II SA/Bd 1035/19
WyrokWSA w Bydgoszczy2020-02-18
Skład orzekający: Joanna Brzezińska, Jarosław Wichrowski, Anna Klotz
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy uchwała rady gminy określająca tryb i sposób powoływania oraz odwoływania członków zespołu interdyscyplinarnego i szczegółowe warunki jego funkcjonowania, która powtarza lub modyfikuje przepisy ustawowe, narusza prawo w stopniu skutkującym stwierdzenie jej nieważności?Ratio decidendi
Uchwała rady gminy, która powtarza lub modyfikuje przepisy ustawowe dotyczące składu, zadań, poufności informacji czy przyczyn odwołania członków zespołu interdyscyplinarnego, narusza prawo w stopniu istotnym, uzasadniającym stwierdzenie jej nieważności w części lub całości. Lokalny prawodawca nie jest uprawniony do powtarzania norm ustawowych ani do wprowadzania zmian, które wykraczają poza zakres upoważnienia ustawowego.Stan faktyczny
Prokurator Rejonowy zaskarżył uchwałę Rady Gminy Waganiec dotyczącą zespołu interdyscyplinarnego ds. przeciwdziałania przemocy w rodzinie, domagając się stwierdzenia jej nieważności w całości. Zarzucił naruszenie przepisów Konstytucji RP, ustawy o samorządzie gminnym oraz ustawy o przeciwdziałaniu przemocy w rodzinie, wskazując na powtórzenie lub modyfikację przepisów ustawowych w uchwale. Wójt Gminy wniósł o oddalenie skargi lub stwierdzenie nieważności uchwały w części.Rozstrzygnięcie
Sąd stwierdził nieważność zaskarżonej uchwały w części obejmującej § 1 ust. 3, ust. 4 i ust. 7, § 4, § 5 ust. 2, § 6 ust. 2, w punkcie 3 zwrot: ,,w uzasadnionych przypadkach" i punkt 4 załącznika. W pozostałej części skargę oddalił.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Joanna Brzezińska (spr.) Sędziowie sędzia WSA Jarosław Wichrowski sędzia WSA Anna Klotz Protokolant sekretarz sądowy Kamila Wesołowska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 18 lutego 2020 roku sprawy ze skargi Prokuratora Rejonowego [...] na uchwałę Rady Gminy Waganiec z dnia 1 marca 2016 r. nr X/89/2016 w przedmiocie trybu i sposobu powoływania i odwoływania członków zespołu interdyscyplinarnego oraz szczegółowych warunków jego funkcjonowania 1. stwierdza nieważność zaskarżonej uchwały w części obejmującej: § 1 ust. 3, ust. 4 i ust. 7, § 4, § 5 ust. 2, § 6 ust. 2, w punkcie 3 zwrot: ,,w uzasadnionych przypadkach" i punkt 4 załącznika, 2. w pozostałej części skargę oddala.
Prokurator Rejonowy w Aleksandrowie Kujawskim, pismem z 16 października 2019r., wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Bydgoszczy skargę na uchwałę Rady Gminy Waganiec nr X/89/2016 z dnia 1 marca 2016r. w sprawie trybu i sposobu powoływania i odwoływania członków zespołu interdyscyplinarnego ds. przeciwdziałania przemocy w rodzinie oraz szczegółowych warunków jego funkcjonowania (Dz.Urz.Woj. Kuj-Pom. z 2016r. poz. 891), żądając stwierdzenia nieważności uchwały w całości. Prokurator naruszenie art. 94 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej i art. 18 ust. 1 pkt 15 ustawy z dnia 8 marca 1990r. o samorządzie gminnym (t.j. z 2017r. poz. 994 ze zm.),art. 6 ust. 2 pkt 4 i art. 9a ust. 15 ustawy z dnia 29 lipca 2005r. o przeciwdziałaniu przemocy w rodzinie (t.j. Dz.U. z 2015r. poz. 1390 ze zm.) w zw. z § 118 i § 143 załącznika do rozporządzenia Prezesa rady Ministrów z 20 czerwca 2002r. w sprawie zasad techniki prawodawczej, poprzez wskazanie w załączniku do uchwały:
a) w § 1 ust. 1-9, 11-12 działań podejmowanych przez gminę na rzecz przeciwdziałania przemocy w rodzinie, powołania i składu Zespołu Interdyscyplinarnego - zwanego dalej Zespołem -, wyboru przewodniczącego Zespołu, częstotliwości posiedzeń Zespołu, prac grup roboczych, co stanowi powtórzenie art. 9a ust.1-3, ust. 5-10 i 13-14 ustawy,
b) w § 4 zadań Zespołu i grup roboczych, co stanowi powtórzenie art. 9b ust. 1-3 ustawy,
c) w § 5 obowiązku zachowania poufności informacji uzyskanych w ramach pracy Zespołu i obowiązku złożenia oświadczenia o zachowaniu poufności, co stanowi powtórzenie art. 9c ust. 2 i 3 ustawy,
d) w § 6 ust. 2 przyczyn odwołania członka Zespołu, co stanowi przekroczenie upoważnienia ustawowego, wskazanego w art. 9a ust. 15 ustawy
W uzasadnieniu skarżący przedstawił argumentację prawną dotycząca powyższych zarzutów stwierdzając, że wskazane liczne uchybienia nie pozwalają spojrzeć na skarżony akt prawny inaczej, jak tylko przez pryzmat rażącego naruszenia prawa. Zdaniem skarżącego jedynie skierowanie skargi na trwałe wyeliminuje z porządku prawnego zakwestionowane zapisy uchwały, przy czym ich ilość winna skutkować stwierdzeniem nieważności uchwały w całości.
W odpowiedzi na skargę Wójt Gminy Waganiec wniósł o jej oddalenie ewentualnie o stwierdzenie nieważności uchwały w części dotyczącej zaskarżonych przepisów.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Skarga podlegała uwzględnieniu w części.
Kontrola działalności administracji publicznej sprawowana przez sądy administracyjne obejmuje między innymi orzekanie w sprawach ze skarg na uchwały organów jednostek samorządu terytorialnego i terenowych organów administracji rządowej, będące aktami prawa miejscowego (art. 3 § 2 pkt 5 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, t.j. Dz.U. z 2019r. poz. 2325, dalej jako: "p.p.s.a."). Stosownie do art. 147 § 1 p.p.s.a., sąd uwzględniając skargę na akt, o którym mowa w art. 3 § 2 pkt 5, stwierdza nieważność aktu w całości lub w części albo stwierdza, że zostały wydane z naruszeniem prawa, jeżeli przepis szczególny wyłącza stwierdzenie ich nieważności. Zgodnie z art. 91 ust. 1 ustawy z dnia 8 marca 1990r. o samorządzie gminnym (dalej jako "u.s.g.") uchwała lub zarządzenie organu gminy sprzeczne z prawem są nieważne. Podstawą stwierdzenia takiego faktu jest uznanie, że doszło do istotnego naruszenia prawa. Według bowiem ust. 4 powołanego artykułu, w przypadku nieistotnego naruszenia prawa organ nadzoru nie stwierdza nieważności uchwały ograniczając się do wskazania, iż uchwałę wydano z naruszeniem prawa. Wprowadzając sankcję nieważności jako następstwo naruszenia prawa, ustawodawca nie określił rodzaju naruszenia prawa, które prowadziłoby do zastosowania tej sankcji. Za "istotne" naruszenie prawa uznaje się uchybienie prowadzące do skutków, które nie mogą być tolerowane w demokratycznym państwie prawnym. Do nich zalicza się między innymi naruszenie przepisów prawa ustrojowego oraz prawa materialnego, a także przepisów regulujących procedury podejmowania uchwał (por. M. Stahl, Z. Kmieciak, Akty nadzoru nad działalnością samorządu terytorialnego w świetle orzecznictwa NSA i poglądów doktryny, Samorząd Terytorialny 2001, z. 1-2, s. 101-102). W judykaturze za istotne naruszenie prawa, będące podstawą do stwierdzenia nieważności aktu, uznaje się takiego rodzaju naruszenia prawa jak: podjęcie uchwały przez organ niewłaściwy, brak podstawy do podjęcia uchwały określonej treści, niewłaściwe zastosowanie przepisu prawnego będącego podstawą podjęcia uchwały, naruszenie procedury podjęcia uchwały. Stwierdzenie nieważności uchwały może nastąpić tylko wtedy, gdy uchwała pozostaje w wyraźnej sprzeczności z określonym przepisem prawnym, co jest oczywiste i bezpośrednie oraz wynika wprost z treści tego przepisu.
Mając powyższe na uwadze Sąd stwierdza, iż nie wszystkie wskazane w skardze naruszenia prawa spełniają powyższe przesłanki dla uznania ich za na tyle istotne aby skutkowały nieważnością konkretnych zapisów aktu prawa miejscowego stanowionego przez organ gminy.
W zakresie istotnym dla rozstrzygnięcia kontrolowanej sprawy, ustawa o samorządzie gminnym stanowi, że: do wyłącznej właściwości rady gminy należy stanowienie w innych sprawach zastrzeżonych ustawami do kompetencji rady gminy (art. 18 ust. 2 pkt 15). Na podstawie upoważnień ustawowych gminie przysługuje prawo stanowienia aktów prawa miejscowego obowiązujących na obszarze gminy (art. 40 ust. 1).
Zgodnie z art. 94 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej z dnia 2 kwietnia 1997r. (Dz.U. Nr 78, poz. 483 ze zm.) organy samorządu terytorialnego, na podstawie i w granicach upoważnień zawartych w ustawie, ustanawiają akty prawa miejscowego, obowiązujące na obszarze działania tych organów. W doktrynie wskazuje się, że art. 94 Konstytucji RP określa względnie luźny związek między upoważnieniem (tym samym ustawą) a aktem prawa miejscowego, wydanym na jego podstawie. Luźniejszym w każdym razie niż ten, jaki wynika z formuły art. 92 ust. 1 Konstytucji RP, nakazującej wydawanie rozporządzeń w celu wykonania ustaw. Wyklucza on co do zasady wymóg wykonawczego charakteru aktów prawa miejscowego jako warunek ich legalności (K. Działocha w: Konstytucja RP. Komentarz, Wyd. Sejm. 2001 t. II uw. 4 s. 5 do art. 94; B. Banaszak, Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej. Komentarz, C. H. Beck 2012 s. 547 nb 3). W tej sytuacji należy przyjąć, że swoboda organu samorządu terytorialnego w przyjętej regulacji aktem prawa miejscowego jest większa, niż organu administracji publicznej przy stanowieniu aktu podustawowego.
Ustawowe upoważnienie do podjęcia zaskarżonej uchwały, stanowiącej – co do czego nie ma wątpliwości – akt prawa miejscowego, zawarto w art. 9a ust. 15 ustawy z dnia 29 listopada 2005 r. o przeciwdziałaniu przemocy w rodzinie (w dacie podjęcia uchwały Dz.U. z 2015 r., poz. 1390, dalej jako "ustawa"), zgodnie z którym rada gminy określi, w drodze uchwały, tryb i sposób powoływania i odwoływania członków zespołu interdyscyplinarnego oraz szczegółowe warunki jego funkcjonowania. Przy czym zgodnie z art. 6 ust. 2 pkt 4 ustawy, do zadań własnych gminy w ramach tworzenia gminnego systemu przeciwdziałania przemocy w rodzinie należy między innymi – tworzenie zespołów interdyscyplinarnych.
W tym miejscu podkreślenia wymaga, że normodawca gminny nie jest uprawniony do modyfikowania określonego ustawowo zakresu działania zespołów interdyscyplinarnych. Lokalny prawodawca nie jest również zasadniczo uprawniony do powtarzania norm ustawowych. W utrwalonym orzecznictwie sądowoadministracyjnym uznaje się, że powtórzenie regulacji ustawowych bądź ich modyfikacja i uzupełnienie przez przepisy gminne jest niezgodne z zasadami legislacji. Uchwała rady gminy nie może regulować jeszcze raz tego, co jest już zawarte w obowiązującej ustawie. W sytuacji gdy jednocześnie nastąpi modyfikacja, uzupełnianie i.t.p. zasadniczych regulacji taka uchwała, jako istotnie naruszająca prawo, jest nieważna. Zawsze bowiem tego rodzaju powtórzenie jest normatywnie zbędne, gdyż powtarzany przepis już obowiązuje, jak też jest dezinformujące. Trzeba liczyć się z tym, że nawet powtórzony przepis będzie interpretowany w kontekście uchwały, w której go powtórzono, co może prowadzić do całkowitej lub częściowej zmiany intencji prawodawcy. Uchwała organu gminy nie powinna zatem powtarzać przepisów ustawowych, jak też nie może zawierać postanowień sprzecznych z ustawą (por. wyroki NSA: z dnia 14 października 1999r., II SA/Wr 1179/98; z 16 czerwca 1992r., II SA 99/92 - ONSA 1993/2/44; z 6 października 2015r. sygn. II OSK 1084/15; wyrok Sądu Najwyższego z 5 stycznia 2001r., III RN 40/00, OSNP 2001/13/424). Wymaga to jednak oceny każdorazowo w odniesieniu do konkretnych regulacji.
Stosownie do treści art. 9a ustawy, gmina podejmuje działania na rzecz przeciwdziałania przemocy w rodzinie, w szczególności w ramach pracy w zespole interdyscyplinarnym (ust.1). Zespół interdyscyplinarny powołuje wójt, burmistrz albo prezydent miasta (ust. 2). W skład zespołu interdyscyplinarnego wchodzą przedstawiciele: 1) jednostek organizacyjnych pomocy społecznej; 2) gminnej komisji rozwiązywania problemów alkoholowych; 3) Policji; 4) oświaty; 5) ochrony zdrowia; 6) organizacji pozarządowych oraz kuratorzy sądowi (ust. 3 i 4). Ponadto w skład zespołu interdyscyplinarnego mogą wchodzić także prokuratorzy oraz przedstawiciele innych podmiotów, działających na rzecz przeciwdziałania przemocy w rodzinie (ust. 5).
Zgodnie z § 1 ust. 3 załącznika do zaskarżonej uchwały: "W skład zespołu interdyscyplinarnego wchodzą przedstawiciele: 1) Gminnego Ośrodka Pomocy Społecznej w Wagańcu; 2) Gminnej Komisji Rozwiązywania Problemów Alkoholowych i Patologii Społecznej w Wagańcu; 3) Komisariatu Policji w Wagańcu; 4) jednostek oświatowych działających na terenie Gminy Waganiec, 5) jednostek ochrony zdrowia działających na terenie Gminy Waganiec, 6) Sądu Rejonowego w Aleksandrowie Kujawskim, 7) organizacji pozarządowych działających na terenie Gminy Waganiec". W ust. 4 przewidziano, że w skład zespołu interdyscyplinarnego mogą wchodzić także przedstawiciele innych podmiotów niż wskazane w ust. 3, działających na rzecz przeciwdziałania przemocy w rodzinie z terenu Gminy Waganiec.
Jak wynika z cytowanych przepisów art. 9a ust. 3, 4 i 5 ustawy, określają one w sposób szczegółowy skład zespołu interdyscyplinarnego. Art. 9a ust. 15 ustawy nie przyznaje natomiast radzie gminy kompetencji do określania składu zespołu, a jedynie do określenia trybu i sposobu powoływania i odwoływania członków zespołu interdyscyplinarnego oraz szczegółowych warunków jego funkcjonowania. Przepis ten nie przewiduje zatem dla rady gminy kompetencji do samodzielnego wskazywania podmiotów, których przedstawiciele wchodzą w skład tego zespołu. Ponadto dokonano niedopuszczalnej modyfikacji zapisu art. 9a ust. 4 ustawy, stanowiąc w pkt 4 i 5 dodatkowe określniki nieprzewidziane w ustawie tj. zamiast "oświaty" i "ochrony zdrowia" dodając określenia jednostek organizacyjnych (...) działających na terenie Gminy Waganiec. Ten zapis może prowadzić do niejasności i wątpliwości, czy rada nie ograniczyła kompetencji organu wykonawczego do powołania zespołu, zatem jego członków, poza ramy delegacji ustawowej. Nadto wprost sprzeczny z normą wyrażoną w art. 9a ust. 3 i ust. 4 jest również zapis § 1 ust. 3 pkt 6 załącznika do uchwały, bowiem ustawodawca nie wskazał w katalogu podmiotów, których przedstawiciele wchodzą w skład zespołu interdyscyplinarnego – sadów powszechnych (w tym rejonowych). Podczas gdy ustawodawca wprost, w ust. 4 art. 9a ustawy wskazał, że w skład zespołów interdyscyplinarnych wchodzą kuratorzy sądowi.
Ponadto, co zasadnie podniósł skarżący wprowadzona regulacja, nie tylko stanowi indywidualizację podmiotów w gminie Waganiec, lecz pomija możliwość powołania w skład zespołu prokuratorów, o których mowa w ust. 5 art. 9a, czym wprowadza niejasną sytuację prawną.
W tej sytuacji w omawianym zakresie rada gminy naruszyła przepisy art. 9a ust. 15 w zw. z ust. 3, 4 i 5 ustawy oraz art. 7 i art. 94 Konstytucji RP, w stopniu istotnym co stanowiło o zasadności zarzutu skargi w tym zakresie.
Odnosząc się do zarzutu określonego w lit. a skargi dotyczącego pozostałych zapisów § 1 uchwały, sąd uznaje co do zasady za słuszne twierdzenia o zbędnym powtórzeniu zapisów art. 9a ust. 1-3, ust. 5-10 i 13-14 ustawy. W ocenie sądu, w składzie rozpoznającym niniejszą sprawę, mając na uwadze charakter przepisów prawa miejscowego i wolę dostosowania ich dla odbiorcy lokalnego tych przepisów, w zakresie w jakim nie dochodzi jednocześnie do modyfikacji norm ustawowych, lub nie prowadzi to w istocie do możliwości interpretacji ich niezgodnie z treścią powtórzonych zapisów ustawowych – nie stanowi to wystarczającej podstawy do stwierdzenia nieważności stosownych przepisów uchwały, bowiem nie rodzi to skutków istotnego naruszenia prawa, w rozumieniu art. 91 ust. 1 u.s.g. Takich argumentów odnoszących się konkretnie do wskazywanych zapisów § 1 ust. 1- 2, ust. 5-6 i ust. 8 -12 załącznika do uchwały nie wskazał również skarżący prokurator.
Jedynie wobec treści ust. 7 § 1 sąd stwierdził z urzędu, że stanowi on istotne naruszenie art. 9a ust. 15 i art. 9a ust. 8 poprzez modyfikację tego drugiego przepisu. Ma to związek z zastosowanym przez radę gminy błędnym zabiegiem legislacyjnym z przekroczeniem upoważnienia ustawowego – poprzez ingerencję w określenie podmiotów, których członkowie wchodzą w skład gminnego zespołu interdyscyplinarnego ds. przeciwdziałania przemocy w rodzinie. Zgodnie bowiem z art. 98 ust. 8 ustawy, zespół interdyscyplinarny działa na podstawie porozumień zawartych między wójtem (...) a podmiotami, o których mowa w ust. 3 lub 5. Tymczasem w ust. 7 § 1 załącznika określono, że: "zespół interdyscyplinarny działa na podstawie porozumień zawartych między Wójtem Gminy Waganiec a podmiotami, których przedstawiciele wchodzą w skład zespołu interdyscyplinarnego".
W ocenie sądu, z podanych wyżej przyczyn nie stanowiłby wystarczającej podstawy do stwierdzenia nieważności § 4 załącznika do uchwały sam tylko zarzut sformułowany w lit. b skargi, wskazujący na powtórzenie art. 9b ust. 1-3 ustawy. Zgodzić należy się, że w upoważnienie ustawowe dla rady gminy nie obejmuje określenia zadań zespołu , które określa wprost ustawa. Rażącym naruszeniem prawa, skutkującym koniecznością wyeliminowania z obrotu prawnego dotknięty jest jednak jedynie ust. 2 § 4 załącznika do uchwały - z powodu dowolnej modyfikacji treści art. 9b ust. 2 ustawy. Taki skutek bowiem ma wprowadzenie do wprowadzenia do wyliczenia w załączniku dodatkowego określenia "między innymi", które może w sposób dorozumiany rozszerzyć zadania zespołu poza określone w art. 9b ust. 2 ustawy, a nadto ustawa odnosi się do: "integrowania i koordynowania działań podmiotów, o których mowa w art. 9 ust. 3 i 5", a załącznik do uchwały odwołuje w tym zakresie do działań: "jednostek wchodzących w jego skład", co jak już wyżej wskazano nie jest zakresem tożsamym.
Zważyć należy, że jedynie częściowo zasadny okazał się zarzut skargi dotyczący § 5 załącznika do uchwały, bowiem treść ust. 1 stanowi w zasadzie powtórzenie treści przepisu art. 9c ust. 2 ustawy, nie wypaczając istoty regulacji ustawowej. Zasadnie jednak prokurator zarzucił, że zapis ust. 2 stanowi istotną modyfikację znaczeniową treści normy art. 9c ust. 3 ustawy. Rada gminy w § 5 ust 2 załącznika uchwaliła bowiem, że: "przed przystąpieniem do wykonywania czynności członkowie zespołu interdyscyplinarnego oraz grup roboczych składają oświadczenie o zachowaniu poufności". Tymczasem zgodnie z art. 9c ust. 3 ustawy przed przystąpieniem do wykonywania czynności, o których mowa w art. 9b ust. 2 i 3, członkowie zespołu interdyscyplinarnego oraz grup roboczych składają organowi, o którym mowa w art. 9a ust. 2, oświadczenie o następującej treści: "Oświadczam, że zachowam poufność informacji i danych, które uzyskałem przy realizacji zadań związanych z przeciwdziałaniem przemocy w rodzinie oraz, że znane mi są przepisy o odpowiedzialności karnej za udostępnienie danych osobowych lub umożliwienie do nich dostępu osobom nieuprawnionym."
W ocenie sądu zapis § 5 ust. 2 załącznika stanowi niedopuszczalną modyfikację normy art. 9c ust. 3 ustawy, która wypacza istotę tej regulacji ustawowej. Do tego prawodawca lokalny nie miał upoważnienia w przepisach ustawy. Zapis załącznika do uchwały zobowiązuje jedynie do złożenia oświadczenia "o zachowaniu w poufności". Zapis ten może wprowadzać w błąd, a nadto nie pozostaje zgodny z regulacją ustawową, która wprost jednoznacznie określa treść oświadczenia: tj. "Oświadczam, że zachowam poufność informacji i danych, które uzyskałem przy realizacji zadań związanych z przeciwdziałaniem przemocy w rodzinie oraz, że znane mi są przepisy o odpowiedzialności karnej za udostępnienie danych osobowych lub umożliwienie do nich dostępu osobom nieuprawnionym." Zapis uchwały całkowicie pomija ten obligatoryjny wymóg, regulujący podstawy odpowiedzialności karnej za udostępnienie wrażliwych danych osobom nieuprawnionym, i nawet nie odnosi się do regulacji ustawowej w tym zakresie. Z tego powodu przedmiotowy zapis należy uznać za istotnie naruszający prawo w rozumieniu art. 91 ust. 1 u.s.g., co skutkuje stwierdzeniem nieważności tego przepisu uchwały (załącznika).
Częściowo zasadny okazał się również zarzut skargi dotyczący wykroczenia poza upoważnienie ustawowe określone w art. 9a ust. 15 ustawy o przeciwdziałaniu przemocy w rodzinie, poprzez określenie w § 6 ust. 2 załącznika do uchwały przesłanek odwołania członków zespołu interdyscyplinarnego. Ustawodawca bowiem upoważnił radę gminy wyłącznie do określenia trybu i sposobu powoływania i odwoływania członków zespołu interdyscyplinarnego, a zatem dotyczy wyłącznie procedury pozbawienia członkostwa, a nie przyczyn tego pozbawienia. Stanowi to zatem istotne naruszenie wskazanej normy ustawowej w zw. z art. 94 Konstytucji RP. W tym jednak miejscu sąd stwierdza, że przepis § 6 ust. 2 załącznika podzielony jest na 4 punkty, z których pkt 1, 2 i 3 – poza sformułowaniem w uzasadnionych przypadkach – dotyczą w istocie procedury odwołania członka zespołu. Tym samym, z powodów wskazanych w skardze i powyżej, istotnie naruszają prawo w § 6 ust. 2 pkt 3 jedynie niedookreślony zwrot "w uzasadnionych przypadkach" oraz pkt 4. Zgodzić należy się bowiem z prokuratorem, że ustawodawca nie nałożył na członków przedmiotowego zespołu wymogu niekaralności za jakiekolwiek przestępstwa. Odmiennym zagadnieniem pozostaje oczekiwanie rady gminy, że takie osoby nie będą zasiadały w zespole, nie ma ono jednak umocowania ustawowego. Kompetencje w zakresie przyczyn odwołania członków zespołu należą wyłącznie do organu wykonawczego.
Sąd z urzędu stwierdził, że 28 listopada 2019r. Rada Gminy Waganiec podjęła nową uchwałę nr IX/113/2019 w sprawie trybu i sposobu powoływania i odwoływania członków zespołu interdyscyplinarnego ds. przeciwdziałania przemocy w rodzinie oraz szczegółowych warunków jego funkcjonowania. Zgodnie z § 3 nowej uchwały, utraciła moc zaskarżona w niniejszej sprawie uchwała nr X/89/2016 z dnia 1 marca 2016r. Nowa uchwała została opublikowana w Dzienniku Urzędowym Województwa Kujawsko – Pomorskiego z dnia 6 grudnia 2019r. poz. 6917. Weszła w życie po upływie 14 dni czyli 21 grudnia 2019r. (§ 4 ust. 1 nowej uchwały).
Wskazać jednak przyjdzie, że uchylenie kontrolowanego aktu prawnego przez organ w toku postępowania sadowadministracyjnego, nie stanowi o bezprzedmiotowości sądowej kontroli legalności, jeżeli ten akt prawa miejscowego ze swej istoty może mieć zastosowanie nadal do sytuacji z przeszłości, teraźniejszości lub przyszłości. Odmienne są bowiem skutki prawne uchylenia uchwały przez organ stanowiący oraz stwierdzenia jej nieważności. Jedynie stwierdzenie nieważności uchwały powoduje przyjęcie, że nieważna uchwała nie wywoływała skutków prawnych od dnia jej podjęcia. Wywołuje ono zatem skutki ex tunc – czyli wstecz, od daty uchwalenia uchwały nieważność której stwierdzono. Uchwała, której nieważność stwierdzona została wyrokiem sądu, jest w konsekwencji jego prawomocności traktowana jako akt, który de facto nigdy nie został podjęty.
Z tych powodów, Sąd uwzględniając skargę jedynie w części, na podstawie art. 147 p.p.s.a. w zw. z art. 91 ust. 1 u.s.g. stwierdzając nieważność § 1 ust. 3, ust. 4 i ust. 7, § 4, § 5 ust. 2 i w § 6 ust. 2 w pkt 3 zwrotu "w uzasadnionych przypadkach" oraz pkt. 4 załącznika do zaskarżonej uchwały. W pozostałej części zarzutów skargi oraz co do żądania stwierdzenia nieważności uchwały w całości, nie będąc nim związanym sąd skargę oddalił – na podstawie art. 151 w zw. z art. 134 § 1 p.p.s.a.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 16.07.2026. · Źródło