II SA/Bd 1294/14
WyrokWSA w Bydgoszczy2014-12-16
Skład orzekający: Jerzy Bortkiewicz, Elżbieta Piechowiak, Leszek Tyliński
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy podmiot wpisany do rejestru działalności regulowanej, który działa jako podwykonawca i przekazuje dane dotyczące odbioru odpadów komunalnych głównemu wykonawcy, jest zobowiązany do samodzielnego składania kwartalnych sprawozdań i podlega karze pieniężnej za ich nieterminowe złożenie?Ratio decidendi
Sąd uznał, że obowiązek składania kwartalnych sprawozdań z odbioru odpadów komunalnych dotyczy podmiotów faktycznie odbierających odpady od właścicieli nieruchomości w danym okresie sprawozdawczym, a nie tylko tych wpisanych do rejestru działalności regulowanej. Podmiot działający jako podwykonawca, który przekazuje dane głównemu wykonawcy, a odpady przez niego odebrane są uwzględniane w sprawozdaniu głównego wykonawcy, nie jest zobowiązany do samodzielnego składania sprawozdania i nie podlega karze za jego nieterminowe złożenie. Taka wykładnia zapobiega podwójnemu ujmowaniu tych samych odpadów w sprawozdaniach.Stan faktyczny
Spółka Z. w K., będąca podwykonawcą odbioru odpadów komunalnych, została ukarana karą pieniężną za nieterminowe złożenie kwartalnego sprawozdania. Spółka twierdziła, że jako podwykonawca przekazywała dane głównemu wykonawcy (spółce Z. w Ś.), który uwzględniał je w swoim sprawozdaniu, a sama nie odbierała odpadów we własnym imieniu. Organy administracji utrzymywały, że sam wpis do rejestru działalności regulowanej rodzi obowiązek sprawozdawczy.Rozstrzygnięcie
Wojewódzki Sąd Administracyjny uchylił zaskarżoną decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w B. oraz poprzedzającą ją decyzję Burmistrza Miasta i Gminy N., stwierdził, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu i zasądził od Samorządowego Kolegium Odwoławczego w B. na rzecz skarżącego zwrot kosztów postępowania.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Jerzy Bortkiewicz Sędziowie: Sędzia WSA Elżbieta Piechowiak (spr.) Sędzia WSA Leszek Tyliński Protokolant starszy sekretarz sądowy Katarzyna Kloska po rozpoznaniu w Wydziale II na rozprawie w dniu 16 grudnia 2014 r. sprawy ze skargi Zakładu Gospodarki Komunalnej i Mieszkaniowej w [...] Sp. z o. o. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w B. z dnia [...] września 2014 r. nr [...] w przedmiocie kary pieniężnej za niezłożenie kwartalnego sprawozdania podmiotu odbierającego odpady komunalne od właścicieli nieruchomości 1. uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję Burmistrza Miasta i Gminy [...] z [...] lipca 2014 r. [...], 2. stwierdza, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu, 3. zasądza od Samorządowego Kolegium Odwoławczego w B. na rzecz skarżącego kwotę 357 (trzysta pięćdziesiąt siedem) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.
Decyzją z dnia [...] znak: [...] Burmistrz Miasta i Gminy N. nałożył na spółkę Z. w K. karę za opóźnienie w przekazaniu kwartalnego sprawozdania podmiotu odbierającego odpady komunalne od właścicieli nieruchomości za IV kwartał 2013 r., w wysokości [...] zł.
W odwołaniu od tej decyzji spółka zarzuciła m.in. naruszenie art. 9zf ustawy z dnia 13 września 1996 r. o utrzymaniu czystości i porządku w gminach (t.j. Dz.U. z 2013 r., poz. 1399 ze zm.), zwanej dalej "u.c.p.g." poprzez jego błędne zastosowanie polegające na prowadzeniu postępowania w oparciu o przepisy ustawy z 29 sierpnia 1997 r. – Ordynacja podatkowa, podczas gdy art. 9zf u.c.p.g. odsyła do Ordynacji podatkowej jedynie w zakresie działu III. Ponadto spółka zarzuciła naruszenie art. 207 i art. 210 Ordynacji podatkowej poprzez jego zastosowanie mimo braku ku temu podstaw prawnych. Zarzuty dotyczyły też naruszenia art. 6, art. 7 i art. 8 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (t.j. Dz.U. z 2013 r., poz. 267, ze zm.), poprzez nie zastosowanie przepisów tego kodeksu i oparcie się na przepisach Ordynacji podatkowej.
Samorządowe Kolegium Odwoławcze w B. decyzją z dnia [...], znak: [...] uchyliło w całości zaskarżoną decyzję Burmistrza Miasta i Gminy N. i przekazało sprawę do ponownego rozpatrzenia organowi I instancji.
Po przeprowadzeniu postępowania, decyzją z dnia [...], znak: [...] Burmistrz Miasta i Gminy N. nałożył na spółkę Z. w K. karę za niezłożenie w terminie ustawowym kwartalnego sprawozdania podmiotu odbierającego odpady komunalne od właścicieli nieruchomości za IV kwartał 2013 r., w wysokości [...] zł.
W uzasadnieniu decyzji organ I instancji wskazał między innymi, że Spółka z 17 - dniowym opóźnieniem złożyła do Burmistrza Miasta i Gminy N. sprawozdanie kwartalne za IV kwartał 2013 r., a w związku z powyższym organ nałożył na stronę karę na podstawie art. 9n ust. 1 i 2 oraz art. 9x ust. 1 pkt 5 i art. 9zd ust. 1 u.c.p.g. Wskazano też, że strona nie kwestionuje faktu złożenia sprawozdania kwartalnego po terminie, a tylko na tę okoliczność, gdyby były uzasadnione wątpliwości, można by było przeprowadzić rozprawę administracyjną.
Burmistrz zwrócił uwagę, że Kolegium potwierdziło prawidłowość działania organu w zakresie nałożenia kary pieniężnej za niezłożenie przez Spółkę sprawozdania za IV kwartał 2013 r. w terminie ustawowym, a nadto organ wykazał, że spółka złożyła sprawozdanie osobiście przez swojego przedstawiciela, a złożenie sprawozdania nastąpiło 17 dni po terminie ustawowym, zaś z zebranych dowodów w sprawie wynika obowiązek Spółki do składania sprawozdań zgodnie z ustawą o utrzymaniu czystości i porządku w gminach.
Od powyższej decyzji spółka wniosła odwołanie, wnosząc o uchylenie zaskarżonej decyzji w całości i umorzenie postępowania lub uchylenie decyzji w i przekazanie sprawy do ponownego rozpatrzenia przez organ I instancji.
Odwołująca się Spółka zarzuciła organowi I instancji:
1. naruszenie art. 2 i art. 7 Konstytucji RP poprzez naruszenie norm demokratycznego państwa prawa przejawiającego się w zastosowaniu rozszerzającej wykładni art. 9n ust. 1 i 2, 9x ust. 1 pkt 5) oraz art. 9zb ust. 1 u.c.p.g.
2. naruszenie przepisów art. 9n ust. 1 i 2, 9x ust. 1 pkt 5) oraz art. 9zb ust. 1 u.c.p.g. poprzez ich błędne zastosowanie,
3. naruszenie art. 6 K.p.a. poprzez błędne zastosowanie przepisów art. 9n ust. 1 i 2, 9x ust. 1 pkt 5) oraz art. 9zb ust. 1 u.c.p.g.,
4. naruszenie art. 7, art. 8 K.p.a., poprzez błędne zastosowanie przepisów art. 9n ust. 1 i 2, 9x ust. 1 pkt 5) oraz art. 9zb ust. 1 u.c.p.g., pomimo, iż przepisy u.c.p.g. nie wskazują wprost na obowiązek składania sprawozdania w kwartale, w którym przedsiębiorca nie odebrał żadnej ilości odpadów komunalnych oraz poprzez nie podjęcie wszelkich czynności zmierzających do wyjaśnienia sprawy (nie przeprowadzenia wnioskowanych przez stronę dowodów z przesłuchania świadków i stron na okoliczność, iż to zmiana stanowiska organu w przedmiocie składania tzw. sprawozdań zerowych wymusiła na stronie złożenia sprawozdania kwartalnego),
5. naruszenie art. 11, art. 75 § 1, art. 77 § 1, art. 78 § 1 K.p.a. poprzez niedostateczne uzasadnienie wydanej w sprawie decyzji, gdyż nie wyjaśniono, dlaczego organ I instancji nie przeprowadził wnioskowanych dowodów z przesłuchania świadków i stron na okoliczność, iż to zmiana stanowiska organu w przedmiocie składania tzw. sprawozdań zerowych wymusiła na stronie złożenia sprawozdania kwartalnego,
6. naruszenie art. 89 § 2 K.p.a. poprzez nie przeprowadzenie przez organ I instancji wnioskowanej przez stronę rozprawy administracyjnej, pomimo tego, że rozprawa potrzebna była do wyjaśnienia sprawy przy udziale wnioskowanego przez stronę dowodu z zeznań świadków i przesłuchania stron na okoliczność, że zmiana stanowiska organu w przedmiocie składania tzw. sprawozdań zerowych wymusiła na stronie złożenia sprawozdania kwartalnego,
7. naruszenie art. 107 § 1 i § 3 K.p.a. poprzez niewyjaśnienie z jakich przyczyn organ odmówił przeprowadzenia dowodu z przesłuchania stron i świadków na okoliczność, że to zmiana stanowiska organu w przedmiocie składania tzw. sprawozdań zerowych wymusiła na stronie złożenia sprawozdania kwartalnego.
Samorządowe Kolegium Odwoławcze w B. po rozpatrzeniu odwołania, decyzją z dnia [...], znak: [...] utrzymało w mocy zaskarżoną decyzję.
W uzasadnieniu organ odwoławczy zwrócił uwagę, że w piśmie z dnia [...] pełnomocnik strony przedstawił jej stanowisko podkreślając, że skarżąca spółka, na podstawie umowy z dnia [...] jest podwykonawcą czynności polegających na odbieraniu od właścicieli nieruchomości odpadów komunalnych z terenu Miasta i Gminy N. a głównym wykonawcą powyższych czynności jest spółka Z. w Ś. Skarżąca spółka przekazywała wykonawcy wszelkie dane określone w art. 9n u.c.p.g., a spółka Z. w Ś. uwzględniła te dane w składanych przez siebie sprawozdaniu kwartalnym.
Wskazano, że w przedmiotowym przypadku spółka została wpisana do rejestru działalności regulowanej i nie została z niego wykreślona zgodnie z art. 9j u.c.p.g., a ponadto niewątpliwie odbierała odpady komunalne z terenu Miasta i Gminy N. Dla powstania obowiązków sprawozdawczych w ocenie Kolegium nie ma znaczenia, na jakiej podstawie prawnej przedsiębiorca lub jednostka gminna świadczą usługi odbioru odpadów komunalnych od właścicieli nieruchomości. Obowiązek sprawozdawczy dotyczy przedsiębiorców faktycznie odbierających odpady od właścicieli nieruchomości (bez względu na to, czy wykonują oni te usługi jako wykonawcy, czy podwykonawcy, wystarczy że są wpisani do rejestru działalności regulowanej).
W przedmiotowej sprawie zdaniem organu bezsporne jest, że spółka jest podmiotem wpisanym do rejestru działalności regulowanej i złożyła sprawozdanie kwartalne z 91-dniowym opóźnieniem. Dlatego w ocenie składu orzekającego, zasadnym jest nałożenie na Spółkę kary w myśl przepisów u.c.p.g.
Zarzut Spółki, że to zmiana stanowiska organu w przedmiocie składania tzw. sprawozdań zerowych doprowadziła do konieczności złożenia sprawozdania kwartalnego, również zdaniem Kolegium nie znajduje uzasadnienia, gdyż organ I instancji zastosował jedynie przepisy prawa, którymi jest związany i odmówił przeprowadzenia rozprawy administracyjnej, gdyż miała ona dotyczyć kwestii bezspornych i nigdy niekwestionowanych przez organ, czyli faktu, iż skarżąca spółka jest podwykonawcą ZUK w Ś. i we własnym imieniu odpadów nie odbiera.
Ponadto zwrócono uwagę, że spółka w odwołaniu wskazała, iż dokumenty i informacje przekazywane do spółki Z. w Ś. uwzględniane były następnie w sprawozdaniach kwartalnych składanych przez ZUK w Ś., jednak w ocenie organu odwoławczego nie zwalnia to spółki Z. w K. z obowiązku składania sprawozdań kwartalnych.
Skład Kolegium uznał również, że twierdzenia skarżącej, jakoby jako podwykonawca nie wykonywała faktycznie czynności polegających na odbieraniu od właścicieli nieruchomości odpadów komunalnych z terenu Miasta i Gminy N., albowiem czynności te wykonywane są przez spółkę Z. w Ś. jako wykonawcę, która w swych sprawozdaniach składanych Burmistrzowi Miasta i Gminy N. uwzględniała odpady komunalne odbierane przez stronę, są chybione i pozbawione podstaw prawnych.
W skardze do sądu spółka Z. w K. wniosła o uchylenie w całości decyzji organu odwoławczego oraz poprzedzającej ją decyzji organu I instancji, a także zasądzenie na rzecz strony kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa procesowego, według norm przepisanych.
Zaskarżonej decyzji zarzucono:
1. naruszenie art. 2 i 7 Konstytucji RP poprzez naruszenie norm demokratycznego państwa prawa przejawiające się w zastosowaniu rozszerzającej wykładni art. 9n ust. 1 i 2, art. 9x ust. 1 pkt 5) oraz art. 9zb ust. 1 ustawy z dnia 13 września 1996 r. o utrzymaniu czystości i porządku w gminie poprzez przyjęcie, że na stronie ciąży obowiązek złożenia sprawozdania kwartalnego pomimo, iż przepisy ustawy z 13 września 1996 r. o utrzymaniu czystości i porządku w gminach nie wskazują wprost na obowiązek składania sprawozdania w kwartale, w którym przedsiębiorca nie odebrał żadnej ilości odpadów komunalnych,
2. naruszenie art. 9n ust. 1 i 2, art. 9x ust. 1 pkt 5) oraz art. 9zb ust. 1 ustawy z dnia 13 września 1996 r. o utrzymaniu czystości i porządku w gminie poprzez ich błędne zastosowanie pomimo, iż przepisy ustawy z 13 września 1996 r. o utrzymaniu czystości i porządku w gminach nie wskazują wprost na obowiązek składania sprawozdania w kwartale, w którym przedsiębiorca nie odebrał żadnej ilości odpadów komunalnych,
3. naruszenie art. 6 K.p.a. poprzez naruszenie art. 9n ust. 1 i 2, art. 9x ust. 1 pkt 5) oraz art. 9zb ust. 1 ustawy z dnia 13 września 1996 r. o utrzymaniu czystości i porządku w gminie poprzez ich błędne zastosowanie pomimo, iż przepisy ustawy z 13 września 1996 r. o utrzymaniu czystości i porządku w gminach nie wskazują wprost na obowiązek składania sprawozdania w kwartale, w którym przedsiębiorca nie odebrał żadnej ilości odpadów komunalnych,
4. naruszenie art. 7 kpa poprzez naruszenie art. 9n ust. 1 i 2, art. 9x ust. 1 pkt 5) oraz art. 9zb ust. 1 ustawy z dnia 13 września 1996 roku o utrzymaniu czystości i porządku w gminie poprzez ich błędne zastosowanie pomimo, iż przepisy ustawy z 13 września 1996 r. o utrzymaniu czystości i porządku w gminach nie wskazują wprost na obowiązek składania sprawozdania w kwartale, w którym przedsiębiorca nie odebrał żadnej ilości odpadów komunalnych,
5. naruszenie art. 8 kpa poprzez naruszenie art. 9n ust. 1 i 2, art. 9x ust. 1 pkt 5) oraz art. 9zb ust. 1 ustawy z dnia 13 września 1996 r. o utrzymaniu czystości i porządku w gminie poprzez ich błędne zastosowanie pomimo, iż przepisy ustawy z 13 września 1996 r. o utrzymaniu czystości i porządku w gminach nie wskazują wprost na obowiązek składania sprawozdania w kwartale, w którym przedsiębiorca nie odebrał żadnej ilości odpadów komunalnych oraz poprzez niedostateczne uzasadnienie decyzji polegające na:
• braku wskazania w oparciu o jakie przesłanki organ wywiódł, iż odpowiedzialność z tytułu deliktów administracyjnych określonych w art. 9x ust. 1 pkt 1-3 mogą ponieść podmioty faktycznie odbierające odpady od właścicieli nieruchomości natomiast z tytułu deliktów określonych art. 9x ust. 1 pkt 4-5 również podmioty, które formalnie uzyskały wpis do rejestru ale faktycznie jeszcze bądź już takiej działalności nie prowadzą,
• bezpodstawnym przyjęciu, że strona złożyła sprawozdanie z opóźnieniem 91-dniowym podczas gdy opóźnienie wynosiło 17 dni;
• nie odniesieniu się do argumentacji zawartej w przytoczonej przez stronę decyzji Samorządowego Kolegium Odwoławcze w K. z [...] (znak [...]).
6. naruszenie art. 11 kpa poprzez:
• niedostateczne uzasadnienie wydanej w sprawie decyzji polegające na tym, że nie wyjaśniono w oparciu o jakie przesłanki organ wywiódł, iż odpowiedzialność z tytułu deliktów administracyjnych określonych w art. 9x ust. 1 pkt 1-3 mogą ponieść podmioty faktycznie odbierające odpady od właścicieli nieruchomości natomiast z tytułu deliktów określonych art. 9x ust. 1 pkt 4-5 również podmioty, które formalnie uzyskały wpis do rejestru ale faktycznie jeszcze bądź już takiej działalności nie prowadzą;
• bezpodstawnym przyjęciu, że strona złożyła sprawozdanie z opóźnieniem 91-dniowym podczas gdy opóźnienie wynosiło 17 dni;
• nie odniesieniu się do argumentacji zawartej w przytoczonej przez stronę decyzji Samorządowego Kolegium Odwoławcze w K. z dnia [...], znak [...].
7. naruszenie 7 7§ 1 kpa poprzez nieuwzględnienie zawartych w odwołaniu od decyzji Burmistrza Miasta i Gminy N. znak [...] zarzutów dotyczących nie przeprowadzenia w postępowaniu przed organem I Instancji rozprawy administracyjnej oraz dowodów z przesłuchania świadka i strony, co w konsekwencji doprowadziło do tego, że organ odwoławczy nie zebrał w sposób wyczerpujący oraz nie rozpatrzył materiału dowodowego w sprawie.
8. naruszenie art. 138 § 1 pkt 1) K.p.a. poprzez jego błędne zastosowanie pomimo braku przesłanek przemawiających za utrzymaniem w mocy decyzji Burmistrza Miasta i Gminy N. z dnia [...], sygn. akt [...];
9. naruszenie art. 138 § 1 pkt 2) K.p.a. poprzez jego niezastosowanie pomimo zajścia ku temu przesłanek ustawowych.
W obszernym uzasadnieniu pełnomocnik spółki powtórzył argumentację przedstawioną w odwołaniu oraz wcześniejszej korespondencji i w konkluzji podkreślił, że przedsiębiorca wpisany do rejestru danej gminy, który nie dokonuje faktycznego odbioru odpadów komunalnych wcale lub we własnym imieniu, nie jest zobowiązany do realizacji obowiązku sprawozdawczego określonego w art. 9n ust. 1 u.c.p.g., a zatem nie było podstaw do obciążania strony karą pieniężną za nieterminowe złożenie sprawozdania.
W odpowiedzi na skargę organ, nie znajdując podstaw do jej uwzględnienia, wniósł o jej oddalenie wskazując, że po ponownej analizie akt sprawy nie znalazł podstaw do zmiany zaskarżonej decyzji, ponieważ została ona podjęta zgodnie ze stanem faktycznym oraz w oparciu o obowiązujące przepisy prawa.
Ponownie organ odwoławczy podkreślił, iż za podmiot odbierający odpady komunalne od właścicieli nieruchomości należy uznać przedsiębiorcę wpisanego do rejestru działalności regulowanej, o którym mowa w art. 9b u.c.p.g., bez względu na to, czy w późniejszym okresie odbierał on faktycznie odpady komunalne od właścicieli nieruchomości, czy też nie. Obowiązki sprawozdawcze aktualizują się bowiem z momentem wpisu do rejestru, bez względu na to, czy podmiot faktycznie prowadzi działalność w zakresie objętym wpisem i pozostają aktualne do chwili wykreślenia z rejestru.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Skarga jest zasadna.
Uprawnienia wojewódzkich sądów administracyjnych, określone między innymi w art. 1 § 1 i § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2002 r., Nr 153, poz. 1269) oraz w art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.), sprowadzają się do kontroli działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, tj. kontroli zgodności zaskarżonego aktu z przepisami postępowania administracyjnego, a także prawidłowości zastosowania i wykładni norm prawa materialnego. Jednocześnie, zgodnie z art. 134 § 1 ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Sąd obowiązany jest zatem dokonać oceny zgodności z prawem zaskarżonej decyzji także wtedy, gdy dany zarzut nie został podniesiony w skardze.
Na gruncie mających w sprawie zastosowanie art. art. 9n ust. 1 i art. 9x ust. 1 pkt 5 ustawy o utrzymaniu czystości i porządku w gminach, budzi wątpliwości przesądzające dla rozpoznania niniejszej sprawy i rozstrzygnięcia skargi - zagadnienie składania sprawozdań przez podmioty, które są wpisane do prowadzonego rejestru, a nie podjęły w okresie rozliczeniowym lub nie prowadzą działalności w zakresie zbierania odpadów. Zgodzić się trzeba w tym względzie z organami obu instancji, że w ustawie brak jest przepisu zwalniającego w takim przypadku z obowiązku złożenia sprawozdania.
Sąd w składzie rozpoznającym niniejszą skargę w całej rozciągłości podziela stanowisko wyrażone w, wyroku WSA w Warszawie z dnia 9.05.2014 r., sygn. akt IV SA/Wa 371/14, wyroku WSA w Olsztynie z dnia 4.11.2014 r., sygn. akt II SA/Ol 899/14, wyroku WSA w Gliwicach z dnia 17 czerwca 2011 r., sygn. akt II SA/Gl 55/14, iż wykładnia wskazująca, że obowiązki sprawozdawcze aktualizują się z momentem wpisu do rejestru, bez względu na to, czy podmiot faktycznie prowadzi działalność w zakresie objętym wpisem i pozostają aktualne do chwili wykreślenia z rejestru - jest błędna i w sposób nieuzasadniony rozszerza zakres stosowania przepisów o charakterze sankcyjnym, co zasadnie zarzuca strona skarżąca.
Jako, że obowiązujące przepisy nie definiują pojęcia "podmiotu odbierającego odpady komunalne" o jakim mowa w art. 9n ust. 1 ustawy, to konieczne jest tu więc dokonanie wykładni językowej wspomnianego pojęcia. Określenie "odbierający" stanowi imiesłów przymiotnikowy czynny wyrazu "odbierać". Określa on podmiot zdania jako wykonawcę innej czynności, równoczesnej z czynnością orzeczenia zdania. Zatem będzie ono równoważne z określeniem "ten, który odbiera".
Uzasadnione jest więc stwierdzenie, iż użyte w ustawie o utrzymaniu czystości i porządku określenie "podmiot odbierający" będzie równoważne z określeniem "podmiot, który odbiera" odpady komunalne. Zatem przepis art. 9n ustawy odnosi się do podmiotów, które odbierają (w danym okresie sprawozdawczym) odpady od właścicieli nieruchomości.
Bez wątpienia wpis do rejestru, o którym mowa w art. 9c ustawy o utrzymaniu czystości i porządku w gminach nie może skutkować uznaniem wpisanego tam podmiotu jako "odbierającego odpady". Rejestr powyższy stanowi jedynie formę ułatwienia prowadzenia działalności gospodarczej w zakresie odbierania odpadów komunalnych. Wpis do niego skutkuje tym, iż zbędne jest przeprowadzanie przez organy administracji postępowania wyjaśniającego, podczas którego ustalana jest zdolność przedsiębiorcy do prowadzenia zamierzonej działalności (por. D. Wałkowski, 10 problemów prawnych związanych z nowym systemem gospodarowania odpadami komunalnymi [w] Prawo i środowisko z 2011 r. nr 4, s. 72-80).
Do podobnych wniosków prowadzi wykładnia celowościowa art. 9n w związku z art. 9x ustawy. Ustawodawca pragnąc zapewnić realizację obowiązków przez przedsiębiorców odbierających odpady komunalne od właścicieli nieruchomości dokonał swego rodzaju "penalizacji" zachowań stojących w sprzeczności z podstawowymi zasadami gospodarowania odpadami komunalnymi. Należą do nich prowadzenie działalności bez dokonania wpisu do rejestru, mieszanie selektywnie zebranych odpadów komunalnych, składanie nierzetelnych sprawozdań, czy wreszcie składanie prawem wymaganych sprawozdań z niedochowaniem terminu. Takie zachowanie będzie skutkować nałożeniem kary pieniężnej.
Posługując się wykładnią celowościową należy tak interpretować przepisy, aby osiągnąć cel ustanowiony przez ustawodawcę. Celem tym jest bez wątpienia wymuszenie na przedsiębiorcach prowadzących działalność w zakresie odbierania odpadów komunalnych od właścicieli nieruchomości, postępowania zgodnego z prawem.
W rozpatrywanej sprawie strona nie wykonuje jednak w imieniu własnym czynności polegających na odbieraniu od właścicieli nieruchomości odpadów komunalnych z terenu Miasta i Gminy N., bowiem o ile spółka Z. w K. wpisana jest do rejestru działalności regulowanej prowadzonego przez Burmistrza Miasta i Gminy N. pod numerem [...], to na podstawie umowy podwykonawczej nr [...] z dnia [...] zawartej pomiędzy spółką Z. w Ś. a konsorcjum Z.(w składzie spółka G. w S., spółka G. w K. oraz spółka G. w W.), strona wykonuje w charakterze podwykonawcy czynności polegające na odbieraniu od właścicieli nieruchomości odpadów komunalnych z terenu Miasta i Gminy N., które to czynności obciążają spółkę Z. w Ś. (wykonawca) na podstawie zawartej z Gminą N. umowy z dnia [...], której przedmiotem jest świadczenie usług odbierania odpadów komunalnych z terenu Miasta i Gminy N. od właścicieli nieruchomości na których zamieszkują mieszkańcy w okresie od [...] do [...].
Organy administracji nie zakwestionowały okoliczności, iż strona skarżąca w ramach wskazanej wyżej umowy podwykonawczej przekazywała na rzecz spółki Z. w Ś. przez cały okres realizacji umowy podwykonawczej, danych określonych w art. 9n ustawy z dnia 13 września 1996 r. o utrzymaniu czystości i porządku w gminach, a spółka Z. w Ś. uwzględniała te dane w składanych przez siebie na rzecz Burmistrza N. sprawozdaniach kwartalnych, określonych w art. 9 n ustawy, które to sprawozdania składane były w związku z realizacją umowy zawartej z Gminą N. umowy z dnia [...], której przedmiotem jest świadczenie usług odbierania odpadów komunalnych z terenu Miasta i Gminy N. od właścicieli nieruchomości, na których zamieszkują mieszkańcy w okresie od [...] do [...].
Mając na uwadze powyższe okoliczności faktyczne uznać należy, że strona nie wykonuje we własnym imieniu czynności polegających na odbieraniu od właścicieli nieruchomości odpadów komunalnych z terenu Miasta i Gminy N., chociaż posiada wpis do rejestru działalności regulowanej prowadzonego przez Burmistrza Miasta i Gminy N. (nr [...]), albowiem czynności te wykonywane są przez spółkę Z. w Ś. jako stronę umowy z gminą, która w swych sprawozdaniach składanych Burmistrzowi Miasta i Gminy N. uwzględniała odpady komunalne odbierane przez stronę jako swojego podwykonawcę.
Skoro więc odpady odbierane przez stronę, zaliczone są w poczet odpadów odbieranych przez spółkę Z. w Ś. i jako takie ujawniane w sprawozdaniach przez ten podmiot, nie można równocześnie przyjąć, że te same odpady odbiera strona skarżąca, albowiem prowadziłoby to do sytuacji, w której następowałoby podwójne ujawnianie w sprawozdaniach kwartalnych tych samych odpadów przez dwa różne podmioty.
W ocenie Sądu, celem ustanowienia obowiązku sprawozdawczego, było przedstawienie obrazu postępowania z odpadami, ich odzyskiem, recyklingiem, przy czym gmina prowadząc szczegółową ewidencję dotyczącą gospodarowania odpadami, ma pełną wiedzę na temat podmiotów świadczących usługi na jej terenie, gdyż przeprowadza w tym zakresie obowiązkowe przetargi wyłaniające wykonawców odbierających odpady komunalne, zawiera z nimi umowy i prowadzi dodatkowo rejestr tych umów.
Powyższe wskazuje w ocenie Sądu, iż obowiązek składania kwartalnych sprawozdań nie dotyczy podmiotów jedynie pretendujących do zawarcia umowy z gminą, lecz podmiotów świadczących ww. usługi w oparciu o stosowną umowę. Natomiast sama okoliczność zgłoszenia i uzyskania wpisu danego podmiotu do gminnego rejestru działalności regulowanej w zakresie odbierania odpadów nie stanowi o obowiązku składania sprawozdań, o jakich mowa w art. 9n ust. 1 ustawy.
W konsekwencji kara nałożona na podstawie art. 9x ust. 1 pkt. 5 ustawy za nieterminowe złożenie sprawozdania nie miała podstaw prawnych. Za taką wykładnią przemawia choćby treść art. 9x ust. 1 pkt 1 ustawy, według którego przedsiębiorca odbierający odpady komunalne od właścicieli nieruchomości, który odbiera odpady komunalne bez wymaganego wpisu do rejestru działalności regulowanej - podlega karze pieniężnej w wysokości [...] zł za pierwszy miesiąc wykonywania działalności bez wymaganego wpisu do rejestru oraz [...] zł za każdy kolejny miesiąc wykonywania działalności bez wymaganego wpisu do rejestru. Takie brzmienie ww. regulacji daje podstawę do twierdzenia, iż ustawodawca miał na uwadze podmiot świadczący tego rodzaju usługi na terenie gminy bez wymaganego wpisu do rejestru działalności regulowanej, a nie podmiot wpisany jako uprawniony do rejestru działalności regulowanej ww. ustawą.
W konsekwencji nie było też podstaw do nałożenia na skarżącą spółkę kary pieniężnej na podstawie art. 9x ust. 1 pkt 5 ustawy.
Zaskarżona decyzja oraz decyzja organu I instancji, została zatem wydana z mającym wpływ na wynik sprawy naruszeniem art. 9n ust. 1 i art. 9x ust. 1 pkt 5 ustawy o utrzymaniu czystości i porządku w gminach, co skutkuje ich uchyleniem na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. a) ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm., zwanej dalej ustawą p.p.s.a.).
W przedmiocie wykonalności zaskarżonej decyzji, orzeczono na podstawie art. 152 ustawy p.p.s.a.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 21.07.2026. · Źródło