I SAB/Bd 8/09
PostanowienieWSA w Bydgoszczy2009-12-07
Skład orzekający: Sędzia WSA Dariusz Dudra
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy skarga na bezczynność organu pierwszej instancji w sprawie podatkowej jest dopuszczalna, jeśli strona skarżąca nie skorzystała z przysługującego jej środka zwalczania bezczynności w postaci ponaglenia do organu wyższego stopnia?Ratio decidendi
Skarga na bezczynność organu pierwszej instancji w postępowaniu podatkowym jest niedopuszczalna, jeśli strona skarżąca nie skorzystała z przysługującego jej środka zwalczania bezczynności w postaci ponaglenia do organu wyższego stopnia. Wniesienie skargi do sądu administracyjnego na bezczynność organu pierwszej instancji przed wyczerpaniem środków zaskarżenia przewidzianych w przepisach prawa materialnego (tutaj: Ordynacji podatkowej) stanowi naruszenie art. 52 § 1 PPSA.Stan faktyczny
Strona skarżąca wniosła skargę na bezczynność Burmistrza J. W. w przedmiocie niewydania decyzji o umorzeniu zaległości podatkowych w podatku od nieruchomości. Skarżący podnieśli, że mimo prawomocnego wyroku WSA uchylającego decyzję odmawiającą umorzenia, organ nadal prowadzi postępowanie wyjaśniające. Burmistrz wyjaśnił, że gromadzi dokumentację i wydał decyzję odmawiającą umorzenia. Sąd wezwał skarżących do złożenia oświadczenia, czy wnieśli ponaglenie do organu wyższego stopnia, jednak skarżący nie udzielili odpowiedzi.Rozstrzygnięcie
Odrzucono skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy w składzie następującym: Sędzia WSA Dariusz Dudra po rozpoznaniu w dniu 07 grudnia 2009r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi A. P. i T. P. na bezczynność Burmistrza J. W. w przedmiocie niewydania decyzji w przedmiocie umorzenie zaległości podatkowych w podatku od nieruchomości postanawia: odrzucić skargę
Wyrokiem z dnia 18 listopada 2008r., sygn. akt I SA/Bd 533/08 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy uchylił decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w B. w przedmiocie odmowy skarżącym umorzenia zaległości podatkowych w podatku od nieruchomości. W następstwie powyższego organ odwoławczy decyzją z dnia [...] uchylił w przedmiotowej sprawie w całości decyzję organu podatkowego I instancji – Burmistrza J. W. i przekazał mu sprawę do ponownego rozpatrzenia.
Pismem z dnia 19 maja 2009r. A. i T. P. wnieśli skargę
do Wojewódzkiego Sadu Administracyjnego w Bydgoszczy na niezałatwienie sprawy w terminie. Przywołując fakt, iż ww. wyrok Sądu uprawomocnił się z dniem 10 stycznia 2009r. podnieśli, iż rozpatrujący sprawę Burmistrz J. W. pismem z dnia 12 marca 2009r. poinformował ich , iż gromadzi niezbędną dokumentację umożliwiającą szczegółowe wyjaśnienie stanu faktycznego. Autorzy skargi podnieśli, iż mimo upływu 130 dni od wydania prawomocnego wyroku organ wciąż prowadzi postępowanie wyjaśniające.
W odpowiedzi na skargę Burmistrz J. W. Wyjaśnił, iż rozpatrując ponownie wniosek skarżących w sprawie umorzenia zaległości w podatku od nieruchomości przystąpił do zebrania dowodów w sprawie ( z Urzędu Skarbowego, Starostwa Powiatowego, Sądu Rejonowego w Z. - IV Wydział Ksiąg Wieczystych oraz Komornika Sądowego przy Sądzie Rejonowym w Z.).
Podniósł ponadto, że ze względu na szczególnie skomplikowany charakter sprawy dnia 29 maja 2009 r. wydane zostało postanowienie wskazujące nowy termin załatwienia sprawy do dnia 15 czerwca 2009 r., natomiast w dniu 15 czerwca 2009 r. wydana została decyzja [...] w sprawie odmowy umorzenia zaległości podatkowych.
Zgodnie z zarządzeniem z dnia 25 czerwca 2009r. Sąd wezwał stronę skarżącą do złożenia w terminie 7 dni oświadczenia czy przed wniesieniem skargi do Sądu skarżący wystąpili z ponagleniem do organu wyższego stopnia nad Burmistrzem J. W. w związku z niezałatwieniem sprawy w terminie oraz do przedłożenia potwierdzenia takiego działania. Doręczenia skarżącym wezwania dokonano w dniu 02 lipca 2009r. Termin do udzielenia odpowiedzi upłynął więc z dniem 09 lipca 2009r. W zakreślonym terminie ani do dnia wydania niniejszego postanowienia strona skarżąca nie udzieliła odpowiedzi na powyższe wezwanie.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
W myśl art. 52 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 dalej p.p.s.a.) - skargę można wnieść po wyczerpaniu środków zaskarżenia, jeżeli służyły one skarżącemu w postępowaniu przed organem właściwym w sprawie, chyba że skargę wnosi prokurator lub Rzecznik Praw Obywatelskich. Przez wyczerpanie środków zaskarżenia należy rozumieć sytuację, w której stronie nie przysługuje żaden środek zaskarżenia, taki jak zażalenie, odwołanie lub wniosek o ponowne rozpatrzenie sprawy, przewidziany w ustawie (art. 52 § 2 p.p.s.a.).
W niniejszej sprawie skarżący wystąpili ze skargą na bezczynność. Zgodnie z treścią art. 141 § 1 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (Dz.U. z 2005 r. Nr 8, poz. 60 ze zm.) , w przypadku bezczynności organu w postępowaniu podatkowym stronie służy środek wymuszający załatwienie sprawy, który przez prawodawcę określony został jako "ponaglenie". Podkreślić należy, iż środek ten doktryna i orzecznictwo traktuje jako szczególny środek zaskarżenia, albowiem jego konsekwencją jest konieczność zajęcia przez organ wyższej instancji stanowiska w kwestii wytkniętej bezczynności (por.: J. Borkowski w: B. Adamiak, J. Borkowski, R. Mastalski, J. Zubrzycki, Ordynacja podatkowa. Komentarz, UNlMEX Wrocław 2004 r., str. 542, a także postanowienie NSA z 14 lutego 2006r. I FSK 588/05, LEX nr 193106).
Dopiero po wyczerpaniu środków odwoławczych, a zatem po skorzystaniu przez stronę z tego instrumentu zwalczania uchybień organów, na etapie procedowania przed tymi organami, możliwe jest skuteczne - o ile spełnione zostaną inne wymogi formalne - wniesienie skargi do sądu administracyjnego i rozpoczęcie toku postępowania sądowoadministracyjnego.
Bezczynność organu powinna być zatem zwalczana dostępnym, przewidzianym w Ordynacji podatkowej środkiem w postaci ponaglenia, którego wniesienie (poza reakcją organu lub upływem czasu) warunkowało dopuszczalność przeniesienia sprawy do toku postępowania sądowoadministracyjnego. W aktach sprawy brak jest jednak ponaglenia. Jednocześnie mimo wezwania Sądu skarżący nie wskazali czy takie ponaglenie wnieśli.
W niniejszej sprawie skarżący wystąpili ze skargą na bezczynność Burmistrza J. W. działającego jako organ podatkowy I instancji do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego.
W ocenie Sądu jej rozpatrzenie nie jest możliwe, bowiem prowadziłoby do zastąpienia toku postępowania w sprawie bezczynności organu II instancji - postępowaniem sądowoaministracyjnym. Takie rozwiązanie nie znajduje prawnego uzasadnienia, bowiem sądowoadministracyjny tryb zwalczania bezczynności organu nie jest ani trybem konkurencyjnym w stosunku do drugoinstancyjnego trybu zwalczania bezczynności przez organem administracyjnym, ani trybem substytucyjnym, który mógłby procedowanie przez organem II instancji zastąpić.
Przeciwnie - wniesienie skargi na bezczynność do sądu administracyjnego ma na celu kontrolę poczynań organów, których bezczynność jest zaskarżona do sądu administracyjnego w granicach tej skargi, a zatem w odniesieniu do działań obu instancji organów właściwych w sprawie objętej skargą.
Z powyższego wynika, że skarga inicjująca niniejsze postępowanie sądowe została wniesiona na bezczynność organu I insatncji, tj. Burmistrza J. W. o przedwcześnie i jako taka - jest skargą niedopuszczalną.
Mając na uwadze powyższe, Sąd na podstawie art. 58 § 1 pkt 6 i § 3 w zw. z art. 52 § 1 p.p.s.a. postanowił, jak w sentencji.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 15.07.2026. · Źródło