II SA/Bd 136/11
WyrokWSA w Bydgoszczy2011-05-25
Skład orzekający: Jerzy Bortkiewicz, Elżbieta Piechowiak, Grzegorz Saniewski
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy Samorządowe Kolegium Odwoławcze naruszyło art. 10 KPA, nie zapewniając stronie czynnego udziału w postępowaniu, co mogło mieć wpływ na wynik sprawy dotyczącej świadczenia z funduszu alimentacyjnego?Ratio decidendi
Sąd uznał, że zarzut naruszenia art. 10 KPA przez niezapewnienie stronie czynnego udziału w postępowaniu jest bezzasadny, ponieważ strona skarżąca nie wykazała, aby uchybienie to uniemożliwiło jej dokonanie konkretnych czynności procesowych. W konsekwencji, sąd oddalił skargę, uznając, że zaskarżona decyzja odpowiada wymogom prawa.Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła świadczenia z funduszu alimentacyjnego przyznanego S. M. na okres od 1 października 2010 r. do 31 grudnia 2010 r. Organ I instancji przyznał świadczenie, uznając, że dochód rodziny nie przekracza kryterium dochodowego, jednakże świadczenie przysługiwało tylko do końca 2010 r. z uwagi na ukończenie przez wnioskodawczynię 25 roku życia. Samorządowe Kolegium Odwoławcze utrzymało tę decyzję w mocy. S. M. wniosła skargę do sądu, zarzucając naruszenie art. 10 KPA oraz brak ustosunkowania się do jej zarzutów dotyczących korelacji przepisów.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.Pełny tekst orzeczenia
Dnia 25 maja 2011 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Jerzy Bortkiewicz Sędziowie: sędzia WSA Elżbieta Piechowiak (spr.) sędzia WSA Grzegorz Saniewski Protokolant: Magdalena Gadecka-Kauczor po rozpoznaniu w II Wydziale na rozprawie w dniu 25 maja 2011 roku sprawy ze skargi S. M. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...] z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie świadczenia z funduszu alimentacyjnego 1.oddala skargę, 2. przyznaje od Skarbu Państwa (Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Bydgoszczy) na rzecz radcy prawnego W. J. kwotę 295, 20 zł (słownie : dwieście dziewięćdziesiąt pięć złotych i 20 groszy) tytułem zwrotu kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu.
Samorządowe Kolegium Odwoławcze w [...], decyzją z dnia [...], po rozpatrzeniu odwołania S. M., utrzymało w mocy decyzję Prezydenta Miasta [...] z dnia [...], którą przyznano świadczenie z funduszu alimentacyjnego dla S. M. na okres od 1 października 2010 r. do 31 grudnia 2010 r. w wysokości 500,00 zł miesięcznie.
W uzasadnieniu tego rozstrzygnięcia podniesiono, że z zebranego materiału dowodowego wynika, iż zainteresowana w roku 2009 uzyskała dochód netto wykazany w zaświadczeniu Naczelnika Urzędu Skarbowego w [...] z dnia 13 września 2010 r. w kwocie 1.103,20 zł. Wobec powyższego dochód w rodzinie zainteresowanej w 2009 roku wyniósł 1.103,20 zł, a średni miesięczny dochód na osobę w rodzinie wyniósł 91,93 zł i jest niższy od określonego kryterium dochodowego, które wynosi 725,00 zł.
Biorąc pod uwagę powyższe organ I instancji przyznał wnioskowane świadczenia z funduszu alimentacyjnego osobie uprawnionej do dnia 31 grudnia 2010 r., ponieważ nie miał podstaw prawnych, by przyznać świadczenie z funduszu alimentacyjnego dla wnioskodawczyni po 31 grudnia 2010 r., z tego powodu, iż z dniem 23 grudnia 2010 r. ukończy 25 rok życia. Zdaniem organu, nie ma podstaw prawnych, by przyznać wnioskowane świadczenie z funduszu alimentacyjnego na okres wskazany przez wnioskującą, przy czym podkreślono, że organy orzekające nie mają w tej kwestii żadnego luzu decyzyjnego, bowiem ustawodawca nie przewidział żadnych odstępstw w szczególności w sytuacji, gdy z przepisów ustawy jednoznacznie wynika możliwości przyznania ww. świadczeń.
W skardze do sądu S. M. wniosła o uchylenie decyzji w części dotyczącej okresu, na jaki przyznano świadczenia z funduszu alimentacyjnego oraz orzeczenie, że świadczenia te przysługują do 30 września 2011 r.
W treści skargi strona podniosła, że Samorządowe Kolegium Odwoławcze w [...] nie dopełniło - zgodnie z art. 10 kpa - obowiązku zapewnienia skarżącej udziału w postępowaniu, nie powiadamiając jej o wyznaczonym posiedzeniu oraz o możliwości wypowiedzenia się co do zebranych dowodów, materiałów i zgłoszonych żądań. Ponadto skarżąca wskazała, iż ww. Kolegium nie ustosunkowało się do podniesionych przez nią zarzutów i twierdzeń dotyczących korelacji przepisów ustawy o pomocy osobom uprawnionym do alimentów z przepisami kodeksu rodzinnego i opiekuńczego i faktu niemożliwości samodzielnego utrzymania się przez skarżącą. Przede wszystkim zaś skarżąca zarzuciła, że SKO nie dokonało celowościowej wykładni obowiązujących przepisów prawa ze szczególnym uwzględnieniem preambuły do Ustawy o pomocy osobom uprawnionym do alimentów.
Swoje stanowisko strona skarżąca uzupełniła w piśmie z dnia 16 maja 2011r. ponownie podkreślając, że przy wydaniu zaskarżonej decyzji SKO w Bydgoszczy dopuściło się w szczególności naruszenia jednej z podstawowych zasad postępowania administracyjnego, wyrażonej w art. 10 kpa., zaznaczając, że na SKO w [...] jako organie II instancji spoczywał obowiązek dokonania powtórnej, wnikliwej oceny zebranego w sprawie materiału dowodowego oraz prawidłowości zastosowania właściwych przepisów prawa, ze szczególnym uwzględnieniem nie tylko zasady określonej w art. 10 § 1 kpa, ale także wyrażonej w art. 7 kpa (zasada prawdy obiektywnej), art. 8 kpa (zasada pogłębiania zaufania obywateli) oraz art. 11 kpa (zasada wyjaśnienia zasadności przesłanek). Zdaniem skarżącej zarówno SKO w [...], jak i organ I instancji w wydaniu zaskarżonych decyzji ograniczyły się do zdawkowego i syntetycznego przytoczenia przepisów prawa bez odniesienia do konkretnego stanu faktycznego, bez wszechstronnego wyjaśnienia zasadności zastosowania określonych przepisów prawa, tym samym uchybiając przytoczonym przepisom postępowania.
W odpowiedzi na skargę organ odwoławczy wniósł o jej oddalenie wskazując, że po ponownej analizie akt sprawy nie znaleziono podstaw do zmiany zaskarżonego orzeczenia, ponieważ zostało podjęte zgodnie ze stanem faktycznym oraz w oparciu o obowiązujące przepisy prawa.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy zważył, co następuje:
Na wstępie należy podnieść, że stosownie do treści art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz.1270 ze zm.) - zwanej dalej p.p.s.a., sądy administracyjne w zakresie swojej właściwości sprawują kontrolę działalności administracji publicznej stosując środki określone w ustawie.
Z brzmienia art. 145 § 1 przywołanej ustawy wnika natomiast, że w przypadku gdy sąd stwierdzi naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy lub naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia posŧępowania administracyjnego, bądź wreszcie inne naruszenie przepisów postępowania, jeśli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy, wówczas - w zależności od rodzaju naruszenia - uchyla decyzję lub postanowienie w całości lub w części albo stwierdza ich nieważność bądź niezgodność z prawem. Zaskarżona decyzja lub postanowienie mogą zatem ulec uchyleniu wtedy, gdy organom administracji publicznej można postawić zarzut naruszenia prawa, czy to materialnego, czy procesowego, jeżeli miało ono, bądź mogło ono mieć wpływ na wynik sprawy.
Zważywszy na powyższe uznano, że skarga w niniejszej sprawie nie zasługuje na uwzględnienie. Sądowa kontrola legalności, przeprowadzona stosownie do wskazań zawartych w art. 1 § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.) wykazała bowiem, że zaskarżone rozstrzygnięcie odpowiada wymogom wynikającym z przepisów prawa obowiązujących w dacie jego podjęcia.
Warunki nabywania prawa do świadczenia z funduszu alimentacyjnego, określone zostały w ustawie z dnia 7 września 2007 r. o pomocy osobom uprawnionym do alimentów (Dz. U. z 2009 r., Nr 1 poz. 7 ze zm.).
Stosownie zatem do treści art. 9 ust. 1 i 2 tej ustawy, prawo do spornego świadczenia przysługuje osobie uprawnionej do ukończenia przez nią 18 roku życia, albo w przypadku, gdy uczy się w szkole lub szkole wyższej do ukończenia przez nią 25 roku życia, albo w przypadku posiadania orzeczenia o znacznym stopniu niepełnosprawności - bezterminowo, jeżeli dochód rodziny w przeliczeniu na osobę w rodzinie nie przekracza kwoty 725 zł. Zgodnie przy tym z art. 2 pkt 11 przywołanej ustawy, pod pojęciem osoby uprawnionej należało rozumieć osobę uprawnioną do alimentów od rodzica na podstawie tytułu wykonawczego pochodzącego lub zatwierdzonego przez sąd, jeżeli egzekucja okazała się bezskuteczna.
Bezsporny stan faktyczny sprawy wskazuje, że zainteresowana w roku 2009 uzyskała dochód netto wykazany w zaświadczeniu Naczelnika Urzędu Skarbowego w [...] z dnia 13 września 2010 r. w kwocie 1.103,20 zł. Wobec powyższego dochód w rodzinie zainteresowanej w 2009 roku wyniósł 1.103,20 zł, a średni miesięczny dochód na osobę w rodzinie wyniósł 91,93 zł i jest niższy od określonego kryterium dochodowego, które wynosi 725,00 zł. Tym samym skarżąca spełnia przesłanki do przyznania wnioskowanego świadczenia z funduszu alimentacyjnego, jednak tylko do dnia 31 grudnia 2010 r., ponieważ z dniem 23 grudnia 2010 r. ukończy 25 rok życia.
Z uwagi na powyższe stwierdzić należy, że najistotniejsza dla rozstrzygnięcia przedmiotowej sprawy była kwestia związana z wiekiem skarżącej oraz nie przekroczenie kryterium dochodowego, bowiem jak wynika z akt sprawy, nie legitymuje się ona orzeczeniem stwierdzającym u niej stopień niepełnosprawności. Dlatego też z uwagi na spełnienie przez skarżącą przesłanki dotyczącej kryterium dochodowego, organ I instancji prawidłowo przyznał jej świadczenie do czasu ukończenia 25 roku życia. Podkreślić należy, że organy orzekające nie mają w kwestii przyznania świadczenia alimentacyjnego żadnego luzu decyzyjnego, bowiem ustawodawca nie przewidział żadnych odstępstw, w szczególności w sytuacji, gdy z przepisów ustawy jednoznacznie wynika możliwość przyznania ww. świadczeń. Nie można więc mówić o braku ustosunkowania się przez Kolegium do podniesionych zarzutów dotyczących korelacji przepisów ustawy o pomocy osobom uprawnionym do alimentów z przepisami kodeksu rodzinnego i opiekuńczego skoro przepisy ustawy o pomocy osobom uprawnionym do alimentów są w tej kwestii precyzyjne i jednoznaczne.
Odnosząc się do zarzutu strony skarżącej dotyczącego naruszenia art. 10 Kpa poprzez nie zapewnienie stronie czynnego udziału w toku prowadzonego postępowania stwierdzić należy jego bezzasadność, bowiem jak wynika z treści wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 18 maja 2006 r. (sygn. akt II OSK 831/2005), nie każde naruszenie art. 10 § 1 Kpa skutkuje uchyleniem decyzji administracyjnej poddanej kontroli sądu. Zarzut naruszenia powołanego przepisu przez nie zawiadomienie strony o zebraniu materiału dowodowego i możliwości składania wniosków może odnieść skutek wówczas, gdy stawiająca go strona wykaże, że zarzucane uchybienie uniemożliwiło jej dokonanie konkretnych czynności procesowych, lecz taka sytuacja nie miała miejsca w niniejszej sprawie.
Zważywszy na wszystkie podniesione wyżej okoliczności Sąd uznał, że argumentacja podniesiona w zaskarżonej decyzji jest zasadna, a przy wydawaniu tego rozstrzygnięcia nie doszło do naruszeń prawa mogących uzasadniać jego uchylenie.
Dlatego orzeczono jak w sentencji wyroku, działając na podstawie art. 132 oraz w oparciu o art. 151 ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.).
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 25.07.2026. · Źródło