II SA/Bd 1136/11
WyrokWSA w Bydgoszczy2012-07-25
Skład orzekający: Anna Klotz, Grażyna Malinowska-Wasik, Grzegorz Saniewski
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy Samorządowe Kolegium Odwoławcze prawidłowo umorzyło postępowanie odwoławcze, uznając, że skarżący nie posiadają przymiotu strony w postępowaniu administracyjnym, mimo że nie doręczono im decyzji organu pierwszej instancji?Ratio decidendi
Samorządowe Kolegium Odwoławcze naruszyło przepisy postępowania, umarzając postępowanie odwoławcze bez uprzedniego zbadania dopuszczalności odwołania, w szczególności zachowania terminu do jego wniesienia. Niedoręczenie decyzji organu pierwszej instancji stronie, która nie brała udziału w postępowaniu, powinno skutkować potraktowaniem wniesionego odwołania jako żądania wznowienia postępowania, a nie jego umorzeniem.Stan faktyczny
Skarżący L. i Z. K. wnieśli odwołanie od decyzji Burmistrza T. ustalającej środowiskowe uwarunkowania dla budowy elektrociepłowni na biogaz. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w B. umorzyło postępowanie odwoławcze, uznając skarżących za niebędących stroną postępowania, ponieważ nie posiadali tytułu prawnego do nieruchomości sąsiadującej z inwestycją. Skarżący zarzucili niewłaściwe ustalenie stanu faktycznego, naruszenie przepisów dotyczących informowania społeczeństwa o ocenie oddziaływania na środowisko oraz naruszenie przepisów postępowania dowodowego.Rozstrzygnięcie
Uchylono zaskarżoną decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w B. i stwierdzono, że nie podlega ona wykonaniu. Zasądzono od Samorządowego Kolegium Odwoławczego w B. na rzecz skarżących zwrot kosztów postępowania.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy w składzie następującym: Przewodniczący: sędzia WSA Anna Klotz (spr.) Sędziowie: sędzia WSA Grażyna Malinowska-Wasik sędzia WSA Grzegorz Saniewski Protokolant Katarzyna Korycka po rozpoznaniu w Wydziale II na rozprawie w dniu 25 lipca 2012 r. sprawy ze skargi L. K., Z. K. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w B. z dnia [...] nr [...] w przedmiocie umorzenia postępowania odwoławczego 1. uchyla zaskarżoną decyzję, 2. stwierdza, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu, 3. zasądza od Samorządowego Kolegium Odwoławczego w B. na rzecz skarżących solidarnie kwotę 200 (dwieście) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania.
II SA/Bd 1136/11
UZASADNIENIE
Decyzją Nr [...] z dnia [...] czerwca 2011 r. Burmistrz T., na podstawie art. 71 ust. 2 pkt 2, art. 75 ust. 1 pkt 4 oraz art. 82 i art. 85 ust. 1 ustawy z dnia 3 października 2008 r. o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz o ocenach oddziaływania na środowisko (Dz. U. Nr 199, poz. 1227 ze zm.), a także § 3 ust. 1 pkt 44, 73 i 74 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 9 listopada 2004 r. w sprawie określenia rodzajów przedsięwzięć mogących znacząco oddziaływać na środowisko oraz szczegółowych uwarunkowań związanych z kwalifikowaniem przedsięwzięcia do sporządzenia raportu o oddziaływaniu na środowisko (Dz.U. Nr 257, poz. 2573 ze zm.), oraz art. 104 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2000 r. Nr 98, poz. 1071 ze zm., dalej: k.p.a.), po rozpatrzeniu wniosku P. Sp. z o.o. z W.
i przeprowadzeniu postępowania w sprawie oceny oddziaływania na środowisko, ustalił środowiskowe uwarunkowania dla przedsięwzięcia polegającego na budowie elektrociepłowni na biogaz w Gminie T., działki [...] i [...] we wsi S.
W uzasadnieniu decyzji podniesiono, że inwestycja w żaden sposób nie narusza dóbr kultury oraz nie powinna w znaczący sposób naruszać interesów osób trzecich. Ponadto, spełnienie wymagań przedmiotowej decyzji na etapie realizacji
i eksploatacji planowanego przedsięwzięcia spowoduje, iż większość uciążliwości inwestycji powinna zamknąć się w granicach działek inwestora, a przekroczenia norm nie obejmą swym zasięgiem obiektów i terenów chronionych.
Odwołanie od powyższej decyzji wnieśli L. i Z. K., zam. S. [...], [...], zwracając uwagę, że decyzja nie uwzględnia oddziaływania na środowisko chłodnicy awaryjnej z sześcioma wentylatorami, posadowionej według raportu na działce [...]. Ponadto odwołujący, w odniesieniu do stwierdzeń raportu, wyrazili zaniepokojenie uciążliwością hałasu, a przede wszystkim odoru, będącego skutkiem procesu fermentacji metanowej, a także emisją szkodliwych produktów końcowych procesu – amoniaku i siarkowodoru. Odwołujący, jak stwierdzili, zamieszkują w odległości 275 m od miejsca planowanej inwestycji, podczas gdy doświadczenie wskazuje, że promień szkodliwego oddziaływania obiektu tego typu, w normalnych warunkach pogodowych sięga 5 km. Podniesiono także argument licznych uciążliwości już na etapie budowy, a także zaniedbań organu odnośnie poinformowania społeczeństwa o przystąpieniu do przeprowadzenia oceny oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko.
Samorządowe Kolegium Odwoławcze w B., jako organ odwoławczy, po rozpoznaniu w/w odwołania, decyzją znak [...] z dnia [...] sierpnia 2011 r. orzekło o umorzeniu postępowania odwoławczego. Jako powód umorzenia, organ wskazał, iż odwołujący się – L. i Z. K., zam. S. [...], nie są stroną prowadzonego postępowania.
Uzasadniając wskazano, że przymiot strony w sprawach wydania decyzji
o uwarunkowaniach środowiskowych posiadają podmioty mające tytuł prawny do nieruchomości położonych w bezpośrednim sąsiedztwie zamierzonego przedsięwzięcia, ponieważ zostaną narażone na jego oddziaływanie (tak: M. Bar,
J. Jendrośka, Proces inwestycyjny a ochrona środowiska: decyzja
o uwarunkowaniach środowiskowych i inne wymagania prawne. Praktyczny poradnik, Wrocław 2005, s.58). Z tego też względu to przede wszystkim właściciel (użytkownik wieczysty) nieruchomości sąsiadującej z terenem planowanej inwestycji jest stroną postępowania administracyjnego w sprawie środowiskowych uwarunkowań zgody na realizację tego przedsięwzięcia (por. wyrok WSA w Gdańsku z dnia 28 maja 2008 r., sygn. akt II SA/Gd 202/08, publ. Lex nr 507765).
Mając na uwadze powyższe, organ odwoławczy wskazał, że z materiału dowodowego - przede wszystkim z wypisów z ewidencji gruntów - nie wynika, aby skarżący byli właścicielami bądź użytkownikami wieczystymi nieruchomości sąsiadującej z planowaną inwestycją lub też nieruchomości znajdującej się
w przewidywanym obszarze oddziaływania inwestycji.
Kierując do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego skargę na powyższą decyzję, skarżący wnieśli o uchylenie jej oraz decyzji organu I instancji, a także zasądzenie kosztów postępowania według norm przepisanych, stawiając zarzuty:
1. niewłaściwego ustalenia stanu faktycznego, polegającego na uznaniu, iż odwołujący nie są stroną prowadzonego postępowania,
2. naruszenia prawa materialnego tj. art. 30 i art. 33 ustawy z dnia 3 października 2008 r. o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz o ocenach oddziaływania na środowisko (Dz. U. z 2008 r., Nr 199, poz. 1227 ze zm.) poprzez przyjęcie, że wydanie decyzji środowiskowej przez Burmistrza Gminy T. poprzedzone zostało poinformowaniem społeczeństwa o przystąpieniu do przeprowadzenia oceny oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko,
3. naruszenia przepisów postępowania tj. art. 7, art. 77 § 1 i art. 80 k.p.a.
w sposób mający wpływ na wynik sprawy.
Uzasadniając zarzuty skarżący wywiedli, że w sposób oczywisty zostały naruszone przez Kolegium przepisy dotyczące postępowania dowodowego,
a przeprowadzona ocena dowodów, skutkująca umorzeniem postępowania, była dowolna i wykraczała poza określoną w art. 80 k.p.a. zasadę swobodnej oceny dowodów. Dodali również, że w konsekwencji niewłaściwego ustalenia stanu faktycznego, doszło do naruszenia art. 30 i art. 33 ustawy z dnia
3 października 2008 r. o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz o ocenach oddziaływania na środowisko poprzez przyjęcie, że wydanie decyzji środowiskowej przez Burmistrza Gminy T. poprzedzone zostało poinformowaniem społeczeństwa o przystąpieniu do przeprowadzenia oceny oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko.
Skarżący zaznaczyli, że pomimo wynikającego z art. 30 i 33 w/w ustawy obowiązku informowania społeczności lokalnej o postępowaniu z zakresu ochrony środowiska i o każdym z etapów tego postępowania wymienionych w art. 33 ustawy, nie tylko oni, ale i inni mieszkańcy wsi S. nie mieli żadnej wiedzy o postępowaniu w sprawie uwarunkowań środowiskowych dla budowy biogazowni. Po raz pierwszy
o projektowanej inwestycji dowiedzieli się z obwieszczenia wywieszonego dnia
[...] czerwca 2011 r. na tablicy ogłoszeń we wsi S. Z w/w ogłoszenia wynikało, że dnia [...] czerwca 2011 r. Burmistrz T. wydał decyzję o środowiskowych uwarunkowaniach przedsięwzięcia oraz, że z treścią decyzji można zapoznać się
w pok. [...] Urzędu Miejskiego w T. Burmistrz T., w piśmie z dnia [...].07.2011 r. podniósł natomiast, że obwieszczenia dot. oceny oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko zostały również umieszczone na stronie BlP-u Urzędu Miejskiego w T. Skarżący zwrócili uwagę, iż z wydruków z w/w strony wynika, że elektrociepłownia na biogaz ma być usytuowana w B., a nie w S. Miejscowość S. znajduje się co prawda w obrębie geodezyjnym B., jednak jest to odrębna miejscowość i nawet, gdyby mieszkańcy S. zapoznali się z treścią ogłoszenia, byliby przekonani że biogazownia ma powstać we wsi B., gdzie zlokalizowane jest również miejskie składowisko odpadów. Wobec powyższego, strona stanęła na stanowisku, że błędne poinformowanie o lokalizacji inwestycji nie jest równoznaczne z wypełnieniem obowiązków z art. 30 i 33
w/w ustawy.
Błędy w ustaleniach stanu faktycznego skutkowały również uznaniem przez organ odwoławczy, iż skarżący nie mają przymiotu strony w prowadzonym postępowaniu, albowiem nie są właścicielami bądź użytkownikami wieczystymi nieruchomości sąsiadującej z planowaną inwestycją lub też nieruchomości znajdującej się w przewidywanym obszarze oddziaływania inwestycji. Z raportu oddziaływania na środowisko wynika natomiast, że działka skarżących znajduje się
w obszarze ograniczonego oddziaływania zanieczyszczenia powietrza dwutlenkiem azotu (str. 63-64 raportu), amoniakiem (str. 70) i siarkowodorem (str. 71) oraz oddziaływania hałasem (str. 79). W raporcie, na stronach 71-72, stwierdzono wprost, że na podstawie badań techniczno - eksploatacyjnych biogazowni w miejscowości K. można wskazać, iż ewentualne wrażenia zapachowe mogą występować
w promieniu do 300 m od obiektu (a w takiej właśnie odległości od zabudowań skarżących, zgodnie z decyzją środowiskową ma znajdować się planowana inwestycja). Z materiału dowodowego, zgromadzonego w sprawie, wynika więc jednoznacznie - wbrew przeciwnemu stanowisku Kolegium - że biogazownia będzie wywierała co najmniej ograniczony wpływ na nieruchomość skarżących.
Skarżący zwrócili także uwagę Sądu na fakt, że Kolegium - pomimo odmiennie twierdzących dokumentów - uznało, iż zgodnie z przedłożoną dokumentacją cała inwestycja planowana jest na działkach [...] i [...] we wsi S. i żadne urządzenie nie będzie instalowane na działce [...]. Takie twierdzenie świadczy zdaniem strony o tym, że postępowanie dowodowe przeprowadzone zostało w sposób dowolny i wybiórczy. W raporcie oddziaływania na środowisko (str. 79 raportu) przedstawiona jest bowiem symulacja poziomu natężenia hałasu na terenie planowanej inwestycji i poza nim, którego źródłem jest m.in. chłodnica awaryjna z 6 wentylatorami i wylot z komina spalin. Obie te budowle posadowione są zgodnie z rysunkiem na działce [...]. Decyzja środowiskowa nie uwzględnia w ogóle oddziaływania hałasu powodowanego przez te urządzenia na środowisko.
Na podstawie wszystkich przytoczonych argumentów, skarżący uznali swoją skargę za zasadną i wnieśli jak na wstępie.
Samorządowe Kolegium Odwoławcze w B., w udzielonej odpowiedzi na skargę, wniosło o jej oddalenie, w pełni podtrzymując swoje rozstrzygnięcie oraz jego argumentację.
Organ dodał ponadto, iż stosowana terminologia lokalizacji inwestycji wynika
z przytoczonej we wniosku lokalizacji geodezyjnej - sprawa bowiem dotyczy działek nr [...] i [...], obręb B. Cały proces decyzyjny dotyczy wyłącznie tych dwóch działek, a podnoszony przez skarżących zarzut, iż część inwestycji zlokalizowana jest na działce nr [...] nie znajduje potwierdzenia zarówno we wniosku, załączonej mapce ewidencyjnej i wypisach z rejestru gruntów, jak i w raporcie o oddziaływaniu przedsięwzięcia na środowisko. Tylko w odniesieniu do wskazanych działek została wydana decyzja, zaś poszerzenie jej o kolejną działkę wymagałoby przeprowadzenia nowego postępowania.
SKO w B. nadmieniło, iż organy właściwe do wydania decyzji
o środowiskowych uwarunkowaniach realizacji przedsięwzięcia nie dysponują swobodą co do odmowy wydania decyzji. Katalog przesłanek powodujących możliwość, czy też obowiązek odmowy wydania decyzji jest ograniczony. Należy zwłaszcza podkreślić, że nie jest przesłanką odmowy wydania decyzji fakt, że przeprowadzona dla przedsięwzięcia ocena oddziaływania na środowisko wykazała, że przedsięwzięcie będzie miało jakiś - mniejszy czy większy - szkodliwy wpływ na otoczenie. Zadaniem organu jest ocena wpływu przedsięwzięcia na środowisko i pomoc w takim ostatecznym ukształtowaniu decyzji, aby jej warunki pozwoliły na możliwe zmniejszenie negatywnego oddziaływania inwestycji.
Również protesty mieszkańców nie mogą stanowić podstawy do wydania decyzji odmawiającej ustalenia środowiskowych uwarunkowań realizacji przedsięwzięcia.
Z kolei, w całym procesie decyzyjnym i w przebiegu postępowania, istotna jest funkcja i znaczenie decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach, która stwarza jedynie i określa niezbędne warunki, jakie powinny być spełnione, aby inwestycja mogła zostać zrealizowana. Strony postępowania w tego typu sprawach mają prawo aktywnie korzystać z ustawowo zakreślonych uprawnień, także w procesie inwestycyjnym i porealizacyjnym. Oznacza to, że w każdym przypadku naruszenia warunków określonych w decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach istnieje możliwość interwencji i podjęcia działań ochronnych, przewidzianych przez właściwe przepisy prawa.
W świetle powyższego, organ nie znalazł powodów ku uchyleniu decyzji
i wniósł jak na wstępie.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Skarga zasługuje na uwzględnienie.
Zgodnie z art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 z późn. zm.), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości poprzez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności
z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Sądy administracyjne, kierując się wspomnianym kryterium legalności, dokonują oceny zgodności treści zaskarżonego aktu oraz procesu jego wydania z normami prawnymi – odpowiednio: ustrojowymi, proceduralnymi i materialnymi – przy czym ocena ta jest dokonywana według stanu prawnego i na podstawie akt sprawy istniejących w dniu wydania zaskarżonego aktu. W świetle art. 3 § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270 z późn. zm., dalej: p.p.s.a.) kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje m.in. orzekanie w sprawach skarg na inne niż decyzje administracyjne
i postanowienia akty lub czynności z zakresu administracji publicznej, dotyczące uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa. Stosownie do art. 134
§ 1 p.p.s.a. sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną w niej podstawą prawną. Oznacza to, że bierze pod uwagę wszelkie naruszenia prawa, a także wszystkie przepisy, które powinny znaleźć zastosowanie w rozpoznawanej sprawie, niezależnie od żądań
i wniosków podniesionych w skardze – w granicach sprawy, wyznaczonych przede wszystkim określonym w skardze przedmiotem zaskarżenia, który może obejmować całość albo tylko część określonego aktu lub czynności (zob. J.P. Tarno, Prawo
o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz, Warszawa 2010,
s. 312; por. też uzasadnienie uchwały NSA z 03.02.1997 r., OPS 12/96, ONSA 1997/3/104), oraz rodzajem i treścią zaskarżonego aktu (czynności). Kontrola sądu nie obejmuje natomiast zasadniczo oceny wypełniania przez organy administracji pozasystemowych kryteriów słusznościowych, w szczególności kierowania się zasadami współżycia społecznego, ani kryteriów celowościowych, takich jak realizacja określonej polityki stosowania prawa administracyjnego (por. wyrok NSA
z 25.09.2009 r., I OSK 1403/08; Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych, http://orzeczenia.nsa.gov.pl).
Przedmiotem tak rozumianej oceny Sądu jest w niniejszej sprawie decyzja Samorządowego Kolegium Odwoławczego w B., wydana na podstawie
art. 138 § 1 pkt 3 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (tekst jednolity - Dz.U z 2000 r., Nr 98, poz. 1071 ze zm.), na mocy której umorzono postępowanie odwoławcze w związku z wniesionym przez L. K. i Z. K., zam. S. [...], odwołaniem od decyzji Burmistrza T. z dnia [...] czerwca 2011 roku, [...], określającej środowiskowe uwarunkowania zgody na realizację przedsięwzięcia polegającego na budowie elektrociepłowni na biogaz w Gminie T., działki [...]
i [...], we wsi S.
Istota rozpoznawanej sprawy sprowadza się do oceny , czy istniały podstawy z uwagi na stan faktyczny i prawny do wydania przez organ odwoławczy decyzji
w oparciu o przepis art. 138 § 1 pkt 3 k.p.a.
Z akt administracyjnych sprawy wynika, że organ administracji nie uznał skarżących za stronę postępowania zakończonego decyzją organu I instancji. Decyzja ta nie została doręczona skarżącym.
Oznacza to, że skarżący zostali pominięci poprzez niedoręczenie im decyzji
o środowiskowych uwarunkowaniach Burmistrza T. z dnia [...] czerwca 2011 r.
Powyższe okoliczności wywołały określone skutki w obrocie prawnym. Z uwagi na to, że powyższa decyzja organu I instancji została doręczona stronom, które brały udział w postępowaniu przy jej wydawaniu. Zwrotne potwierdzenia odbioru znajdujące się w aktach sprawy potwierdzają skuteczność doręczenia decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach stronom w dniach [...] czerwca 2011 r. Odwołanie natomiast skarżących zostało sporządzone w dniu [...] lipca 2011 r., i następnego dnia, tj. [...] lipca 2011r. wpłynęło do organu. Oznacza to, że organ odwoławczy, wydając decyzję na podstawie art. 138 § 1 pkt 3 k.p.a., nie zbadał wymogów formalnych środka zaskarżenia w zakresie zachowania terminu na wniesienie odwołania. Również Sąd nie mógł tego uczynić na podstawie akt sprawy, ponieważ brak jest w dokumentach dowodu, czy odwołanie zostało nadane w urzędzie pocztowym, czy też osobiście przez skarżących w organie I instancji, chociaż data sporządzenia środka zaskarżenia wskazuje na uchybienie terminu.
Powyższe wątpliwości organ odwoławczy musi wyjaśnić przy ponownym rozpatrzeniu sprawy.
Zgodnie z art. 129 § 1 i § 2 k.p.a. odwołanie wnosi się do właściwego organu odwoławczego za pośrednictwem organu, który wydał decyzję. Odwołanie wnosi się w terminie czternastu dni od dnia doręczenia decyzji stronie, a gdy decyzja została ogłoszona ustnie - od dnia jej ogłoszenia stronie.
Obowiązkiem Samorządowego Kolegium Odwoławczego było zatem zbadanie dopuszczalności odwołania przed wydaniem zaskarżonej decyzji.
W doktrynie i orzecznictwie sądów administracyjnych ugruntowany został pogląd, że strona postępowania administracyjnego, niebędąca jedyną stroną tego postępowania, która została w tym postępowaniu pominięta przez niedoręczenie jej decyzji organu pierwszej instancji, może wnieść odwołanie w terminie, który biegnie dla stron postępowania, którym decyzję doręczono, zaś po tym terminie nie służy jej prawo wniesienia odwołania, lecz podanie o wznowienie postępowania na podstawie art. 145 § 1 pkt 4 k.p.a. (vide: wyrok NSA z dnia 24 listopada 2010 r., sygn. akt II OSK 1762/09 , publ. LEX nr 746776). Termin do wniesienia odwołania liczy się od dnia doręczenia decyzji stronie, która brała udział w postępowaniu.
Termin ten wiąże również stronę faktycznie nieuczestniczącą w postępowaniu oraz osobę bez jej winy niebiorącą udziału w postępowaniu, którym nie została doręczona (ogłoszona) decyzja. W sytuacji gdy strona, która bez własnej winy nie brała udziału w postępowaniu przed organem pierwszej instancji, wniesie odwołanie po upływie terminu, organ administracji publicznej powinien potraktować to odwołanie jako żądanie wznowienia postępowania na podstawie art. 145 § 1 pkt 4, bowiem tylko w ten sposób zostanie stronie zapewnione poszanowanie zasady dwuinstancyjności postępowania. Należy również pamiętać, że możliwość skorzystania z wniosku o przywrócenie terminu do wniesienia odwołania służy jedynie stronie, której organ doręczył decyzję.
Rozpatrzenie odwołania wniesionego z uchybieniem terminu, który nie został przywrócony, stanowi rażące naruszenie prawa w rozumieniu art. 156 § 1 pkt 2 k.p.a. (uchwała NSA 7 sędziów NSA z dnia 12 października 1998 r., sygn. akt OPS 11/98, publ.- lex nr 35138).
W świetle powyższego zaskarżona decyzja została wydana z naruszeniem przepisów postępowania i to naruszenie może mieć istotny wpływ na wynik sprawy.
Spełniona zatem została przesłanka do uwzględnienia skargi na podstawie art. 145
§ 1 pkt 1 lit. c) p.p.s.a.
Samorządowe Kolegium Odwoławcze zaskarżoną decyzję podjęło na podstawie art. 138 § 1 pkt 3 k.p.a., który spośród zamkniętego katalogu decyzji wydawanych przez organ odwoławczy na podstawie art. 138 k.p.a., przewiduje możliwość wydania przez ten organ decyzji umarzającej postępowanie odwoławcze tylko w sytuacji, gdy odwołanie zostało wniesione w terminie.
Powyżej przedstawiony stan faktyczny nasuwa poważne wątpliwości co do zachowania terminu wynikającego z art. 129 § 2 k.p.a. przez skarżących. Obowiązkiem zatem organu przy ponownym rozpatrzeniu sprawy będzie zbadanie, czy odwołanie zostało wniesione w terminie.
Na potrzeby przyszłego postępowania Sąd wyjaśnia, że w postępowaniu, zmierzającym do wydania decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach zgody na realizację inwestycji, krąg stron takiego postępowania, ustala się na zasadach ogólnych. Oznacza to, iż zastosowanie do wyznaczenia stron postępowania znajduje przepis art. 28 k.p.a., z uwzględnieniem uregulowań ustawy z dnia 3 października 2008 r. o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz o ocenach oddziaływania na środowisko. Tym samym podstawowym kryterium decydującym o uznaniu za stronę właściciela nieruchomości zlokalizowanej w pobliżu planowanej inwestycji jest stwierdzenie, że na nieruchomość stanowiącą jego własność rozciąga się oddziaływanie planowanego przedsięwzięcia.
Z reguły należy przyjąć, że takie oddziaływanie dotyczy nieruchomości bezpośrednio sąsiadujących z takim terenem, ale nie jest to zasadą. W sytuacji, gdy oddziaływanie obiektu będzie rozciągało się na dalsze nieruchomości, właściciele również tych działek będą stroną postępowania.
W świetle wypracowanego stanowiska sądów administracyjnych i doktryny nie ma wątpliwości, iż interes prawny musi mieć swoje źródło w konkretnym przepisie prawa materialnego. Oznacza to, iż musi istnieć związek pomiędzy normą prawa administracyjnego, a sytuacją prawną konkretnego podmiotu prawa, przejawiający się w tym, że norma ta może mieć wpływ na sytuację prawną tego podmiotu. Jeśli dana norma prawna nie wywiera bezpośredniego wpływu na sferę prawną danego podmiotu, to nie można mówić o tym, że ma ona interes prawny (vide chociażby: wyrok NSA z dnia 4 stycznia 2011 r., w sprawie sygn. akt I OSK 1083/10,
Lex nr 744927; wyrok WSA w Kielcach z dnia 12 maja 2011 r., w sprawie sygn. akt
II SA/Ke 234/11, Lex nr 795664).
Organ winien zatem odróżnić sytuacje, gdy strona nie ma interesu prawnego od sytuacji, gdy posiada ona interes prawny, jednak nie został on naruszony
w oparciu o konkretny przepis prawa materialnego.
Przy ponownym rozpoznaniu sprawy organ obowiązany będzie uwzględnić zapatrywania wyrażone w niniejszym uzasadnieniu wyroku.
W przedmiotowej sprawie Sąd nie oceniał w ogóle poprawności wydania decyzji organu I instancji, jak również postępowania przed jej wydaniem. W pierwszej kolejności należy ocenić, czy odwołanie skarżących zostało wniesione
z zachowaniem terminu, a przy spełnieniu tej przesłanki, czy skarżący mają interes prawny, aby mogli zostać uznani za stronę postępowania odwoławczego, ponieważ na tym etapie zgłosili udział.
W związku z powyższym, Sąd orzekł jak w sentencji wyroku na podstawie
art. 145 § 1 pkt 1 lit. c), art. 152 i art. 200 p.p.s.a.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 22.07.2026. · Źródło