II SA/Bd 235/18

PostanowienieWSA w Bydgoszczy2018-09-13

Skład orzekający: Michał Kujawa

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy ponowne złożenie wniosku o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym, bez wskazania istotnych nowych okoliczności faktycznych lub prawnych, uzasadnia zmianę wcześniejszego postanowienia w przedmiocie prawa pomocy?
Ratio decidendi
Sąd odmówił zmiany postanowienia o przyznaniu prawa pomocy, ponieważ strona skarżąca nie wykazała istotnej zmiany okoliczności faktycznych lub prawnych w stosunku do tych, które stanowiły podstawę wcześniejszego rozstrzygnięcia. Ponowne złożenie wniosku bez nowych, znaczących faktów nie obliguje sądu do ponownej oceny sytuacji materialnej wnioskującego.
Stan faktyczny
Strona skarżąca złożyła kolejny wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym, powołując się na pogorszenie sytuacji majątkowej, trudną sytuację zdrowotną, spłacanie kredytu i utrzymywanie syna. Wcześniej referendarz sądowy przyznał jej prawo pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych, oddalając wniosek w pozostałym zakresie. Strona nie złożyła sprzeciwu od tego postanowienia. Referendarz uznał, że przedstawione przez stronę okoliczności nie stanowiły istotnej zmiany w stosunku do stanu faktycznego, który był podstawą poprzedniego rozstrzygnięcia.
Rozstrzygnięcie
Odmówiono zmiany postanowienia Referendarza sądowego Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Bydgoszczy z dnia [...] marca 2018 r., sygn. akt II SA/Bd 235/18.

Pełny tekst orzeczenia

Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Bydgoszczy Michał Kujawa po rozpoznaniu w dniu 13 września 2018 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku B. O. o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym w sprawie ze skargi na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] grudnia 2017 r., nr [...] w przedmiocie stwierdzenia nieważności decyzji o przekształceniu prawa użytkowania wieczystego w prawo własności nieruchomości postanowił: odmówić zmiany postanowienia Referendarza sądowego Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Bydgoszczy z dnia [...] marca 2018 r., sygn. akt II SA/Bd 235/18. W niniejszej sprawie do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego wpłynął kolejny wniosek B. O. o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym. W piśmie z dnia [...] września 2018 r. stwierdziła, że pogorszyła się jej sytuacja majątkowa, wskazując na trudną sytuację zdrowotną. Oświadczyła, że spłaca kredyt i ma na utrzymaniu syna. Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego zważył, co następuje: Przepis art. 245 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2018 r., poz. 1302, zwanej dalej p.p.s.a.) przewiduje możliwość przyznania prawa pomocy w zakresie całkowitym lub częściowym. Prawo pomocy w zakresie całkowitym obejmuje zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie profesjonalnego pełnomocnika w sytuacji, kiedy osoba prawna wykaże, że nie ma żadnych środków na poniesienie jakichkolwiek kosztów postępowania (art. 246 § 2 pkt 1 p.p.s.a.). Z kolei prawo pomocy w zakresie częściowym (art. 246 § 2 pkt 2 p.p.s.a.) następuje w sytuacji, jeżeli osoba prawna wykaże, że nie ma dostatecznych środków na poniesienie pełnych kosztów postępowania. W myśl art. 165 p.p.s.a. postanowienia niekończące postępowania w sprawie mogą być uchylane i zmieniane wskutek zmiany okoliczności sprawy, chociażby były zaskarżone, a nawet prawomocne. Cytowany przepis przewiduje możliwość weryfikacji określonych rozstrzygnięć pod warunkiem, że zmianie uległ stan faktyczny sprawy w sposób na tyle istotny, że zachodzą przesłanki do zmiany wydanego uprzednio orzeczenia. Do kategorii postanowień niekończących postępowania w sprawie, objętych zakresem przytoczonej regulacji, należą między innymi postanowienia wydane w przedmiocie prawa pomocy. Podkreślenia wymaga, że złożenie przez stronę kolejnego wniosku o zwolnienie od kosztów sądowych lub ewentualnie o przyznanie profesjonalnego pełnomocnika z urzędu nie obliguje sądu do dokonywania ponownej oceny sytuacji materialnej wnioskującego w kontekście przesłanek z art. 246 p.p.s.a. Rolą orzekającego jest bowiem w takim przypadku zbadanie, czy strona powołała nowe (zmienione) okoliczności, które mogłyby wpłynąć na zmianę dotychczasowego stanowiska sądu (por. postanowienie NSA z dnia 29 marca 2012 r., sygn. akt II FZ 282/12 dostępne w internetowej bazie orzeczeń sądów administracyjnych na stronie www.nsa.gov.pl). W tego typu sytuacjach nie jest więc możliwe dokonywanie odmiennych ocen kondycji finansowej strony na podstawie tożsamych elementów stanu faktycznego, tj. w oparciu o analogiczną do zawartej we wcześniejszym wniosku argumentację. W związku z tym, jeżeli podmiot ubiegający się o przyznanie prawa pomocy nie wskaże jakichkolwiek nowych okoliczności, bądź też podane przez niego fakty nie będą na tyle znaczące, aby mogły doprowadzić do odmiennych od dotychczasowych ocen, skorzystanie z art. 165 p.p.s.a. nie będzie możliwe. W niniejszej sprawie bezspornym jest, że postanowieniem z dnia [...] marca 2018 r. referendarz sądowy zwolnił skarżącą od kosztów sądowych oraz oddalił wniosek w pozostałym zakresie. Na powyższe postanowienie skarżąca nie złożyła sprzeciwu. Referendarz uznał, że argumentacja zawarta w piśmie z dnia [...] września 2018 r., nie wskazuje na istotną zmianę okoliczności faktycznych, ani prawnych, w stosunku do tych, które stanowiły podstawę rozpoznania wniosku w drodze postanowienia z dnia [...] marca 2018 r. W ocenie rozpatrującego niniejszą sprawę należy stwierdzić, że w złożonym ponownie wniosku o przyznanie prawa pomocy, strona skarżąca nie podała żadnych nowych okoliczności, które uzasadniałyby zmianę kwestionowanego postanowienia. Mając na uwadze powyższe ustalenia na mocy art. 165 p.p.s.a. w związku z art. 246 § 1 pkt 1 oraz art. 258 § 1 p.p.s.a. orzeczono, jak w sentencji postanowienia.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 22.07.2026. · Źródło