II SA/Bd 119/10

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Grzegorz Saniewski po rozpoznaniu w dniu 30 stycznia 2012 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku I. S. o przyznanie prawa pomocy w sprawie ze skargi I.S. na postanowienie Wojewody [...] z dnia [...] grudnia 2009 r. Nr [...] w przedmiocie zwrotu wniosku postanawia odmówić przyznania prawa pomocy. Wyrokiem z dnia 13 kwietnia 2010r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy oddalił skargę I. S. (wówczas S.) na postanowienie Wojewody [..]z dnia [..]grudnia 2009 r. Nr [...]w przedmiocie zwrotu wniosku. Pismem z dnia 4 czerwca 2010r. skarżąca złożyła skargę kasacyjną podpisaną przez profesjonalnego pełnomocnika, w której zawarła wniosek o przyznanie prawa pomocy. Postanowieniem z dnia 28 października 2010r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy odmówił przyznania skarżącej prawa pomocy. Po rozpoznaniu zażalenia wniesionego przez skarżącą na powyższe rozstrzygnięcie, Naczelny Sąd Administracyjny, postanowieniem wydanym w dniu 18 stycznia 2011r. w sprawie o sygn. akt II OZ 1349/11, oddalił zażalenie. Postanowieniem z dnia 14 września 2011r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy odmówił skarżącej przyznania prawa pomocy w zakresie częściowym, obejmującym zwolnienie w połowie od kosztów sądowych. Po rozpoznaniu zażalenia wniesionego przez skarżącą na powyższe rozstrzygnięcie, Naczelny Sąd Administracyjny, postanowieniem wydanym w dniu 3 listopada 2011r. w sprawie o sygn. akt II OZ 1054/11, oddalił zażalenie. Po ponownym rozpoznaniu złożonego przez skarżącą wniosku o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym, obejmującym częściowe zwolnienie od kosztów lub rozłożenie kwoty na raty, postanowieniem z dnia 28 grudnia 2011r. odmówiono skarżącej przyznania prawa pomocy. Od powyższego rozstrzygnięcia skarżąca wniosła sprzeciw, w którym wniosła o zwolnienie od kosztów sądowych w całości lub w połowie. Jak wynika z przedłożonego przez skarżącą formularza wniosku o przyznanie prawa pomocy, w którym skarżąca wniosła o zwolnienie jej z kosztów sądowych oraz ustanowienie pełnomocnika, skarżąca prowadzi jednoosobowe gospodarstwo domowe, osiągając comiesięczny dochód z wynagrodzenia za pracę w wysokości 2300 zł, jako posiadany majątek skarżąca zadeklarowała budynek wielolokalowy. Jako konieczne wydatki, skarżąca wskazała niezbędne koszty związane z utrzymaniem swoim oraz posiadanej nieruchomości. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy zważył, co następuje: Zgodnie z art. 260 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm. - zwanej dalej "p.p.s.a."), w razie wniesienia sprzeciwu, który nie został odrzucony, zarządzenie lub postanowienie, przeciwko któremu został on wniesiony, traci moc, a sprawa będąca przedmiotem sprzeciwu podlega rozpoznaniu przez Sąd na posiedzeniu niejawnym. Ogólną zasadą, wyrażoną w art. 199 p.p.s.a. jest, że strony ponoszą koszty postępowania związane ze swym udziałem w sprawie, chyba że przepis szczególny stanowi inaczej. Instytucja prawa pomocy stanowić ma wsparcie tych osób, których sytuacja majątkowa jest taka, że nie są one w stanie same ponieść kosztów toczącego się postępowania, a to pozbawiłoby je możliwości skorzystania z konstytucyjnie zagwarantowanego prawa do sądu. Tym samym ma ona charakter wyjątkowy. Prawo pomocy w pierwszej kolejności winno być przyznawane osobom bezrobotnym, samotnym, bez stałego źródła dochodu i bez majątku. Zgodnie z art. 246 § 1 pkt 1 p.p.s.a., przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej w zakresie całkowitym następuje wówczas, gdy wykaże ona, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania, w zakresie natomiast częściowym, gdy wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Jedynym kryterium, jakim kieruje się Sąd rozpatrując wniosek strony w tym przedmiocie są możliwości zarobkowe i sytuacja finansowa strony. Inicjatywa dowodowa zmierzająca do wykazania, iż zachodzą przesłanki pozytywne do uwzględnienia wniosku, w całości spoczywa na wnioskodawcy, który obowiązany jest rzetelnie i rzeczowo przedstawić swoją sytuację majątkową w sposób umożliwiający jej ocenę. Jak wynika z zawartych w przedłożonym przez skarżącą formularzu wniosku o przyznanie prawa pomocy informacji, są one tożsame z danymi na podstawie których odmówiono skarżącej prawa pomocy postanowieniem z dnia 14 września 2011r., a dochód skarżącej jest obecnie wręcz wyższy od dochodu zadeklarowanego w formularzu stanowiącego podstawę do wydania postanowienia w dniu 28 października 2010r. Zwrócić uwagę należy, iż stanowisko sądu pierwszej instancji podtrzymał Naczelny Sąd Administracyjny w postanowieniach z dnia 18 stycznia 2011r. w sprawie o sygn. akt II OZ 1349/11 oraz z dnia 3 listopada 2011r. w sprawie o sygn. akt II OZ 1054/11, oddalających zażalenia skarżącej na wydane postanowienia tut. Sądu wydane w przedmiocie prawa pomocy, wskazując iż zażalenia te nie mają usprawiedliwionych podstaw. Zwrócić uwagę należy, iż Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy rozpatrywał wniosek skarżącej o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym, jak i częściowym a także kwestię zwolnienia od kosztów sądowych w połowie. Podkreślenia wymaga, iż przepisy procedury sądowoadministracyjnej nie przewidują rozkładania kosztów sądowych na raty. Wskazać przy tym należy, że zgodnie z art. 190 p.p.s.a., sąd, któremu sprawa została przekazana, związany jest wykładnią prawa dokonaną w tej sprawie przez Naczelny Sąd Administracyjny. W związku z powyższym, przy braku istotnej zmiany sytuacji majątkowej skarżącej, na podstawie art. 246 § 1 pkt 1 i 2 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, Sąd orzekł jak w sentencji postanowienia.