II SA/Bd 1133/12
WyrokWSA w Bydgoszczy2013-02-04
Skład orzekający: Wojciech Jarzembski, Małgorzata Włodarska, Joanna Brzezińska
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy organ administracji publicznej prawidłowo orzekł o wymeldowaniu osoby z miejsca pobytu stałego, opierając się na sprzecznych zeznaniach świadków i nieprzeprowadzeniu wszystkich niezbędnych dowodów?Ratio decidendi
Sąd uchylił zaskarżoną decyzję i poprzedzającą ją decyzję organu I instancji, uznając, że organy administracji dopuściły się naruszenia przepisów prawa procesowego (art. 7, 77 § 1, 107 § 3 K.p.a.) w stopniu mogącym mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Wyjaśnienie stanu faktycznego nie było wystarczające do prawidłowego rozpatrzenia sprawy, zwłaszcza w kontekście sprzecznych zeznań świadków i konfliktu rodzinnego, a także nieprzeprowadzenia kluczowych dowodów, takich jak przesłuchanie D. K. czy oględziny lokalu.Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła wniosku o wymeldowanie W. P. z miejsca pobytu stałego. Organ I instancji odmówił wymeldowania, uznając, że W. P. nie opuścił dobrowolnie i trwale lokalu. Organ II instancji uchylił decyzję organu I instancji i orzekł o wymeldowaniu, uznając, że W. P. nie realizuje przesłanki pobytu stałego. W. P. zaskarżył decyzję organu II instancji, twierdząc, że nadal zamieszkuje w lokalu. Wojewódzki Sąd Administracyjny uznał skargę za zasadną.Rozstrzygnięcie
Uchylenie zaskarżonej decyzji Wojewody K.-P. oraz poprzedzającej ją decyzji Wójta Gminy D. C., wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji oraz zasądzenie od Wojewody K.-P. na rzecz skarżącego kwoty 100 zł tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.Pełny tekst orzeczenia
Dnia 4 lutego 2013 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Wojciech Jarzembski Sędziowie: sędzia WSA Małgorzata Włodarska sędzia WSA Joanna Brzezińska (spr.) Protokolant: Magdalena Gadecka-Kauczor po rozpoznaniu w II Wydziale na rozprawie w dniu 22 stycznia 2013 roku sprawy ze skargi W. P. na decyzję Wojewody K.-P z dnia [...]września 2012 r. nr [...] w przedmiocie wymeldowania z miejsca pobytu stałego 1. uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję Wójta Gminy D, C. z dnia [...]czerwca 2012 r. nr [...], 2. wstrzymuje wykonanie zaskarżonej decyzji, 3. zasądza od Wojewody K.-P. na rzecz skarżącego kwotę 100 (sto) złotych, tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.
Decyzją z dnia [...] czerwca 2012 r. nr [...] Wójt Gminy D. C., na podstawie art. 15 ust 2 ustawy z dnia 10 kwietnia 1974 r. o ewidencji ludności o dowodach osobistych (Dz.U. z 2006 r. Nr 139, poz. 993 z późn.zm.), w wyniku postępowania wszczętego na wniosek D. J., odmówił wymeldowania W. P. z lokalu położonego w miejscowości C. ul. C. A, gmina D. C.. W uzasadnieniu rozstrzygnięcia organ wskazał, iż właścicielem nieruchomości jest wnioskodawca, który przedmiotowy lokal nabył w drodze darowizny od W. i B. P. – rodziców W. P. w dniu [...] stycznia 2008 r. W. P. przy ul. C. zameldowany jest od [...] lutego 2002 r. W dalszej części organ wskazał, iż rozstrzygnięcie oparł o zeznania świadków i ustalenia Posterunku Policji w D. C. (pismo Komisariatu Policji B – F.). Przytoczył sprzeczne zeznania świadków zebrane w wyniku przeprowadzonego postępowania dowodowego, na temat aktualnego miejsca zamieszkania W. P.. D. J., jego żona E. oraz matka D. J., a także siostra P. P. zgodnie stwierdzili, że W. P. od roku nie przebywa w lokalu przy ul. C. lecz tylko odwiedza tam swoją matkę. Korespondencję odbiera u swojej znajomej pod adresem ul. P.. Natomiast W. P. przesłuchany w charakterze strony stwierdził, iż na stałe zamieszkuje w lokalu w którym jest zameldowany i tam znajdują się jego rzeczy osobiste, a przy ul. P. odwiedza tylko znajomą. Przebywa u niej kilka dni, po czym wraca do domu. Tą wersję potwierdzili pozostali przesłuchani w sprawie świadkowie, tj. B. P. – matka W. P., jego siostra G. P. oraz A. Ś.. W wyniku czynności podjętych przez Posterunek policji w D. C. nie ustalono jednoznacznie czy W. P. zamieszkuje w lokalu przy ul. C. Na podstawie zebranego materiału dowodowego organ stwierdził, iż W. P. nie opuścił dobrowolnie i trwale lokalu przy ul. C., a nieporozumienia pomiędzy stronami powinny być rozstrzygnięte na drodze postępowania sądowego w przedmiocie eksmisji.
W odwołaniu od powyższej decyzji D. J. wskazał, że nie można zamieszkiwać oraz być zameldowanym w budynku, który nie posiada odbioru inspektora nadzoru budowlanego. Według niego budynek mieszkalny przy ul. C. został zgłoszony do użytkowania w dniu [...] maja 2009 r. i nie było podstaw do zameldowania w nim W. P., przed takowym zgłoszeniem. Dodatkowo podważył zeznania G. P., gdyż jak wskazał ta nie przebywa przy ul. C., ani też nie zamieszkuje w miejscowości C.. Jako niewiarygodne wskazał również zeznania B. P. która jako matka W. P. nie może zostać uznana za osobę bezstronną oraz A. Ś. pozostającej z nim w konflikcie sąsiedzkim. Swoje stanowisko, że W. P. przebywa przy ul. P., a nie C. poparł również twierdzeniami W. M..
W trakcie postępowania odwoławczego Wojewoda [...] uznał, iż materiał dowodowy zebrany przez organ I instancji nie jest wystarczający do rozpatrzenia sprawy i zwrócił się do tegoż organu o przeprowadzenie rozprawy administracyjnej. Jak wynika z protokołu z przeprowadzonej w dniu [...] sierpnia 2012 r. rozprawy D. J. i W. P. podtrzymali swoje dotychczasowe stanowiska. Dodatkowo w charakterze świadków przesłuchani zostali W. M. oraz B. Ł.. W. M. stwierdził, że z tego co wie, W. P. przebywa u D. K.. Również drugi przesłuchiwanych świadków potwierdził tą wersję, jako źródło tej informacji podając kuzynostwo zamieszkującej obok D. K.. Dodał, iż W. P. pozostaje z D. K. w konkubinacie.
Decyzją z dnia [...] września 2012 r. nr [...] Wojewoda [...], na podstawie art. 138 § 1 pkt 2 K.p.a. i art. 15 ust 2 ustawy z dnia 10 kwietnia 1974 r. o ewidencji ludności o dowodach osobistych, uchylił zaskarżoną decyzję organu pierwszej instancji, jednocześnie orzekając o wymeldowaniu W. P. z miejsca pobytu stałego w miejscowości C., ul. C., gmina D. C.. W uzasadnieniu organ odwoławczy wskazał, iż w oparciu o zebrany materiał dowodowy ustalił, że W. P. nie realizuje w miejscu zgłoszonego pobytu stałego przesłanki pobytu stałego w rozumieniu art. 6 ust 1. ustawy o ewidencji ludności. Organ przytoczył zeznania świadków dotyczące faktu zamieszkiwania przez W. P. przy ul. C.. Wskazał, iż B. P., zeznała, iż jej syn W. w przedmiotowej nieruchomości posiada swój pokój i lokal ten stanowi jego główne miejsce zamieszkania, jednocześnie wskazując, że syn przebywa w weekendy lub przez kilka dni w tygodniu u D. K.. Podobne zeznania złożyła siostra W. P. – G. P., natomiast druga siostra D. J. zeznał, że W. P. zamieszkuje przy ul. P., a meble znajdujące się w jego pokoju przy ul. C. należą do jego mamy. Podobne zeznania złożyła mieszkająca po sąsiedzku siostrzenica W. P. – P. P.. Druga sąsiadka wskazała natomiast, że widuje czasem W. P. na posesji należącej do przedmiotowej nieruchomości, ale nie wie czy posiada on tam jakieś rzeczy osobiste. Fakt niezamieszkiwania W. P. przy ul. C. potwierdziła też E. J.. Zeznała ona, że W. P. nie zamieszkuje w przedmiotowej nieruchomości od września 2011 r., a jego wizyty w domu mają jedynie charakter odwiedzin matki, jednocześnie potwierdzając fakt zamieszkiwania przez niego u znajomej przy ul. P., gdzie otrzymuje on korespondencję. Za dodatkowe potwierdzenie niezamieszkiwania przez skarżącego w lokalu przy ul. C. organ uznał pismo komisariatu Policji B. – F.. Również ustalenia poczynione w trakcie rozprawy administracyjnej zostały uznane przez organ jako wskazujące na przeniesienie przez W. P. swojego miejsca pobytu na ul. P.. Nie zaprzeczył on, że nocuje u znajomej zarówno w miejscu pobytu stałego jak i w domu znajomej przy ul. P. W. P. nie przedstawił żadnego dowodu potwierdzającego, że ponosi jakiekolwiek koszty utrzymania zamieszkiwanego lokalu, czy też dokonuje opłat za użytkowanie mediów. Strona nie zgłosiła również w ewidencji ludności zameldowania na pobyt czasowy przy ul. P. w C.. Które to zgłoszenie zgodnie z art. 10 ust. 1 w zw. z art. 7 i 8 ustawy o ewidencji ludności pozwoliłoby uznać czasowy charakter tegoż pobytu. Za miarodajne organ odwoławczy uznał zeznania świadków w osobach B. P., D. J., P. P., E. J. oraz W. M. i B. Ł., gdyż osoby te zamieszkują w bezpośrednim sąsiedztwie oraz utrzymują częste kontakty ze stronami, dzięki czemu potrafią dokonać najbardziej obiektywnej oceny co do charakteru pobytu W. P. w miejscu zameldowania na pobyt stały. Organ uznał, iż zeznania A. Ś. nic nie wniosły do sprawy, a zeznań G. P., z uwagi na to, że nie mieszka ona w pobliżu nie można uznać za odzwierciedlające zaistniałego w przedmiotowej sprawie stanu rzeczywistego, zaś zeznania pozostałych świadków bezsprzecznie potwierdzają fakt opuszczenia miejsca pobytu stałego przez W. P. i przeniesienie swoich spraw życiowych do domu jego znajomej przy ul. P.
Organ jednocześnie zaznaczył, iż w przedmiotowej sprawie niezwykle trudno dokonać prawidłowej oceny zaistniałego stanu rzeczy, a to dlatego, że osoba wobec której toczy się postępowanie o wymeldowanie dokonała zmiany miejsca zamieszkania w obrębie tej samej miejscowości i rzeczą oczywistą jest, że W. P. będzie widywany na terenie posesji przy ul. C., w pokoju mogą znajdować się jakieś jego rzeczy osobiste, gdyż w przedmiotowym lokalu zamieszkują jego rodzice. Jednak jego pobyt związany jedynie z odwiedzinami i wizytami domu rodzinnym nie może być traktowany jako pobyt stały w znaczeniu nadanym pobytowi stałemu w art. 6 ust. 1 ustawy o ewidencji ludności i dowodach osobistych. Organ odnosząc się do podniesionego w odwołaniu zarzutu dotyczącego zameldowania w budynku, który nie miał wydanego pozwolenia na użytkowanie, wskazał, że nie ma on żadnego znaczenia na gruncie przepisów ustawy o ewidencji ludności i dowodach osobistych, nie jest bowiem rola organu właściwego w prawach ewidencji ludności ocenianie czy określony obiekt budowlany nadaje się n miejsce pobytu ludzi w rozumieniu przepisów prawa budowlanego i uzależnienie od tego oceny możliwości zameldowania.
Z takim rozstrzygnięciem sprawy nie zgodził się W. P., który zaskarżył powyższą decyzję do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Bydgoszczy podnosząc, iż w dalszym ciągu zamieszkuje on przy ul. C. i to jest główne miejsce jego zamieszkania, a przy ul. P. odwiedza tylko znajomą i nie zamieszkuje tam w sposób ciągły.
W odpowiedzi na skargę Wojewoda [...] wniósł o jej oddalenie, podtrzymując stanowisko wyrażone w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji. Organ podkreślił, że w trakcie postępowania odwoławczego został uzupełniony materiał dowodowy, o ustalenia poczynione w toku rozprawy administracyjnej przeprowadzonej dniu [...] sierpnia 2012 r. Powołując się na orzecznictwo sądów administracyjnych wskazał, że przesłanka opuszczenia miejsca pobytu stałego jest spełniona wówczas, gdy dana osoba fizycznie nie przebywa w lokalu mieszkalnym, w którym miała poprzednio zorganizowane centrum życiowe, a nieprzebywanie to jest wynikiem woli tej osoby koncentracji swoich spraw życiowych w inny miejscu. W ocenie organu poczynione w toku postępowania ustalenia wskazują na fakt koncentrowania przez skarżącego swoich spraw socjalno-bytowych i osobistych w innym miejscu.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Skarga zasługuje na uwzględnienie.
Zgodnie z art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. z 2002 r., Nr 153, poz. 1269 ze zm.) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę zgodności z prawem działalności administracji publicznej, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Zakres tej kontroli wyznacza art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz.U. z 2012 r. poz. 270, powoływanej dalej jako P.p.s.a.). W myśl tego przepisu sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Zgodnie natomiast z art. 145 § 1 pkt 1 P.p.s.a., uwzględnienie przez sąd administracyjny skargi i uchylenie zaskarżonej decyzji bądź postanowienia w całości albo w części następuje wtedy, gdy sąd stwierdzi naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy (lit. a); naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego (lit. b), inne naruszenie przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy (lit. c).
Podkreślić przyjdzie, iż powyższa kontrola dokonywana jest na podstawie stanu faktycznego i prawnego sprawy obowiązującego w dacie orzekania przez organy administracji publicznej. Materialnoprawną podstawę zaskarżonej decyzji, w stanie prawnym obowiązującym w dacie jej wydania, stanowił przepis art. 15 ust. 2 ustawy o ewidencji ludności i dowodach osobistych (Dz.U. z 2006 r. Nr 139, poz. 993, powoływanej dalej jako: "ustawa o ewidencji ludności i (...)"), zgodnie z którym organ wydaje na wniosek strony lub z urzędu decyzję w sprawie wymeldowania osoby, która opuściła miejsce pobytu stałego lub czasowego trwającego ponad 3 miesiące i nie dopełniła obowiązku wymeldowania się. Pobyt stały w myśl art. 6. ww. ustawy to zamieszkanie w określonej miejscowości pod oznaczonym adresem z zamiarem stałego przebywania. Wobec powyższego wymeldowanie z miejsca pobytu stałego uwarunkowane jest od opuszczenia tego miejsca. W orzecznictwie sądów administracyjnych utrwalony został pogląd, który tutejszy Sąd w pełni podziela, że przesłanka ta jest spełniona wówczas, gdy dana osoba fizycznie nie przebywa w lokalu mieszkalnym, w którym poprzednio miała zorganizowane centrum życiowe, a nieprzebywanie to jest wynikiem woli tej osoby koncentracji spraw życiowych w innym miejscu. Zamiar, wola osoby ma więc także istotne znaczenie, przy ocenie, czy do opuszczenia lokalu rzeczywiście doszło. Przez zamiar opuszczenia miejsca pobytu należy pojmować nie tylko wolę wewnętrzną, ale także wolę dającą się określić na podstawie obiektywnych, możliwych do stwierdzenia okoliczności. Organy meldunkowe, badając wystąpienie przesłanki opuszczenia miejsca pobytu stałego, zobligowane są ocenić czy osoba faktycznie opuściła bez wymeldowania się to miejsce (fizycznie w nim nie przebywa) i czy opuszczenie to, oceniane z punktu widzenia woli tej osoby, ma charakter dobrowolny i trwały (np. wyrok NSA z dnia 25 października 2005 r., sygn. akt II OSK 127/05, LEX nr 201427; wyrok WSA w Opolu z dnia 11 marca 2008 r., sygn. akt II SA/Op 31/08, LEX nr 481441).
Podkreślić również przyjdzie, że decyzja o wymeldowaniu (podobnie jak zameldowanie) ma wyłącznie charakter ewidencyjny, czyli rejestrowy. Oznacza tylko i wyłącznie, że strona opuściła dany lokal i w nim nie przebywa przez określony czas, a swoje interesy życiowe koncentruje w innym miejscu. Wymeldowanie jest jedynie stwierdzeniem pewnego faktu i nie wpływa w żaden sposób na uprawnienia strony wynikające z prawa własności czy innych praw do lokalu. Ewidencja ludności służy zbieraniu informacji w zakresie danych o miejscu zamieszkania i pobytu osób, a więc rejestracji stanu faktycznego, a nie stanu prawnego. Ma charakter wyłącznie porządkowy i nie jest formą kontroli nad legalnością zamieszkania i pobytu.
Dokonując kontroli zgodności z prawem zaskarżonej decyzji, w świetle przytoczonych wyżej przepisów prawnych, Sąd stwierdził, że organy rozpatrujące daną sprawę dopuściły się naruszenia przepisów prawa procesowego art. 7, art. 77 § 1 oraz art. 107 § 3 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (tekst jedn. Dz.U. z 2000 r., Nr 98, poz. 1071, powoływanej dalej jako K.p.a.) w stopniu mogącym mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Zdaniem Sądu, poczynione w postępowaniu administracyjnym wyjaśnienia stanu faktycznego nie były wystarczające do prawidłowego rozpatrzenia sprawy, a tylko wyczerpujące zbadanie stanu faktycznego pozwala na prawidłowe zastosowanie art. 15 ust. 2 ustawy o ewidencji ludności i (...). W okolicznościach niniejszej sprawie, jak sam wskazał organ II instancji niezwykle trudno jest dokonać prawidłowego ustalenia stanu rzeczy ze względu na fakt, iż skarżący zmienił miejsce zamieszkania w obrębie tej samej miejscowości, a w dodatku osoby, na zeznaniach których organ oparł swoje rozstrzygnięcie, pozostają ze stronami postępowania w bliższym lub dalszym stosunku osobistym. Analiza takt administracyjnych sprawy, stanowiska stron, zeznań poszczególnych świadków w toku postępowania administracyjnego, jak również treść ich wystąpień w toku rozprawy przed sądem administracyjnym jaskrawo uwydatnia poważny konflikt rodzinny, którego źródło zdaje się tkwić w sporach spadkowo majątkowych, pomiędzy spokrewnionymi stronami tzn. skarżącym W. P. i wnioskującym o jego wymeldowanie właścicielem lokalu mieszkalnego D. J.. Fakt ten, jak wynika z akt sprawy, dostrzegany przez organy zarówno pierwszej, jak i drugiej instancji, powinien jednak prowadzić do jak najbardziej wnikliwego wyjaśnienia stanu faktycznego sprawy tak, ażeby nie istniały jakiekolwiek wątpliwości co do rzeczywistego miejsca pobytu stałego W. P.
Zgodnie z art. 7 K.p.a. w toku postępowania organy administracji publicznej stoją na straży praworządności, z urzędu lub na wniosek stron podejmują wszelkie czynności niezbędne do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz do załatwienia sprawy, mając na względzie interes społeczny i słuszny interes obywateli. Zgodnie z powyższą zasadą prawdy obiektywnej pełne wyjaśnienie stanu faktycznego sprawy wymagane jest do prawidłowego zastosowania przepisów prawa materialnego. W tym celu organ administracji obowiązany w sposób wyczerpujący zebrać i rozpatrzyć cały materiał dowodowy niezbędny do wszechstronnego wyjaśnienia istotnych okoliczności (art. 77 § 1 K.p.a.). W opinii Sądu, aczkolwiek organy podjęły w niniejszej sprawie szereg czynności dowodowych, włącznie z przeprowadzeniem rozprawy administracyjnej, jednakże nie można stwierdzić, iż materiał dowodowy zebrany w niniejszej sprawie był wystarczający do prawidłowego jej rozstrzygnięcia w świetle przepisów procedury administracyjnej.
Po pierwsze w obliczu tak wielu sprzeczności co do aktualnego miejsca pobytu skarżącego, niezrozumiałym dla Sądu jest nie został przeprowadzony dowód z przesłuchania w charakterze świadka właścicielki mieszkania przy ulicy P. – D. K., a fakt wspólnego zamieszkiwania i pozostawiania w konkubinacie tej osoby ze skarżącym był ustalany poprzez oświadczenia innych świadków. Rzeczywistą wiedzę co do woli przeniesienia centrum życiowego przez skarżącego z lokalu przy ul. C. w C., do innego miejsca zamieszkania – przy ul, P. posiadają W. P. oraz D. K Skoro tak wielu świadków, jak i osoba na wniosek której wszczęto postępowanie administracyjne wskazują D. K. jako osobę z którą zamieszkuje skarżący oraz fakt, że to w jej lokalu skarżący organizuje swoje centrum życiowe, to przeprowadzenie dowodu z przesłuchania tego świadka, bez wątpienia może mieć wpływ na ustalenie miejsca pobytu W. P. Jak wskazał Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi w wydanym przez siebie wyroku dla prawidłowości ustaleń dotyczących wykazania, że dana osoba w sposób dobrowolny i trwały opuściła miejsce stałego pobytu nie jest koniecznie wykazanie nowego adresu pobytu tej osoby. Jednakże ustalenie miejsca tego pobytu może niewątpliwie stanowić jedną z okoliczności potwierdzających zasadność jej wymeldowania, zaś w sytuacji gdy materiał dowodowy jest sprzeczny, jest to konieczne dla prawidłowego rozstrzygnięcia (Wyrok z dnia 3 kwietnia 2012 r. wyrok WSA w Łodzi sygn. akt. III SA/Łd 858/11, LEX/el 2012 nr 1146082).
Po drugie skoro skarżący oraz część świadków twierdzą, iż w dalszym ciągu zamieszkuje ona w lokalu przy ul. C., wątpliwości co do rzetelności prowadzonego postępowania dowodowego wzbudza fakt, że organ nie przeprowadził dowodu z oględzin przedmiotowego lokalu na wskazaną wyżej okoliczność. Zgodnie z art. 75 § 1 K.p.a. jako dowód należy dopuścić wszystko, co może przyczynić się do wyjaśnienia sprawy, a nie jest sprzeczne z prawem.
W szczególności dowodem mogą być dokumenty, zeznania świadków, opinie biegłych oraz oględziny. Bezpośrednie oględziny przedmiotowego lokalu pozwoliłyby organowi zweryfikować zeznania dotyczące pozostawienia w nim rzeczy osobistych skarżącego oraz uwiarygodnić lub podważyć zeznania poszczególnych świadków.
Nie sposób podważyć zasadności przeprowadzonej w toku postępowania odwoławczego rozprawy administracyjnej, jednak zdziwienie może budzić fakt, iż organ nie skorzystał z możliwości skonfrontowania ze sobą świadków, których zeznania pozostawały wzajemnie sprzeczne i wzbudziły w organie tak wiele wątpliwości. "Celem rozprawy lokalowej, dającym się ustalić na podstawie art. 89 K.p.a., jest przyspieszenie lub uproszczenie postępowania, uzgodnienie interesów stron, konieczność wyjaśnienia sprawy m.in. przy udziale świadków, przy czym organ administracji powinien rozprawę tak przygotować i prowadzić, aby cele te spełniła. Rozprawa administracyjna jest więc formą postępowania wyjaśniającego i dowodowego. Wartość dowodowa oświadczeń obu stron o sprzecznych interesach jest jednakowo niepewna, wobec czego oświadczenie jednej strony nie może przemawiać za bezkrytycznym odrzuceniem przez organ oświadczenia strony przeciwnej"(szerzej patrz: A. Wróbel, Komentarz aktualizowany do art.89 Kodeksu postępowania administracyjnego, LEX). Powyższy środek dowodowy, w okolicznościach niniejszej sprawy nie spełnił zatem takiej roli procesowej, dla jakiej winien zostać powołany.
Ponadto należy stwierdzić, iż decyzja organu I instancji narusza przepis art. 107 § 3 K.p.a. W myśl tego przepisu uzasadnienie faktyczne decyzji powinno w szczególności zawierać wskazanie faktów, które organ uznał za udowodnione, dowodów, na których się oparł, oraz przyczyn, z powodu których innym dowodom odmówił wiarygodności i mocy dowodowej, zaś uzasadnienie prawne - wyjaśnienie podstawy prawnej decyzji, z przytoczeniem przepisów prawa. O ile organ w uzasadnieniu rozstrzygnięcia przytoczył zeznania świadków, to jednak w sytuacji tak dużej sprzeczności w ich zeznaniach, organ w żaden sposób nie wyjaśnił, którym świadkom dał wiarę, oraz dlaczego innym takiej wiarygodności odmówił, nie wskazał, na których to zeznaniach oparł swoje rozstrzygnięcie. Organ nie poddał analizie pisma sporządzonego przez Posterunek Policji w D. C., wspomniał wprawdzie, że taka czynność miała miejsce, nie określił jednak czy ta czynność miała jakiekolwiek znaczenie dla podjętego rozstrzygnięcia.
Resumując wskazane wyżej niejasności i wątpliwości wymagające nadal wyjaśnienia stwierdzić przyjdzie, że zarówno decyzja organu pierwszej instancji, jak i reformatoryjna decyzja organu odwoławczego w okolicznościach rozpoznawanej sprawy zostały wydane przedwcześnie, z naruszeniem wskazanych wyżej norm procedury administracyjnej, które może mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Nie zostało bowiem nadal w sposób wystarczający ustalone, czy rzeczywiście skarżący w sposób dobrowolny i trwały opuścił dotychczasowe miejsce pobytu stałego w C. przy ul. C., czy też jego wolą pozostaje koncentrowanie tam nadal swojego centrum życiowego, pomimo okresów, kiedy przebywa w innym miejscu (czy to z uwagi na okoliczności osobiste, czy zawodowe).
Przy ponownym rozpatrzeniu sprawy organ winien uzupełnić materiał dowodowy sprawy o wskazania poczynione przez Sąd w niniejszym uzasadnieniu, dokonując stosownych ustaleń faktycznych. Wskazać również należy, że zmianie uległ stan prawny, bowiem z dniem 1 stycznia 2013 r., w związku z art. 62a pkt 4 ustawy z dnia 24 stycznia 2010 r. o ewidencji ludności (Dz.U. z 2012 r. Nr 217, poz. 1427) utracił moc obowiązującą między innymi art. 15 ustawy o ewidencji ludności i dowodach osobistych. Na skutek uchylenia przez Sąd w niniejszej sprawie o wymeldowanie decyzji organów administracji obydwu instancji, wszczętej pod rządami ustawy z dnia 10 kwietnia 1974 r., na mocy art. 69 pkt 1 ustawy z dnia 24 stycznia 2010 r. o ewidencji ludności, sprawa podlega dalszemu rozpatrzeniu na podstawie przepisów ustawy nowej. Jednocześnie z uwagi na przedmiot sporu między stronami niniejszego postępowania administracyjnego, na marginesie wskazać należy, iż na mocy art. 75 nowej ustawy o ewidencji ludności, od dnia 1 stycznia 2014 r. ustawodawca znosi obowiązek meldunkowy, a ilekroć w przepisach prawa jest mowa o zameldowaniu na pobyt stały lub zameldowaniu na pobyt czasowy, od dnia 1 stycznia 2014 r. należy przez to rozumieć miejsce zamieszkania, o którym mowa w art. 25 ustawy z dnia 23 kwietnia 1964 r. - Kodeks cywilny (Dz.U. Nr 16, poz. 93, z późn. zm.).
W tym stanie rzeczy Sąd, na podstawie art. 145 § ust. 1 pkt 1 lit. c ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, orzekł jak w pkt 1 sentencji wyroku. O wykonalności decyzji Sąd orzekł na podstawie art. 152 P.p.s.a, a o kosztach postępowania na podstawie art. 200 i art. 205 tej ustawy, zasądzając od organu na rzecz skarżącego zwrot poniesionych kosztów postępowania sądowego (wpisu sądowego).
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 17.07.2026. · Źródło