I SAB/Bd 9/09

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Halina Adamczewska – Wasilewicz Sędziowie Sędzia WSA Dariusz Dudra (spr.) Sędzia WSA Teresa Liwacz Protokolant Asystent sędziego Agnieszka Kujawa po rozpoznaniu w Wydziale I na rozprawie w dniu 14 października 2009 r. sprawy ze skargi R. L. na bezczynność Dyrektora Izby Celnej w T. w przedmiocie niewydania decyzji w sprawie zwrotu zabezpieczenia postanawia: odrzucić skargę Pismem z dnia [...]r. R. L. złożył skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Bydgoszczy na udzieloną odpowiedź Nr [...] z dnia 03 czerwca 2009r., w której wniósł o nałożenie kary na Dyrektora Izby Celnej w T. na okoliczność niewydanie decyzji administracyjnej. Z akt sprawy wynika, że R. L. złożył dnia [...]r. zabezpieczenie gotówkowe w kwocie 9.100 zł (potwierdzenie zabezpieczenia seria A nr [...]). W dniu 20 czerwca 2000 r. dokonano przerachowania sumy depozytu na poczet należności celnych wynikających z decyzji z dnia [...]r. nr [...] w kwocie 6.504,30 zł plus 80 zł tytułem czynności przerachowania. Jednocześnie skierowano do wszystkich urzędów celnych zastrzeżenie wypłaty zabezpieczenia przyjętego według potwierdzenia seria A nr [...] Z uwagi na brak oryginału potwierdzenia zabezpieczenia nie dokonano zwrotu pozostałej kwoty zabezpieczenia tj. 2.515,70 zł. Pismem z dnia [...]r. R. L. wniósł do Dyrektora Izby Celnej w G. wniosek o zwrot zabezpieczenia w kwocie 9.100 zł. Pismo to zostało przekazane Dyrektorowi Izby Celnej w T. Dnia 24 grudnia 2008r. Izba Celna w T. dokonała zwrotu zabezpieczenia będącego na koncie sum depozytowych w kwocie 2.515,70 zł. Zawarte w skardze zarzuty dotyczą odpowiedzi udzielonej skarżącemu przez Dyrektora Izby Celnej w T. w sprawie udzielenia stosownych wyjaśnień dotyczących zwrotu zabezpieczenia oraz braku informacji, na jakiej podstawie dokonano zwrotu kwoty 2.151,70 zł przekazem pocztowym. Pismem, które skarży strona Dyrektor Izby Celnej w T. poinformował o sposobie rozliczenia zabezpieczenia seria A nr [...], zaznaczając iż podstawą dokonywania zwrotu zabezpieczenia jest Rozporządzenie Ministra Finansów z dnia 13 lipca 2004r. w sprawie sposobu złożenia zabezpieczenia w formie depozytu w gotówce (Dz.U. Nr 169, poz. 1769 ze zm.), a opłatę za przerachowanie pobrano stosownie do § 6 ust. 1 pkt 7 Rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 14 listopada 1997r. w sprawie opłat pobieranych przez organy celne (Dz.U. Nr 139, poz. 937 ze zm.). W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej odrzucenie ewentualnie oddalenie. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy zważył, co następuje: Zgodnie z art. 3 § 2 pkt 8 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. nr 153, poz. 1270 ze zm., zwanej dalej p.p.s.a.) kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje orzekanie w sprawach skarg na bezczynność organów w przypadkach określonych w punktach od 1-4 tego przepisu. Postanowienia art. 3 § 2 pkt 1-4, do których odwołuje się pkt 8 mówią o określonych prawnych formach działania składających się na "działalność administracji publicznej" zaskarżalną do sądu administracyjnego. Tak więc zaskarżenie bezczynności organu jest dopuszczalne w zakresie, w jakim dopuszczalne jest zaskarżenie decyzji administracyjnych, postanowień wydanych w postępowaniu administracyjnym, na które służy zażalenie albo kończących postępowanie a także postanowień rozstrzygających sprawę co do istoty, postanowień wydanych w postępowaniu egzekucyjnym i zabezpieczającym, na które służy zażalenie, innych aktów lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczących uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa, pisemnych interpretacji przepisów prawa podatkowego wydawanych w indywidualnych sprawach. Merytoryczna ocena podniesionych w skardze zarzutów poprzedzona być musi w każdej sprawie stwierdzeniem dopuszczalności wniesienia skargi. W ramach badania dopuszczalności skargi pierwszoplanowe znaczenie posiada ustalenie, czy skarga została złożona w terminie. W myśl art. 53 § 1 ustawy o p.p.s.a. skargę wnosi się w terminie trzydziestu dni od dnia doręczenia skarżącemu rozstrzygnięcia w sprawie. W przypadkach, o których mowa w art. 52 § 3 i 4, skargę wnosi się w terminie trzydziestu dni od dnia doręczenia odpowiedzi organu na wezwanie do usunięcia naruszenia prawa, a jeżeli organ nie udzielił odpowiedzi na wezwanie, w terminie sześćdziesięciu dni od dnia wniesienia wezwania o usunięcie naruszenia prawa (Art. 53 § 2). W postanowieniu z dnia 22 kwietnia 2009r., sygn. akt I SAB/Bd 5/09 odrzucającym skargę złożoną przez skarżącego Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy podniósł, że złożenie skargi na bezczynność organu podatkowego winno być poprzedzone wniesieniem ponaglenia, o którym mowa w art. 141 § 1 Ordynacji podatkowej. Ponaglenie to poprzez wnioskowanie per analogiam (wnioskowanie z podobieństwa) jest swego rodzaju wezwaniem do usunięcia naruszenia prawa, instytucji prawnej umożliwiającej wypowiedzenie się w sprawie przez organy administracyjne przed wniesieniem skargi do sądu po raz drugi. Godzi się w tym miejscu przywołać stanowisko NSA, który w swym orzeczeniu zauważył, że wobec treści art. 52 § 1 i 2 p.o.p.s.a. wniesienie skargi na bezczynność organu w postępowaniu podatkowym uzależnione jest bowiem od rozpatrzenia ponaglenia złożonego w trybie art. 141 § 1 Ordynacji podatkowej. Ponaglenie to winno być załatwione, stosownie do art. 139 § 2 Ordynacji podatkowej, niezwłocznie, nie później jednak niż w terminie 30 dni od daty jego wniesienia. Przewidziany art. 141 § 1 Ordynacji podatkowej szczególny środek zaskarżenia per analogiam można i należy traktować za wezwanie do naruszenia prawa jakim jest bezczynność, w związku z czym zwlekanie z jego rozpoznaniem skutkuje powstaniem prawa do wniesienia skargi przed Sąd administracyjny w terminie i na zasadach określonych przepisem art. 53 § 2 p.o.p.s.a (por. postanowienie NSA z dnia 14 lutego 2006r. I FSK 588/05, LEX nr 193106). Powiedzieć dalej w konsekwencji powyższego należy, z przywołaniem stosownego orzeczenia NSA, że przepis art. 53 § 2 p.p.s.a. wprowadza dwa terminy do wniesienia skargi; pierwszy termin dotyczy sytuacji, gdy właściwy organ udzielił odpowiedzi na wezwanie (termin ten wynosi 30 dni i liczy się od dnia doręczenia odpowiedzi organu na wezwanie), oraz drugi termin, który dotyczy sytuacji, gdy organ nie udzielił odpowiedzi na wezwanie (termin ten wynosi 60 dni i liczy się od dnia wniesienia do organu wezwania do usunięcia naruszenia). Analiza tego przepisu prowadzi do wniosku, że po wniesieniu wezwania do usunięcia naruszenia rozpoczyna już bieg drugi z tych terminów, jeżeli jednak przed jego upływem organ doręczy odpowiedź na wezwanie, termin ten staje się bezprzedmiotowy, a rozpoczyna bieg termin trzydziestodniowy liczony od dnia doręczenia odpowiedzi na wezwanie. Jeżeli natomiast organ nie doręczy odpowiedzi na wezwanie przed upływem 60 dni od dnia wniesienia wezwania, to w tym terminie (60 dni od dnia wniesienia wezwania) powinna być wniesiona skarga (por. postanowienie NSA z dnia 21 maja 2007r., sygn. akt II OSK 986/06, LEX nr 334277). Przechodząc już konkretnie do motywów faktycznych niniejszego rozstrzygnięcia wskazać jeszcze trzeba, że zgodnie z przepisem art. 133 § 1 p.p.s.a. sąd wydaje wyrok po zamknięciu rozprawy na podstawie akt sprawy. Aktami sprawy są akta sądowe, jak i przedstawione sądowi akta administracyjne. Zatem sąd administracyjny rozpoznaje sprawę w zakresie stanu faktycznego, który legł u podstaw wydania zaskarżonej decyzji i znajduje się w nadesłanych aktach administracyjnych (por. wyrok NSA z dnia 28 sierpnia 2008r., sygn. akt II OSK 1533/07, LEX nr 488467). W stanie faktycznym sprawy – zdaniem Sądu – skarga winna być złożona w terminie 30 dni od dnia otrzymania odpowiedzi na skargę (ponaglenie) strony z dnia 14 kwietnia 2009 r. Minister Finansów udzielił odpowiedzi na ponaglenie w piśmie z dnia 29 maja 2009 r. Z akt sprawy, w szczególności z załączonych do skargi przez skarżącego załączników (kserokopii pisma Ministra Finansów z dnia 29 maja 2009 r. i pisma Dyrektora Izby Celnej z dnia 3 czerwca 2009 r.) wynika, że pismo Ministra skarżący otrzymał w dniu 5 czerwca 2009 r. Wskazać w tym miejscu trzeba, że z akt sprawy nie wynika aby skarżący otrzymał od Ministra jeszcze jakieś inne pismo stanowiące odpowiedź na żądanie skarżącego zawarte w piśmie z dnia 5 stycznia 2009r. Wobec powyższego w okolicznościach sprawy przyjąć należy, że Minister udzielił odpowiedzi na ponaglenie w terminie 60 dni, tym samym termin ten stał się bezprzedmiotowy, a skarga do sądu winna być złożona w terminie 30 dni od dnia otrzymania przez skarżącego odpowiedzi od Ministra. Z akt sprawy wynika, że skarżący wniósł rzeczoną skargę za pośrednictwem Dyrektora Izby Celnej w dniu 10 lipca 2009r., czego dowodzi data stempla pocztowego odciśnięta na kopercie. Mając na uwadze zaistniały stan faktyczny należało stwierdzić, że skarga do Sądu została wniesiona z przekroczeniem 30 dniowego terminu i w konsekwencji tego faktu należało ja odrzucić na podstawie art. 58 § 1 pkt 2 ustawy o p.p.s.a.