I SA/Bd 897/14

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Leszek Kleczkowski Sędziowie: Sędzia WSA Halina Adamczewska-Wasilewicz Sędzia WSA Ewa Kruppik-Świetlicka (spr.) Protokolant: Asystent sędziego Daniel Łuczon po rozpoznaniu w Wydziale I na rozprawie w dniu 5 listopada 2014 r. sprawy ze skargi W. K. na postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej w B. z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie stwierdzenia niedopuszczalności odwołania oddala skargę I SA/Bd 897/14 UZASADNIENIE Pismem z dnia 9 grudnia 2013 r. skarżący reprezentowany przez pełnomocnika z kancelarii P. p. M. R. złożył wniosek o stwierdzenie nadpłaty w podatku dochodowym w roku 2007 w kwocie 5.502,00 zł. Nadpłata według wnioskodawcy powstała wskutek odpłatnego zbycia akcji pracowniczych Z.. W uzasadnieniu wniosku wskazano, że strona złożyła zeznanie i zapłaciła podatek z tytułu odpłatnego zbycia akcji. Powołano się na sygnatury wyroków sądów administracyjnych tj. na wyrok WSA w Poznaniu z dnia 9 czerwca 2011 r. w sprawie I SA/Po 148/1 oraz na sygn. wyroku NSA w Warszawie z dnia 26 lipca 2013 r. w sprawie II FSK 2378/11. Uzasadnienie wniosku ograniczono do stwierdzenia: "że uzasadnienie do wyroku NSA z dnia 26 lipca 2013 r. w pełni uzasadnia przedmiotowy wniosek o zwrot nadpłaty w podatku dochodowym od osób fizycznych, bez potrzeby przytaczania powołanych tam wywodów prawnych na okoliczność wymagalności przychodu należnego." Organ uznał, że we wniosku nie wskazano stanu faktycznego , w którym miało dojść do powstania nadpłaty, dlatego wezwał do uzupełnienia wniosku, wskazując, iż wniosek o stwierdzenie nadpłaty winien czynić zadość wymaganiom, stawianym podaniom wszczynającym postępowanie, o czym stanowi przepis art. 168 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa. Dalej organ wskazał, że podanie winno zawierać co najmniej treść żądania, wskazanie osoby od której pochodzi, oraz podanie jej adresu, a także winno czynić zadość innym wymogom ustalonym w przepisach szczególnych. Zdaniem organu wniosek taki winien zawierać przede wszystkim wskazanie okoliczności powstania nadpłaty. Organ podkreślił, że do wniosku winny być dołączone dokumenty konieczne do wyjaśnienia sprawy i udokumentowania stanu faktycznego, czego zabrakło we wniosku. Organ wskazał, że w przedmiotowej sprawie należało przedłożyć umowy sprzedaży akcji Z. SA i ewentualnie rozwiązania umowy, będące w związku z przedmiotowym wnioskiem oraz inne dokumenty, z których wynika, w jakim stanie faktycznym składane jest żądanie nadpłaty. W odpowiedzi pełnomocnik wyjaśnił, że złożony przez niego wniosek zawiera uzasadnienie oraz treść żądania i jest podpisany wraz z adresem. W załączeniu pełnomocnik przesłał umowę sprzedaży akcji z dnia 27 stycznia 2007 r. wyjaśniając istotną dla niniejszego postępowania okoliczność, że jest to jedyny posiadany przez podatnika dokument. Organ zauważył, że pomimo wezwania pełnomocnik nie przedstawił okoliczności powstania nadpłaty, czyli nie przedstawił stanu faktycznego sprawy a jedynie powołał się na uzasadnienie wyroku NSA w Warszawie z dnia 26 lipca 2013 r. w sprawie o sygn. akt II FSK 2378/11, które w opinii pełnomocnika stanowiło uzasadnienie przedmiotowego wniosku. Organ, w związku z tym, sam dokonał odtworzenia stanu faktycznego na podstawie informacji, zawartych w jedynym dokumencie to jest na podstawie umowy sprzedaży akcji z 22 stycznia 2007 r. Organ podał, że skarżący sprzedał 150 akcji zwykłych, imiennych, serii A, Z. SA z siedzibą w K., na mocy sprzedaży akcji za pośrednictwem domu maklerskiego z dnia 22 stycznia 2007 r. Zgodnie z zapisami tej umowy wcześniej, bo w dniu 10 grudnia 2001 r. podatnik zawarł także umowę sprzedaży akcji Z., którą następnie rozwiązano. Uzyskany przychód ze sprzedaży akcji został przez podatnika wykazany w zeznaniu PIT – 38 o wysokości osiągniętego dochodu w roku podatkowym 2007 w kwocie 28.960,08 zł. Organ przywołał ustawę o podatku dochodowym od osób fizycznych, tj. art. 17 ust. 1 pkt 6 lit. a wskazując, że: " za przychody z kapitałów pieniężnych uważa się należne, choćby nie zostały faktycznie otrzymane przychody z odpłatnego zbycia udziałów w spółkach, mających osobowość prawną oraz papierów wartościowych. Dalej organ wskazał, że z literalnego brzmienia cyt. przepisu – wynika, że powołany przepis wprowadził wyjątek od określonej w art. 11 ust. 1 ww. ustawy "Kasowej" definicji przychodu. Dlatego prawidłowe jest przyjęcie, że: "Przychód należny" stanowi przychód, który jest wymagalny, a więc chociaż faktycznie jeszcze go nie uzyskano ale jest już możliwy do prawnie skutecznego dochodzenia. Organ dalej wskazał, że Ustawodawca powiązał moment powstania obowiązku podatkowego z chwilą wymagalności świadczenia. Rozpoznając przedmiotowy wniosek Naczelnik Urzędu Skarbowego w R. decyzją z dnia [...] nr [...] odmówił stwierdzenia nadpłaty wraz z odsetkami. Od wydanej przez organ I instancji decyzji pełnomocnik złożył odwołanie. Organ zauważył, że odwołanie powyższe nie zostało opatrzone oryginalnym podpisem pełnomocnika, dlatego postanowieniem z dnia [.....] r. Nr [....] wezwał pełnomocnika do usunięcia braku formalnego poprzez podpisanie odwołania, wyznaczając na tę czynność 7 – dniowy termin, pouczając jednocześnie, że niezastosowanie się do wezwania spowoduje pozostawienie odwołania bez merytorycznego rozpoznania. Postanowienie powyższe doręczono pełnomocnikowi strony w dniu 5 czerwca 2014 r. ( k- 33 akt administracyjnych). Pełnomocnik nie zastosował się do wezwania w zw. z czym Dyrektor Izby Skarbowej w B. postanowieniem z dnia [...] nr [...] stwierdził niedopuszczalność odwołania. Skarżący reprezentowany przez pełnomocnika złożył ( niepodpisaną przez siebie) skargę do tut. Sądu w dniu 7 sierpnia 2014 r. wnosząc o: "zmianę zaskarżonego postanowienia jak i poprzedzającej go decyzji Naczelnika Urzędu Skarbowego w R. w przedmiocie odmowy wszczęcia postępowania" Zaskarżonej decyzji ( zamiast postanowienia) zarzucono: naruszenie : - przepisów ustawy z dnia 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych; - art. 7 – 9 oraz art. 11 i art. 77 § 1 i 4 kodeksu postępowania administracyjnego; - art. 228 § 1 pkt 1 Ordynacji podatkowej. Pełnomocnik w uzasadnieniu skargi wskazał, że nie uzupełnił braku formalnego w postaci oryginalnego podpisu ponieważ był przekonany, że taki podpis znajduje się w odwołaniu. A następnie podał, że o braku formalnym dowiedział się dopiero z postanowienia ostatecznego. Dalej pełnomocnik stwierdził, że nie został wezwany do uzupełnienia odwołania o podpis i z pewnością brak jest w aktach takiego wezwania. W opinii pełnomocnika za błędną należy uznać praktykę organów wysyłania pism w jednej zbiorowej przesyłce mimo, że dotyczą różnych podmiotów, co utrudnia kontrolę ze strony kancelarii. Następnie pełnomocnik, już po wydaniu ostatecznego postanowienia złożył wniosek o przywrócenie terminu do uzupełnienia braku formalnego w odwołaniu i zawarł w nim swoją argumentację. Zdaniem pełnomocnika wbrew opinii organu dochował należytej staranności, próbując przywrócić termin, któremu uchybiono nie z jego winy. Pełnomocnik zawarł jednocześnie zarzut, że organ odwoławczy przed wydaniem postanowienia ostatecznego nie dokonał wnikliwej analizy materiału dowodowego zebranego w sprawie o stwierdzenie nadpłaty, natomiast organ I instancji winien przed przekazaniem akt organowi odwoławczemu dokonać kontroli odwołania pod względem formalnym. W podsumowaniu pełnomocnik stwierdził, że odwołanie było podpisane i to organ nie zaakceptował kserokopii odwołania. Organ w odpowiedzi na skargę wniósł o jej oddalenie. W uzasadnieniu swego stanowiska organ jeszcze raz przywołał stan faktyczny sprawy. Potwierdził, że odwołanie nie było podpisane oryginalnym podpisem, a jedynie kserokopią podpisu dlatego organ wezwał pełnomocnika postanowieniem z dnia 3 czerwca 2014 r. do uzupełnienia braków formalnych, wyznaczając 7 dniowy czas na wypełnienie obowiązku. Postanowienie to doręczone pełnomocnikowi w dniu 5 czerwca 2014 r. Skoro obowiązek nie został wykonany organ odwoławczy (DIS) postanowieniem z dnia [...] stwierdził w takiej sytuacji niedopuszczalność odwołania na podstawie art. 228 § 1 pkt 1 Ordynacji podatkowej. Zdaniem organu zarzuty skargi są nieuzasadnione. Pełnomocnik nie wskazał, które przepisy ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych naruszono i na czym to naruszenie polegało. Nadto organ wskazał, że w przedmiotowej sprawie te przepisy nie miały również zastosowania gdyż przedmiotem sporu jest niedopuszczalność odwołania wskutek niezastosowania się pełnomocnika do wezwania o usunięcie braków formalnych złożonego odwołania. Organ zwrócił również uwagę na fakt, że w sprawie nie miały zastosowania powołane przez stronę w zarzutach skargi - przepisy kodeksu postępowania administracyjnego a przepisy ordynacji, co oznacza, że zarzuty naruszenia wskazanych przez pełnomocnika norm są niezasadne. W związku z powyższym organ wniósł o oddalenie skargi. Wojewódzki Sąd Administracyjny, zważył, co następuje : Sąd administracyjny bada zgodność zaskarżonego rozstrzygnięcia organu odwoławczego z punktu widzenia jego legalności, tj. zgodności z przepisami powszechnie obowiązującego prawa. Z brzmienia art. 145 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. 2012 r. poz. 270 ze zm.), dalej p.p.s.a., wynika, że zaskarżona decyzja czy postanowienie winno ulec uchyleniu wtedy, gdy Sąd stwierdzi naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania lub inne naruszenie przepisów postępowania, jeśli mogło mieć ono istotny wpływ na wynik sprawy. Oceniając zaskarżone postanowienie z punktu widzenia jego zgodności z prawem stwierdzić należy, że rozstrzygnięcie to nie narusza prawa. Spór pomiędzy pełnomocnikiem skarżącego a organem dotyczy nieuzupełnienia braków formalnych odwołania w ustawowym terminie. Skarga dotyczy wyłącznie tej kwestii, chociaż pełnomocnik czyni zarzuty organowi, że nie dokonał merytorycznej oceny decyzji odmawiającej stwierdzenia nadpłaty, w sytuacji gdy ten problem zupełnie pozostaje poza kontrolą organów. Należy zaznaczyć, że odwołanie pełnomocnika nie zostało opatrzone jego oryginalnym podpisem. Jest to okoliczność bezsporna, niebudząca wątpliwości. Zgodnie bowiem z art. 168 § 3 Ordynacji podatkowej podanie pisemne musi być podpisane przez wnoszącego. Skoro odwołanie było jedynie kserokopią organ zasadnie postanowieniem z dnia 3 czerwca 2014 r. wezwał pełnomocnika do uzupełnienia odwołania cyt.: "do uzupełnienia odwołania o podpis". W uzasadnieniu postanowienia organ wyraźnie wskazał, że chodzi o oryginalny podpis i jednocześnie pouczył, iż niezastosowanie się do wezwania w terminie 7 dni od dnia doręczenia postanowienia skutkować będzie pozostawieniem odwołania bez merytorycznego rozpoznania. Powyższe postanowienie zostało odebrane przez pełnomocnika w dniu 5 czerwca 2014 r. a zatem termin 7 – dniowy minął 12 czerwca 2014 r. Sąd stwierdza, że nie może być mowy, że ww. postanowienia nie dostarczono, czy też z uwagi na praktykę dostarczania wielu pism w jednej kopercie (dotyczących kilku podmiotów ) spowodowało brak kontroli ze strony pełnomocnika. To tłumaczenie stoi w sprzeczności z obowiązkiem dołożenia należytej staranności i dbałości o dobro klienta kancelarii. Jak wynika z akt sprawy pełnomocnik nie wykonał obowiązku, a zatem organ odwoławczy zasadnie postanowieniem z dnia [...] r. stwierdził niedopuszczalność odwołania opierając swe rozstrzygnięcie na podstawie art. 228 § 1 pkt 1 ustawy Ordynacja podatkowa, stwierdzając niedopuszczalność odwołania. ( k-34). Odnosząc się do skargi należy również zauważyć, że skarga skierowana do tut. Sądu nie została w ogóle opatrzona podpisem pełnomocnika. Ta wada została usunięta przez kolejnego pełnomocnika p. adwokata H.R., który opatrzył skargę swoim podpisem i do akt sprawy złożył pełnomocnictwo do zastępowania skarżącego przed tut. sądem. Sąd stwierdza, że skarga nie zasługuje na uwzględnienie, gdyż jej zarzuty są niezasadne i nie znajdują odzwierciedlenia w zebranym w sprawie materiale dowodowym. Przywołane przepisy, których naruszenia upatruje pełnomocnik nie odnoszą się do sporu, który jak wskazano wyżej, dotyczy wyłącznie kwestii formalnych odwołania i nie ma nic wspólnego z merytoryczną oceną decyzji, mocą której organ odmówił stwierdzenia nadpłaty. Jak wynika bowiem z treści skargi, pełnomocnik uznał błędnie, że naruszono przepisy ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych, nie wskazując, które przepisy naruszono, nie podając, na czym to naruszenie polegało. W związku z powyższym do tego zarzutu nie można się odnieść. Pełnomocnik również w skardze powołał się na naruszenie kodeksu postępowania administracyjnego tj. : art. 7, 8, 9 i 11 oraz art. 77 § 1 i § 4 kpa w sytuacji, gdy ta ustawa w ogóle nie ma zastosowania w przedmiotowej sprawie. Jedynym, zastosowanym przepisem jest art. 228 § 1 pkt 1 Ordynacji podatkowej, w oparciu, o który to przepis organ odwoławczy zasadnie orzekł o niedopuszczalności odwołania. Pełnomocnik jednak i w tym przypadku nie wskazuje na czym w jego opinii naruszenie tego przepisu polegało. Na marginesie należy zauważyć, że zarzuty podniesione w uzasadnieniu dotyczą również kolejnego wniosku o przywrócenie terminu do uzupełnienia braków formalnych. Sąd w tym miejscu stwierdza, że nie mogą zostać wzięte pod uwagę, w sytuacji, gdy organ wydał już postanowienie ostateczne o niedopuszczalności odwołania. Kontroli sądowej podlegało wyłącznie postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej w B. z dnia [...] mocą którego organ odwoławczy stwierdził niedopuszczalność odwołania. Reasumując Sąd stwierdza, że skarga jako niezasadna i na podstawie art. 151 cyt. ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi podlega oddaleniu. E. Kruppik – Świetlicka L. Kleczkowski H. Adamczewska – Wasilewicz