II SA/Bd 1228/21

PostanowienieWSA w Bydgoszczy2022-01-13

Skład orzekający: sędzia WSA Katarzyna Korycka

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy skarga na decyzję organu pierwszej instancji w przedmiocie udostępnienia informacji publicznej, wniesiona z pominięciem drogi odwołania do organu drugiej instancji, jest dopuszczalna?
Ratio decidendi
Skarga wniesiona do sądu administracyjnego na decyzję organu pierwszej instancji, bez wcześniejszego wyczerpania środków zaskarżenia (w tym przypadku odwołania do organu drugiej instancji), jest niedopuszczalna i podlega odrzuceniu. Sąd administracyjny nie jest organem drugiej instancji i nie może wyręczać organów administracji w dwukrotnym merytorycznym rozpatrzeniu sprawy.
Stan faktyczny
G. K. wniósł skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Bydgoszczy na decyzję Dyrektora Aresztu Śledczego w przedmiocie udostępnienia informacji publicznej. Dyrektor Aresztu Śledczego działał jako organ pierwszej instancji. Skarżący nie skorzystał z przysługującego mu prawa odwołania do organu drugiej instancji. W odpowiedzi na skargę Dyrektor Aresztu Śledczego wniósł o jej oddalenie.
Rozstrzygnięcie
1. Odrzucono skargę. 2. Odmówiono przyznania prawa pomocy.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Katarzyna Korycka po rozpoznaniu w dniu 13 stycznia 2022 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi G. K. na decyzję Dyrektora Aresztu Śledczego z dnia [...] maja 2021 r., nr [...] w przedmiocie udostępnienia informacji publicznej postanawia 1. odrzucić skargę, 2. odmówić przyznania prawa pomocy. G. K. wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Bydgoszczy skargę na decyzję Dyrektora Aresztu Śledczego z dnia [...] maja 2021 r., nr [...] w przedmiocie udostępnienia informacji publicznej. W odpowiedzi na skargę Dyrektor Aresztu Śledczego wniósł o jej oddalenie. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Skargę należało odrzucić. Zgodnie z art. 52 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2019 r., poz. 2325 ze zm.) – zwanej dalej: "P.p.s.a.", warunkiem dopuszczalności skargi jest wyczerpanie środków zaskarżenia, jeżeli służyły one skarżącej w postępowaniu przed organem właściwym w sprawie, chyba że skargę wnosi prokurator lub Rzecznik Praw Obywatelskich. Przez wyczerpanie środków zaskarżenia należy rozumieć sytuację, w której stronie nie przysługuje żaden środek zaskarżenia, taki jak zażalenie, odwołanie czy wniosek o ponowne rozpatrzenie sprawy, przewidziany w ustawie (art. 52 § 2 P.p.s.a.). Wyczerpanie środków zaskarżenia, o których mowa w przywołanym wyżej art. 52 § 2 P.p.s.a. przed złożeniem skargi do sądu administracyjnego, stanowi podstawową przesłankę dopuszczalności skargi, czyli warunek prawidłowego zaskarżenia określonego aktu. Obowiązek ten wynika z założenia, że Sąd nie wyręcza organów administracji wyższego stopnia i nie narusza podstawowej zasady dwuinstancyjności postępowania. Zasada dwuinstancyjności daje natomiast stronie prawo domagania się dwukrotnego merytorycznego rozpatrzenia jej sprawy przez dwa różne organy administrujące. Rangę tej zasady potwierdza art. 78 Konstytucji RP, w myśl którego "każda ze stron ma prawo do zaskarżenia orzeczeń i decyzji wydanych w pierwszej instancji". W przedmiotowej sprawie skarżący wystąpił ze skargą na decyzję Dyrektora Aresztu Śledczego z dnia [...] maja 2021 r., nr [...] w przedmiocie udostępnienia informacji publicznej. Dyrektor Aresztu Śledczego, działał w niniejszej sprawie jako organ I instancji i stąd też od wydanej decyzji przysługiwało skarżącemu prawo złożenia w terminie 14 dni odwołania do Dyrektora [...] Z akt sprawy nie wynika aby skarżący z tego uprawnienia skorzystał. Tymczasem wniósł skargę na decyzję organu pierwszej instancji. W świetle powyższego należy stwierdzić, że wniesiona skarga była niedopuszczalna i podlegała odrzuceniu gdyż zaskarżeniu do Sądu mogła podlegać tylko decyzja organu drugiej instancji, zgodnie z zasadą dwuinstancyjności postępowania administracyjnego. O powyższym Sąd, działając na podstawie art. 58 § 1 pkt 6 oraz § 3 P.p.s.a., orzekł w sentencji. Z uwagi na odrzucenie skargi, Sąd, na podstawie art. 247 p.p.s.a. odstąpił od merytorycznego rozpatrywania wniosku o przyznanie prawa pomocy. Zgodnie z treścią wskazanego powyżej przepisu prawo pomocy nie przysługuje stronie w razie oczywistej bezzasadności jej skargi. W orzecznictwie sądów administracyjnych ugruntowany został pogląd, iż o oczywistej bezzasadności skargi świadczy niemożność jej rozpoznania pod względem merytorycznym i w sytuacji zakwalifikowania skargi do odrzucenia sąd I instancji jest uprawniony do uznania takiej skargi za oczywiście bezzasadną w rozumieniu art. 247 p.p.s.a., a to z kolei uzasadnia oddalenie wniosku skarżącego o przyznanie prawa pomocy na tym etapie postępowania sądowego (por. np. postanowienie NSA z dnia 28.03.2012 r., II GZ 101/12, LEX nr 1145541.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 22.07.2026. · Źródło