II SA/Bd 184/15
PostanowienieWSA w Bydgoszczy2015-06-08
Skład orzekający: Michał Kujawa
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych może zostać oddalony z powodu niewykonania przez wnioskodawcę obowiązku przedłożenia dokumentów obrazujących sytuację majątkową i finansową?Ratio decidendi
Wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych należy oddalić, jeśli wnioskodawca nie wykonał obowiązku przedstawienia dokumentów potwierdzających jego sytuację majątkową i finansową, co uniemożliwia ocenę przesłanek przyznania prawa pomocy. Ciężar dowodu spoczywa na stronie wnioskującej, która musi wykazać, że nie jest w stanie ponieść kosztów postępowania bez uszczerbku dla siebie i rodziny.Stan faktyczny
Z. B. złożył wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych w sprawie dotyczącej sprzeciwu wobec zgłoszenia zamiaru wykonania robót budowlanych. Uzasadnił wniosek trudną sytuacją materialną i zdrowotną, wskazując na dochód gospodarstwa domowego oraz posiadane nieruchomości. Organ sądowy wezwał go do przedłożenia dokumentów potwierdzających sytuację majątkową i finansową, jednak wnioskodawca nie dostarczył wymaganych dokumentów.Rozstrzygnięcie
Oddalił wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych.Pełny tekst orzeczenia
Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Bydgoszczy Michał Kujawa po rozpoznaniu w dniu 8 czerwca 2015 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku Z. B. o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych w sprawie ze skargi na decyzję Wojewody [...] z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie sprzeciwu wobec zgłoszenia zamiaru wykonania robót budowlanych postanowił: oddalić wniosek.
W dniu 26 marca 2015 r. do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego wpłynął wniosek (formularz PPF) Z. B. o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych. Wniosek uzasadnił trudną sytuacją materialną oraz zdrowotną. We wspólnym gospodarstwie domowym zamieszkuje z żoną oraz trójką pełnoletnich dzieci. Posiada dom oraz mieszkanie o powierzchni [...] m2. Oświadczył, że nie posiada oszczędności oraz przedmiotów wartościowych. Dochód gospodarstwa domowego wynosi [...] zł miesięcznie.
Zarządzeniem z dnia 31 marca 2015 r. zobowiązano skarżącego do przedłożenia w terminie 10 dni od dnia doręczenia wezwania dokumentów obrazujących jego sytuację majątkową i finansową. Wezwanie zostało doręczone w dniu 14 kwietnia 2015 r.
Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego zważył, co następuje:
Należy zaznaczyć, iż prawo pomocy obejmuje zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego. Ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego w ramach prawa pomocy jest równoznaczne z udzieleniem pełnomocnictwa ( art. 244 § 1 i § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - Dz. U. z 2012r., poz. 270 ze zm., zwanej dalej p.p.s.a.).
Przepis art. 245 p.p.s.a. przewiduje możliwość przyznania prawa pomocy w zakresie całkowitym lub częściowym. Prawo pomocy w zakresie całkowitym obejmuje zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie profesjonalnego pełnomocnika w sytuacji, kiedy osoba fizyczna wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania (art. 246 § 1 pkt 1 p.p.s.a.). Z kolei prawo pomocy w zakresie częściowym (art. 246 § 1 pkt 2 p.p.s.a.) polega na zwolnieniu tylko od opłat sądowych w całości lub w części albo tyko od wydatków albo od opłat sądowych i wydatków lub obejmuje ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego. Następuje w sytuacji, jeżeli osoba fizyczna wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku utrzymania dla siebie i rodziny.
W przedmiotowej sprawie podkreślenia wymaga, że zarządzeniem z dnia 31 marca 2015 r. zobowiązano skarżącego do przedłożenia w terminie 10 dni od dnia doręczenia wezwania dokumentów obrazujących jego sytuację majątkową i finansową. Zarówno w zakreślonym terminie jak i do dnia wydania niniejszego postanowienia skarżący nie przedłożył jakichkolwiek dokumentów.
Należy uznać, że skarżący nie wykonał zobowiązania, zatem nie było możliwości dokonania całościowej oceny materiału.
Z art. 246 § 1 pkt 2 p.p.s.a. wynika, iż ciężar dowodu spoczywa na stronie, która ubiega się o przyznanie prawa pomocy, a to znaczy że przepis ten nakłada na wnioskującego obowiązek przedstawienia argumentacji i dowodów potwierdzających istnienie przesłanek wskazanych w powołanym przepisie. Nadto to wnioskujący ma przekonać sąd, że znajduje się w sytuacji opisanej w przedmiotowym przepisie, która uniemożliwia poniesienie mu jakichkolwiek kosztów postępowania lub poniesienie pełnych kosztów postępowania (np. postanowienia NSA: z dnia 30 lipca 2009 r., I FZ 171/09, LEX nr 552205, oraz z dnia 9 lipca 2009 r., I OZ 713/09, LEX nr 552394). Naczelny Sąd Administracyjny wielokrotnie podkreślał w orzecznictwie, że z punktu widzenia art. 246 § 1 p.p.s.a. wykazanie okoliczności uzasadniających przyznanie prawa pomocy należy do obowiązku ubiegającego się o przyznanie tego prawa (np. postanowienie NSA z dnia 24 marca 2009 r., II FZ 101/09, LEX nr 550317).
W orzecznictwie prezentowane jest jednoznaczne stanowisko, że brak współpracy ze strony podmiotu ubiegającego się o przyznanie prawa pomocy skutkuje uznaniem, że nie wykazał on zaistnienia przesłanek, o których mowa w art. 246 § 1 pkt 1 p.p.s.a., koniecznych dla przyznania prawa pomocy we wnioskowanym zakresie (np. postanowienie NSA z dnia 24 marca 2009 r., II FZ 91/09, LEX nr 550327).
W tym stanie rzeczy, na podstawie art. 246 § 1 pkt 2 oraz art. 258 § 2 pkt 7 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi postanowiono jak w sentencji.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 18.07.2026. · Źródło