II SA/Bd 1105/18
PostanowienieWSA w Bydgoszczy2019-02-18
Skład orzekający: E. P., R. O., A. K., Grzegorz Saniewski
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy wniosek strony o wyłączenie sędziego, oparty na subiektywnym odczuciu braku bezstronności i zarzutach niepopartych dowodami, może stanowić podstawę do wyłączenia sędziego na podstawie art. 19 PPSA?Ratio decidendi
Wniosek o wyłączenie sędziego, oparty na subiektywnym odczuciu strony co do braku bezstronności sędziego, niepoparty konkretnymi okolicznościami mogącymi wywołać uzasadnioną wątpliwość co do jego bezstronności, nie może stanowić podstawy do wyłączenia sędziego na podstawie art. 19 PPSA. Sędziowie są niezawiśli i podlegają tylko Konstytucji i ustawom, a kwestionowanie niekorzystnych rozstrzygnięć powinno odbywać się poprzez kontrolę instancyjną, a nie wniosek o wyłączenie sędziego.Stan faktyczny
M. T. wniósł skargę na postanowienie Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego. WSA w Bydgoszczy odrzucił skargę z powodu uchybienia terminu. Strona wniosła zażalenie wraz z wnioskiem o wyłączenie sędziego, zarzucając mu brak bezstronności. Sędzia złożył oświadczenie o braku podstaw do wyłączenia. Sąd rozpoznał wniosek o wyłączenie sędziego.Rozstrzygnięcie
Oddalono wniosek o wyłączenie sędziego.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA E. P. (spr.) Sędziowie sędzia WSA R. O. sędzia WSA A. K. po rozpoznaniu w dniu 18 lutego 2019 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku M. T. o wyłączenie sędziego WSA Grzegorza Saniewskiego w sprawie ze skargi M. T. na postanowienie Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego z dnia [...] czerwca 2018 r., nr [...] w przedmiocie wszczęcie postępowania w sprawie wykonania słupa energetycznego postanawia oddalić wniosek o wyłączenie sędziego.
P. z dnia [...] sierpnia 2018 r. M. T. wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Bydgoszczy skargę na postanowienie Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego z dnia [...] czerwca 2018 r., nr [...] w przedmiocie wszczęcie postępowania w sprawie wykonania słupa energetycznego.
Postanowieniem z dnia [...] listopada 2018 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy odrzucił powyższą skargę wskazując na uchybienie terminu do jej wniesienia.
Na powyższe postanowienie skarżący wniósł zażalenie wraz z wnioskiem o wyłączenie sędziego.
Sędzia, którego dotyczy wniosek o wyłączenie złożył oświadczenie, z którego wynika, że między nim a stroną postępowania nie zachodzi żaden stosunek osobisty, ani okoliczność, o której mowa w art. 19 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Podkreślił także, że nie zachodzą także przesłanki wyłączenia sędziego od rozpoznania przedmiotowej sprawy określone w art. 18 wskazanej ustawy.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Wniosek podlegał oddaleniu.
Stosownie do treści art. 19 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz. U. z 2018 r., poz. 1302), dalej p.p.s.a., niezależnie od przyczyn wyłączenia sędziego z mocy ustawy (art. 18), sąd wyłącza sędziego na jego żądanie lub na wniosek strony, jeżeli istnieje okoliczność tego rodzaju, że mogłaby wywołać uzasadnioną wątpliwość co do jego bezstronności w danej sprawie. Zgodnie z art. 22 § 2 p.p.s.a. postanowienie w przedmiocie wyłączenia jest wydawane po złożeniu wyjaśnienia przez sędziego, którego wniosek o wyłączenie dotyczy.
Jednolicie w orzecznictwie wskazuje się, że wyłączenie na podstawie art. 19 p.p.s.a. powinno odwoływać się do zobiektywizowanych przesłanek, tak aby wątpliwość co do bezstronności sędziego mogła zostać uznana za mającą realne podstawy. Nie wystarcza do zastosowania wskazanego przepisu występowanie u strony podejrzenia, co do braku bezstronności sędziego, czy subiektywne przekonanie strony, co do negatywnego nastawienia sędziego do strony. Także uchybienia proceduralne sędziego mające miejsce w sprawach wnioskodawcy lub w innych sprawach nie są wystarczającą podstawą do wyłączenia w oparciu o art. 19 p.p.s.a., jeśli nie są powiązane z konkretnymi i uzasadnionymi okolicznościami wskazującymi na brak bezstronności. Podobnie okoliczność wielokrotnego orzekania przez sędziego w sprawach tej samej osoby, w których zapadały także orzeczenia niekorzystne dla niej, jak również uchylanie tych orzeczeń przez NSA, nie mogą być uznane za podstawę do wyłączenia sędziego od rozpoznawania pozostałych spraw, toczących się ze skarg i wniosków tej samej strony, lub których uczestnikiem jest ta sama osoba. Brak podstaw do zastosowania art. 19 p.p.s.a. w powyżej opisanych sytuacjach występuje zwłaszcza, gdy sędzia złoży oświadczenie, że nie zachodzą żadne okoliczności określone w art. 18 i art. 19 p.p.s.a., dające podstawę do wyłączenia go i prawdziwość tego oświadczenia nie budzi wątpliwości (vide postanowienia NSA z dnia: 11 września 2012 r., II OZ 704/12, z dnia 13 kwietnia 2012 r., II OZ 259/12, z dnia 4 kwietnia 2012 r., I OZ 21/12, dostępne w Centralnej Bazie Orzeczeń Sądów Administracyjnych na stronie http://orzeczenia.nsa.gov.pl, powoływanej dalej w skrócie jako CBOSA).
Zdaniem składu orzekającego argumentacja wniosku skarżącego nie wskazuje na istnienie po stronie sędziego WSA Grzegorza Saniewskiego okoliczności mogącej budzić uzasadnione wątpliwości, co do bezstronności w tej konkretnej sprawie i w rozumieniu wyżej przedstawionym. Podniesienie zarzutów niczym niepopartych, a będących wyłącznie subiektywnym odczuciem strony skarżącej o stronniczości sędziego - nie może być podstawą do przyjęcia, że mamy do czynienia z iudex suspectus.
Przypomnieć należy, że zgodnie z art. 178 ust. 1 Konstytucji RP sędziowie są niezawiśli i podlegają tylko Konstytucji i ustawom. Podejmują rozstrzygnięcia w sposób niezawisły, działając w oparciu o prawo i zgodnie ze swoim sumieniem i wewnętrznym przekonaniem oraz w sposób wolny od jakiegokolwiek nacisku z zewnątrz. Sposobem kwestionowania niekorzystnych, w odbiorze strony, rozstrzygnięć, jest kontrola instancyjna, a nie wniosek o wyłączenie sędziego.
Skład rozpoznający przedmiotowy wniosek o wyłączenie sędziego nie stwierdził również z urzędu w kontrolowanym postępowaniu okoliczności ustawowych uzasadniających wyłączenie na podstawie art. 18 ust. 1 pkt 1 – 7 p.p.s.a. (iudex inhabilis).
Ze wskazanych powyżej względów na podstawie art. 19 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi orzeczono jak w sentencji.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 22.07.2026. · Źródło