I SA/Bd 8/18

Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Bydgoszczy Mariusz Pawełczak po rozpoznaniu w dniu 3 grudnia 2018 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku S. L. o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym w sprawie ze skargi S. L. na postanowienie Dyrektora Izby Administracji Skarbowej z dnia [...] października 2017 r. nr [...] w przedmiocie odmowy wszczęcia postępowania postanowił: 1. umorzyć postępowanie w przedmiocie wniosku o zwolnienie od kosztów sądowych, 2. odmówić przyznania prawa pomocy w pozostałym zakresie. Skarżący wniósł na urzędowym formularzu PPF o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych. W oświadczeniu o stanie rodzinnym, majątku i dochodach wnioskodawca podał, że prowadzi wspólne gospodarstwo domowe z żoną, którego miesięczny dochód wynosi [...] zł. Jako majątek wnioskodawca wskazał dom o wartości ok. [...] zł. Oświadczył, że nie posiada innych nieruchomości, oszczędności, papierów wartościowych i innych praw majątkowych, wierzytelności oraz przedmiotów wartościowych. W rubryce zobowiązania i stałe wydatki skarżący podał: gaz [...] zł; prąd [...] zł; śmieci [...] zł; woda [...] zł; telefon [...] zł; Internet [...] zł; podatki [...] zł; jedzenie [...] zł; środki higieny [...] zł; leczenie [...] zł; spłata długów [...] zł. Mając na uwadze powyższe zważono, co następuje: Zgodnie z regulacją art. 246 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2018r. poz. 1302 - dalej "p.p.s.a.") przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej następuje w zakresie całkowitym gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania. Odnosząc się do wniosku strony wskazać w pierwszej kolejności należy, że postanowieniem z dnia [...] września 2018r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy odrzucił skargę S. L. na postanowienie Dyrektora Izby Administracji Skarbowej z dnia [...] października 2017r. w przedmiocie odmowy wszczęcia postępowania. Na powyższe postanowienie przysługuje zażalenie o czym stanowi art. 194 § 1 pkt 1a p.p.s.a. Ponadto wskazać należy, że zgodnie z brzmieniem art. 220 § 4 p.p.s.a zażalenie wniesione na postanowienie sądu o odrzuceniu skargi z uwagi na nieuiszczenie wpisu wolne jest od wpisu. Zatem stwierdzić należy, że na obecnym etapie postępowania skarżący nie jest zobowiązany do ponoszenia jakichkolwiek kosztów postępowania sądowego. Zgodnie z art. 249a p.p.s.a., jeżeli strona cofnie wniosek lub rozpoznanie wniosku stało się zbędne, postępowanie w sprawie przyznanie prawa pomocy umarza się. Z uwagi na fakt, iż skarżący nie jest na obecnym etapie postępowania zobligowany do ponoszenia jakichkolwiek kosztów postępowania sądowego, należy stwierdzić, że spełnione zostały przesłanki umorzenia postępowania w sprawie przyznania prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych. Jednocześnie orzekający nie znalazł podstaw, by ustanowić na rzecz skarżącego pełnomocnika z urzędu, podzielając w tym względzie stanowisko Naczelnego Sądu Administracyjnego zaprezentowane m.in. w postanowieniu z dnia 24 czerwca 2008 r., sygn. akt I FZ 240/08, w którym wskazano, że oceniając zasadność wniosku o przyznanie pełnomocnika Sąd powinien uwzględnić procesową konieczność jego powołania, tj. powinien brać pod uwagę takie elementy jak: aktualne stadium postępowania, dotychczasowy sposób postępowania strony przed sądem, konieczność posiadania szczególnych uprawnień przy wykonywaniu czynności procesowych - przymus adwokacko-radcowski. Dokonując oceny wniosku w kontekście ustanowienia radcy prawnego należało mieć na uwadze okoliczność, iż po nowelizacji przepisów p.p.s.a. z 2015r., na postanowienie o odrzuceniu skargi z uwagi na jej nieopłacenie przysługuje zażalenie, a nie skarga kasacyjna. Oznacza to, że zniesiony został tzw. przymus adwokacki, a w konsekwencji skarżący może sporządzić i wnieść zażalenie samodzielnie bez konieczności korzystania z usług profesjonalnego pełnomocnika. Zatem odmowa ustanowienia dla skarżącego rady prawnego w stanie faktycznym niniejszej sprawy, nie stanowi ograniczenia jego prawa do sądu. Z tych powodów na podstawie art. 249a i art. 246 § 1 pkt 1 p.p.s.a. w związku z art. 258 § 1 i § 2 pkt 7 p.p.s.a. orzeczono jak w sentencji.