II SA/Bd 1156/13

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Elżbieta Piechowiak (spr.) Sędziowie: Sędzia WSA Wojciech Jarzembski Sędzia WSA Jarosław Wichrowski Protokolant st. asyst. sędziego Katarzyna Korycka po rozpoznaniu w Wydziale II na rozprawie w dniu 11 grudnia 2013 r. sprawy ze skargi S. J. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w T. z dnia [...] nr [...] w przedmiocie specjalnego zasiłku opiekuńczego oddala skargę. II SA/Bd 1156/13 UZASADNIENIE Decyzją z dnia [...] sierpnia 2013r. Nr [...] Samorządowe Kolegium Odwoławcze w T. utrzymało w mocy działającego z upoważnienia Prezydenta G. decyzję Kierownika Działu Pomocy Środowiskowej Miejskiego Ośrodka Pomocy Rodzinie w G. z dnia [...] lipca 20013r. Nr [...] odmawiającą przyznania S. J. prawa do specjalnego zasiłku opiekuńczego w związku z opieką na osobą legitymującą się orzeczeniem o stopniu niepełnosprawności. Organy obu instancji powołały się na przepis art. 16a ustawy z dnia 28 listopada 2003r. o świadczeniach rodzinnych (Dz.U. z 2006r. Nr 139 po. 992 ze zm.).Na podstawie akt sprawy ustalono, że iż zgodnie z orzeczeniem lekarza orzecznika ZUS z dnia [...].01.2012r. K. S. -matka wnioskodawczyni legitymuje się orzeczeniem o niezdolności do samodzielnej egzystencji do [...].01. 2014r. Podano, iż S. J. do dnia [...].07.2012r. była zatrudniona w [...], a stosunek pracy ustał w związku z rozwiązaniem go na mocy porozumienia stron. Od [...].08.2012r. do [...].06.2013r. S. J. otrzymywała świadczenie pielęgnacyjne w związku ze sprawowaniem opieki nad matką. Samorządowe Kolegium Odwoławcze podzieliło motywy, jakimi kierował się organ pierwszej instancji rozważając możliwość przyznania wnioskodawczyni specjalnego zasiłku opiekuńczego na podstawie art. 16a ww.ustawy. Uznano mianowicie, że z uwagi na przekroczenie przez rodzinę S. J. kryterium dochodowego nie została spełniona podstawowa przesłanka przyznania wnioskowanego świadczenia. Łączny dochód rodziny wynosi bowiem w przeliczeniu na jednego członka rodziny kwotę [...] zł., a zatem przekracza kwotę uprawniającą do specjalnego zasiłku opiekuńczego o kwotę [...] zł. Skargę na powyższą decyzję złożyła S. J. zarzucając, że zaskarżona decyzja jest krzywdząca i bezpodstawna. Wskazała, że stan zdrowia matki pogarsza się i z tego powodu wzrastają koszty jej leczenia. Jako nieprawidłowe działanie organów skarżąca uznała doliczenie do dochodów jej rodziny dochodów matki, z którą nie powadzi wspólnie gospodarstwa domowego. W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze wniosło o jej oddalenie, podtrzymując argumentację zawartą w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył co następuje: Podnieść należy, iż w myśl art. 1 § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.) sądy administracyjne sprawują kontrolę wykonywania administracji publicznej pod względem zgodności z prawem. Rozpoznając zatem skargę na decyzję Sąd dokonuje jedynie oceny, czy przy jej wydaniu nie zostały naruszone przepisy prawa materialnego bądź też procesowego, nie będąc przy tym związany zarzutami i wnioskami skargi oraz podstawą prawną. Skarga wniesiona w niniejszej sprawie nie jest zasadna. Przyznanie uprawnień do specjalnego zasiłku opiekuńczego nie zależy od uznania organu, który wydaje decyzję, ale od spełnienia przez osobę ubiegającą się o to uprawnieni, ustawowych, materialnoprawnych przesłanek. Przesłanki te w przypadku skarżącej określone zostały w art. 16a ustawy z dnia 28 listopada 2003r. o świadczeniach rodzinnych (Dz.U. z 2006r. Nr 139 po. 992 ze zm.). należy jednocześnie wyjaśnić, że z dniem 1 stycznia 2013r. weszła w życie ustawa z dnia 7 grudnia 2012r. o zmianie ustawy o świadczeniach rodzinnych oraz niektórych innych ustaw (Dz.U. z 2012r. poz. 1548), na mocy której znowelizowano przepisy dotyczące świadczeń przyznawanych z tytułu opieki nad osobą niepełnosprawną. Dotychczasowe świadczenie pielęgnacyjne, uregulowane w art. 17 ustawy z dnia 28 listopada 2003r. o świadczeniach rodzinnych przysługuje obecnie, jeżeli niepełnosprawność osoby wymagającej opieki powstała: 1) nie później niż do ukończenia 18. roku życia lub 2) w trakcie nauki w szkole lub w szkole wyższej, jednak nie później niż do ukończenia 25. roku życia (art. 17 ust. 1b ustawy o świadczeniach rodzinnych). Natomiast świadczenie, o które może ubiegać się osoba sprawująca opiekę na osobą niepełnosprawną, której niepełnosprawność powstała w innym czasie, to specjalny zasiłek opiekuńczy, o którym mowa w art. 16a ustawy o świadczeniach rodzinnych. Zgodnie z ust. 1 tego artykułu specjalny zasiłek opiekuńczy przysługuje osobom, na których zgodnie z przepisami ustawy z dnia 25 lutego 1964 r. - Kodeks rodzinny i opiekuńczy (Dz. U. z 2012 r. poz. 788 i 1529) ciąży obowiązek alimentacyjny, jeżeli rezygnują z zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej w związku z koniecznością sprawowania stałej opieki nad osobą legitymującą się orzeczeniem o znacznym stopniu niepełnosprawności albo orzeczeniem o niepełnosprawności łącznie ze wskazaniami: konieczności stałej lub długotrwałej opieki lub pomocy innej osoby w związku ze znacznie ograniczoną możliwością samodzielnej egzystencji oraz konieczności stałego współudziału na co dzień opiekuna dziecka w procesie jego leczenia, rehabilitacji i edukacji. Przy czym specjalny zasiłek opiekuńczy przysługuje, jeżeli łączny dochód rodziny osoby sprawującej opiekę oraz rodziny osoby wymagającej opieki w przeliczeniu na osobę nie przekracza kwoty, o której mowa w art. 5 ust. 2 (art. 16a ust. 2 ustawy o świadczeniach rodzinnych). Zatem w obecnym stanie prawnym jednym z wymogów uzyskania specjalnego zasiłku opiekuńczego jest spełnienie tzw. kryterium dochodowego. Dodatkowo należy wskazać, iż w myśl art. 11 ust. 1 powołanej wyżej ustawy zmieniającej ustawę o świadczeniach rodzinnych osoby uprawnione do świadczenia pielęgnacyjnego na podstawie przepisów dotychczasowych zachowują prawo do tego świadczenia w dotychczasowej wysokości do dnia 30 czerwca 2013 r., jeżeli spełniają warunki określone w przepisach dotychczasowych. Wydane na podstawie przepisów dotychczasowych decyzje o przyznaniu prawa do świadczenia pielęgnacyjnego wygasają z mocy prawa po upływie terminu, o którym mowa w ust. 1 (art. 11 ust. 3 ustawy zmieniającej). Niezależnie zatem, czy osoba ubiegająca się o specjalny zasiłek opiekuńczy pobierała świadczenie pielęgnacyjne, czy też występuje o to świadczenie po raz pierwszy, dla uzyskania zasiłku musi spełnić wymogi określone przepisami obecnie obowiązującymi. W niniejszej sprawie skarżąca była uprawniona do zasiłku pielęgnacyjnego, przyznanego jej decyzją z dnia [...].08.2012r. wydaną w oparciu o przepisy obowiązujące przed nowelizacją, na okres od [...].08 2012r. do [...] stycznia 2014r. Zatem z momentem upływu okresu, na jaki otrzymała świadczenie, wystąpiła ponownie z wnioskiem, który z wyżej podanych względów – zmiany przepisów - organ zobowiązany był rozpatrzeć przy uwzględnieniu aktualnego stanu prawnego. Jak jednak słusznie wskazano, skarżąca nie spełniła podstawowej przesłanki warunkującej przyznanie wnioskowanego świadczenia z powodu przekroczenia kryterium dochodowego. Analizując sytuację dochodową rodziny skarżącej za 2011r. organy obu instancji prawidłowo ustaliły, że dochód ten wyniósł [...] zł. Natomiast K. S. w tym samym roku uzyskała dochód w wysokości [...] zł. Miesięczny dochód w rodzinie skarżącej i osoby wymagającej opieki wyniósł [...] zł ([...]zł : 12 miesięcy) i przekraczał kryterium dochodowe o kwotę [...] zł ([...] zł – 623 zł). W niniejszej sprawie nie może zatem znaleźć zastosowanie art. 16a ust. 3 u.ś.r., zgodnie z którym w przypadku, gdy łączny dochód rodziny osoby sprawującej opiekę oraz rodziny osoby wymagającej opieki w przeliczeniu na osobę przekracza kwotę uprawniającą daną osobę do specjalnego zasiłku opiekuńczego o kwotę niższą lub równą kwocie odpowiadającej najniższemu zasiłkowi rodzinnemu (77 zł) przysługującemu w okresie, na który jest ustalany, specjalny zasiłek opiekuńczy przysługuje, jeżeli przysługiwał w poprzednim okresie zasiłkowym. W sprawie ewidentnym jest, że organy orzekające w niniejszej sprawie w sposób zgodny z treścią art. 16a ust. 2 ustawy o świadczeniach rodzinnych ustaliły wysokość dochodu w przeliczeniu na osobę w rodzinie poprzez zsumowanie dochodów rodziny osoby sprawującej opiekę oraz rodziny osoby wymagającej opieki. W tej sytuacji zasadnie zatem organ uznał, iż skarżąca nie spełniła jednej z przesłanek warunkujących uprawnienie do przedmiotowego zasiłku, a tym samym brak jest podstaw do przyznania wnioskowanego zasiłku opiekuńczego. W tym stanie rzeczy na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2012r. poz. 270 ze zm.) skargę oddalono.