II SA/Bd 1066/21

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Jerzy Bortkiewicz po rozpoznaniu w dniu 15 września 2021 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi A. K. na decyzję Dyrektora [...] Służby Więziennej w [...] z dnia [...] lipca 2021 r., nr [...] w przedmiocie udzielenia informacji publicznej postanawia 1. odrzucić skargę, 2. odmówić przyznania prawa pomocy. A. K. wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Bydgoszczy skargę na decyzję Dyrektora [...] Służby Więziennej w [...] z dnia [...] lipca 2021 r., nr [...] w przedmiocie udzielenia informacji publicznej. W skardze skarżący zawarł wniosek o przyznanie prawa pomocy. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Skargę należało odrzucić. Zgodnie z art. 52 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2019 r., poz. 2325 ze zm.) – zwanej dalej: "P.p.s.a.", warunkiem dopuszczalności skargi jest wyczerpanie środków zaskarżenia, jeżeli służyły one skarżącej w postępowaniu przed organem właściwym w sprawie, chyba że skargę wnosi prokurator lub Rzecznik Praw Obywatelskich. Przez wyczerpanie środków zaskarżenia należy rozumieć sytuację, w której stronie nie przysługuje żaden środek zaskarżenia, taki jak zażalenie, odwołanie czy wniosek o ponowne rozpatrzenie sprawy, przewidziany w ustawie (art. 52 § 2 P.p.s.a.). Wyczerpanie środków zaskarżenia, o których mowa w przywołanym wyżej art. 52 § 2 P.p.s.a. przed złożeniem skargi do sądu administracyjnego, stanowi podstawową przesłankę dopuszczalności skargi, czyli warunek prawidłowego zaskarżenia określonego aktu. Obowiązek ten wynika z założenia, że Sąd nie wyręcza organów administracji wyższego stopnia i nie narusza podstawowej zasady dwuinstancyjności postępowania. Zasada dwuinstancyjności daje natomiast stronie prawo domagania się dwukrotnego merytorycznego rozpatrzenia jej sprawy przez dwa różne organy administrujące. Rangę tej zasady potwierdza art. 78 Konstytucji RP, w myśl którego "każda ze stron ma prawo do zaskarżenia orzeczeń i decyzji wydanych w pierwszej instancji". W przedmiotowej sprawie skarżący wystąpił ze skargą na decyzję Dyrektora [...] Służby Więziennej w [...] z dnia [...] lipca 2021 r., nr [...] w przedmiocie udzielenia informacji publicznej. Dyrektor [...] Służby Więziennej w [...], działał w niniejszej sprawie jako organ I instancji i stąd też od wydanej decyzji przysługiwało skarżącemu prawo złożenia w terminie 14 dni odwołania do Dyrektora [...] Służby Więziennej. Z akt sprawy nie wynika aby skarżący z tego uprawnienia skorzystał. Tymczasem wniósł skargę na decyzję organu pierwszej instancji. W świetle powyższego należy stwierdzić, że wniesiona skarga była niedopuszczalna i podlegała odrzuceniu gdyż zaskarżeniu do Sądu mogła podlegać tylko decyzja organu drugiej instancji, zgodnie z zasadą dwuinstancyjności postępowania administracyjnego. O powyższym Sąd, działając na podstawie art. 58 § 1 pkt 6 oraz § 3 P.p.s.a., orzekł w sentencji. Z uwagi na odrzucenie skargi, Sąd, na podstawie art. 247 p.p.s.a. odstąpił od merytorycznego rozpatrywania wniosku o przyznanie prawa pomocy. Zgodnie z treścią wskazanego powyżej przepisu prawo pomocy nie przysługuje stronie w razie oczywistej bezzasadności jej skargi. W orzecznictwie sądów administracyjnych ugruntowany został pogląd, iż o oczywistej bezzasadności skargi świadczy niemożność jej rozpoznania pod względem merytorycznym i w sytuacji zakwalifikowania skargi do odrzucenia sąd I instancji jest uprawniony do uznania takiej skargi za oczywiście bezzasadną w rozumieniu art. 247 p.p.s.a., a to z kolei uzasadnia oddalenie wniosku skarżącego o przyznanie prawa pomocy na tym etapie postępowania sądowego (por. np. postanowienie NSA z dnia 28.03.2012 r., II GZ 101/12, LEX nr 1145541