II SA/Bd 276/10

27 kwietnia 2010r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Jerzy Bortkiewicz (spr.) Sędziowie WSA: Sędzia WSA Renata Owczarzak Sędzia WSA Grzegorz Saniewski Protokolant Jakub Jagodziński po rozpoznaniu w Wydziale II na rozprawie w dniu 27 kwietnia 2010r. przy udziale Prokuratora Prokuratury Okręgowej w [...] W.K. sprawy ze skargi J.D. na decyzję Wojewody [...] z dnia [...] lutego 2010r. nr [...] w przedmiocie zasiłku dla bezrobotnych 1. uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję Starosty [...] z dnia [...] stycznia 2010r. nr [...], 2. stwierdza, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu. Starosta [...] decyzją z [...] stycznia 2010 r., na podstawie art. 71 ust. 1 pkt 1 oraz art. 75 ust. 1 pkt 2 i ust. 2 pkt 2 ustawy z 20 kwietnia 2004 r. o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy (Dz. U z 2008 r., Nr 69, poz. 415), przyznał skarżącemu prawo do zasiłku dla bezrobotnych od [...] stycznia 2010 r. w wysokości 575 zł. brutto miesięcznie, tj. 100 % podstawowej wysokości zasiłku miesięcznie. W uzasadnieniu decyzji wyjaśnił, że bezrobotnemu, który w okresie 6 miesięcy przed zarejestrowaniem w powiatowym urzędzie pracy rozwiązał stosunek pracy lub stosunek służbowy za wypowiedzeniem albo na mocy porozumienia stron, zasiłek dla bezrobotnych przysługuje upływie 90 dni od dnia zarejestrowania się w powiatowym urzędzie pracy, a skoro okres ten upłynął w dniu [...] stycznia 2010 r., orzeczono jak w sentencji decyzji. W złożonym od tej decyzji odwołaniu, skarżący zakwestionował kwotę przyznanego zasiłku, podnosząc, że jest ona zaniżona, albowiem jest niezgodna z nową wyższą wysokością zasiłku, która obowiązuje od stycznia 2010 r. Wojewoda [...], decyzją z [...] lutego 2010 r., utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję. W uzasadnieniu swego rozstrzygnięcia, organ odwoławczy wyjaśnił, że skarżący [...].10.2009 r. został zarejestrowany jako osoba bezrobotna bez prawa do zasiłku z uwagi na rozwiązanie - w okresie 6 miesięcy poprzedzających dzień rejestracji - stosunku pracy na mocy porozumienia stron, co miało uzasadnienie w świetle treści przepisu art. 75 ust. 1 pkt 2 ustawy z dnia 20 kwietnia 2004 r., o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy (Dz.U.08.69.415 j.t.). Organ wskazał, że skarżący rejestrując się [...].10.2009 r., nie mógł uzyskać decyzji o nabyciu prawa do zasiłku, a wobec upływu w dniu [...].01.2010 r. okresu karencji, wynoszącego dla strony 90 dni, należało podjąć wypłatę przysługującego jej zasiłku, co wynika z przepisu art. 75 ust. 2 pkt 2 w/w ustawy, który stanowi, że bezrobotnemu, o którym mowa w ust. 1, spełniającemu warunki określone w art. 71, zasiłek przysługuje po okresie 90 dni od dnia zarejestrowania się w powiatowym urzędzie pracy - w przypadku wymienionym w ust. 1 pkt 2. Organ odwoławczy stwierdził, że zgodnie z orzecznictwem sądów administracyjnych, skoro strona już w dniu rejestracji spełniła warunki do uzyskania zasiłku dla bezrobotnych, to powinny mieć w stosunku do niej zastosowanie przepisy, obowiązujące w dniu rejestracji, albowiem okres wyczekiwania na prawo do zasiłku, powoduje jedynie skutek w postaci przesunięcia w czasie momentu, w którym uprawnienie do jego wypłaty powstaje. Organ podniósł, że skoro rejestracja strony została dokonana w 2009 r., to w przedmiocie wysokości zasiłku dla bezrobotnych, znaczenie ma przepis art. 72 w/w ustawy w brzmieniu przed 1.01.2010 r., w myśl którego należało podjąć wypłatę zasiłku dla bezrobotnych stronie w wysokości 575 zł. W skardze złożonej do Sądu, strona wniosła o uchylenie zaskarżonej decyzji oraz poprzedzającej ją decyzji organu I instancji. Zarzuciła organom obu instancji naruszenie przepisów prawa materialnego w postaci art. 72 ust. 1 w/w ustawy o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy oraz art. 1 pkt 49 lit a ustawy z dnia 19 grudnia 2008 r., o zmianie ustawy o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy oraz o zmianie niektórych innych ustaw (Dz.U. z 2009 r., Nr 6, poz.33) oraz art. 40 pkt 3 tej ustawy. W ocenie strony z powyższych przepisów wynika, że począwszy od 1 stycznia 2010 r., wysokość przysługującego jej zasiłku dla bezrobotnych winna wynosić 717 zł. W odpowiedzi na skargę organ odwoławczy wniósł o jej oddalenie, podtrzymując swoje dotychczasowe stanowisko w sprawie. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Skarga jest zasadna. Z art.1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych ( Dz.U. Nr 153, poz.1269 z późn. zm.) wynika, że sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej dokonywaną pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej Zgodnie z art.145 § 1 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ( Dz. U. Nr 153, poz.1270 z późn. zm.) -dalej p.p.s.a, zaskarżona decyzja podlega uchyleniu, jeżeli Sąd stwierdzi naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego lub inne naruszenie przepisów postępowania, jeżeli mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Badając pod tym kątem zaskarżoną decyzję, Sąd stwierdził naruszenie przez organy obu instancji prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy i co w konsekwencji stało się podstawą uchylenia zaskarżonej i poprzedzającej jej decyzji. Skarżący w sposób bezsporny uzyskał status osoby bezrobotnej, skutkiem ostatecznej decyzji starosty [...] z [...] października 2009 r., o uznaniu strony z dniem [...] października 2009 r. osobą bezrobotną i odmowie przyznanie jej zasiłku dla bezrobotnych. Prawidłowo powołaną przez ten organ podstawą odmowy zasiłku dla bezrobotnych stanowi przepis art. 75 ust 1 pkt 2 ustawy z 20 kwietnia 2004 r. o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy, z którego wynika, że prawo do zasiłku nie przysługuje bezrobotnemu, który, w okresie 6 miesięcy przed zarejestrowaniem w powiatowym urzędzie pracy rozwiązał stosunek pracy lub stosunek służbowy za wypowiedzeniem albo na mocy porozumienia stron. Z akt administracyjnych wynika, że do [...] października 2009 r., skarżący był zatrudniony na podstawie umowy o pracę, która została rozwiązana na mocy porozumienia stron (dowód: świadectwo pracy k. 5 akt administracyjnych), a w dniu [...] października 2009 r. złożył wniosek o rejestrację jako bezrobotnego (dowód: karta rejestracyjna bezrobotnego k. 2 w/w akt). W związku z powyższym, z mocy wskazanego wyżej przepisu, zasiłek dla bezrobotnych nie przysługiwał mu w momencie zarejestrowania, czego jak już wskazano nie kwestionował. Skarżący nie kwestionował też momentu od którego przyznano mu zasiłek dla bezrobotnych. Moment ten decyzja Starosty [...] z [...] stycznia 2010 r., określiła począwszy od [...] stycznia 2010 r., powołując przepis art. 75 ust. 2 pkt 2 w/w ustawy. Z przepisu tego wynika, że bezrobotnemu (który spełnia warunki określone w art. 71 tejże ustawy /które strona spełniała/ i który w okresie 6 miesięcy przed zarejestrowaniem w powiatowym urzędzie pracy rozwiązał stosunek pracy lub stosunek służbowy za wypowiedzeniem albo na mocy porozumienia stron), zasiłek dla bezrobotnych przysługuje po okresie 90 dni od dnia zarejestrowania się w powiatowym urzędzie pracy. Licząc od daty rozwiązania umowy o pracę, tj. od [...] października 2009 r., 90 dni upłynęło w dniu [...] stycznia 2010 r., więc organ I instancji prawidłowo przyznał zasiłek dla bezrobotnych począwszy od [...] stycznia 2010 r. Spór pomiędzy stronami dotyczył natomiast wysokości świadczenia, określonego przez organy na kwotę 575 zł. brutto miesięcznie. Należało więc przeanalizować powołaną przez organy podstawę prawną ustalenia tejże kwoty. Organ I instancji, z naruszeniem przepisów art. 77 i 107 kpa, podstawy tej nie wskazał, ani też nie wyjaśnił w uzasadnieniu decyzji, jakie przesłanki brał pod uwagę. Organ odwoławczy, jako podstawę rozstrzygnięcia w zakresie wysokości świadczenia, powołał przepis art. 72 w/w ustawy, w brzmieniu przed 1.01.2010 r., z przytoczoną już argumentacją, iż skoro strona już w dniu rejestracji spełniła warunki do uzyskania zasiłku dla bezrobotnych, to powinny mieć w stosunku do niej zastosowanie przepisy, obowiązujące w dniu rejestracji, albowiem okres wyczekiwania na prawo do zasiłku, powoduje jedynie skutek w postaci przesunięcia w czasie momentu, w którym uprawnienie do jego wypłaty powstaje. Odnosząc się do powyższych wywodów trzeba stwierdzić, że zaprezentowane stanowisko nie jest zasadne i nie ma oparcia w żadnym przepisie prawa. Organy błędnie przyjęły, że prawo do zasiłku skarżący uzyskał już [...].10.2009 r., kiedy został zarejestrowany jako osoba bezrobotna, z przesuniętą w czasie realizacją tego prawa. Nie wynikało to ani z decyzji z tej daty o uznaniu za osobę bezrobotną, ani z przepisów prawa. Przepisy w/w ustawy o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy, nie wprowadzają bezwzględnej reguły, iż rejestracja osoby bezrobotnej stwarza każdorazowo uprawnienia do otrzymywania zasiłku dla bezrobotnych, począwszy od dnia rejestracji. Wszakże przepis art. 71 ust. 1 w/w ustawy stanowi: "Prawo do zasiłku przysługuje bezrobotnemu za każdy dzień kalendarzowy po upływie 7 dni od dnia zarejestrowania się we właściwym powiatowym urzędzie pracy, z zastrzeżeniem art. 75", a właśnie tenże przepis art. 75 ust. 1 pkt 2 wyraźnie wskazuje, że prawo do zasiłku nie przysługuje bezrobotnemu (w sytuacji takiej jak skarżący) od dnia rejestracji, lecz jak następnie stanowi tenże artykuł, w ust. 2 pkt 2: "po okresie 90 dni od dnia zarejestrowania się w powiatowym urzędzie pracy". Przepisy ustawy nie rozróżniają więc sytuacji przyznania prawa do zasiłku od sytuacji realizacji uprawnienia do tego świadczenia. Z przepisów omawianej ustawy jasno i w sposób nie budzący wątpliwości wynika, że moment powstania prawa do zasiłku jest jednocześnie momentem od którego służy jego realizacja i w przypadku skarżącego momentem tym nie jest dzień rejestracji, lecz dzień następny po upływie 90 dni od rejestracji. Nie zachodzi potrzeba dokonywania rozważań, czy przy określeniu wysokości świadczenia stosować przepisy dotychczasowe, czy też aktualnie obowiązujące, skoro prawo do świadczenia powstało od [...] stycznia 2010 r., a przepis art. 72 został znowelizowany z mocą obowiązującą od dnia 1 stycznia 2010 r. Oczywistym bowiem jest, że wysokość zasiłku dla bezrobotnych, winna była zostać obliczona dla skarżącego na podstawie powyższego przepisu w brzmieniu po jego nowelizacji, obowiązującej od 1 stycznia 2010 r. Abstrahując zresztą od problemu, kiedy strona nabyła uprawnienia do zasiłku dla bezrobotnych, to nie sposób jest przyjąć, że nie służyłoby jej prawo do obliczenia wysokości świadczenia według aktualnych stawek. Trzeba bowiem podkreślić, że stosowanie prawa dotychczasowego w miejsce obowiązującego, winno wynikać z przepisów przejściowych. Takiej zaś regulacji, by obliczać wysokość świadczenia strony według norm już nieobowiązujących nie zawiera omawiana ustawa. Organ odwoławczy uzasadnił przyjęte przez siebie stanowisko, orzecznictwem sądów administracyjnych. Nie wskazał jednak jakiegokolwiek rozstrzygnięcia w omawianym przedmiocie. W dotychczasowym orzecznictwie sądów administracyjnych nie pojawił się wprost omawiany problem. W wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Bydgoszczy z 23.04.2008 r., sygn. akt II SA/Bd 175/08, rozstrzygnięto natomiast zagadnienie mające istotny związek z omawianym w niniejszej sprawie problemem wysokości świadczenia strony. We wskazanym wyroku WSA w Bydgoszczy stanął na stanowisku, że określone w art. 75 ust. 2 pkt 2 w/w ustawy z 20 kwietnia 2004 r. o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy, sformułowanie "zasiłek przysługuje" oznacza przyznanie do niego prawa z upływem 90 dni od daty rejestracji w powiatowym urzędzie pracy, natomiast w żadnym wypadku nie uprawnia do twierdzenia o realizacji uzyskanego wcześniej uprawnienia. Jak w dalszych wywodach wyjaśnił tenże Sąd, w tym też kontekście należy interpretować przywoływany przez skarżącego (w sprawie II SA/Bd 175/08) fragment uzasadnienia do wyroku WSA w Warszawie z dnia 8 marca 2005 r. (sygn. akt II SA/Wa 2533/04), który wskazuje moment powstania uprawnienia do wypłaty zasiłku - po upływie okresu wyczekiwania na przyznanie do niego prawa. Należy wyjaśnić, że w uzasadnieniu wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z 8.03.2005 r., sygn. akt II SA/Wa 2533/04, Sąd ten stwierdził, że: "Skoro skarżąca, jak to prawidłowo ustaliły organy obu instancji, już w dniu rejestracji spełniała warunki do uzyskania prawa do zasiłku dla bezrobotnych, to zdaniem Sądu powinny być w stosunku do niej również w zakresie tego zasiłku stosowane przepisy, obowiązujące w chwili rejestracji". Trzeba jednak mieć na względzie, że Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w przytoczonej sprawie miał do czynienia z sytuacją, kiedy strona postępowania zarejestrowała się w maju 2004 r. jako osoba bezrobotna w okresie obowiązywania ustawy z dnia 14 grudnia 1994 r. o zatrudnieniu i przeciwdziałaniu bezrobociu i na podstawie przepisów tejże ustawy przyznano jej status osoby bezrobotnej od dnia rejestracji. Tymczasem organ orzekł o przyznaniu jej prawa do zasiłku dla bezrobotnych od czerwca 2004 r., na podstawie art. 2 ust. 1 pkt 2, art. 9 ust. 1 pkt 14 lit. b art. 71 ust. 1 i 2, art. 72 ust. 3 oraz art. 73 ust. 1 pkt 1 nowej już ustawy z dnia 20 kwietnia 2004 r. o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy. W kontekście więc uzyskania statusu bezrobotnego na podstawie przepisów wcześniejszej ustawy i orzeczenia o zasiłku na podstawie przepisów późniejszej ustawy, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, poczynił wywody, iż rejestracja bezrobotnego, przez to, że stanowi element definicji bezrobotnego (art. 2 ust. 1 pkt 2 ustawy z dnia 14 grudnia 1994 r. ustawy o zatrudnieniu i przeciwdziałaniu bezrobociu) musi być uznana za jeden z konstytucyjnych warunków powstania prawa do zasiłku dla bezrobotnych i dlatego w ocenie tego Sądu skoro skarżąca została zarejestrowana w maja 2004 r., należało w stosunku do niej zastosować przepisy ustawy z dnia 14 grudnia 1994 r. o zatrudnieniu i przeciwdziałaniu bezrobociu, a nie ustawę z dnia 20 kwietnia 2004 r. o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy (Dz. U. z 2004 r. Nr 99, poz. 1001), która weszła w życie z dniem 1 czerwca 2004 r. Przy ponownym rozpoznaniu sprawy organy uwzględnią ocenę prawną dokonaną przez Sąd. Mając na uwadze powyższe, Sąd na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit "a", p.p.s.a., orzeczono jak w pkt pierwszym wyroku. O wykonalności uchylonej decyzji orzeczono na podstawie art. 152 p.p.s.a.