II SA/Bd 1235/13

PostanowienieWSA w Bydgoszczy2014-04-28

Skład orzekający: Jarosław Wichrowski

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy w przypadku braku osób upoważnionych do reprezentowania spółki, sąd administracyjny powinien zawiesić postępowanie z urzędu?
Ratio decidendi
Sąd administracyjny ma obowiązek zawiesić postępowanie z urzędu, jeżeli w składzie organów jednostki organizacyjnej będącej stroną zachodzą braki uniemożliwiające jej działanie. Brak obsadzenia organów spółki, np. zarządu, oznacza brak zdolności procesowej i uniemożliwia jej działanie w postępowaniu sądowym. Kurator ustanowiony na podstawie art. 42 Kodeksu cywilnego nie może zastępować organów spółki w reprezentowaniu jej w postępowaniu sądowym.
Stan faktyczny
Spółka "A" wniosła skargę na postanowienie Dyrektora Kujawsko-Pomorskiego Oddziału Regionalnego ARiMR w przedmiocie niedopuszczalności odwołania. W trakcie postępowania sądowego ustalono, że w spółce brak jest osób upoważnionych do jej reprezentacji, a ustanowiony kurator nie może jej reprezentować w postępowaniu sądowym. Sąd zawiesił postępowanie z urzędu.
Rozstrzygnięcie
Sąd postanowił zawiesić postępowanie sądowe.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Jarosław Wichrowski po rozpoznaniu w dniu 28 kwietnia 2014 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi sp. "A" w R. na postanowienie Dyrektora Kujawsko-Pomorskiego Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w [...] z dnia [...] września 2013 r., nr [...] w przedmiocie niedopuszczalności odwołania postanawia na podstawie art. 124 § 1 pkt 2 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi zawiesić postępowanie sądowe. Pismem z dnia [...] września 2013 r. sp. "A" w R. reprezentowane przez kuratora S.N. wniosło do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Bydgoszczy skargę na postanowienie Dyrektora Kujawsko-Pomorskiego Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w [...] z dnia [...] września 2013 r., nr [...] w przedmiocie niedopuszczalności odwołania. Na wezwanie Sądu kurator przedstawił postanowienie z dnia [...] kwietnia 2009 r. Sądu Rejonowego w M. o ustanowieniu S. N. kuratorem sp. "A" w R. oraz aktualny odpis z krajowego rejestru sądowego z dnia 2 grudnia 2013 r., z którego wynika, że obecnie brak jest osób upoważnionych do reprezentacji spółki. Pismem z dnia [...] stycznia 2014 r. kurator S. N. wyjaśnił, że w dniu [...] lipca 2012 r. złożył do Sądu Rejonowego w B. wniosek o rozwiązanie i likwidację sp. "A" w R.. Postępowanie w tym zakresie zostało zawieszone postanowieniem z dnia [...] lipca 2013 r. do czasu zakończenia postępowania wykluczeniowego wspólników mniejszościowych, jakie toczy się w Sądzie Okręgowym pod sygnaturą [...]. Pismem z dnia [...] marca 2014. r. kurator wskazał, że pismem z dnia [...] stycznia 2014 r. zwrócił się z wnioskiem o upoważnienie kuratora do reprezentowania spółki przed WSA w Bydgoszczy. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Na mocy art. 124 § 1 pkt 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r. poz. 270 ze zm., zwanej dalej: "p.p.s.a."), sąd zawiesza postępowanie z urzędu, jeżeli w składzie organów jednostki organizacyjnej będącej stroną zachodzą braki uniemożliwiające jej działanie. Zgodnie zaś z art. 26 § 1 p.p.s.a., zdolność do czynności w postępowaniu w sprawach sądowoadministracyjnych (zdolność procesową) mają osoby fizyczne posiadające pełną zdolność do czynności prawnych, osoby prawne oraz organizacje społeczne i jednostki organizacyjne, o których mowa w art. 25. Natomiast w myśl art. 28 § 1 p.p.s.a., osoby prawne oraz jednostki organizacyjne mające zdolność sądową dokonują czynności w postępowaniu przez organy albo osoby uprawnione do działania w ich imieniu. Z powyższych przepisów wynika, że osoba prawna może działać w procesie sądowoadministracyjnym wówczas, gdy jej organy są zdolne do podjęcia czynności procesowych. Brak obsadzenia tych organów (np. sytuacja, kiedy nikt w danej spółce nie pełni funkcji członka zarządu) oznacza, że osoba prawna nie ma możliwości działania w postępowaniu sądowym. Jest to zatem brak w składzie organu strony, uniemożliwiający jej działanie. W tych okolicznościach w związku z powzięciem informacji o braku obecności w zarządzie skarżącej spółki osób upoważnionych do jej reprezentowania (vide aktualny odpis z Krajowego Rejestru Sądowego), w ocenie Sądu, zaszła przyczyna obligatoryjnego zawieszenia postępowania z urzędu, albowiem brak zarządu spółki uniemożliwia jej prawidłowe działanie, a w szczególności reprezentowanie spółki w postępowaniu sądowym (por. postanowienie NSA z dnia 18.04.2013 r., sygn. akt II OSK 2525/11, LEX nr 1320707). Wyjaśnienia przy tym wymaga, że za podmiot uprawniony do prowadzenie spraw spółki i jej reprezentowania nie może być uznany kurator spółki powołany na podstawie art. 42 ustawy z dnia 23 kwietnia 1964 r. Kodeks cywilny (Dz. U. Nr 16, poz. 93 ze zm. – dalej: "k.c."). Zakres umocowania ustanowionego przez sąd w trybie art. 42 k.c. kuratora jest bowiem ograniczony. Przepis art. 42 § 2 k.c. zakreśla jednoznacznie kompetencje kuratora do czynności w nim wskazanych (por. np. Sąd Najwyższy w postanowieniu z dnia 7.05.2004 r., sygn. akt III CK 249/2003, OSNC 2005, Nr 5, poz. 87). Zgodnie z treścią art. 42 § 2 k.c., kurator powinien postarać się niezwłocznie o powołanie organów osoby prawnej, a w razie potrzeby o jej likwidację. Kurator ma zatem podjąć niezwłocznie wszelkie dopuszczalne działania, aby osoba prawna mogła działać przez swoje organy w sposób przewidziany w ustawie i opartym na niej statucie, jak wymaga tego przepis art. 38 k.c., lecz nie może zastępować tego organu (por. wyrok NSA z 10.03.2008 r., sygn. II OSK 59/07, LEX nr 456325). Dlatego też ustanowiony kurator spółki nie może prowadzić jej spraw i reprezentować ją. Czynności te nie mają bowiem charakteru działań, dopuszczonych przez ustawodawcę dla kuratora. Powyższe potwierdza zaświadczenie z dnia [...] kwietnia 2010 r. wydane przez Sąd Rejonowy w M. wydane w trybie art. 604 k.p.c., w związku z którym ustanowiony kurator ma ustawowy obowiązek w pierwszej kolejności postarać się niezwłocznie o powołanie organów. Mając powyższe na uwadze na podstawie art. 124 § 1 pkt 2 i art. 131 p.p.s.a. Sąd postanowił zawiesić postępowanie sądowe.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 19.07.2026. · Źródło