I SA/Bd 794/08

Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Bydgoszczy Sarah Sobecka-Kucharczyk po rozpoznaniu w dniu 03 marca 2009 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku M.S. o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych w sprawie ze skargi na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w B. z dnia [...] nr [...] w przedmiocie podatku dochodowego od osób fizycznych z tytułu nieujawnionych źródeł przychodów lub nieznajdujących pokrycia w ujawnionych źródłach za 2004 r. postanawia odmówić przyznania prawa pomocy. W odpowiedzi na wezwanie do uiszczenia wpisu od skargi na wskazaną powyżej decyzję Dyrektora Izby Skarbowej M.S. wniósł o zwolnienie od kosztów sądowych. Skarżący oświadczył, że nie posiada wolnych środków finansowych, które mógłby przeznaczyć na opłacenie wpisu, jak i na spłatę zaciągniętego w tym celu kredytu. Wraz z współmałżonką pozostają zatrudnieni na stanowiskach kierowniczych ( w spółce "E" oraz "K..." w S. ) zarabiając miesięcznie 2400 zł brutto. Skarżący podał, że M.S. studiuje na Uniwersytecie [...] w T., Wydziale Pedagogiki [...] , w związku z czym opłaca czesne w kwocie 5000 zł rocznie. Skarżący spłaca do lipca 2013 r. raty zaciągniętego kredytu, wynoszące 435,80 zł. Na utrzymanie posiadanego samochodu przeznacza miesięcznie 600 zł. Z kolei koszty związane z prowadzeniem gospodarstwa domowego stanowią wydatek rzędu 2000 zł. Zainteresowany jako majątek wskazał nieruchomość położoną w R. przy ul. M., którą wydzierżawia spółce "E", osiągając z tego tytułu dodatkowe źródło utrzymania w wysokości 4000 zł miesięcznie. Jest właścicielem samochodu osobowego marki Audi A4, rok produkcji 2003, zajętego przez komornika sądowego. Żona natomiast jako współwłaściciel dysponuje pojazdem marki Golf IV, rok produkcji 2004. Małżonkowie S. zamieszkują wspólnie z rodzicami skarżącego. Referendarz sądowy zważył, co następuje: Wniosek strony nie zasługuje na uwzględnienie. Na wstępie zaznaczyć należy, że intencją wnioskującego było w tej sprawie uzyskanie zwolnienia do obowiązku uiszczenia kosztów sądowych, w tym wpisu od skargi ustalonego na podstawie § 1 pkt 3 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 16 grudnia 2003 r. w sprawie wysokości oraz szczegółowych zasad pobierania wpisu w postępowaniu przed sądami administracyjnymi ( Dz.U. Nr 221, poz. 2193 ze zm.) w kwocie 1.500 zł. Wyjaśnienia wymaga cel, jakiemu służy instytucja prawa pomocy. Ma ona zapewnić konstytucyjne prawo do sądu i możliwość obrony swoich racji osobom, które znajdują się w szczególnej sytuacji finansowej uniemożliwiającej im poniesienie kosztów z tym związanych. Przyznanie prawa pomocy ze środków publicznych ma charakter wyjątkowy i jest odstępstwem od zasady samodzielnego ponoszenia kosztów postępowania związanych z udziałem w sprawie ( art.199 w zw. z art.205 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - Dz . U. Nr 153, poz. 1270, ze zm.), zwanej dalej " p.p.s.a " . W zakresie częściowym obejmuje zwolnienie tylko od opłat sądowych w całości lub w część albo tylko od wydatków albo od opłat sądowych i wydatków lub obejmuje uprawnienie do ustanowienia profesjonalnego pełnomocnika (art. 245 § 3 p.p.s.a.). Zgodnie z przepisem art.246 § 1 pkt 2 powoływanej ustawy następuje wtedy, gdy osoba fizyczna wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Należy przez to rozumieć zachwianie sytuacji materialnej i bytowej strony w taki sposób, że nie jest ona w stanie zapewnić sobie minimum warunków socjalnych. Wyjaśnić trzeba, że zasadność wniosku o przyznanie prawa pomocy powinna być rozpatrywana w dwóch aspektach - z jednej strony z uwzględnieniem wysokości obciążeń finansowych, jakie strona musi ponieść w konkretnym postępowaniu, z drugiej strony jej możliwości finansowych. W pierwszej kolejności należy zauważyć, iż na skarżącym ciąży na obecnym etapie postępowania obowiązek uiszczenia wpisu od skargi w kwocie 1.500 zł. Ponadto rozpatrując niniejszą sprawę, uwagi na obowiązki wynikające z art.23 i art.27 ustawy Kodeks rodzinny i opiekuńczy, dokonano analizy możliwości finansowych skarżącego w oparciu o dochody oraz majątek posiadany przez małżonków S . W związku z powyższym zauważyć należy, iż skarżący wraz z żoną miesięcznie z tytułu zatrudnienia uzyskują 2400 zł. Nie jest to jedyne źródło utrzymania rodziny, bowiem z tytułu dzierżawy nieruchomości dodatkowo budżet gospodarstwa domowego zasila znaczna kwota - 4.000 zł miesięczne. Suma tych dwóch wartości daje 6.400 zł. Trudno zatem, w oparciu o takie ustalenia w zakresie wysokości miesięcznego dochodu uznać, że stronę należy zaliczyć do osób wymagających wsparcia ze strony Skarbu Państwa, nawet po uwzględnieniu wysokości miesięcznych kosztów utrzymania, w tym spłacanego kredytu. Opłacenie wpisu od skargi w powyżej wskazanej kwocie 1.500 zł nie spowoduje zapewne zachwiania sytuacji bytowej skarżącego oraz jego rodziny, tym bardziej, że niemalże połowę wymaganej kwoty ( 600 zł) przeznacza on na miesięczne utrzymanie użytkowanego pojazdu. O dobrej kondycji finansowej zainteresowanego świadczy również możliwość wygospodarowania z dochodów kwoty na opłacenie czesnego. Ze względu na powyższe oraz podstawie art.246 § 1 pkt 2 oraz art.258 § 2 pkt 7 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, postanowiono jak w sentencji.