II SA/Bd 119/10
PostanowienieWSA w Bydgoszczy2011-09-14
Skład orzekający: Grzegorz Saniewski
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy strona, która wniosła sprzeciw od zarządzenia referendarza sądowego o pozostawieniu wniosku o przyznanie prawa pomocy bez rozpoznania, może domagać się zwolnienia od kosztów sądowych w połowie, jeśli różnica między jej dochodami a wydatkami pozwala na poniesienie połowy wpisu od skargi kasacyjnej?Ratio decidendi
Sąd odmówił przyznania prawa pomocy w połowie, uznając, że strona ma możliwość poniesienia kosztu połowy wpisu od skargi kasacyjnej bez uszczerbku dla utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Kryterium przyznania prawa pomocy są możliwości zarobkowe i sytuacja finansowa strony, a inicjatywa dowodowa spoczywa na wnioskodawcy, który musi rzetelnie przedstawić swoją sytuację majątkową.Stan faktyczny
Skarżąca złożyła skargę kasacyjną od wyroku WSA oddalającego jej skargę na postanowienie Wojewody o zwrocie wniosku. W związku z tym wniosła o przyznanie prawa pomocy. Po kilku odmowach i pozostawieniu wniosków bez rozpoznania z powodu braków formalnych, skarżąca złożyła ponowny wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym, obejmującym zwolnienie od kosztów w połowie. Sąd rozpatrywał sprzeciw od zarządzenia referendarza sądowego o pozostawieniu wniosku bez rozpoznania.Rozstrzygnięcie
Odmówiono przyznania prawa pomocy w zakresie częściowym.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Grzegorz Saniewski po rozpoznaniu w dniu 14 września 2011 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku I. S. o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym, obejmującym zwolnienie w połowie od kosztów sądowych w w sprawie ze skargi I. S. na postanowienie Wojewody Kujawsko – Pomorskiego z dnia [...] grudnia 2009 r. Nr [...] w przedmiocie zwrotu wniosku postanawia odmówić przyznania prawa pomocy.
Wyrokiem z dnia 13 kwietnia 2010r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy oddalił skargę I. S. (wówczas S.) na postanowienie Wojewody Kujawsko – Pomorskiego z dnia [...] grudnia 2009 r. Nr [...] w przedmiocie zwrotu wniosku.
Pismem z dnia 4 czerwca 2010r. skarżąca złożyła skargę kasacyjną podpisaną przez profesjonalnego pełnomocnika, w której zawarła wniosek o przyznanie prawa pomocy.
Z uwagi na nieuzupełnienie przez skarżącą wniosku o przyznanie prawa pomocy we wskazanym zakresie, postanowieniem z dnia 22 września 2010r. referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Bydgoszczy oddalił wniosek skarżącej o przyznanie jej prawa pomocy we wnioskowanym zakresie.
Postanowieniem z dnia 28 października 2010r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy oddalił wniosek skarżącej o przyznanie prawa pomocy. Następnie Naczelny Sąd Administracyjny postanowieniem z dnia 18 stycznia 2011r. (sygn. akt II OZ 1349/10), oddalił zażalenie skarżącej wniesione na postanowienie z dnia 28 października 2010 r.
Pismem z dnia 8 lutego 2011 r. skarżąca wniosła ponowny wniosek o przyznanie jej prawa pomocy w zakresie częściowym, obejmującym zwolnienie od kosztów z uwagi na pogorszenie sytuacji finansowej. W związku z nieuzupełnieniem przez skarżącą braków formalnych wniosku o przyznanie prawa pomocy poprzez nadesłanie wypełnionego formularza PPF, zarządzeniem z dnia 10 maja 2011r. referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Bydgoszczy pozostawił wniosek skarżącej o przyznanie jej prawa pomocy bez rozpoznania.
Następnie, zarządzeniem z dnia 5 lipca 2011r. wezwano skarżącą do uiszczenia wpisu od skargi kasacyjnej w kwocie 100 zł.
W dniu 11 sierpnia 2011r. skarżąca złożyła formularz wniosku o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym, z którego wynika, że prowadzi jednoosobowe gospodarstwo domowe, osiągając dochód w wysokości ok. [...] zł; jako posiadany majątek skarżąca zadeklarowała budynek wielolokalowy oraz wymieniła wydatki na łączną kwotę [...] zł.
Postanowieniem z dnia 12 sierpnia 2011r. referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Bydgoszczy oddalił wniosek skarżącej o przyznanie jej prawa pomocy we wnioskowanym zakresie.
W złożonym od powyższego postanowienia sprzeciwie skarżąca wniosła o zwolnienie jej od kosztów w połowie.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy zważył, co następuje:
Zgodnie z art. 260 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270: z późn. zm. - zwanej dalej "p.p.s.a."), w razie wniesienia sprzeciwu, który nie został odrzucony, zarządzenie lub postanowienie, przeciwko któremu został on wniesiony, traci moc, a sprawa będąca przedmiotem sprzeciwu podlega rozpoznaniu przez Sąd na posiedzeniu niejawnym.
Zatem, w świetle art. 246 § 1 pkt 1 p.p.s.a., przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej w zakresie całkowitym następuje wówczas, gdy wykaże ona, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania, w zakresie natomiast częściowym, gdy wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny.
Z przepisu tego wyraźnie wynika, iż jedynym kryterium, jakim kieruje się Sąd rozpatrując wniosek strony w tym przedmiocie są możliwości zarobkowe i sytuacja finansowa strony. Powołany przepis nie pozostawia również wątpliwości co do tego, że inicjatywa dowodowa zmierzająca do wykazania, iż zachodzą przesłanki pozytywne do uwzględnienia wniosku, spoczywa na wnioskodawcy. To wnioskodawca zatem obowiązany jest rzetelnie i rzeczowo przedstawić swoją sytuację majątkową w sposób umożliwiający jej ocenę.
Jak wynika z zawartych w przedłożonym przez skarżącą formularzu wniosku o przyznanie prawa pomocy informacji, skarżąca prowadzi jednoosobowe gospodarstwo domowe, przy czym na dochód jej składają się środki finansowe z wynagrodzenia za pracę w wysokości [...] zł, wydatki zaś zamykają się kwotą [...] zł.
W niniejszej sprawie skarżąca wniosła o przyznanie jej prawa pomocy w zakresie częściowym, obejmującym – jak wynika z treści sprzeciwu – jedynie zwolnienie od kosztów "w połowie".
Na obecnym etapie postępowania skarżąca zobowiązana jest do uiszczenia wpisu od skargi kasacyjnej. Zgodnie z § 3 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 16 grudnia 2003r. w sprawie wysokości oraz szczegółowych zasad pobierania wpisu w postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 221, poz. 2193 ze zm.), wpis od skargi kasacyjnej wynosi połowę wpisu od skargi, nie mniej jednak niż 100 zł. W niniejszej sprawie wpis od skargi wyniósł 100 zł - co wynika z § 2 ust. 1 pkt 1 ww. rozporządzenia, w związku z czym jedynym kosztem, który musi uiścić skarżąca jest koszt 100 zł. Zwolnienie od kosztów w połowie oznacza tym samym, iż skarżąca domaga się zwolnienia jej z poniesienia kosztu w wysokości 50 zł. Uwzględniając, iż różnica pomiędzy ww. dochodem skarżącej ([...] zł) a deklarowanymi przez nią wydatkami ([...] zł) wynosi [...] zł – zdaniem Sądu skarżąca ma możliwość poniesienia takiego kosztu bez uszczerbku dla utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny.
Trzeba przy tym zwrócić uwagę, iż w piśmie poprzedzającym złożenie formularza PPF skarżąca podała jedynie ogólne informacje, z których wynika, iż lokatorzy posiadanej przez nią kamienicy uchylają się od płacenia czynszu, nie podając konkretnych informacji, ilu jest lokatorów, czy nie płacą wszyscy, czy tylko część z nich, jak duże powstało zadłużenie. Podobnie, skarżąca informuje, że musi pomagać matce, jednakże w formularzu PPF nie wskazała, że prowadzi wraz z matką wspólne gospodarstwo domowe, czy matka uzyskuje jakikolwiek dochód oraz w jaki sposób i w jakiej wysokości pomaga matce.
Ze względu na powyższe, na podstawie art. 246 § 1 pkt 2 ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, Sąd orzekł jak w sentencji postanowienia.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 20.07.2026. · Źródło