I SA/Bd 898/14
WyrokWSA w Bydgoszczy2014-12-09
Skład orzekający: Teresa Liwacz, Mirella Łent, Leszek Kleczkowski
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy organ podatkowy może ustalić podatek od nieruchomości od części wspólnych budynku na podstawie dokumentów wewnętrznych spółdzielni, jeśli wielkość tej powierzchni nie wynika z dokumentów urzędowych, takich jak akt notarialny czy księga wieczysta?Ratio decidendi
Organ podatkowy może ustalić podatek od nieruchomości od części wspólnych budynku na podstawie dokumentów wewnętrznych spółdzielni, jeśli te dokumenty (np. pomiary) przyczyniają się do wyjaśnienia sprawy i nie są sprzeczne z prawem, zgodnie z art. 180 § 1 Ordynacji podatkowej. W przypadku wyodrębnienia własności lokali, obowiązek podatkowy właściciela lokalu obejmuje zarówno powierzchnię lokalu, jak i ułamkową część nieruchomości wspólnej (gruntu i części budynku), obliczoną proporcjonalnie do udziału właściciela lokalu.Stan faktyczny
Skarżący kwestionował sposób naliczenia podatku od nieruchomości za 2013 rok, w szczególności podatek od części wspólnych budynku. Zarzucił, że powierzchnia części wspólnych została ustalona na podstawie wewnętrznego dokumentu spółdzielni, a nie dokumentów urzędowych. Organy podatkowe utrzymały w mocy decyzję ustalającą podatek, wskazując, że powierzchnia części wspólnych została prawidłowo obliczona proporcjonalnie do powierzchni lokalu skarżącego, a dokumenty spółdzielni mogą stanowić podstawę dowodową.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Teresa Liwacz (spr.) Sędziowie Sędzia WSA Mirella Łent Sędzia WSA Leszek Kleczkowski Protokolant starszy sekretarz sądowy Anna Krenz- Winiecka po rozpoznaniu w Wydziale I na rozprawie w dniu 9 grudnia 2014r. sprawy ze skargi H. K. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w B. z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie podatku od nieruchomości na 2013 r. oddala skargę
I SA/Bd 898/14
UZASADNIENIE
1. Prezydent Miasta B. decyzją z dnia [...]2014 r. ustalił stronie wysokość podatku od nieruchomości na 2013r. w kwocie [...] zł.
2. W złożonym odwołaniu skarżący wniósł o uchylenie decyzji lub jej zmianę
w części dotyczącej podatku od części wspólnych. Skarżący zarzucił, że podatek dla lokalu mieszkalnego przy ul. [...]nie został prawidłowo wyliczony, ponieważ w żadnym uprawnionym dokumencie administracyjnym, tj. wypisie z rejestru lokali, wypisie z kartoteki budynku, akcie notarialnym, czy księdze wieczystej nie ma podanej powierzchni części wspólnych budynku. Wielkość tej powierzchni - [...]m2 podana została tylko w wewnętrznym dokumencie [...], co jest niewystarczające od strony formalnoprawnej, aby obliczyć podatek od wspólnych powierzchni części wspólnych budynku przypadającej na lokal mieszkalny.
3. Decyzją z dnia [...]2014 r. Samorządowe Kolegium Odwoławcze
w B. utrzymało w mocy zaskarżoną decyzję.
W motywach rozstrzygnięcia organ wskazał, że z aktu notarialnego Repertorium [...]. wynika, że M. i H. K. nabyli odrębną własność lokalu mieszkalnego nr [...], położonego na drugim piętrze budynku, znajdującego się w B. przy ul. [...]powierzchni użytkowej [...]m2 oraz związany z tym udział wynoszący [...]części we własności nieruchomości objętej księgą wieczystą Kw nr [...] oraz taki sam udział we własności części wspólnych budynku i urządzeń, które nie służą do wyłącznego użytku pozostałych lokali.
Z wypisu z rejestru lokali, według stanu na dzień [...]2012 r. wynika, że M. i H. K. są współwłaścicielami: lokalu mieszkalnego położonego przy
ul. [...] o powierzchni [...] m2, oznaczonego jako mieszkalny oraz gruntów o pow. [...]ha.
W korekcie informacji złożonej w dniu [...]2012 r. skarżący wykazał
na powierzchnię budynku mieszkalnego [...]m2 oraz udział [...].
Organ wskazał, że z wypisu z księgi wieczystej nr [...] wynika,
iż współwłaściciele tej nieruchomości – M. i H. K. posiadają udział związany z własnością lokalu, a wielkość udziału w nieruchomości wspólnej, którą stanowi grunt oraz części budynku i urządzenia, które nie służą wyłącznie
do użytku właścicieli lokali wynosi [...]. Z treści Księgi Wieczystej prowadzonej dla nieruchomości przy ul. [...] wynika powierzchnia użytkowa budynku mieszkalnego - [...]m2 oraz obszar [...]ha.
Natomiast, jak wynika z zawartych w aktach podatkowych pism [...] dla budynku przy ul. [...]powierzchnia wspólna wynosi [...]m2, powierzchnia użytkowa mieszkań wynosi [...]m², zaś powierzchnia użytkowa budynku do opodatkowania ogółem wynosi [...]m² .
Powołując się na wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Bydgoszczy z dnia 27 listopada 2013r. sygn. akt I SA/Bd 730/13 Kolegium wskazało,
że w konsekwencji wyodrębnienia prawnego lokali w ramach jednego budynku,
tj. utworzenia nieruchomości lokalowych, dla których urządzone zostały odrębne księgi wieczyste, do ustalania obowiązku podatkowego w podatku od nieruchomości będzie miał zastosowania przepis art. 3 ust. 5 ustawy o podatkach i opłatach lokalnych jako ustalający wyjątek, gdy z nie spornego stanu faktycznego wynika, że skarżący wraz
z żoną są właścicielami: odrębnej własności lokalu mieszkalnego nr [...], położonego
na drugim piętrze budynku, znajdującego się w B. przy ul. [...]
o powierzchni użytkowej [...]m2 i posiadają związany z tym udział wynoszący [...]części we własności nieruchomości objętej księgą wieczystą
Kw nr [...] oraz taki sam udział we własności części wspólnych budynku i urządzeń, które nie służą do wyłącznego użytku pozostałych lokali. W związku z powyższym, przy wyliczeniu podatku od gruntu i części budynku stanowiących współwłasność należy obliczyć według proporcji, w jakiej powierzchnia wyodrębnionego lokalu, stanowiąca odrębną nieruchomość, pozostaje do całkowitej powierzchni użytkowej budynku
tj. [...]m².
W konsekwencji Kolegium za prawidłowe uznało stanowisko organu I instancji, który do opodatkowania przyjął: powierzchnię użytkową lokalu mieszkalnego: [...]m² oraz powierzchnię części budynku stanowiącego współwłasność: [...]m² (wyrażoną ułamkiem wynikającym ze stosunku powierzchni użytkowej lokalu do powierzchni użytkowej całego budynku [...] i zastosowaną do powierzchni wspólnej budynku - [...]m²), łącznie [...] m x stawka podatku [...]zł/m² = [...]zł,
oraz
powierzchnię gruntu [...]m² (wyrażoną ułamkiem wynikającym ze stosunku
powierzchni użytkowej lokalu do powierzchni użytkowej całego budynku
[...]względem [...]m² całej powierzchni gruntu) x stawka podatku
[...]zł/m² = [...]zł.
Końcowo organ wyjaśnił, że przyjęcie wyjaśnień [...]odnośnie do powierzchni części wspólnych budynku przy ul. [...]w B. mających oparcie w pomiarach dokonanych przez Spółdzielnię w dniu [...]2005r., które konsekwentnie są prezentowane w kolejnych pismach Spółdzielni, nie jest sprzeczne z prawem, w sytuacji, gdy wielkość tej powierzchni nie wynika z dokumentów urzędowych.
4. W skardze strona wniosła o uchylenie zaskarżonej decyzji w części
dotyczącej podatku od części wspólnych.
W uzasadnieniu podniósł, że podatek ustalany jest na podstawie aktu notarialnego z dnia [...]2006 r. oraz księgi wieczystej założonej dla lokalu mieszkalnego i do 2010r. podatek ten nie obejmował części wspólnych budynku. Podatek od części wspólnych pojawił się dopiero w 2011r. na podstawie dokumentu wewnętrznego [...], jednakże nie dokonano jednocześnie zmian w akcie notarialnym i księdze wieczystej, z czego skarżący wywodzi, że nie było podstaw prawnych do ustalania podatku od części wspólnych spornego budynku. W ocenie skarżącego przepis art. 180 § 1 Ordynacji podatkowej nie może być podstawą do przyjęcia jako dowodów w sprawie pism [...], ponieważ dowodem takim może być wyłącznie dokument, o którym mowa wart. 194 Ordynacji podatkowej, czyli dokument urzędowy, a takiego statusu nie mają pisma spółdzielni mieszkaniowej.
5. Organ w odpowiedzi na skargę wniósł o jej oddalenie, podtrzymując dotychczasowe stanowisko w sprawie.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
6. Na wstępie należy podkreślić, iż zakres kontroli sprawowanej przez wojewódzkie sądy administracyjne określa ustawa z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo
o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz.1269), stanowiąc w art. 1 § 1 i § 2, że sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem jej zgodności z prawem, jeżeli ustawy
nie stanowią inaczej. W ramach tej kontroli sąd stosuje środki przewidziane w art. 145-150 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2012 poz. 270) – dalej zwana p.p.s.a. Powyższe oznacza, że zaskarżony akt administracyjny może zostać wzruszony przez sąd tylko wówczas, gdy narusza prawo w sposób określony w powołanej ustawie; w przeciwnym razie skarga podlega oddaleniu. Sąd uchyla zaskarżoną decyzję, jeśli stwierdzi,
że wydano ją z naruszeniem prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy lub z naruszeniem prawa procesowego, które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy – art. 145 § 1 pkt 1 lit. a) i lit. c) p.p.s.a.
W tak zakreślonej kognicji Sąd stwierdza, że zaskarżona decyzja nie narusza przepisów prawa w sposób powodujący konieczność wyeliminowania jej z porządku prawnego.
7. Stosownie do art. 2 ust. 1 ustawy z dnia 12 stycznia 1991 r. o podatkach
i opłatach lokalnych (Dz. U. z 2010 r. Nr 95, poz. 613 ze zm.), zwanej dalej u.p.o.l., opodatkowaniu podatkiem od nieruchomości podlegają następujące nieruchomości lub obiekty budowlane:
1) grunty;
2) budynki lub ich części;
3) budowle lub ich części związane z prowadzeniem działalności gospodarczej.
W myśl art. 3 ust. 5 u.p.o.l. jeżeli wyodrębniono własność lokali, obowiązek podatkowy w zakresie podatku od nieruchomości od gruntu oraz części budynku stanowiących współwłasność ciąży na właścicielach lokali w zakresie odpowiadającym częściom ułamkowym wynikającym ze stosunku powierzchni użytkowej lokalu do powierzchni użytkowej całego budynku.
Z powyższej regulacji wynika, jak słusznie przyjęły organy podatkowe,
że w przypadku, gdy tak jak w niniejszej sprawie wyodrębniono własność lokalu, opodatkowaniu podlega:
- powierzchnia użytkowa lokalu, którego własność ustanowiono oraz
- część ułamkowa powierzchni nieruchomości wspólnej, wynikająca ze stosunku powierzchni użytkowej lokalu do powierzchni użytkowej całego budynku.
Podatnikiem – stosownie do art. 3 ust. 1 pkt 1 u.p.o.l. – jest właściciel nieruchomości.
Z okoliczności ustalonych przez organ podatkowy w niniejszej sprawie wynika,
że skarżący w istotnym w sprawie roku podatkowym 2013 był właścicielem lokalu mieszkalnego nr [...], położonego na drugim piętrze budynku, znajdującego
się w B. przy ul. [...] o powierzchni użytkowej [...]m2
oraz współwłaścicielem części wspólnych nieruchomości, tj. działki gruntu
o pow. [...] m2 - w części wyrażonej udziałem: [...], co daje powierzchnię gruntu wynoszącą [...]m2 oraz części wspólnych budynku w części wyrażonej udziałem [...]w stosunku do łącznej powierzchni [...]m² części wspólnych budynków mieszkalnych w nieruchomości, w której znajduje się lokal, wynoszącej [...]m².
Co prawda w zaskarżonej decyzji organ błędnie podał udział skarżącego
w nieruchomości wyrażony ułamkiem tj. [...], a winno być [...] nie mniej z matematycznego działania wynika, że zarówno powierzchnia gruntu oraz powierzchnia części wspólnych przypadająca na skarżącego zostały wyliczone prawidłowo. Znajdują one potwierdzenie w zgromadzonym materiale dowodowym,
a w szczególności: danych z rejestru lokali i rejestru gruntów, treści księgi wieczystej dla przedmiotowej nieruchomości, informacji podanych przez Bydgoską Spółdzielnię Mieszkaniową oraz informacji o nieruchomościach i obiektach budowlanych (IN-1) złożonej przez samego podatnika. Dotyczy to również kwestionowanej przez skarżącego powierzchni części wspólnych budynku, obliczonej według stosunku powierzchni użytkowej lokalu do powierzchni użytkowej całego budynku, co dało powierzchnie [...] m². Zatem powyższe uchybienie nie miało wpływu na wynik sprawy W pozostałym zakresie skarżący nie kwestionował powyższych okoliczności, a jedynie zasadność naliczenia mu podatku także od części wspólnych budynku.
W związku z powyższym należy stwierdzić, że organy podatkowe dokonały prawidłowo wymiaru podatku, co do wszystkich przedmiotów opodatkowania, w tym gruntów jako części wspólnych, zgodnie z wyżej przytoczonymi zasadami określonymi w art. 3 ust. 5 w zw. z art. 3 ust. 1 pkt 1 u.p.o.l. . Podkreślić należy, że w przypadku ustanowienia odrębnej własności lokalu, obowiązek podatkowy ciąży na właścicielu tego lokalu nie tylko co do powierzchni użytkowej tego lokalu, ale także części (ułamkowej) nieruchomości wspólnej, obejmującej grunt oraz wszelkie części budynku, które nie służą wyłącznie do użytku właścicieli lokali (obliczonej proporcjonalnie
do udziału przypadającego właścicielowi lokalu). W przypadku wyodrębnienia własności lokali zasadą jest brak podziału nieruchomości wspólnej, która służy do wspólnego użytkowania przez wszystkich współwłaścicieli, będących jednocześnie właścicielami odrębnych lokali.
Zgodnie z art. 3 ust. 1 zd. 1 ustawy o własności lokali (Dz. U. z 2000 r. Nr 80, poz. 903 ze zm.) w razie wyodrębnienia własności lokali właścicielowi lokalu przysługuje udział w nieruchomości wspólnej jako prawo związane z własnością lokali. Właściciele nieruchomości lokalowych mają zatem ułamkowo określony udział w tzw. nieruchomości wspólnej, obejmującej – stosownie do art. 3 ust. 2 powyższej ustawy – grunt oraz wszelkie części budynku i urządzenia, które nie służą wyłącznie do użytku właścicieli lokali. Nieruchomość wspólna jest przedmiotem tzw. przymusowej współwłasności ułamkowej, która – zgodnie z art. 3 ust. 1 zd. 2 tejże ustawy - polega na tym, że nie można żądać zniesienia współwłasności, dopóki trwa odrębna własność lokali. Jedynie w sytuacji, gdy powierzchnia gruntu zabudowanego budynkiem,
w którym wyodrębniono własność lokali jest większa niż powierzchnia niezbędna
do korzystania z niego, współwłaściciele mogą dokonać podziału tej nieruchomości – stosownie do art. 5 ust. 1 ustawy, co jednak w niniejszej sprawie nie miało miejsca. Dodać przy tym należy, że na gruncie postępowania podatkowego uwzględniane
są jedynie istniejące w danym roku podatkowym okoliczności faktyczne, ustalane
na podstawie dostępnego materiału dowodowego. Organy podatkowe nie są natomiast władne do dokonywania jakichkolwiek zmian w tym zakresie dotyczącym zarówno stanu faktycznego, jak i prawnego nieruchomości, będącej przedmiotem opodatkowania.
8. W związku z istotą występującego w rozpatrywanej sprawie sporu, będącego sporem o wielkość podstawy opodatkowania podatkiem od nieruchomości w zakresie dotyczącym powierzchni części wspólnych budynku, zauważyć należy, iż jakkolwiek
z przepisu art. 21 Prawa geodezyjnego i kartograficznego wynika, że dla organu podatkowego podstawę do dokonania wymiaru podatku od nieruchomości powinny stanowić informacje zawarte w ewidencji gruntów i budynków, to nie oznacza to,
że organ podatkowy nie jest uprawniony uwzględniać innych dowodów wskazujących na rzeczywistą powierzchnię części wspólnych budynku. Zgodnie bowiem z art. 180 § 1 Ordynacji podatkowej jako dowód należy dopuścić wszystko, co może przyczynić się do wyjaśnienia sprawy, a nie jest sprzeczne z prawem. Dowodami tymi mogą
być w szczególności (o czym stanowi art. 181 Ordynacji podatkowej) księgi podatkowe, deklaracje złożone przez stronę, zeznania świadków, opinie biegłych, materiały
i informacje zebrane w wyniku oględzin, informacje podatkowe oraz inne dokumenty zgromadzone w toku czynności sprawdzających lub kontroli podatkowej,
z zastrzeżeniem art. 284a § 3, art. 284b § 3 i art. 288 § 2 omawianej ustawy, oraz materiały zgromadzone w toku postępowania karnego albo postępowania w sprawach
o przestępstwa skarbowe lub wykroczenia skarbowe. W świetle przytoczonej regulacji informacja uzyskana od [...] a w szczególności pomiar, którego wynik został odzwierciedlony w protokole z dnia [...] 2005r. może być źródłem danych dotyczących wartości podstawy opodatkowania części wspólnych, tym bardziej , że podatnik nie przedłożył, żadnych dowodów świadczących o wadliwości dokonanych pomiarów. Ponadto wskazać należy, że wielkość powierzchni wspólnej przyjętej do opodatkowania stanowi różnicę pomiędzy powierzchnią użytkową budynku ogółem tj. [...]m², a łączną powierzchnią użytkową wszystkich lokali
tj. [...]m².
Odnosząc się do stanowiska skarżącego który kwestionuje zasadność włączenia powierzchni piwnic do powierzchni części wspólnych wyjaśnić należy, że jak wynika
z treści aktu notarialnego Repertorium [...]r. skarżący wraz z żoną nabyli odrębną własność lokalu mieszkalnego nr [...], położonego na drugim piętrze budynku, znajdującego się w B. przy ul. [...] o powierzchni użytkowej [...]m2 oraz związany z tym udział wynoszący [...]części we własności nieruchomości objętej księgą wieczystą Kw nr [...] oraz taki sam udział we własności części wspólnych budynku i urządzeń, które nie służą do wyłącznego użytku pozostałych lokali. Jak wynika z treści § 8 tego aktu notarialnego nabywcy wyrażają zgodę na to, aby członkowie spółdzielni, którzy zawrą umowy o ustanowienie odrębnej własności lokali i przeniesienia własności na ich rzecz, jak również inni współwłaściciele, mogli korzystać z piwnic oznaczonych takimi numerami, jak posiadane przez nich lokale mieszkalne. Z powyższego wynika, że właściciele mieszkań w budynku przy ul. [...] w B. nie nabywali na własność piwnic, zatem organy prawidłowo zaliczyły ich powierzchnię do części wspólnych.
W tym kontekście wskazać należy, że zgodnie z art. 1a ust. 1 pkt 5 u.p.o.l przez powierzchnię użytkową budynku lub jego części należy rozumieć powierzchnię mierzoną po wewnętrznej długości ścian na wszystkich kondygnacjach, z wyjątkiem powierzchni klatek schodowych oraz szybów dźwigowych; za kondygnację uważa
się również garaże podziemne, piwnice, sutereny i poddasza użytkowe. Gdyby uznać za prawidłowe stanowisko skarżącego, to powierzchnia piwnic pozostałby nieopodatkowana podatkiem od nieruchomości co w świetle przywołanych regulacji jest niedopuszczalne.
W świetle powyższych rozważań Sąd doszedł do przekonania, że zaskarżona decyzja oraz poprzedzająca ją decyzja organu I instancji odpowiadają prawu. Skarga nie zasługiwała zatem na uwzględnienie.
Mając powyższe na uwadze, Sąd orzekł o oddaleniu skargi na podstawie art. 151 p.p.s.a.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 21.07.2026. · Źródło