II SA/Bd 136/22

WyrokWSA w Bydgoszczy2022-06-28

Skład orzekający: sędzia WSA Joanna Brzezińska, sędzia WSA Joanna Janiszewska-Ziołek, sędzia WSA Grzegorz Saniewski (spr.)

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy organ administracji publicznej może odmówić wszczęcia postępowania w sprawie aktualizacji danych lokalu, jeśli sprawa ta została już wcześniej rozstrzygnięta ostateczną decyzją administracyjną, a następnie prawomocnymi wyrokami sądów administracyjnych?
Ratio decidendi
Organ administracji publicznej ma prawo odmówić wszczęcia postępowania na podstawie art. 61a § 1 k.p.a., gdy sprawa, której dotyczy wniosek, została już wcześniej rozstrzygnięta ostateczną decyzją administracyjną, a następnie prawomocnymi wyrokami sądów administracyjnych. Ponowne rozpatrywanie tej samej materii jest niedopuszczalne, nawet jeśli strona kwestionuje prawidłowość poprzednich rozstrzygnięć, gdyż takie kwestie mogą być podnoszone jedynie w trybach nadzwyczajnych.
Stan faktyczny
Skarżąca wniosła o aktualizację danych lokalu mieszkalnego, powołując się na dokumenty wskazujące na inną powierzchnię niż ujawniona w ewidencji. Organ I instancji odmówił wszczęcia postępowania, uznając sprawę za tożsamą z wcześniej rozstrzygniętą ostateczną decyzją Prezydenta z 2012 r., utrzymaną w mocy przez organ II instancji i prawomocnie potwierdzoną przez sądy administracyjne. Skarżąca zarzuciła naruszenie przepisów k.p.a. i rozporządzenia dotyczącego ewidencji gruntów i budynków, domagając się uchylenia postanowienia oraz wznowienia postępowania.
Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy w składzie następującym: Przewodniczący: sędzia WSA Joanna Brzezińska Sędziowie: sędzia WSA Joanna Janiszewska-Ziołek sędzia WSA Grzegorz Saniewski (spr.) po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w dniu 28 czerwca 2022 r. sprawy ze skargi W. W. na postanowienie [...] Inspektora Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego w [...] z dnia [...] grudnia 2021 r. nr [...] przedmiocie odmowy wszczęcia postępowania w sprawie aktualizacji danych lokalu oddala skargę. W. W. (tj. Skarżąca) pismem z [...] sierpnia 2021 r. (wpływ do organu [...] sierpnia 2021 r.) wniosła do Prezydenta B. o aktualizację (sprostowanie danych) lokalu mieszkalnego nr [...] przy ul. [...] w B., na podstawie zawiadomienia Sądu Rejonowego w B. X Wydział Ksiąg Wieczystych z [...] lutego 2011 r. [...]. Wnioskodawczyni dołączyła także do wniosku akt notarialny Repertorium A numer [...]. Prezydent M. B. (zwany dalej w skrócie "Prezydentem"), na podstawie art. 61a § 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. – Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2021 r. poz. 735 z późn. zm., zwanej w skrócie "k.p.a.") postanowieniem z [...] września 2021 r. nr [...] odmówił wszczęcia postępowania w sprawie aktualizacji – sprostowania danych – lokalu mieszkalnego przy ul. [...] w B.. Prezydent podniósł, że postępowanie nie może być wszczęte, gdyż dotyczy sprawy już poprzednio rozstrzygniętej inna decyzją ostateczną tj. decyzją Prezydenta M. B. z [...] października 2021 r. [...]. Z treści tej decyzji wynika, że stan księgi wieczystej prowadzonej dla lokalu nr [...] przy ul. [...], w tym działu I był znany organowi, zaś dokumenty stanowiące podstawę wpisu w księdze wieczystej wymienione w załączonym zawiadomieniu Sądu Rejonowego w B. z [...] lutego 2011 r. znajdują się w aktach sprawy, które zawierają m.in. kopie zaświadczenia o samodzielności lokalu mieszkalnego z [...] lutego 2011 r., inwentaryzację lokalu mieszkalnego z [...] lutego 2011 r., oświadczenie wnioskodawców obejmujące dane dotyczące lokalu - Rep. A Nr [...] z [...] listopada 2008 r. W aktach sprawy znajduje się także wydruk elektronicznej księgi wieczystej działu I księgi wieczystej prowadzonej dla przedmiotowej lokalu z [...] lipca 2011 r. z danymi zgodnymi z załączonym zawiadomieniem sądu co do oznaczenia lokalu. Prezydent wskazał, że istotą aktu notarialnego Rep. A numer [...] z [...] maja 2013 r. jest sprostowanie oczywistej omyłki dotyczącej treści oświadczenia osób stających do umowy darowizny. Treść oświadczenia jest tożsama z oświadczeniami zgromadzonymi w ww. sprawie takim jak Rep A Nr [...] z [...] lipca 2011 r. oraz wymienionym wcześniej Rep. A Nr [...] z [...] listopada 2008 r. Ostatecznie ww. decyzją Prezydenta z [...] października 2012 r. w oparciu m.in. o wyżej wymienione dowody odmówiono aktualizacji danych zawartych w części opisowej ewidencji gruntów i budynków dotyczących nieruchomości lokalowej nr [...] przy ul. [...] w B.. Prezydent podkreślił, że Naczelny Sąd Administracyjny wyrokiem z 23 czerwca 2015 r. sygn. I OSK 2405/13 oddalił skargę kasacyjną uznając, że zarówno organy jak i Sąd I instancji dokonały prawidłowej oceny okoliczności sprawy. W złożonym zażaleniu na ww. postanowienie Prezydenta [...] domagała się jego uchylenia i sprostowanie nieprawdziwych danych (spreparowanych przez J. G. a przedłożonych Prezydentowi w roku 2005) dotyczących przedmiotowego lokalu. Żaląca podniosła, że organ nie uwzględnia orzeczenia Sądu Rejonowego w B. X Wydziału Ksiąg Wieczystych z [...] lutego 2011 r. Sąd zawiadomieniem o sprostowaniu oznaczenia/obszaru nieruchomości w dziale I-0 księgi wieczystej sprostował dotychczasowy nieprawdziwy opis przedmiotowego lokalu. W wyniku ponownego rozpatrzenia sprawy w postępowaniu prowadzonym wskutek zażalenia wniesionego przez Skarżącą, K. – P. Wojewódzki Inspektor Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego, na postawie art. 7b ust. 2 pkt 2 ustawy z dnia 17 maja 1989 r. – Prawo geodezyjne i kartograficzne (t. jedn. Z 2021 r. poz. 1990) oraz art. 61a k.p.a., postanowieniem z [...] grudnia 2021 r. nr [...] utrzymał w mocy postanowienie organu I instancji. Organ podkreślił, że decyzja organu administracji publicznej rozstrzygająca sprawę wcześniej rozstrzygniętą inna decyzją ostateczną tego organu, a nie stanowiąc o uchyleniu tej pierwotnej decyzji na podstawie odpowiednich przepisów k.p.a. byłaby dotknięta wadą nieważności z art. 156 § 1 pkt 3 k.p.a. Przyjąć zatem należy, że dopóki w obrocie prawnym funkcjonuje decyzja rozstrzygająca sprawę merytorycznie w sposób ostateczny, kolejne postępowanie dotyczące tej samej materii staje się niedopuszczalne i to niezależnie od prawidłowości tej decyzji (por. wyrok WSA w Warszawie z 28 czerwca 2017 r. sygn. VIII SA/Wa 755/16). Organ odwoławczy stwierdził, że taka właśnie sytuacja ma miejsce w przedmiotowej sprawie. Sprawa zainicjowana wnioskiem Skarżącej z [...] sierpnia 2021 r. o aktualizację danych ewidencji gruntów i budynków dla lokalu nr [...] znajdującego się przy ul. [...] w B. została rozstrzygnięta prawomocną decyzją Prezydenta M. B. z [...] października 2012 r. sygn.. WMG-I.6620.145.2011/2012 utrzymaną w mocy przez organ II instancji decyzją z [...] stycznia 2013 r. nr [...]. Organ wskazał, że skarga od ww. decyzji z [...] stycznia 2013 r. została oddalona wyrokiem Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Bydgoszczy z [...] maja 2013 r. sygn. II SA/Bd 274/13. Wniesiona od tego wyroku skarga kasacyjna została z kolei oddalona wyrokiem Naczelnego Sądu Administracyjnego z 23 czerwca 2015 r. sygn. I OSK 2405/13. Organ odwoławczy ustalił, że żądanie zawarte w obecnym wniosku Skarżącej jest tożsame z żądaniem z roku 2011 rozstrzygniętym ww. decyzją Prezydenta z [...] października 2012 r. Organ wskazał, że wnioskiem z [...] lipca 2011 r. ówczesna właścicielka przedmiotowego lokalu – E. G. (będąca pełnomocnikiem Skarżącej w niniejszej sprawie) wystąpiła do Prezydenta M. B. o sprostowanie danych w ewidencji gruntów i budynków dla lokalu nr [...] przy ul. [...] w B.. W ocenie ówczesnej wnioskodawczyni powierzchnia użytkowa lokalu w ewidencji była zaniżona i powinna wynosić 131,18 m2. Do wniosku załączyła m.in. kopię aktu notarialnego rep. [...] dokumentującego w jej ocenie prawidłową powierzchnię lokalu. Aktualna sprawa z wniosku Skarżącej jest tożsama przedmiotowo z ww. sprawą. Tak samo jak w przypadku wniosku z 2011 r. aktualna właścicielka lokalu żąda sprostowania danych dla przedmiotowego lokalu. Załącznik oraz treść zażalenia wskazują na żądanie wprowadzenia powierzchni 131,18 m2. Dokumenty, na które powołuje się Skarżąca jak i twierdzenia podnoszone w zażaleniu były brane pod uwagę przy rozpatrywaniu sprawy po raz pierwszy w 2011 r. Organ odwoławczy zwrócił uwagę, że w ww. wyroku z 23 czerwca 2015 r. NSA wskazał na operat sporządzony prze J.Gejzlera (uwagi do tego operatu podnoszono w zażaleniu). Zatem składając przedmiotowy wniosek o aktualizację i zażalenie Skarżąca podnosi te same dokumenty i twierdzenia, które były już brane pod uwagę przy rozpatrywaniu sprawy zainicjowanej wnioskiem z 2011 r. W skardze do sądu administracyjnego W. W. wniosła o uchylenie postanowienia K. – P. Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego z [...] grudnia 2021 r. Ponadto Skarżąca wniosła o wznowienie postępowania, bowiem prowadzone wcześniej postępowanie oparte było na fałszywych przesłankach nie znajdujących odzwierciedlenia w faktach i z wykorzystaniem wadliwych dokumentów poświadczających nieprawdę. Skarżąca wniosła także o uchylenie wadliwych: decyzji Prezydenta z [...] października 2012 r. i wyroku NSA z [...] czerwca 2015 r. sygn. I OSK 2405/13, które nie mogły znaleźć się w obrocie prawnym ze względu na oparcie ich na nieprawdziwych i zebranych w sposób niezgodny z wymogami formalno – prawnymi "dokumentach" i nieprawdziwych danych. Skarżąca zaskarżonemu postanowieniu zarzuciła naruszenie: - art. 6, art. 156, art. 145 § 1 pkt 1, art. 145 § 2, art. 142 § 2, art. 145 § 3 k.p.a., - § 46 pkt 2 ppkt1, § 47 pkt 1, § 45 pkt 1, § 44 pkt 2 rozporządzenia Ministra Rozwoju Regionalnego i Budownictwa z dnia 29 marca 2001 r. w sprawie gruntów i budynków (Dz. U. z 2001 r. Nr 38 poz. 454), - powołanie się na ww. wadliwą decyzję i wyrok (wydane na podstawie pseudodokumentów, bez inwentaryzacji budowlanej do zaświadczenia Prezydenta o samodzielności lokalu mieszkalnego nr [...], wadliwego zaświadczenia Prezydenta z [...] sierpnia 2005 r. nr [...], wadliwego aktu notarialnego z 2005 r. bez wymaganego ustawą zaświadczenia o samodzielności lokalu, bez inwentaryzacji budowlanych wszystkich lokali mieszkalnych i lokali niemieszkalnych przy ul. [...] co uniemożliwiło i uniemożliwia wyznaczenie rzeczywistych i powstałych zgodnie z prawem udziałów w gruncie i wadliwą powstałą na bazie pseudoopracowań J. G. i poświadczającą wielokrotnie nieprawdę uchwałę Zarządu P. Spółdzielni Mieszkaniowej w B. nr [...] z dnia [...] czerwca 2005 r.) W uzasadnieniu Skarżąca wskazała na nieprawidłowości, które skutkowały jej zdaniem błędną odmowa aktualizacji danych w ewidencji gruntów i budynków. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie, podtrzymując swoje stanowisko. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Skarga jest niezasadna. Na wstępie należy podkreślić, że zaskarżone postanowienie zostało wydane na podstawie art. 61a § 1 k.p.a. a więc ma charakter formalny, a nie merytoryczny. Zgodnie ze wskazanym przepisem (zdanie pierwsze) gdy żądanie, o którym mowa w art. 61, zostało wniesione przez osobę niebędącą stroną lub z innych uzasadnionych przyczyn postępowanie nie może być wszczęte, organ administracji publicznej wydaje postanowienie o odmowie wszczęcia postępowania Przez inną uzasadnioną przyczynę należy rozumieć takie sytuacje, które w sposób oczywisty stanowią przeszkodę do wszczęcia postępowania, np. gdy w tej samej sprawie zapadło już rozstrzygnięcie lub sprawa jest w toku. Warunkiem sine qua non wydania w tej sytuacji postanowienia, na podstawie art. 61a § 1 k.p.a., jest stwierdzenie tożsamości stosunku administracyjnoprawnego występującego pomiędzy sprawą zakończoną lub będącą w toku oraz powtórnym podaniem o wszczęcie postępowania administracyjnego (por. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z 13 grudnia 2021 r., I OSK 118/19). Słusznie zatem w przedmiotowej sprawie organ ograniczył się do badania kwestii, czy sprawa, której rozstrzygnięcia żądała Skarżąca we wskazanym na wstępie piśmie z 4 sierpnia 2021 r. (wpływ do organu 9 sierpnia 2021 r.) jest tożsama ze sprawą już wcześniej rozstrzygniętą decyzją ostateczną. Zasadnie przy tym organ podnosi, że takie badanie jest konieczne, gdyż decyzja organu administracji publicznej rozstrzygająca sprawę wcześniej rozstrzygniętą inna decyzją ostateczną, a nie stanowiąc o uchyleniu tej pierwotnej decyzji na podstawie odpowiednich przepisów k.p.a. byłaby dotknięta wadą nieważności z art. 156 § 1 pkt 3 k.p.a. Dopóki zatem w obrocie prawnym funkcjonuje decyzja rozstrzygająca sprawę merytorycznie w sposób ostateczny, kolejne postępowanie dotyczące tej samej materii staje się niedopuszczalne i to niezależnie od prawidłowości decyzji pierwotnej. Tak jak wskazał organ w aktach sprawy znajduje się decyzja Prezydenta M. B. z [...] października 2012 r. nr [...], którą to decyzją Prezydent, działając na podstawie art. 20 ust. 1 i 2, art. 24 ust. 1 ustawy z dnia 17 maja Prawo geodezyjne i kartograficzne, odmówił aktualizacji danych zawartych w części opisowej operatu ewidencji gruntów i budynków dotyczących nieruchomości lokalowej nr [...] położonej przy ul. [...], obręb 0194, polegającej na wprowadzeniu powierzchni użytkowej przedmiotowego lokalu użytkowego równej 131,18 m2. Z decyzji tej wynika, że przedmiotem rozstrzygnięcia była kwestia, czy powierzchnia przedmiotowego lokalu, która w ewidencji gruntów i budynków została określona na 112,64 m2 i pomieszczenie przynależne 4,71 m2 powinna być zmieniona na powierzchnię 131,18 m2 na którą to powierzchnię ma się składać powierzchnia lokalu mieszkalnego 126,51 m2 (w tym ogród zimowy o powierzchni 13,67 m2) oraz przynależna do lokalu piwnica o powierzchni 4,67 m2. Skarżąca (co widoczne jest zwłaszcza w treści zażalenia) ponownie podnosi jako przesłankę aktualizacji ujawnienie danych o lokalu w oparciu o błędne jej zdaniem informacje o powierzchni tego lokalu mieszkalnego, które zostały zawarte w zaświadczeniu o samodzielności lokalu mieszkalnego z [...] lutego 2011 r. i inwentaryzacji lokalu mieszkalnego z [...] lutego 2011 r. Okoliczności te były już przedmiotem oceny w zestawieniu z kolejnymi oświadczeniami właścicieli lokalu (w formie aktów notarialnych) odnośnie innej tj. większej powierzchni lokalu – w sprawie zakończonej decyzją K. – P. Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego z [...] stycznia 2013 r. nr [...], którą to decyzją została utrzymana w mocy decyzja Prezydenta M. B. z [...] października 2012 r. sygn.. WMG-I.6620.145.2011/2012. Wymieniona decyzja jest nie tylko ostateczna, ale też prawomocna, jako że skarga od ww. decyzji z [...] stycznia 2013 r. została oddalona wyrokiem Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Bydgoszczy z 14 maja 2013 r. 2013r. sygn. II SA/Bd 274/13, zaś wniesiona od tego wyroku skarga kasacyjna została oddalona wyrokiem Naczelnego Sądu Administracyjnego z 23 czerwca 2015 r. sygn. I OSK 2405/13. W powyższej sytuacji zasadnie zatem ocenił organ, że zachodzi wyżej wskazana przesłanka odmowy wszczęcia postępowania określona w art. 61 ust. 1 k.p.a. Niezasadne są zarzuty Skarżącej odnoszące się do przepisów k.p.a. Powołane w skardze przepisy k.p.a. (poza art. 6 k.p.a.) dotyczą postępowań w trybach nadzwyczajnych tymczasem przedmiotowe rozstrzygnięcie zostało podjęte w trybie zwykłym. Nie jest także uzasadnione odwoływanie się do przepisów rozporządzenia Ministra Rozwoju Regionalnego i Budownictwa z dnia 29 marca 2001 r. w sprawie gruntów i budynków, jako że – jak słusznie wskazał organ, przedmiotowe rozstrzygnięcia ma charakter rozstrzygnięcia formalnego, a nie merytorycznego i ogranicza się do porównania zakresu sprawy poprzednio rozstrzygniętej z zakresem sprawy, której rozstrzygnięcia domaga się obecnie Skarżąca. Przy porównaniu takim nie jest dopuszczalna ocena merytoryczna dokumentów, który były podstawą rozstrzygania w poprzedniej sprawie, oznaczałoby by to bowiem ponowne rozstrzyganie poprzedniej sprawy, zakończonej decyzją ostateczną, niejako "w trzeciej instancji". Sąd nie jest także władny do rozstrzygania, w ramach kontroli postanowienia organu odmawiającego wszczęcia postępowania, do kontroli wyroków sądów, które zapadły w ramach kontroli decyzji w poprzedniej sprawie. Podobnie jak decyzje ostateczne również prawomocne wyroki sądów mogą być kwestionowane w trybie nadzwyczajnym np. w trybie wznowienia (por. art. 270 i nast. ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, tekst jednolity Dz. U. z 2022 poz. 329), a nie poprzez podważanie ich w kolejnych postępowaniach w trybie zwykłym. Ze względu na powyższe, uznając, że zaskarżona decyzja nie narusza prawa, na podstawie art. 151 ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, Sąd oddalił skargę.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 25.07.2026. · Źródło