II SA/Bd 398/05

WyrokWSA w Bydgoszczy2005-07-13

Skład orzekający: Wojciech Jarzembski, Małgorzata Włodarska, Grzegorz Saniewski

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy organ administracyjny jest związany treścią rozporządzenia w sprawie określenia miejsc odosobnienia, czy może samodzielnie ustalać, czy dany obóz spełnia warunki określone w ustawie o kombatantach?
Ratio decidendi
Organ administracyjny jest związany treścią rozporządzenia wykonawczego i nie jest uprawniony do samodzielnego ustalania, czy dany obóz spełnia warunki określone w ustawie o kombatantach, jeśli obóz ten nie został wymieniony w rozporządzeniu. W związku z tym, jeśli obóz nie jest wymieniony w rozporządzeniu, organ nie może przyznać uprawnień kombatanckich na podstawie art. 4 ust. 1 pkt 1 ustawy.
Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła wniosku Michała K. o przyznanie uprawnień kombatanckich z tytułu pobytu w obozie w czerwcu-lipcu 1941 r. Organ administracyjny odmówił przyznania uprawnień, wskazując, że obóz nie został wymieniony w rozporządzeniu Rady Ministrów z 20.09.2001 r. Po ponownym rozpatrzeniu sprawy, organ utrzymał w mocy poprzednią decyzję, stwierdzając brak nowych okoliczności faktycznych i prawnych. Skarżący złożył skargę do WSA, podnosząc swoje cierpienia i powołując się na wcześniejszy wyrok WSA w Gdańsku.
Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Wojciech Jarzembski (spr.) Sędzia WSA Małgorzata Włodarska Asesor WSA Grzegorz Saniewski Protokolant Jakub Jagodziński po rozpoznaniu w dniu 13 lipca 2005 r. na rozprawie sprawy ze skargi Michała K. na decyzję Kierownika Urzędu do Spraw Kombatantów i Osób Represjonowanych z dnia [...] 2005 r. nr [...] w przedmiocie przyznania uprawnień kombatanckich oddala skargę II SA/Bd 398/05 UZASADNIENIE Kierownik Urzędu do Spraw Kombatantów i Osób Represjonowanych, rozpoznając wniosek Michała K. o przyznanie uprawnień kombatanckich, na podstawie art. 4 ust. 1 pkt 1 lit. b, c oraz art. 22 ust. 1 ustawy z dnia 24 stycznia 1991 r. o kombatantach oraz niektórych osobach będących ofiarami represji wojennych i okresu powojennego (Dz. U. z 2002 r. Nr 42, poz. 371 z późn. zm.), decyzją z [...] 2004 r. Nr [...] odmówił wnioskodawcy przyznania uprawnień kombatanckich z tytułu pobytu w Obozie [...] w czerwcu-lipcu 1941 r. W uzasadnieniu decyzji wskazano, że wskazany obóz nie został wymieniony w rozporządzeniu Rady Ministrów z 20.09.2001 r. Nie można było zatem uznać, że wnioskodawca przebywał w miejscu odosobnienia, w których warunki pobytu nie różniły się od warunków w obozach koncentracyjnych, a osoby tam osadzone pozostawały w dyspozycji hitlerowskich władz bezpieczeństwa Michał K. wystąpił z wnioskiem o ponowne rozpatrzenie sprawy, wskazując na swoją trudną sytuację bytową oraz wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku z 09.06.2004 r. Ponownie rozpoznając sprawę, na podstawie art. 127 § 3 i 138 § 1 kpa w związku z art. 4 ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 24 stycznia 1991 r. o kombatantach oraz niektórych osobach będących ofiarami represji wojennych i okresu powojennego (Dz. U. z 2002 r. Nr 42, poz. 371 z późn. zm.) oraz przepisów rozporządzenia Prezesa Rady Ministrów w sprawie określania miejsc odosobnienia, w których były osadzone osoby narodowości polskiej lub obywatele polscy innych narodowości (Dz. U. z 2001 r. Nr 106, poz. 1154), organ administracyjny decyzją z [...] 2005 r. Nr [..] utrzymał w mocy poprzednią decyzję. W uzasadnieniu decyzji z [...] 2005 r. stwierdzono, że we wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy strona nie wskazała, aby w przedmiotowej sprawie zaistniały jakiekolwiek nowe okoliczności faktyczne i prawne uzasadniające uchylenie decyzji. Zgodnie z art. 4 ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 24 stycznia 1991 r. o kombatantach oraz niektórych osobach będących ofiarami represji wojennych i okresu powojennego, uprawnienia kombatanckie przysługują osobom, które podlegały represjom wojennym przebywając z przyczyn politycznych, narodowościowych, religijnych i rasowych w hitlerowskich więzieniach, obozach koncentracyjnych i ośrodkach zagłady (lit. a), w innych miejscach odosobnienia, w których warunki pobytu nie różniły się od warunków obozach koncentracyjnych (lit. b), w innych miejscach odosobnienia, w których pobyt dzieci do lat 14 miał charakter eksterminacyjny, a osoby tam osadzone pozostawały w dyspozycji hitlerowskich władz bezpieczeństwa (lit. c). Wskazany obóz [...] nie był obozem karnym lub wychowawczym, o których mowa w § 5 pkt 2 i pkt 3 rozporządzenia Prezesa Rady Ministrów z dnia 20 września 2001 r. w sprawie określenia miejsc odosobnienia, w których były osadzone osoby narodowości polskiej lub obywatele polscy innych narodowości (Dz. U. z 2001 r., Nr 106, poz. 1154). Obóz [...] nie został również wymieniony w § 6 w/wym. rozporządzenia, który wymienia inne miejsca odosobnienia określone w art. 4 ust. 1 pkt 1 lit. c ustawy, w których pobyt dzieci do lat 14 miał charakter eksterminacyjny, a osoby tam osadzone pozostawały w dyspozycji hitlerowskich władz bezpieczeństwa. Organ wydający decyzję nie jest uprawniony do czynienia samodzielnych ustaleń, czy przedmiotowy obóz spełnia charakter obozów wymienionych w art. 4 ustawy z dnia 24 stycznia 1991 r. o kombatantach. Uregulowanie delegacyjne wyklucza możliwość ustalania objętych nim okoliczności w drodze stosowania środków dowodowych przewidzianych przepisami kpa. Organ jest związany brzmieniem przepisów rozporządzenia co do charakteru obozów opisanych w art. 4 ustawy. Do sytuacji prawnej strony nie ma zatem zastosowania art. 4 ust. 1 pkt 1 ustawy o kombatantach oraz niektórych osobach będących ofiarami represji wojennych i okresu powojennego. Na powyższą decyzję skarżący złożył skargę przedstawiając (ponownie) niedogodności, udręczenia i krzywdy, których doznał przebywając we wskazanym obozie, przywołując jednocześnie (również ponownie) wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku. W odpowiedzi na skargę organ administracyjny wniósł o jej oddalenie, podtrzymując argumentację zawartą w obu decyzjach. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Na wstępie należy podkreślić, że badając zasadność skargi na decyzję administracyjną, sąd administracyjny bada wyłącznie jej zgodność z prawem, pomijając inne argumenty skargi. Badając więc wyłącznie legalność zaskarżonej decyzji należy stwierdzić, że skarga Michała Kamrowskiego jest oczywiście niesłuszna i chybiona, albowiem organ administracyjny wydając decyzję nie naruszył obowiązującego prawa, a w szczególności przepisów ustawy z dnia 24 stycznia 1991 r. o kombatantach oraz niektórych osobach będących ofiarami represji wojennych i okresu powojennego (Dz. U. z 2002 r. Nr 42, poz. 371 z późn. zm.) oraz rozporządzenia Prezesa Rady Ministrów z dnia 20 września 2001 r. w sprawie określenia miejsc odosobnienia, w których były osadzone osoby narodowości polskiej lub obywatele polscy innych narodowości (Dz. U. z 2001 r. Nr 106, poz. 1154). Zgodnie bowiem z treścią art. 4 ust. 1 pkt 1 ustawy o kombatantach oraz niektórych osobach będących ofiarami represji wojennych i okresu powojennego, uprawnienia kombatanckie przysługują osobom, które podlegały represjom wojennym przebywając z przyczyn politycznych, narodowościowych, religijnych i rasowych w hitlerowskich więzieniach, obozach koncentracyjnych i ośrodkach zagłady (lit. a), w innych miejscach odosobnienia, w których warunki pobytu nie różniły się od warunków w obozach koncentracyjnych, a osoby tam osadzone pozostawały w dyspozycji hitlerowskich władz bezpieczeństwa (lit. b), bądź też w innych miejscach odosobnienia, w których pobyt dzieci do lat 14 miał charakter eksterminacyjny, a osoby tam osadzone pozostawały w dyspozycji hitlerowskich władz bezpieczeństwa (lit. c). Obóz wskazany przez skarżącego nie był natomiast obozem karnym lub wychowawczym, o których mowa w § 5 pkt 2 i 3 rozporządzenia Prezesa Rady Ministrów z dnia 20 września 2001 r. w sprawie określenia miejsc odosobnienia, w których były osadzone osoby narodowości polskiej lub obywatele polscy innych narodowości (Dz. U. z 2001 r. Nr 106, poz. 1154). Obóz przesiedleńczy w T. nie został również wymieniony w § 6 w/w rozporządzenia, który wymienia inne miejsca odosobnienia określone w art. 4 ust. 1 pkt 1 lit. c ustawy, w których pobyt dzieci do lat 14 miał charakter eksterminacyjny, a osoby tam osadzone pozostawały w dyspozycji hitlerowskich władz bezpieczeństwa. Mimo, iż nie budzi wątpliwości fakt, że strona została wysiedlona z miejscowości G. w powiecie [...] i przebywała w obozie [...] od [...] 1941 r. do [...] 1941 r. i że oczywiste jest, że przebywała tamże w warunkach opisanych w skardze, to organ administracyjny kierując się przepisami prawa nie był uprawniony do czynienia samodzielnych ustaleń, czy przedmiotowy obóz spełnia charakter obozów wymienionych w art. 4. Chybione jest też powoływanie się na wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku z 09.06.2004 r. w sprawie II SA/Gd 160/02. Wyrok ten uchylał wprawdzie negatywne dla skarżącego decyzje, ale z zupełnie innego powodu. Wyrok ten został bowiem wydany już po wyroku Trybunału Konstytucyjnego z 15.04.2003 r., którym uznano określenie terminu do składania wniosków o przyznanie uprawnień kombatanckich zawarte w art. 22 ust. 3 ustawy o kombatantach za niezgodne z art. 2 i 32 Konstytucji RP. Podstawą zaś wcześniejszych, negatywnych dla skarżącego decyzji było przyjęcie, że skarżący złożył wniosek o przyznanie uprawnień kombatanckich po ustawowym terminie wynikającym z art. 22 ust. 3 ustawy o kombatantach, który upłynął z dniem 31 grudnia 1998 r. Skoro więc ponownie rozpoznając sprawę organ administracyjny nie naruszył prawa, to zgodnie z art. 151 ustawy z 30.08.2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 z późn. zm.) należało orzec jak wyżej.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 17.07.2026. · Źródło