oraz szybów dźwigów. Zgodnie z obowiązującymi przepisami nie ma możliwości wyłączenia z opodatkowania maksymalną stawką powierzchni budynków i gruntów znajdujących się w posiadaniu przedsiębiorcy, o ile nie nastąpiła trwała zmiana ich przeznaczenia. Organ wskazał, że takie stanowisko wyraził także NSA w wyroku z 03 grudnia 1992r SA/Kr 1020/92 stwierdzając, że przejściowe niewykorzystanie przez podmiot gospodarczy nieruchomości lub jej części służącej do wykonywania działalności gospodarczej, nie daje podstawy do tego, by do wymiaru podatku od nieruchomości, nie miały zastosowania do tej nieruchomości stawki przewidziane dla nieruchomości związanych z działalnością gospodarczą. Nieruchomość taka mimo jej chwilowego niewykorzystania z różnych przyczyn, nie przestaje być nieruchomością związaną z prowadzoną przez podmiot gospodarczy działalnością gospodarczą. Organ odwoławczy podkreślił, że nie ma podstaw bez dokonania rozdziału współwłasności do ustalenia, że połowa nieruchomości nie jest wykorzystywana gospodarczo i obciążenia tej nieruchomości inną stawką podatkową. Wyrażone stanowisko znalazło aprobatę w wyroku NSA Ośrodek Zamiejscowy w Bydgoszczy z 19 listopada 2003r, który został wydany w identycznych okolicznościach faktycznych. W skardze do sądu skarżący zarzucili zaskarżonej decyzji naruszenie art. 3 ust.4 i 5, art. 4 i 5 ust.1 pkt.1c i 2e ust.3 i 4 ustawy o podatkach i opłatach lokalnych przez niezastosowanie ich w sprawie oraz art. 6 ust.3 i art. 7 ust.1 pkt 1 przez niezastosowanie ich w sprawie. Również zarzucili naruszenie przepisów postępowania tj. art. 121 par.1,122, 180, 187, 191 oraz 210 par.4 ordynacji podatkowej. Z uwagi na podniesione naruszenia skarżący wnieśli o uchylenie zaskarżonych decyzji w całości i zasądzenie na ich rzecz zwrotu kosztów postępowania. W uzasadnieniu skargi wskazali, że rozstrzygnięcie organów obu instancji opiera się na błędnych ustaleniach faktycznych, nie uwzględniono okoliczności, że Piotr i Barbara Ł. [...] 1998r wyłączyli ustrój wspólności majątkowej i w chwili nabywania przedmiotowej nieruchomości małżonkowie nie nabywali jej w ramach prowadzonej działalności gospodarczej. Piotr Ł. dokonał tylko częściowego włączenia zabudowanej nieruchomości i gruntów, które nie przekroczyły 50% powierzchni, czego dowodzą odpisy amortyzacyjne odnoszące się jedynie do połowy budynków na nieruchomości. Barbara Ł. nigdy nie prowadziła działalności gospodarczej. Skarżący podkreślili, że z chwilą zniesienia wspólności ustawowej małżeńskiej współwłasność łączna przekształca się w ułamkową i zgodnie z art. 42 kro do majątku, który był objęty ustawową wspólnością stosuje się przepisy o współwłasności w częściach ułamkowych, małżonkowie mają równe udziały w majątku wspólnym na co wskazuje art. 43 § 1 kro - w konsekwencji dokonanej czynności przedmiotowa nieruchomość stanowi współwłasność w częściach ułamkowych wynoszących po połowie dla każdego. Z uwagi na to, przeznaczenie nieruchomości nie ma żadnego znaczenia, o stawkach podatkowych bowiem decyduje podmiot, który włada nieruchomością i sposób jej wykorzystania. Barbara Ł. nie jest podmiotem gospodarczym i nie wykorzystuje w działalności gospodarczej swojej części nieruchomości w związku z czym jej udział nie jest związany z prowadzeniem działalności gospodarczej; zdaniem skarżących zasadnym byłoby wydanie decyzji odrębnej do każdego ze współwłaścicieli. Skarżący zarzucili, że kwoty niektórych pozycji wymienionych w zaskarżonej decyzji organu pierwszej instancji są zawyżone i nie odpowiadają wartościom przewidzianym dla istniejącego stanu faktycznego; podatnik zgłaszał organom, że budynki, budowle i grunty objęte podatkiem od nieruchomości uznane przez organ podatkowy za związane z prowadzeniem działalności gospodarczej, faktycznie z tej działalności są trwale wyłączone - fakt zmiany sposobu użytkownia części budynków i gruntów uzasadnia zmianę stawki podatku. Stanowisko organu jest rażąco rozbieżne ze stanowiskiem podatników. Skarżący wskazali, że jeżeli w ciągu roku podatkowego nastąpiła zmiana sposobu wykorzystywania obiektów mająca wpływ na wysokość opodatkowania w tym podatku, podatek ulega korekcie. Z przepisów więc wprost wynika, że stawka podatku od nieruchomości uzależniona jest bezpośrednio od sposobu faktycznego wykorzystywania danej nieruchomości lub jej części przez posiadacza (właściciela), nie zaś od faktu prowadzenia przez tego posiadacza działalności gospodarczej lub pierwotnego przeznaczenia tego obiektu na działalność gospodarczą. Gdyby było inaczej ustawa uzależniałaby zmianę stawki podatku od zmiany przedmiotu działalności właściciela nieruchomości, nie zaś zmiany przeznaczenia samej nieruchomości. Pogląd ten jako wynikający wprost z ustawy znalazł wielokrotnie potwierdzenie w orzecznictwie, np. NSA w wyroku z 26.05.1994r stwierdził, że brak jest podstaw do uznania za zgodne z prawem założenia, że sam fakt władania budynkami i gruntami przez podmiot prowadzący działalność gospodarczą oznacza związanie tych budynków i gruntów z działalnością gospodarczą w rozumieniu art. 5 ust. 3 ustawy o podatkach i opłatach lokalnych, sąd stwierdził, ze nie ma podstaw do uznania, ze każdy grunt będący we władaniu podmiotu prowadzącego działalność gospodarczą jest związany z działalnością gospodarczą bez względu na cel i sposób ich wykorzystania. Skarżący powołali także wyrok NSA I SA/Gd 1521/99, w którym Sąd stwierdził, że przez budynki i grunty związane z prowadzeniem działalności gospodarczej rozumieć należy takie nieruchomości, które przeznaczone są bezpośrednio na wspomniany cel lub spełniające funkcje usługowe wobec tej działalności. Nieruchomości skarżących w 50% takiego celu nie spełniały. Skarżący podnieśli w skardze, że zaskarżona decyzja nie ustosunkowała się do podnoszonej przez skarżących kwestii powierzchni łącznej 323,51 m2 Znajdującej się w budynku i zajętej na potrzeby bytowe jego mieszkańców - Barbary i Piotra Ł. oraz członków ich rodziny zamieszkałych w tym budynku na pobyt stały; powierzchnia ta była zgłaszana do Urzędu Miejskiego w T. o wyłączenie jej z działalności gospodarczej - przeprowadzona kontrola Urzędu Miasta Wydział Finansowy w T. potwierdziła, iż w przedmiotowych pomieszczeniach nie jest prowadzona działalność gospodarcza, a pomieszczenia przeznaczone są na pralnię, suszarnię i pomieszczenie typu spiżarnia z meblami do tego stosowanymi. Skarżący podnieśli, że decyzja w żaden sposób nie odnosi się także do kwestii części gruntów zajętych pod drogi publiczne tj. ul. W. i ul. K. Na tę okoliczność skarżący przedłożyli dokumenty w postaci protokołu granicznego z [...] 1999r oraz pismo Zarządu Dróg Miasta T., z których jednoznacznie wynika, że część nieruchomości skarżących jest zajęta pod drogi publiczne. W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze wniosło o oddalenie skargi powołując w uzasadnieniu argumentację podniesioną w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Skarga jest uzasadniona aczkolwiek nie wszystkie jej argumenty Sąd podzielił. Należy podnieść, że sąd administracyjny bada zgodność zaskarżonej decyzji z punktu widzenia jej legalności, tj. zgodności tej decyzji z przepisami powszechnie obowiązującego prawa. Sąd natomiast nie jest uprawniony do oceny zaskarżonych decyzji z punktu widzenia ich słuszności, celowości czy przestrzegania zasad współżycia społecznego. Z art. 145 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi wynika, że zaskarżona decyzja winna ulec uchyleniu wtedy, gdy Sąd stwierdzi naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania lub inne naruszenie przepisów postępowania, jeśli mogło mieć ono istotny wpływ na wynik sprawy. Zgodnie z art. 122 i 187 § 1 ordynacji podatkowej organy podatkowe mają obowiązek podjąć wszelkie niezbędne działania w celu dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz załatwienia sprawy, służy temu obowiązek zebrania i wyczerpującego rozpatrzenia całego materiału dowodowego. W ocenie Sądu organ odwoławczy nie wypełnił wskazanych obowiązków ciążących na nim z mocy prawa na podstawie wskazanych przepisów. Z tego tytułu za zasadne Sąd uznał zarzuty dotyczące niewyjaśnienia czy część nieruchomości skarżących jest zajęta przez drogi publiczne. Organ drugiej instancji w ogóle nie odniósł się do tej kwestii mimo jej wyraźnego wyeksponowania w odwołaniu. Kwestię tę rozstrzygnął organ pierwszej instancji powołując się na informację z Wydziału Geodezji i Kartografii z [...] 2004r, z której wynika, że działka [...] z obrębu [...] nie zajmuje pasa drogowego, lecz przylega do działki oznaczonej w operacie ewidencji gruntów jako droga. Organ podniósł także, że w aktualnym wypisie z rejestru gruntów brak jest oznaczenia, że przez nieruchomość skarżących przebiega droga publiczna a dopiero sklasyfikowanie drogi, jako drogi publicznej stanowić może podstawę do ustawowego zwolnienia jej powierzchni z opodatkowania na podstawie art. 7 ust.1 pkt.3 ustawy o podatkach i opłatach lokalnych. Jednocześnie w swojej argumentacji organ pominął, że ze wskazanej informacji wynika także, iż ustalenia co do faktycznego sposobu użytkowania działki [...] (ulica W.) prowadzone są w Miejskim Zarządzie Dróg w T. Koresponduje to z treścią pisma Miejskiego Zarządu Dróg w T. z [...] 2000r, w którym stwierdzono (w następstwie przeprowadzonych oględzin), że okoliczność zajmowania przez drogę publiczną - ul. W. -części działki [...] jest bezsporna. Ustalenie w sposób jednoznaczny wskazanej okoliczności jest niezbędne dla wydania w sprawie prawidłowego orzeczenia. Zgodnie z art. 2 ust.3 pkt.4 ustawy o podatkach i opłatach lokalnych budowle dróg publicznych wraz z pasami drogowymi oraz zajęte pod nie grunty nie podlegają opodatkowaniu podatkiem od nieruchomości (organ pierwszej instancji w uzasadnieniu decyzji błędnie wskazał jako podstawę takiego wyłączenia z opodatkowania art.7 ust.1 pkt.3 ustawy o podatkach i opłatach lokalnych a organ odwoławczy w ogóle nie odniósł się do tej kwestii). Jednocześnie ustalenie, że część nieruchomości jest faktycznie wykorzystywana na drogę publiczną oznaczać będzie bądź wyłączenie spod opodatkowania tej części gruntu (np. faktyczny przebieg ul. W. ), bądź ustalenie, że nie jest to grunt związany z prowadzeniem działalności gospodarczej ponieważ nie można byłoby wówczas uznać, że znajduje się on w posiadaniu przedsiębiorcy. Powyższa kwestia z niezrozumiałych względów została zupełnie pominięta w rozstrzygnięciu organu odwoławczego. Podobnie organ odwoławczy pominął w uzasadnieniu decyzji argument podatników, że cześć budynku wykorzystywana jest na cele bytowe. Brak rozważań w tym przedmiocie nie pozwala nawet na weryfikację oceny tej okoliczności, gdy tymczasem skarżący podnosili, że okoliczność ta została wykazana podczas oględzin udokumentowanych stosownym protokołem z czynności. Za nieuzasadnione argumenty skargi Sąd uznał domaganie się skarżących zastosowania niższej stawki podatkowej z uwagi na rozdzielność majątkową pomiędzy małżonkami i brak statusu przedsiębiorcy po stronie Barbary Łukaszewskiej jako współwłaścicielki. Zgodnie z art. 1a ust.1 pkt 3 ustawy o podatkach i opłatach lokalnych, który dodany został nowelizacją ustawy od 01 stycznia 2003r, grunty, budynki i budowle związane z prowadzeniem działalności gospodarczej, to grunty, budynki i budowle będące w posiadaniu przedsiębiorcy lub innego podmiotu prowadzącego działalność gospodarczą z wyjątkiem budynków mieszkalnych oraz gruntów związanych z tymi budynkami, a także gruntów, o których mowa w art. 5 ust.1 pkt.1b, chyba, że przedmiot opodatkowania nie jest i nie może być wykorzystywany do prowadzenia działalności gospodarczej ze względów technicznych. Sam fakt posiadania przez przedsiębiorcę skutkuje tym, że budowla, budynek, grunt jest związana z prowadzeniem działalności gospodarczej; tak więc różnego rodzaju obiekty nie wykorzystywane w danym momencie, gdzie prowadzona jest innego rodzaju działalność niż gospodarcza uznaje się za związaną z działalnością gospodarczą. Definicja ustawowa nie nawiązuje do przesłanki wykorzystywania nieruchomości na cele związane z działalnością gospodarczą, istotne jest posiadanie nieruchomości przez przedsiębiorcę stąd argumentacja skarżących posiłkujących się orzeczeniami sądowymi straciła w znacznej części na aktualności z uwagi na zmieniony stan prawny. Wyjątkiem od uznania, że budynki budowle i grunty są związane z działalnością gospodarczą są budynki mieszkalne i zajęte pod nie grunty oraz grunty pod jeziorami i zajęte na zbiorniki wodne retencyjne lub elektrowni wodnych. Odnosząc się do kwestii zarzutu skargi, że część nieruchomości powinna być opodatkowana niższą stawką z uwagi na udział we własności Barbary Ł., która nie prowadzi ona działalności gospodarczej należy wskazać, że zgodnie z art. 3 ust.1 pkt.1 i 2 ustawy o podatkach i opłatach lokalnych podatnikami podatku od nieruchomości są osoby fizyczne, osoby prawne, jednostki organizacyjne będące właścicielami lub posiadaczami samoistnymi nieruchomości lub obiektów budowlanych. Zgodnie z art. 2 ust.1 ustawy przedmiotem opodatkowania są grunty, budynki lub ich części, budowle lub ich części związane z prowadzeniem działalności gospodarczej. W art. 5 ust.1 różnicuje się stawki w zależności od charakteru przedmiotu opodatkowania oraz sposobu jego wykorzystania, ustawa wyższe stawki określa dla budynków lub ich części zajętych na prowadzenie działalności gospodarczej. Niesporną okolicznością jest w sprawie, że pomiędzy małżonkami panuje ustrój rozdzielności majątkowej jako konsekwencja zawarcia umowy majątkowej małżeńskiej w 1998r, wobec tego każdy z małżonków ma abstrakcyjny udział we własności nieruchomości i w żaden sposób nie można uznać, że istnieje konkretna część przedmiotowej nieruchomości “przynależna" Barbarze Ł., która nie prowadzi działalności gospodarczej wobec tego zastosowana stawka w tej części powinna być niższa. Postępowanie dowodowe nie zawiera żadnych dowodów na okoliczność, że skarżący nie posiada jakiejś części nieruchomości. Do zaistniałej sytuacji odnosi się regulacja z art. 3 ust.4 ustawy, który stanowi, że jeśli nieruchomość lub obiekt budowlany stanowi współwłasność lub znajduje się w posiadaniu dwóch lub więcej podmiotów, to stanowi odrębny przedmiot opodatkowania, a obowiązek podatkowy od nieruchomości lub obiektu budowlanego ciąży solidarnie na wszystkich współwłaścicielach lub posiadaczach. Na podstawie tego przepisu należy wyprowadzić wniosek, że niezależnie od formy współwłasności nieruchomości obiekty budowlane będące współwłasnością stanowią odrębny przedmiot opodatkowania i nie mogą być opodatkowane razem z innymi nieruchomościami i obiektami budowlanymi stanowiącymi odrębną własność podatników. Posiadanie nieruchomości związanych z prowadzeniem działalności gospodarczej będących współwłasnością małżonków ma miejsce zarówno wtedy, gdy oboje małżonkowie są przedsiębiorcami, jak i wtedy, gdy status przedsiębiorcy przysługuje jednemu z nich. Niezrozumiały jest zarzut skargi, że organy nie zastosowały w sprawie art. 3 ust.5 ustawy albowiem przepis ten nie znajduje zastosowania w stanie faktycznym sprawy. Mając na uwadze powyższe okoliczności Sąd uchylił zaskarżoną decyzję na podstawie art. 145 § 1 pkt.1c ustawy prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, na podstawie art. 152 tej ustawy Sąd określił, że zaskarżona decyzja nie może być wykonana w całości i zgodnie z art. 200 ustawy zasądził od organu na rzecz skarżącego kwotę 571zł (równowartość uiszczonego wpisu) tytułem zwrotu kosztów postępowania.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 18.07.2026. · Źródło