II SA/Bd 1595/16

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Anna Klotz Sędziowie sędzia WSA Elżbieta Piechowiak (spr.) sędzia WSA Joanna Brzezińska Protokolant asystent sędziego Agnieszka Zakrzewska-Wiśniewska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 9 maja 2017 r. sprawy ze skargi W. S.-M. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w B. z dnia [...] listopada 2016 r. nr [...] w przedmiocie odmowy przyznania świadczeń z funduszu alimentacyjnego oddala skargę. W następstwie rozpatrzeniu wniosku skarżącego W. S. z dnia [...] r. o przyznanie prawa do świadczenia z funduszu alimentacyjnego na okres od [...] r. do [...] r., Prezydent Miasta I. decyzją z dnia [...] r. odmówił skarżącemu przyznania wnioskowanego świadczenia z uwagi na niespełnienie kryterium dochodowego, o którym mowa w art. 9 ust. 2 ustawy z dnia 7 września 2007 r. o pomocy osobom uprawnionym do alimentów (t.j. Dz.U. z 2016 r., poz. 169 ze zm., dalej powoływanej też jako ustawa o pomocy osobom uprawnionym). Organ wskazał, że dochód skarżącego w przeliczeniu na osobę w rodzinie osiągnięty w roku poprzedzającym okres zasiłkowy tj. w [...] r. w kwocie [...]zł (łączny dochód osiągnięty w roku [...] - [...] zł; [...] zł : 12 m-cy = [...] zł) przekracza ustawową kryterium dochodowe wynoszące [...] zł o kwotę [...]zł i tym samym ze względu na niespełnienie ww. przesłanki warunkującej ustalenie prawa, nie uprawnia do przyznania świadczenia z funduszu alimentacyjnego. W odwołaniu od ww. decyzji skarżący domagając się uchylania zaskarżonej decyzji i przyznania świadczenia z funduszu alimentacyjnego zakwestionował zaliczenie kwoty umorzenia zaległości czynszowej do dochodu, podkreślając że nie został on poinformowany o negatywnych skutkach umorzenia oraz że nie był to realny dochód, którego miał świadomość. Skarżący opisał swoją trudną sytuację życiową i materialną informując, że zadłużenie czynszowe nie stanowiło jego długu, lecz matki zastępczej skarżącego. Wniósł o potraktowanie jego sytuacji jako wyjątkowej i nadzwyczajnej. Po rozpatrzeniu odwołania skarżącego, Samorządowe Kolegium Odwoławcze (SKO) w B. decyzją z dnia [...] r. nr [...] orzekło o utrzymaniu w mocy zaskarżonej decyzji organu I instancji, podtrzymując stanowisko Prezydenta Miasta I. o niespełnieniu w sprawie kryterium dochodowego. Odnosząc się do argumentów skarżącego zawartych w odwołaniu dotyczących umorzenia kwoty zaległości czynszowych SKO wskazało, że umorzenie ww. kwoty nie pomniejsza dochodu dla ustalenia dochodu do wnioskowanego na osobą uprawnioną prawa do świadczenia z funduszu alimentacyjnego, oraz że ustawodawca nie wprowadził możliwości odliczenia od dochodu zobowiązań powstałych na skutek umorzenia kwoty zaległości czynszowej i że zasada to dotyczy również ustalenia wysokości dochodu dla celów świadczeń z funduszu alimentacyjnego. Na powyższą decyzję skarżący wniósł skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Bydgoszczy, domagając się przyznania wnioskowanego świadczenia alimentacyjnego. Skarżący powtórzył stanowisko oraz argumenty zwarte w odwołaniu od decyzji organu I instancji podkreślając, że umorzenie kwoty zaległości czynszowych spowodowanych przez jego matkę zastępczą nie powinno być opodatkowane i wliczane do jego dochodu jako osoby niepełnosprawnej i utrzymującej się z reny socjalnej. Skarżący zarzucił SKO brak uwzględnienia przyczyn i okoliczności powstania zadłużenia czynszowego. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie, podtrzymując swoje dotychczasowe stanowisko w sprawie. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy zważył, co następuje: Dokonując kontroli zaskarżonej decyzji w zakresie wynikającym z treści art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (t.j. Dz.U. z 2014 r., poz. 1647) w zw. z art. 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz.U. z 2016 r., poz. 718 ze zm., dalej powoływanej jako ppsa), Sąd stwierdził, iż wniesiona w sprawie skarga nie zasługuje na uwzględnienie. Materialnoprawną podstawę rozstrzygnięcia w niniejszej sprawie stanowiły przepisy ustawy z dnia 7 września 2007 r. o pomocy osobom uprawnionym do alimentów (t.j. Dz.U. z 2016 r., poz. 169 ze zm.) Zgodnie z treścią art. 9 ust. 1 tej ustawy, świadczenia z funduszu alimentacyjnego przysługują osobie uprawnionej do ukończenia przez nią 18 roku życia albo w przypadku gdy uczy się w szkole lub szkole wyższej do ukończenia przez nią 25 roku życia, albo w przypadku posiadania orzeczenia o znacznym stopniu niepełnosprawności – bezterminowo. Stosownie natomiast do treści art. 9 ust. 2 ww. ustawy, świadczenia te przysługują, jeżeli dochód rodziny w przeliczeniu na osobę w rodzinie nie przekracza kwoty [...]zł. W niniejszej sprawie przyczyną odmowy przyznania skarżącego świadczenia z funduszu alimentacyjnego było przekroczenie kryterium dochodowego określonego w art. 9 ust. 2 ustawy o pomocy osobom uprawnionym. W zakresie pojęcia dochodu i dochodu rodziny ustawa o pomocy osobom uprawnionym do alimentów odwołuje się w art. 2 pkt 4 i 5 do ich znaczenia w rozumieniu przepisów o świadczeniach rodzinnych. Zgodnie z art. 3 pkt 1 lit. a ustawy z dnia 28 listopada 2003 r. o świadczeniach rodzinnych (t.j. Dz.U. z 2016 r., poz. 1518 ze zm.) dochód to po odliczeniu kwot alimentów świadczonych na rzecz innych osób, przychody podlegające opodatkowaniu na zasadach określonych w art. 27, 30b, 30c i 30e ustawy z dnia 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych (Dz. U. z 2012 r. poz. 361, ze. zm.) pomniejszone o koszty uzyskania przychodu, należny podatek dochodowy od osób fizycznych, składki na ubezpieczenie społeczne niezaliczone do kosztów uzyskania przychodu oraz składki na ubezpieczenie zdrowotne. Z kolei dochód rodziny to suma dochodów członków rodziny (art. 3 pkt 2 ustawy o świadczeniach rodzinnych). W świetle przytoczonej definicji dochodu wszelkie przychody opodatkowane z mocy prawa na zasadach ogólnych uznać należy za dochód. Wsparcie polegające na umorzeniu określonej kwoty zaległości czynszowych za lokal podlega opodatkowaniu według ww. przepisów ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych. Należy bowiem do innych źródłem przychodu z art. 10 ust. 1 pkt 9 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych i nie jest przedmiotowo zwolniony z podatku dochodowego na podstawie art. 21 wskazanej ustawy. Tak więc z woli ustawodawcy stanowi ono źródło dochodu, które podlega uwzględnieniu w limicie kryterium dochodowego określonego w ustawie o pomocy osobom uprawnionym do alimentów. Prawidłowo zatem organu obu instancji uznały, że umorzona kwota zaległości czynszowych za lokal podlega wliczeniu do dochodu mającego wpływ na ustalenie świadczenia z funduszu alimentacyjnego. To natomiast oznacza, że łączny dochód skarżącego osiągnięty w roku [...], a więc w roku poprzedzającym okres zasiłkowy, wyniósł [...] zł, na co składa się przychód z renty socjalnej - [...] zł oraz przychód z innych źródeł tj. umorzonych zaległości czynszowych - [...] zł, pomniejszony o podatek dochodowy od osób fizycznych - [...] zł oraz składki zdrowotne - [...] zł. Wskazana kwota dochodu skarżącego osiągnięta w [...] r. ([...] zł) w przeliczeniu na miesiąc daję kwotę [...]zł ([...] zł : 12 miesięcy = [...] zł). Kwota ta natomiast przekracza kryterium dochodowe wynoszące [...] zł o kwotę [...]zł ([...] - [...] = [...]), co w świetle art. 9 ust. 2 ustawy o pomocy osobom uprawnionym wyklucza skarżącego z możliwości otrzymania świadczenia z funduszu alimentacyjnego, albowiem przepis ten stanowi wyraźnie i jednoznacznie, że świadczenia z funduszu alimentacyjnego przysługują, jeżeli dochód rodziny w przeliczeniu na osobę w rodzinie nie przekracza kwoty [...]zł. Decyzja w tym zakresie nie jest pozostawiona uznaniu administracyjnemu organu. Niespełnienie zatem określonej w art. 9 ust. 2 ww. ustawy przesłanki warunkującej ustalenie prawa do świadczenia alimentacyjnego, obliguje organ do odmowy przyznania świadczenia z funduszu alimentacyjnego. Przepisy ustawy o pomocy osobom uprawnionym w sposób precyzyjny określają w jakim wypadku należy się wnioskowane świadczenie i nie pozostawiają w tym względzie organom administracyjnym swobodnego uznania ani możliwości przyznania uprawnień w oparciu o zasadę współżycia społecznego czy zasadę słuszności. Również Sąd sprawując wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem zaskarżonych aktów nie może oprzeć swojej kontroli w oparciu o wyżej wymienione zasady. Z tych też względów Sąd nie mógł uwzględnić powołanych przez skarżącego argumentów dotyczących okoliczności i przyczyn powstaniem zadłużania czynszowego. W tym stanie rzeczy, uznając za zaskarżona decyzja SKO oraz poprzedzająca ją decyzja organu I instancji odpowiadają prawu, Sąd na podstawie art. 151 oddalił wniesioną w sprawie skargę.