II SA/Bd 1239/13

PostanowienieWSA w Bydgoszczy2014-04-28

Skład orzekający: Jarosław Wichrowski

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy w przypadku braku osób upoważnionych do reprezentowania spółki w jej organach, sąd administracyjny powinien zawiesić postępowanie z urzędu na podstawie art. 124 § 1 pkt 2 PPSA?
Ratio decidendi
Sąd administracyjny ma obowiązek zawiesić postępowanie z urzędu, jeżeli w składzie organów jednostki organizacyjnej będącej stroną zachodzą braki uniemożliwiające jej działanie. Brak obsadzenia organów spółki, takich jak zarząd, oznacza brak zdolności procesowej strony, co uzasadnia obligatoryjne zawieszenie postępowania na podstawie art. 124 § 1 pkt 2 PPSA. Kurator ustanowiony na podstawie art. 42 KC nie może zastępować organów spółki w reprezentowaniu jej w postępowaniu sądowym.
Stan faktyczny
Spółka A wniosła skargę na postanowienie Dyrektora Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w przedmiocie niedopuszczalności odwołania. Kurator ustanowiony dla spółki przedstawił dokumenty wskazujące na brak osób upoważnionych do reprezentacji spółki oraz na toczące się postępowanie o likwidację spółki. Kurator zwrócił się również o upoważnienie do reprezentowania spółki przed sądem.
Rozstrzygnięcie
Sąd postanowił zawiesić postępowanie sądowe na podstawie art. 124 § 1 pkt 2 PPSA.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Jarosław Wichrowski po rozpoznaniu w dniu 28 kwietnia 2014 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi Spółki A w R. na postanowienie Dyrektora [...] Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w T. z dnia [...] września 2013 r., nr [...] w przedmiocie niedopuszczalności odwołania postanawia na podstawie art. 124 § 1 pkt 2 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi zawiesić postępowanie sądowe. Pismem z dnia 17 września 2013 r. spółka A w R. reprezentowane przez kuratora S. N. wniosło do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Bydgoszczy skargę na postanowienie Dyrektora [...] Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w [...] z dnia [...] września 2013 r., nr [...] w przedmiocie niedopuszczalności odwołania. Na wezwanie Sądu kurator przedstawił postanowienie z dnia 24 kwietnia 2009 r. Sądu Rejonowego w M. III Wydział Rodzinnych i Nieletnich o ustanowieniu S. N. kuratorem Spółki A w R. oraz aktualny odpis z krajowego rejestru sądowego z dnia 2 grudnia 2013 r., z którego wynika, że obecnie brak jest osób upoważnionych do reprezentacji spółki. Pismem z dnia 8 stycznia 2014 r. kurator S. N. wyjaśnił, że w dniu 13 lipca 2012 r. złożył do Sądu Rejonowego w B. wniosek o rozwiązanie i likwidację spółki. Postępowanie w tym zakresie zostało zawieszone postanowieniem z dnia 18 lipca 2013 r. do czasu zakończenia postępowania wykluczeniowego wspólników mniejszościowych, jakie toczy się w Sądzie Okręgowym pod sygnaturą [....]. Pismem z dnia 18 marca 2014. r. kurator wskazał, że pismem z dnia 9 stycznia 2014 r. zwrócił się z wnioskiem o upoważnienie go do reprezentowania spółki przed WSA w Bydgoszczy. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Na mocy art. 124 § 1 pkt 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r. poz. 270 ze zm., zwanej dalej: "p.p.s.a.") sąd zawiesza postępowanie z urzędu, jeżeli w składzie organów jednostki organizacyjnej będącej stroną zachodzą braki uniemożliwiające jej działanie. Zgodnie zaś z art. 26 § 1 p.p.s.a., zdolność do czynności w postępowaniu w sprawach sądowoadministracyjnych (zdolność procesową) mają osoby fizyczne posiadające pełną zdolność do czynności prawnych, osoby prawne oraz organizacje społeczne i jednostki organizacyjne, o których mowa w art. 25. Natomiast w myśl art. 28 § 1 p.p.s.a. osoby prawne oraz jednostki organizacyjne mające zdolność sądową dokonują czynności w postępowaniu przez organy albo osoby uprawnione do działania w ich imieniu. Z powyższych przepisów wynika, że osoba prawna może działać przed sądem administracyjnym wówczas, gdy jej organy są zdolne do podjęcia czynności procesowych. Brak obsadzenia tych organów (np. sytuacja, kiedy nikt w danej spółce nie pełni funkcji członka zarządu) oznacza, że osoba prawna nie ma możliwości działania w postępowaniu sądowym. Jest to zatem brak w składzie organu strony uniemożliwiający jej działanie. W tych okolicznościach, w związku z powzięciem informacji o braku obecności w zarządzie skarżącej spółki osób upoważnionych do jej reprezentowania (vide aktualny odpis z Krajowego Rejestru Sądowego), w ocenie Sądu zaszła przyczyna obligatoryjnego zawieszenia postępowania z urzędu, albowiem brak zarządu spółki uniemożliwia jej prawidłowe działanie, a w szczególności reprezentowanie spółki w postępowaniu sądowym (por. postanowienie NSA z dnia 18.04.2013 r., sygn. akt II OSK 2525/11, LEX nr 1320707). Wyjaśnienia przy tym wymaga, że za podmiot uprawniony do prowadzenie spraw spółki i jej reprezentowania nie może być uznany kurator spółki powołany na podstawie art. 42 ustawy z dnia 23 kwietnia 1964 r. Kodeks cywilny (Dz. U. Nr 16, poz. 93 ze zm. – dalej: "k.c."). Zakres umocowania ustanowionego przez sąd w trybie art. 42 k.c. kuratora jest bowiem ograniczony. Przepis art. 42 § 2 k.c. zakreśla jednoznacznie kompetencje kuratora do czynności w nim wskazanych (por. np. Sąd Najwyższy w postanowieniu z dnia 7.05.2004 r., sygn. akt III CK 249/2003, OSNC 2005, Nr 5, poz. 87). Zgodnie z treścią art. 42 § 2 k.c. kurator powinien postarać się niezwłocznie o powołanie organów osoby prawnej, a w razie potrzeby o jej likwidację. Kurator ma zatem podjąć niezwłocznie wszelkie dopuszczalne działania, aby osoba prawna mogła działać przez swoje organy w sposób przewidziany w ustawie i opartym na niej statucie, jak wymaga tego przepis art. 38 k.c., lecz nie może zastępować tego organu (por. wyrok NSA z 10.03.2008 r., sygn. II OSK 59/07, LEX nr 456325). Dlatego też ustanowiony kurator spółki nie może prowadzić jej spraw i reprezentować ją. Czynności te nie mają bowiem charakteru działań dopuszczonych przez ustawodawcę dla kuratora. Powyższe potwierdza zaświadczenie z dnia 14.04.2010 r. wydane przez Sąd Rejonowy w M. wydane w trybie art. 604 k.p.c., w związku z którym ustanowiony kurator ma ustawowy obowiązek w pierwszej kolejności postarać się niezwłocznie o powołanie organów. Mając powyższe na uwadze na podstawie art. 124 § 1 pkt 2 i art. 131 p.p.s.a. Sąd postanowił zawiesić postępowanie sądowe.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 19.07.2026. · Źródło