I SA/Bd 746/17

WyrokWSA w Bydgoszczy2017-09-13

Skład orzekający: Leszek Kleczkowski, Ewa Kruppik-Świetlicka, Jarosław Szulc

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy postanowienie o odmowie uchylenia czynności egzekucyjnych może zostać utrzymane w mocy, gdy nie wykazano wystąpienia nadzwyczajnych okoliczności uzasadniających ważny interes zobowiązanego, a interes wierzyciela stoi na przeszkodzie uchyleniu tych czynności?
Ratio decidendi
Sąd oddalił skargę, uznając, że organy prawidłowo odmówiły uchylenia czynności egzekucyjnych. Kluczowe przesłanki do uchylenia czynności egzekucyjnych, określone w art. 58 § 2 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji, nie zostały łącznie spełnione. W szczególności, strona skarżąca nie wykazała istnienia ważnego interesu zobowiązanego, który musiałby być uzasadniony nadzwyczajnymi okolicznościami, a nie jedynie normalnymi następstwami prowadzenia działalności gospodarczej. Ponadto, interes wierzyciela stał na przeszkodzie uchyleniu tych czynności, co zostało wykazane analizą sytuacji majątkowej i finansowej zobowiązanego.
Stan faktyczny
Spółka złożyła wniosek o zawieszenie postępowania egzekucyjnego i uchylenie dokonanych czynności egzekucyjnych, powołując się na ważny interes zobowiązanego. Organ egzekucyjny zawiesił postępowanie, ale odmówił uchylenia czynności egzekucyjnych. Po kolejnych postanowieniach organów obu instancji, Dyrektor Izby Administracji Skarbowej utrzymał w mocy postanowienie odmawiające uchylenia czynności egzekucyjnych, uznając, że nie zostały spełnione przesłanki z art. 58 § 2 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji, w szczególności brak było nadzwyczajnych okoliczności uzasadniających ważny interes zobowiązanego, a interes wierzyciela stał na przeszkodzie uchyleniu tych czynności. Spółka wniosła skargę do WSA.
Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Leszek Kleczkowski Sędziowie Sędzia WSA Ewa Kruppik-Świetlicka (spr.) Sędzia WSA Jarosław Szulc Protokolant Starszy asystent sędziego Joanna Jaworska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 13 września 2017r. sprawy ze skargi "C." sp. z o.o. w G. na postanowienie Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w B. z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie odmowy uchylenia czynności egzekucyjnych oddala skargę I SA/Bd 746/17 UZASADNIENIE P. z dnia [...] października 2016 r. C. Sp. z o. o. zwróciła się do Naczelnika Urzędu Skarbowego w G. z wnioskiem o: a. zawieszenie postępowania egzekucyjnego b. oraz o uchylenie dokonanych czynności egzekucyjnych. W uzasadnieniu wskazano na ważny interes zobowiązanego w czasowym zaprzestaniu prowadzenia postępowania egzekucyjnego, powołując się na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Rzeszowie z dnia 20 września 2016 r. sygn. akt I SA/Rz 1218/15, którym wstrzymano wykonanie decyzji stanowiących podstawę przedmiotowych tytułów wykonawczych. Postanowieniem z dnia [...] października 2016 r. organ egzekucyjny zawiesił w całości postępowanie egzekucyjne prowadzone wobec C. Sp. z o. o. na podstawie tytułów wykonawczych wystawionych przez Starostę Powiatu S. z dnia [...] lutego 2016 r. na okres obowiązywania postanowienia WSA w Rzeszowie, którym wstrzymano wykonanie zaskarżonych decyzji Samorządowego Kolegium Odwoławczego w T. z dnia [...] września 2015 r. Natomiast postanowieniem z tego samego dnia organ egzekucyjny uchylił zawiadomienia o zajęciu wierzytelności z rachunków bankowych o numerach wyżej wymienionych. Na powyższe postanowienie pismem z dnia [...] października 2016 r. Wierzyciel – Starosta [...] złożył zażalenie domagając się jego uchylenia i pozostawienia w mocy dokonanych czynności egzekucyjnych. Dyrektor Izby Skarbowej w B. rozstrzygając zażalenie z dnia [...] grudnia 2016 r. postanowieniem uchylił w całości, zaskarżone postanowienie Naczelnika Urzędu Skarbowego w G. i przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia organowi pierwszej instancji. Dyrektor stwierdził, że organ egzekucyjny bez dokonania jakiejkolwiek analizy poprzestał wyłącznie na stwierdzeniu zaistnienia w sprawie ważnego interesu zobowiązanego oraz wskazał, że interes wierzyciela nie stoi na przeszkodzie w uchyleniu czynności egzekucyjnych. Organ egzekucyjny ponownie rozstrzygając wniosek z dnia [...] października 2016 r. postanowieniem z dnia [...] stycznia 2017 r. uchylił czynności egzekucyjne zajęcia wierzytelności z wymienionych, wyżej rachunków bankowych dokonane w toku egzekucji na podstawie tytułów wykonawczych. Na powyższe postanowienie pismem z dnia [...] stycznia 2017 r. Wierzyciel – Starosta [...] złożył zażalenie domagając się jego uchylenia i pozostawienia w mocy dokonanych czynności egzekucyjnych. Dyrektor Izby Administracji Skarbowej postanowieniem z dnia [...] marca 2017 r. uchylił w całości zaskarżone postanowienie i przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia organowi pierwszej instancji, gdyż postanowienie wydane zostało z naruszeniem przepisów postępowania, a konieczny do wyjaśnienia zakres sprawy miał istotny wpływ na jej rozstrzygnięcie. Naczelnik Urzędu Skarbowego w G. po raz kolejny rozstrzygając wniosek Spółki z dnia [...] października 2016 r. postanowieniem z dnia [...] kwietnia 2017 r. odmówił uchylenia czynności egzekucyjnych zajęcia wierzytelności z rachunków bankowych dokonane w toku egzekucji na podstawie tytułów wykonawczych. Po rozpatrzeniu zażalenia, Dyrektor Izby Administracji Skarbowej postanowieniem z dnia [...] maja 2017 r. utrzymał w mocy zaskarżone postanowienie. W uzasadnieniu organ stwierdził, że postępowanie prowadzone na podstawie art. 58 § 2 ustawy jest postępowaniem wpadkowym w obrębie postępowania egzekucyjnego, o stosunkowo wąsko zarysowanym zakresie, a jego istotę stanowi ustalenie, czy w przypadku zawieszenia postępowania egzekucyjnego możliwe jest podjęcie mającego uznaniowy charakter rozstrzygnięcia o uchyleniu dokonanych czynności egzekucyjnych. W dalszej części organ wskazał, że w sprawie bezspornym jest, że osoby trzecie nie nabyły praw na skutek czynności egzekucyjnych, wobec czego przesłanka ta nie miała w sprawie zastosowania. W zakresie przesłanki interesu wierzyciela organ egzekucyjny uznał, iż posiadany przez Spółkę majątek, ustalony w oparciu o zebrany materiał dowodowy w postaci ewidencji środków trwałych (tabel amortyzacji wartości niematerialnych i prawnych oraz tabel amortyzacji środków trwałych) nie gwarantuje zaspokojenia dochodzonych należności w przypadku podjęcia egzekucji po uchyleniu dokonanych czynności egzekucyjnych. Organ podał, że posiadane przez Spółkę dwie nieruchomości o znacznych wartościach, obciążone są hipotekami na rzecz banków i Skarbu Państwa. Organ, podał kwoty należności zabezpieczone hipotekami ustanowionymi na ww. nieruchomościach Spółki w oparciu o dane z ksiąg wieczystych, prowadzonych przez Sąd Rejonowy w G.. Dyrektor uznał te dane za wiążące. Organ wskazał, że w aktach sprawy znajdują się wydruki treści ksiąg wieczystych wg stanu na dzień [...] stycznia 2017 r., które potwierdzają wskazane przez organ pierwszej instancji hipoteki na rzecz banków na kwoty [...]zł, [...] zł, [...] zł i na rzecz Skarbu Państwa (ZUS-u) na kwoty: [...] zł, [...] zł. Organ podkreślił, że dane te również w maju 2017 r. znalazły potwierdzenie w zapisach ksiąg wieczystych. Organ zwrócił uwagę, że Naczelnik nie ujął jeszcze jednej hipoteki ustanowionej na nieruchomości Spółki, dla której prowadzona jest księga wieczysta nr [...] [...], zabezpieczającej należności Skarbu Państwa (Urzędu Skarbowego w G.) na kwotę [...]zł. Oceniając sytuację finansową Spółki organ egzekucyjny wskazał na sprawozdania finansowe Spółki, w których skarżąca podała straty w następujących wysokościach: za rok 2014 – [...] zł i za rok 2015 – [...] zł. Organ podał, że w pięciu przypadkach przedmiotowych zajęć rachunków bankowych nastąpił zbieg egzekucji, w tym z egzekucją sądową, co oznacza, że Spółka posiada jeszcze innych wierzycieli, którym zalega z realizacją należności. Mając na uwadze powyższe organ odwoławczy podzielił stanowisko Naczelnika, iż uchyleniu czynności egzekucyjnych stoi na przeszkodzie interes wierzyciela, ponieważ oceniając tę przesłankę nie można ograniczyć się wyłącznie do posiadania przez Spółkę majątku i jego wartości, bowiem samo posiadanie majątku potwierdzonego ewidencjami środków trwałych – nie gwarantuje skutecznej egzekucji z tego majątku w przyszłości. W opinii organu zarzut, że organ nie zbadał aktualnego stanu zadłużenia z tytułu zaciągniętych kredytów jest nieuzasadniony. Podobnie z zarzutem nieprzeprowadzenia dowodu z opinii biegłego z co najmniej niektórych ruchomości zobowiązanego o znacznej wartości inwentarzowej w celu ustalenia, czy rzeczywista wartość tych ruchomości pozwala na zaspokojenie wierzyciela i nienaruszenie jego interesu w przypadku uchylenia dokonanych czynności egzekucyjnych. Zdaniem organu żądanie takie na etapie rozstrzygania wniosku o uchylenie czynności egzekucyjnych jest nieracjonalne m.in. z powodu konkretnych kosztów takiego działania, których z pewnością nie powinien ponosić organ egzekucyjny. Organ wskazał, że wobec praw majątkowych Spółki prowadzone są również inne egzekucje, co wynika z ustaleń organu egzekucyjnego w zakresie zbiegu egzekucji. Ostatnio do Urzędu Skarbowego w G. wpłynęły "Adnotacje do tytułów wykonawczych w związku ze zbiegiem egzekucji" sporządzone w dniu [...] maja 2017 r. na podstawie art. 63 w zw. z art. 62b ustawy przez Dyrektora Oddziału ZUS w T., co potwierdza egzekucję z majątku Spółki należności innych wierzycieli. W zakresie przesłanki wystąpienia w sprawie ważnego interesu zobowiązanego, którą Spółka określiła jako ułatwienie prowadzenia działalności gospodarczej, uniknięcie ryzyka likwidacji Spółki i prowadzonych niepublicznych placówek edukacyjnych oraz konsekwencji z tego wynikających w postaci zwolnienia zatrudnionej kadry administracyjnej oraz świadczącej pracę na rzecz szkoły kadry pedagogicznej, uniemożliwienia dużej liczbie słuchaczy ukończenia nauki w danym roku szkolnym, a w przypadku słuchaczy uczęszczających do klas III problem z przystąpieniem do egzaminu maturalnego, organ odwoławczy zauważył, że o istnieniu tej przesłanki nie decyduje subiektywne przekonanie zobowiązanego, lecz oceny tej przesłanki należy dokonywać według kryteriów zobiektywizowanych. Organ stwierdził, że C. Sp. z o. o. odpowiada za swoje zobowiązania na takich samych zasadach, jak każdy inny podmiot gospodarczy. Ważny interes zobowiązanego postrzegany być zatem musi jako istotne okoliczności, a nie normalne następstwo prowadzenia działalności gospodarczej przez podmiot gospodarczy zgodnie z zakresem tej działalności. Zdaniem organu odwoławczego zajęcie przedmiotowych rachunków bankowych, wcale nie musi prowadzić do likwidacji Spółki i prowadzonych niepublicznych placówek edukacyjnych oraz konsekwencji z tego wynikających, ponieważ jak wspomniano wyżej, zgodnie z art. 58 § 1 ustawy, w przypadku zawieszenia postępowania egzekucyjnego pozostają w mocy dokonane czynności egzekucyjne, z tym że w okresie zawieszenia z przyczyn określonych w art. 56 § 1 pkt 1 i 4 mogą być dokonywane, za zgodą organu egzekucyjnego, wypłaty z rachunków bankowych zobowiązanego po przedstawieniu przez niego dokumentów świadczących o konieczności poniesienia danych wydatków, co pozwala m.in. na wypłatę wynagrodzeń kadrze administracyjnej oraz świadczącej pracę na rzecz szkoły kadrze pedagogicznej i umożliwienia słuchaczom ukończenie nauki. Dyrektor wskazał, że Spółka pismem z dnia [...] października 2016 r. udzieliła pełnomocnictwu K. G. radcy prawnemu do występowania w jej imieniu. Organ odpowiadając na zarzut naruszenia art. 40 § 2 k.p.a uznał go również za nie mający wpływu na rozstrzygnięcie skoro pełnomocnik wykorzystał środek zaskarżenia. W skardze do tut. Sądu skarżąca wniosła o uchylenie zaskarżonego postanowienia w całości oraz poprzedzającego go postanowienia organu I instancji, zarzucając naruszenie: - art. 125 § 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz.U.2016.23, dalej jako k.p.a.) w zw. z art. 40 § 2 k.p.a. w zw. z art. 18 ustawy z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (dalej jako u.p.e.a.) - poprzez niedoręczenie postanowienia organu I instancji ustanowionemu w sprawie pełnomocnikowi; - art. 138 § 2 k.p.a. w zw. z art. 7 i art. 77 § 1 k.p.a. w zw. z art. 18 u.p.e.a. - poprzez nieuchylenie postanowienia organu I instancji, w przypadku gdy zostało ono wydane z naruszeniem przepisów postępowania a konieczny do wyjaśnienia zakres sprawy ma istotny wpływ na jej rozstrzygnięcie, a mianowicie nie podjęto wszelkich czynności niezbędnych do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz załatwienia sprawy, a także nie zebrano w sposób wyczerpujący materiału dowodowego, ponieważ nie ustalono aktualnej wysokości roszczeń zabezpieczonych hipotekami obciążającymi nieruchomości, dla których prowadzone są księgi wieczyste o numerach: [...]; - art. 138 § 2 k.p.a. w zw. z art. 7, art. 77 § 1, art. 80 i art. 84 § 1 k.p.a. w zw. z art. 18 u.p.e.a. - poprzez nieuchylenie postanowienia organu I instancji, w przypadku gdy zostało ono wydane z naruszeniem przepisów postępowania a konieczny do wyjaśnienia zakres sprawy ma istotny wpływ na jej rozstrzygnięcie, a mianowicie nie podjęto wszelkich czynności niezbędnych do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego i załatwienia sprawy, a także nie zebrano w sposób wyczerpujący materiału dowodowego, ponieważ dokonana ocena dowodów oparta została jedynie na części dowodów, a nie na całokształcie materiału dowodowego, tj. wydane rozstrzygnięcie podjęto jedynie na podstawie operatów szacunkowych przedstawionych przez skarżącego z pominięciem tabeli amortyzacyjnej wartości niematerialnych i prawnych oraz tabel amortyzacyjnych środków trwałych, a także nie przeprowadzono dowodu z opinii biegłego z co najmniej niektórych ruchomości zobowiązanego o znacznej wartości inwentarzowej w celu ustalenia, czy rzeczywista wartość tych ruchomości pozwala na zaspokojenie wierzyciela i nienaruszenie jego interesu w przypadku uchylenia dokonanych czynności egzekucyjnych; ponadto nie zbadano okoliczności jakie organ I instancji powinien wziąć pod uwagę przy ponownym rozpoznaniu sprawy, wskazane przez organ wyższej instancji; - art. 8 § 1 i art. 11 k.p.a. w zw. z art. 18 u.p.e.a. - poprzez niewyjaśnienie stronie przesłanek, którymi kierował się organ II instancji przy załatwianiu sprawy oraz prowadzenie postępowania administracyjnego w sposób nie budzący zaufania uczestnika do władzy publicznej z naruszeniem zasady bezstronności i równego traktowania; - art. 58 § 2 u.p.e.a. - poprzez błędną jego wykładnię i uznanie, że zastosowanie ww. przepisu uzależnione jest od wystąpienia po stronie zobowiązanego nadzwyczajnych okoliczności, w przypadku gdy wystarczające jest aby za uchyleniem dokonanych czynności egzekucyjnych przemawiał ważny interes zobowiązanego. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie, podtrzymując swoją dotychczasową argumentację w sprawie. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy, zważył, co następuje: Skarga nie zasługuje na uwzględnienie. Zgodnie z art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (t.j. Dz. U. z 2014 r., poz. 1647) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Stwierdzenie zatem, iż zaskarżona decyzja lub postanowienie zostały wydane z naruszeniem prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, naruszeniem prawa dającym podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego, innym naruszeniem przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy obliguje Sąd do uchylenia zaskarżonego orzeczenia – art. 145 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2017 r., poz. 1369 ze zm. – dalej także: p.p.s.a.). W myśl art. 134 p.p.s.a. sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Kontroli Sądu poddano postanowienie Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w B. z dnia [...] maja 2017r. utrzymujące w mocy postanowienie Naczelnika Urzędu Skarbowego w G. z dnia [...] kwietnia 2017 roku odmawiające uchylenia czynności egzekucyjnych w postaci zajęcia wierzytelności z rachunków bankowych należących do skarżącej, dokonanych w trakcie postępowania egzekucyjnego prowadzonego w oparciu o T. W. o numerach [...] wystawionych przez Starostę Powiatu S. w S. W. w oparciu o decyzje z dnia [...] sierpnia 2015 r. o numerach: [...]. Wystawione T. W. obejmowały zaległości z tytułu pobranych niezgodnie z prawem dotacji udzielonych z budżetu jednostki samorządu terytorialnego wykorzystanych niezgodnie z prawem lub nienależnie pobranych za lata 2012 i 2013 w kwocie należności głównej [...] zł. W sprawie ma zastosowanie ustawa z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (Dz. U. z 2016 r. poz. 599 ze zm.), w szczególności art. 58 § 2 , w myśl którego: "organ egzekucyjny może uchylić dokonane czynności egzekucyjne , jeżeli to jest uzasadnione ważnym interesem zobowiązanego, interes wierzyciela nie stoi temu na przeszkodzie , a osoby trzecie na skutek tych czynności nie nabyły praw. Uchylenie dokonanych czynności nie powoduje umorzenia należnych za nie kosztów egzekucyjnych". Przy czym ważne jest aby te przesłanki wystąpiły łącznie. (por. wyrok NSA z 18 kwietnia 2012 r., II FSK 2033/10 LEX nr 1218934). Trafnie zatem wskazał organ odwoławczy, że uchylenie dokonanych czynności egzekucyjnych uzależnione jest od łącznego wystąpienia trzech przesłanek. Z powyższego przepisu wynika, iż organ egzekucyjny może uchylić dokonane jeszcze przed zawieszeniem postępowania egzekucyjnego czynności egzekucyjne, a rozstrzygnięcie w tej sprawie ma charakter uznaniowy ("może uchylić"). Ocena racjonalności pozostawania w mocy czynności egzekucyjnych powinna być dokonywana z uwzględnieniem zasady wyrażonej w art. 7 k.p.a., zgodnie z którym w toku postępowania organy administracji publicznej stoją na straży praworządności, z urzędu lub na wniosek stron podejmują wszelkie czynności niezbędne do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz do załatwienia sprawy, mając na względzie interes społeczny i słuszny interes obywateli. Po pierwsze, musi być ono uzasadnione ważnym interesem zobowiązanego. O istnieniu tej przesłanki nie decyduje subiektywne przekonanie zobowiązanego; oceny tej przesłanki należy dokonywać według kryteriów zobiektywizowanych. Po drugie, uchyleniu czynności egzekucyjnych nie stoi na przeszkodzie interes wierzyciela, przy czym interesu tego nie można utożsamiać ze zgodą wierzyciela. Natomiast trzecia przesłanka sprowadza się do wykluczenia nabycia przez osoby trzecie praw na skutek czynności egzekucyjnych, które mają być uchylone. Bezsporne jest, iż w niniejszej sprawie osoby trzecie nie nabyły praw na skutek czynności egzekucyjnych, wobec czego przesłanka ta nie miała w sprawie zastosowania. Mając na uwadze powyższe należy przyjąć, iż przed wydaniem rozstrzygnięcia organ powinien zbadać wszystkie aspekty sprawy, a w szczególności argumenty podniesione zarówno przez zobowiązanego i wierzyciela, dokonać ich obiektywnej analizy i kierując się przesłankami zawartymi w art. 58 § 2 ustawy egzekucyjnej oraz zasadą wyrażoną w art. 7 K.p.a. wydać rozstrzygnięcie. Rozstrzygnięcie w tej sprawie ma charakter uznania administracyjnego , o czym świadczy użycie w zacytowanym przepisie sformułowania "organ może". Uznanie administracyjne oznacza, że ustawodawca pozostawił organowi egzekucyjnemu swobodę w podjęciu rozstrzygnięcia, nawet wówczas, gdy spełnione zostaną przesłanki. Uznaniowość polega na tym, że to do organu, należy wybór jednego z możliwych sposobów rozstrzygnięcia sprawy, a sądowa kontrola legalności aktów administracji opartych na uznaniu ma charakter ułomny. Z woli ustawodawcy obejmuje ona jedynie przestrzeganie przez organy procedury przewidzianej przepisami. Kontrola legalności takiego postanowienia sprowadza się zatem do oceny przez Sąd, czy wydanie postanowienia zostało poprzedzone prawidłowo przeprowadzonym postępowaniem, czy prawidłowo został zebrany i oceniony materiał dowodowy, czy organ rozważył wszystkie okoliczności, które mogą mieć wpływ na wybór rozstrzygnięcia. Reasumując, istota sporu sprowadza się do rozstrzygnięcia, czy przesłanki uchylenia zajęcia prawa majątkowego stosownie do powyższej regulacji zostały spełnione, czy organ dostatecznie rozważył zarówno ważny interes zobowiązanego jak i interes wierzyciela z uwzględnieniem interesu społecznego oraz interesu strony. Postępowanie niniejsze jest postępowaniem wpadkowym w ramach postępowania egzekucyjnego. Postępowanie w przedmiocie uchylenia dokonanych czynności egzekucyjnych jest samodzielnym, odrębnym od innych przewidzianych ustawą postępowaniem, w którym organ egzekucyjny wydaje postanowienie o uchyleniu (bądź odmowie uchylenia) czynności egzekucyjnych (por. wyrok NSA: z 30 maja 2012 r., II FSK 2193/10; dost. CBOSA; zob. też Z. Leoński w: R. Hauser, Z. Leoński, A. Skoczylas: Postępowanie egzekucyjne w administracji. Komentarz, 4 wydanie, Wydawnictwo C.H. Beck Warszawa 2008 r., s. 167; D. Jankowiak: Ustawa o postępowaniu egzekucyjnym w administracji, Oficyna Wydawnicza "Unimex", Wrocław 2005 r., s. 422;). Organy zasadnie zdaniem Sądu wskazały, że w sprawie nie nastąpiły żadne nadzwyczajne okoliczności, a jedynie normalne następstwa związane z prowadzeniem działalności gospodarczej, jaką w niniejszej sprawie jest działalność oświatowa finansowana z dotacji budżetowej. Należy przyznać, że pojęcie "ważny interes zobowiązanego" nie jest zdefiniowane, zatem dla jego sprecyzowania zasadne jest odwołanie się do piśmiennictwa. Przyjmuje się, że o istnieniu ważnego interesu zobowiązanego nie decyduje subiektywne przekonanie zobowiązanego, lecz decydować powinny kryteria zobiektywizowane (Piotr Pietrasz, komentarz do art. 58 cyt. ustawy u.p.e.a.). To oznacza, że sytuacja, w jakiej znalazł się zobowiązany, powinna być uzasadniona wystąpieniem szczególnych okoliczności, których ocena powinna być dokonana z uwzględnieniem ogólnie, obowiązujących wartości, ponadto brak uchylenia czynności egzekucyjnych powinien mieć wpływ na sytuację zobowiązanego. Jako ważny interes zobowiązanego strona wskazała, iż uchylenie zajęć kont bankowych umożliwi jej prowadzenie działalności, regulowanie wynagrodzeń nauczycieli i kontynuację nauki przez słuchaczy. Zdaniem organów skarżąca jest podmiotem gospodarczym, a charakter jej działalności jest zarobkowy i jak każdy inny przedsiębiorca podlega tym samym prawom. W tym miejscu wypada przywołać wyrok WSA w Lublinie z dnia 28 czerwca 2013 r. sygn. akt I SA/Lu 338/13, w którym ww. Sąd sformułował aktualne do dnia dzisiejszego tezy: 1. Ważny interes zobowiązanego postrzegany być musi jako nadzwyczajne okoliczności, a nie normalne następstwo prowadzenia działalności gospodarczej przez podmiot gospodarczy zgodnie z zakresem tej działalności. 2. Nie stanowi nadzwyczajnej okoliczności fakt, że dłużnik dokonał szeregu inwestycji na działalność. 3. Nie stanowi nadzwyczajnej okoliczności fakt, iż w stosunku do zobowiązanego kierowane są liczne zajęcia wierzytelności, bowiem jest to normalne następstwo niewywiązywania się przez podmiot gospodarczy z zaciągniętych zobowiązań. Skład orzekający w niniejszej sprawie w pełni podziela ww. poglądy i przyjmuje je za swoje. W niniejszej sprawie nie wystąpiły żadne nadzwyczajne okoliczności, które by potwierdzały zaistnienie ważnego interesu zobowiązanej spółki. Na uwagę zasługuje tu geneza zadłużenia – niewywiązanie się skarżącej z obowiązku zwrotu do budżetu jednostki samorządu terytorialnego dotacji wykorzystanych niezgodnie z prawem lub nienależnie pobranych za lata 2012 i 2013 w kwocie należności głównej [...] zł. W opinii Sądu sytuacja finansowa i majątkowa skarżącej została w sposób wystarczający wyjaśniona i opisana i organ egzekucyjny zasadnie uznał, że obie nieruchomości obciążone są wielomilionowymi hipotekami na rzecz banków jak również Skarbu Państwa (ZUS i Skarbowy w G.). Łącznie kwota zabezpieczona hipotekami wynosi ponad [...] zł. i są to tylko dane wynikające z ksiąg wieczystych. Wg stanu za maj 2017 r. Z akt sprawy wynika, że skarżąca ma jeszcze innych wierzycieli skoro nastąpił zbieg egzekucji sądowej z administracyjną. Ta sytuacja w opinii Sądu pozwalała organom na uznanie, że istnieje obawa, że zobowiązanie to wobec jednostki samorządu terytorialnego nie zostanie uregulowane. Dlatego należy uznać za niezasadne żądanie skarżącej, aby jeszcze raz przekazać sprawę do organu I instancji w celu prawidłowego wyjaśnienia stanu faktycznego, bo organ nie znał aktualnej wielkości zobowiązań zabezpieczonych hipoteką na posiadanych nieruchomościach. Kolejną przesłanką jest stwierdzenie, że nie stoi na przeszkodzie w uchyleniu zajęcia interes wierzyciela. Jak wynika ze stanu faktycznego sytuacja materialna Skarżącej wyraźnie wskazuje, ze posiada ona co prawda dwie nieruchomości, ale ich obciążenie hipotekami ponad [...] mln złotych, prowadzone egzekucje z innych tytułów (zbieg egzekucji, wyniki finansowe, wykazywane straty – za rok 2014 – [...] zł., za rok 2015– [...] zł). Te wszystkie okoliczności zdaniem organów nie gwarantują skutecznej egzekucji z tego majątku. Z tym poglądem Sąd się zgadza. Za zbędne organ uznał powołanie biegłego do oceny rzeczywistej wartości posiadanych nieruchomości. Zdaniem Sądu należy się zgodzić, że powołanie biegłego na tym etapie w tej kwestii jest nieracjonalne. Reasumując, zdaniem Sądu w stanie faktycznym sprawy organ nie miał podstaw, aby stwierdzić, że wystąpił ważny interes zobowiązanego, o jakim stanowi cyt. przepis art. 58 § 2 u.p.e.a. Podkreślić należy, że Spółka powołując się na istnienie ważnego interesu zobowiązanego wskazała jedynie na, brak możliwości prowadzenia działalności gospodarczej oraz podnosiła trudną sytuację finansową, nie wykazała natomiast, że jest to sytuacja nadzwyczajna. Zdaniem Sądu, mając powyższe na uwadze, stwierdzić należy, że organy prawidłowo uznały, że Skarżąca nie wykazała zaistnienia przesłanki ważnego interesu zobowiązanego. W opinii Sądu niezasadne są zatem zarzuty co do naruszenia zasad wskazanych w kodeksie postępowania administracyjnego w szczególności art. 7, art. 77 § 1, art. 80 i art. 84 § 1 Kpa (Dz. U. z 2017 r. poz. 1257 ze zm.). Nie zasługuje również na uwzględnienie zarzut co do niedoręczenie postanowienia [...] w G. z dnia [...] kwietnia 2017 r. pełnomocnikowi skoro w postanowieniu tym organ wskazał jako stronę ww. spółkę reprezentowana przez ww. pełnomocnika i zaadresował tę przesyłkę na adres pełnomocnika ul. [...] a G. tj. na adres korespondencyjny radcy prawnego, wskazany we wniosku o zawieszenie postępowania egzekucyjnego i uchylenie czynności egzekucyjnych. Nadto pełnomocnik złożyła skuteczne zażalenie, co potwierdza doręczenie ww. rozstrzygnięcia pełnomocnikowi. A zatem zgodzić się należy z organem, ze nie doszło do naruszenia art. 125 § 1, w zw. z art. 40 § 2 Kpa. W ocenie Sądu, w rozpoznanej sprawie organy nie naruszyły przepisów postępowania w stopniu mogącym mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Organy w sposób logiczny i pozbawiony dowolności uznały, że w sprawie nie wystąpiła przesłanka ważnego interesu zobowiązanego. Ważny interes zobowiązanego nie może sprowadzać się do subiektywnego odczucia strony, ale należy go oceniać w kontekście wszystkich okoliczności sprawy. Z tych powodów Sąd, na podstawie art. 151 p.p.s.a. skargę, jako nieuzasadnioną, oddalił. E. Kruppik-Świetlicka L. Kleczkowski J. Szulc .

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 19.07.2026. · Źródło