I SA/Bd 741/12
PostanowienieWSA w Bydgoszczy2013-11-15
Skład orzekający: Halina Adamczewska-Wasilewicz
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy sąd administracyjny może zmienić lub uchylić swoje wcześniejsze postanowienie o odmowie przyznania prawa pomocy na podstawie art. 165 PPSA, jeśli wnioskodawca nie wykazał istotnej zmiany okoliczności sprawy?Ratio decidendi
Sąd administracyjny nie może zmienić ani uchylić swojego wcześniejszego postanowienia o odmowie przyznania prawa pomocy na podstawie art. 165 PPSA, jeśli wnioskodawca nie wykazał istotnej zmiany okoliczności sprawy, która uzasadniałaby zmianę poprzedniego rozstrzygnięcia. Sama odmienna ocena sytuacji przez wnioskodawcę nie stanowi podstawy do modyfikacji prawomocnego postanowienia.Stan faktyczny
Skarżący złożyli kolejne wnioski o przyznanie prawa pomocy po tym, jak ich wcześniejsze wnioski zostały odmówione, a postanowienie sądu I instancji zostało potwierdzone przez NSA. Skarżący powoływali się na te same okoliczności dotyczące ich sytuacji materialnej, nie wskazując na żadne nowe fakty uzasadniające zmianę poprzedniego rozstrzygnięcia. Sąd rozpatrywał wnioski na podstawie art. 165 PPSA.Rozstrzygnięcie
Odmówiono zmiany postanowienia Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Bydgoszczy z dnia 04 kwietnia 2013r. sygn. akt I SA/Bd 741/12.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy w składzie następującym: Sędzia WSA Halina Adamczewska-Wasilewicz po rozpoznaniu w dniu 15 listopada 2013r. na posiedzeniu niejawnym wniosków G. P. i S. P. o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym w sprawie z wniosku o przywrócenie terminu do wniesienia skargi kasacyjnej od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Bydgoszczy z dnia 14 listopada 2012r. sygn. akt I SA/Bd 741/12 w sprawie ze skargi G. P. i S. P. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w B. z dnia [...] nr [...] w przedmiocie podatku rolnego za 2012r. postanawia: odmówić zmiany postanowienia Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Bydgoszczy z dnia 04 kwietnia 2013r. sygn. akt I SA/Bd 741/12
W dniu 17 stycznia 2013r. do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego wpłynął na urzędowym formularzu wniosek skarżących o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym tj. zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata (k. 79 akt sądowych).
Postanowieniem z dnia 25 lutego 2013r. Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Bydgoszczy odmówił skarżącym przyznania prawa pomocy (k. 119 -121 akt sądowych).
Nie zgadzając się z wydanym rozstrzygnięciem skarżący złożyli sprzeciw (k. 128 akt sądowych).
Postanowieniem z dnia 4 kwietnia 2013 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny
w Bydgoszczy odmówił skarżącym przyznania prawa pomocy (k. 140-142 akt sądowych). Prawidłowość powyższego orzeczenia potwierdził Naczelny Sąd Administracyjny, który postanowieniem z dnia 21 czerwca 2013r. oddalił zażalenie skarżących na powyższe postanowienie (k.163-164 akt sądowych)
W dniu 06 maja 2013r., a zatem jeszcze przed rozpatrzeniem ww. zażalenia przez Naczelny Sąd Administracyjny, skarżący złożyli kolejny wniosek o przyznanie prawa pomocy na etapie postępowania w sprawie o przywrócenia terminu do wniesienia skargi kasacyjnej (k. 153-154 akt sądowych). Powyższy wniosek został złożony przed skierowaniem do nich wezwania z dnia 17 lipca 2013 r. dotyczącego złożenia przez skarżących skargi kasacyjnej w sprawie przywrócenia terminu do jej wniesienia po rygorem pozostawienia wniosku bez rozpoznania (k. 173 i 174 akt sądowych). W odpowiedzi na to wezwanie skarżący w piśmie procesowym z dnia 12 sierpnia 2013 r. (k. 183 akt sądowych) podnieśli, że sprawa jest w toku powołując się m.in. na ww. wniosek z dnia 6 maja 2013 r. Ponadto w dniu 20 sierpnia 2013r. złożyli kolejny wniosek na urzędowym formularzu PPF (trzeci; k. 191-192 akt sądowych)
o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata.
Postanowieniem z dnia 10 października 2013r. Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Bydgoszczy odmówił skarżącym przyznania prawa pomocy rozpatrując dwa ww. wnioski (z datą wpływu do Sądu - 6 maja i 20 sierpnia 2013 r.).
Od powyższego postanowienia skarżący złożyli sprzeciw. W uzasadnieniu podnieśli, że nie są w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Zgodnie z art. 165 ustawy z 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012r., poz. 270), zwanej dalej p.p.s.a., postanowienia niekończące postępowania w sprawie mogą być uchylane i zmieniane wskutek zmiany okoliczności sprawy, chociażby były zaskarżone, a nawet prawomocne.
Zauważyć należy, że wnioski o przyznanie prawa pomocy, które wpłynęły do tut. Sądu w dniach 06 maja 2013r. oraz 20 sierpnia 2013r. są kolejnymi wnioskami
skarżących o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym. Stąd należy je potraktować jako wnioski o zmianę postanowienia Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Bydgoszczy z dnia 04 kwietnia 2013r.
W orzecznictwie, jak i doktrynie funkcjonuje pogląd, że zmiany stanu faktycznego lub prawnego uzasadniające zmianę lub uchylenie postanowienia w trybie art. 165 p.p.s.a. muszą dotyczyć okoliczności istotnych dla rozstrzygnięcia sprawy, tak by uzasadniały zmianę lub uchylenie postanowienia. Przez "zmianę okoliczności sprawy" należy rozumieć wszelkie zmiany w okolicznościach faktycznych sprawy, jak
i w obowiązujących przepisach prawnych. Bez takiej zmiany okoliczności sprawy, wydane postanowienie nie może być modyfikowane lub uchylone (por. T. Woś, H. Knysiak-Molczyk, M. Romańska – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi – Komentarz, Warszawa 2005 r., s. 499). W przypadku sprawy dotyczącej prawa pomocy, zmiany powyższych okoliczności musiałyby być na tyle widoczne, aby możliwa była zmiana dotychczasowego stanowiska, a zatem musiałyby to być zmiany polegające na pogorszeniu sytuacji materialnej wnioskodawcy (tak również NSA w post. z dnia 7 listopada 2007 r. Sygn. akt I GZ 220/07 - http://orzeczenia.nsa.gov.pl).
Tymczasem oceniając dane przedstawione przez skarżących w formularzach wniosków o przyznanie prawa pomocy, które wpłynęły do Sądu w dniach 06 maja 2013r.(k. 153-154 akt sądowych) i 20 sierpnia 2013r. (k. 191-192 akt sądowych) stwierdzić należy, że nie wskazują one na pogorszenie ich sytuacji finansowej
w stosunku do stanu przedstawionego we wniosku pierwszego z datą wpływu – 17 stycznia 2013 r. (k. 79-80 akt sądowych) uzupełnionego o dane w piśmie z dnia 18 lutego 2013 r. (k. 110 akt sądowych). We wszystkich wnioskach powołano się na te same okoliczności w postaci osiągania dochodu z tytułu emerytur, liczba członków rodziny pozostających we wspólnym gospodarstwie domowym nie uległa zmianie (dwie osoby), wykazano nieruchomość o pow. 2,46 ha położoną w Dulsku. Skarżący nie podali żadnych nowych okoliczności faktycznych, które uzasadniałyby zmianę stanowiska, co do oceny ich zdolności płatniczych. W złożonych na obecnym etapie postępowania wnioskach skarżący powołali się na te same informacje, które prezentowali w poprzednim wniosku, który był już przedmiotem oceny tut. Sądu. Również w sprzeciwie (k. 217 akt sądowych) nie podnieśli żadnych nowych okoliczności.
Instytucja przewidziana w art. 165 p.p.s.a. nie służy do ponownego rozpatrzenia argumentów strony przedstawionych w trakcie rozpoznawania wniosku o przyznanie prawa pomocy, lecz do umożliwienia zmiany postanowień niekończących sprawy
(w tym postanowień w przedmiocie przyznania prawa pomocy), w przypadku gdy okoliczności sprawy uległy zmianie, powodując nieadekwatność poprzednio zapadłego postanowienia do zmienionej sytuacji. W przypadku braku wykazania, że okoliczności sprawy uległy zmianie, art. 165 p.p.s.a. nie daje podstawy do zmiany prawomocnego postanowienia o odmowie przyznania prawa pomocy (por. post. NSA z dnia 22 sierpnia 2008r. sygn. akt I FZ 298/08).
To, że skarżący inaczej oceniają swoją sytuację niż sąd administracyjny rozpatrujący ich poprzedni wniosek o przyznanie prawa pomocy, nie stanowi przesłanki do zmiany wcześniejszego rozstrzygnięcia w tym zakresie.
Wobec powyższego uznać należy, że skarżący nie wykazali jakichkolwiek okoliczności, które mogłyby uzasadniać wzruszenie prawomocnego postanowienia
tut. Sądu z dnia 04 kwietnia 2013 r. Dlatego stosownie do art. 165 p.p.s.s. Sąd postanowił jak w sentencji.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 15.07.2026. · Źródło