II SA/Bd 434/10

WyrokWSA w Bydgoszczy2010-07-13

Skład orzekający: Grażyna Malinowska-Wasik, Wojciech Jarzembski, Małgorzata Włodarska

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy organ nadzoru budowlanego prawidłowo wymierzył karę pieniężną za użytkowanie budynku mieszkalnego bez wymaganego pozwolenia na użytkowanie, w sytuacji gdy wcześniej wydano decyzję odmawiającą wydania takiego pozwolenia, a skarżący nie wnieśli od niej odwołania?
Ratio decidendi
Organ nadzoru budowlanego prawidłowo wymierzył karę pieniężną za użytkowanie budynku bez wymaganego pozwolenia, ponieważ skarżący rozpoczęli użytkowanie obiektu pomimo ostatecznej decyzji odmawiającej wydania pozwolenia na użytkowanie, a wysokość kary została obliczona zgodnie z przepisami Prawa budowlanego, nie pozostawiając organowi luzu decyzyjnego.
Stan faktyczny
Skarżący zostali ukarani karą pieniężną w wysokości 10 000 zł za nielegalne użytkowanie budynku mieszkalnego jednorodzinnego. Wcześniej organ odmówił wydania pozwolenia na użytkowanie, a skarżący nie wnieśli odwołania od tej decyzji. Następnie skarżący przystąpili do użytkowania budynku, co zostało stwierdzone podczas kontroli. Skarżący zarzucili naruszenie przepisów Kpa oraz Prawa budowlanego, kwestionując zasadność kary i jej wysokość.
Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.

Pełny tekst orzeczenia

13 lipca 2010r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Grażyna Malinowska-Wasik Sędziowie WSA: Sędzia WSA Wojciech Jarzembski (spr.) Sędzia WSA Małgorzata Włodarska Protokolant Jakub Jagodziński po rozpoznaniu w Wydziale II na rozprawie w dniu 13 lipca 2010r. sprawy ze skargi B.P. i K.P. na postanowienie [...] Inspektora Nadzoru Budowlanego w [...] z dnia [...] marca 2010r. nr [...] w przedmiocie wymierzenia kary z tytułu nielegalnego użytkowania budynku mieszkalnego oddala skargę. II SA/Bd 434/10 Uzasadnienie Postanowieniem z dnia [...] [...] Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w T., na podstawie art. 57 ust. 7 w zw. z art. 59 f ust. 1 i art. 59 g ust. 1 oraz art. 83 ust. 1 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane (Dz. U. z 2006 r., Nr 156, poz. 1118 z późn. zm.) w zw. z art. 123 Kpa wymierzył B. i K. P. karę z tytułu nielegalnego użytkowania budynku mieszkalnego jednorodzinnego zlokalizowanego na działce o nr geod. [...], w miejscowości K., ul. W. [...], w wysokości 10 000 zł. Składając odwołanie B. i K. P. stwierdzili, że zostali niesłusznie ukarani i zastosowano wobec nich zbyt rygorystyczne przepisy. [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w B. postanowieniem z 24 [...][...] na podstawie art. 123 w zw. z art. 144 i art. 138 § 1 pkt 1 Kpa i art. 57 ust. 7, art. 59 f ust. 1 art. 59 g ust. 1 i art. 81 ust. 1 pkt 2 w zw. z art. 83 ust. 2 ww. ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. utrzymał w mocy ww. postanowienie wskazując, że przystąpienie do użytkowania bez wymaganego prawem zgłoszenia i decyzji o pozwoleniu na użytkowanie musiało skutkować wydaniem zaskarżonego postanowienia i że skarżący nie wnieśli odwołania od ostatecznej decyzji z 1 lipca 2009 r. odmawiającej pozwolenia na użytkowanie. Składając skargę skarżący zarzucili naruszenie art. 77 § 1 i 4, art. 80, art. 105 § 1 Kpa oraz art. 54 i art. 59 ust. 2 i 3 ww. ustawy z dnia 7 lipca 1994 r., wnosząc o uchylenie zaskarżonego postanowienia oraz o zasądzenie kosztów postępowania wg norm przepisanych. Odpowiadając na skargę odwołując się do uzasadnienia swego postanowienia organ wniósł o oddalenie skargi. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy zważył, co następuje: Stosownie do art. 1 ust. 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 z późn. zm.) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności organów administracji publicznej. Kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Oznacza to, iż zadaniem sądu administracyjnego jest zbadanie zgodności zaskarżonej decyzji z przepisami zarówno prawa materialnego jak i procesowego w odniesieniu do stanu faktycznego istniejącego w chwili wydania zaskarżonej decyzji. Odnosząc to do niniejszej sprawy należy stwierdzić, że zadaniem Sądu było zbadanie zgodności zaskarżonej decyzji przede wszystkim z przepisami ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. – Kodeks postępowania administracyjnego (dalej w skrócie: Kpa) oraz zgodności z przepisami ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. – Prawo budowlane (tekst jednolity Dz. U. z 2006 r., Nr 156, poz. 1118 z późn. zm. dalej w skrócie: Prawo budowlane). Zgodnie z przepisem art. 133 § 1 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) Sąd wydaje wyrok po zamknięciu rozprawy na podstawie akt sprawy. Z akt sprawy tymczasem wynika, że skarżący przystąpili do budowy jednorodzinnego budynku mieszkalnego z garażem wbudowanym, w oparciu o decyzję ostateczną Starosty T. z dnia [...] znak: [...]. Decyzją tą zatwierdzono projekt budowlany i udzielono pozwolenie na budowę oraz - co należy podkreślić w kontekście zarzutów podniesionych na rozprawie określono kategorię obiektu. Z akt wynika także, że pismem z dnia [...] skarżący zawiadomili powiatowy organ nadzoru budowlanego o zakończeniu budowy i wnioskowali o udzielenie pozwolenia na użytkowanie. W oparciu o złożony wniosek, Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w T. dokonał w dniu [...] kontroli obowiązkowej, która wykazała między innymi, że nie wszystkie roboty budowlane, objęte pozwoleniem na budowę zostały wykonane. Z akt wynika także, że decyzją nr [...] z dnia [...] Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w T. odmówił wydania pozwolenia na użytkowanie budynku mieszkalnego jednorodzinnego zlokalizowanym w m. Kopanino na działce nr [...]. Skarżący otrzymali powyższą decyzję i nie wnieśli odwołania, wobec czego stała się ona ostateczna. Z akt wynika również, że w dniu [...] do Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w T. wpłynęło pismo informujące o przystąpieniu przez B. i K. P. do użytkowania: budynku mieszkalnego jednorodzinnego zlokalizowanego w miejscowości K. gm. L. na działce o nr geodezyjnym [...]. W związku z powyższym dnia [...] przeprowadzona została przez pracowników Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w T. kontrola. Z czynności kontrolnych spisany został protokół. Wynika z niego, że stwierdzono użytkowanie obiektu bez uzyskania decyzji o pozwoleniu na użytkowanie. Kontrolowane pomieszczenia budynku były umeblowane, wyposażone w sprzęt niezbędny do prawidłowego funkcjonowania, w tym wyposażenie kuchenne i łazienkowe. Inwestorzy B. i K. P. podczas kontroli potwierdzili, że użytkują przedmiotowy budynek mieszkalny od miesiąca lipca 2009 r. Jest więc oczywiste, że skarżący przystąpili do użytkowania obiektu wbrew odmownej decyzji powołanego do rozstrzygnięcia w tej sprawie organu. Z przepisów Prawa budowlanego wynika natomiast w sposób jednoznaczny, że użytkowanie wzniesionego obiektu budowlanego dopuszczalne jest dopiero po wydaniu pozwolenia na użytkowanie. Jest zaś poza sporem, że skarżący takiego pozwolenia nie posiadali: wprost przeciwnie: skarżący posiadali decyzję odmowną! Pozbawione jest więc znaczenia prawnego tłumaczenie, że organ nie wniósł sprzeciwu wobec ich pierwszego zgłoszenia. Zauważyć bowiem należy, że skarżący wycofali je a postępowanie toczyło się z ich nowego, drugiego zgłoszenia złożonego w dniu [...]. I właśnie to postępowanie zostało zakończone decyzją odmowną z dnia [...], którą – co istotne - skarżący nie zaskarżyli. Skarżący mając więc świadomość odmowy wydania pozwolenia przystąpili do użytkowania wniesionego obiektu. W tej sytuacji organ był uprawniony, a nawet wręcz zobowiązany do podjęcia stosownych działań, finałem których było postanowienie, w którym w oparciu o prawidłowo wskazane przepisy wymierzono karę pieniężną w kwocie 10.000 zł, utrzymane w mocy zaskarżonym postanowieniem. Chybione są także podniesione na rozprawie przez pełnomocnika skarżących zarzuty dotyczące wielkości orzeczonej kary, wywodzącego na rozprawie, że wymierzając karę " nie zachowano zasady proporcjonalności." W związku z tym należy zauważyć, że według przepisów Prawa budowlanego wielkość kary za przystąpienie do użytkowania obiektu budowlanego bez uzyskania ostatecznej decyzji o pozwoleniu na użytkowanie, organu nadzoru budowlanego jest wyliczana w oparciu o zasady wskazane w przepisie art. 59f w związku z art. 57 ust. 7 Prawa budowlanego. Według tych przepisów do wyliczenia wysokości kwoty kary stosuje się iloczyn stawki opłaty (s), współczynnika kategorii (k) i współczynnik powierzchni obiektu budowlanego (w), przy czym stawka opłaty podlega dziesięciokrotnemu podwyższeniu zgodnie z przepisem art. 57 ust. 7 ustawy Prawo budowlane tzn. wysokość opłaty wynosi = s x k x w x 10. Stawka opłaty (s) stosownie do przepisu z art. 59 f ust. 2 Prawa budowlanego wynosi 500 zł. Współczynnik kategorii obiektu (k) oraz współczynnik właściwy dla wielkości obiektu (w) określa załącznik do ustawy Prawo budowlane. Dla kategorii I – budynki mieszkalne jednorodzinne współczynnik wynosi k = 2 i odpowiednio współczynnik powierzchni (w) dla przedmiotowego obiektu wynosi = 1,0. W tej sytuacji kara z tytułu nielegalnego użytkowania budynku mieszkalnego jednorodzinnego będzie wynosić 500 zł x 2 x 1,0 x 10 = 10 000 zł. Tak więc organ ustalając wysokość kary w myśl tych przepisów nie ma żadnego luzu decyzyjnego, nie jest to pozostawienie dowolnemu uznaniu organu, lecz jest ściśle, precyzyjnie określone przez ustawodawcę i orzekając karę w kwocie 10.000 zł organ nie naruszył obowiązującego prawa. Reasumując należy stwierdzić, że wydając zaskarżone postanowienie organ nie naruszył obowiązującego prawa i dlatego wobec braku przesłanek z art. 145 § 1 ust. 1 i 2 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi na podstawie art. 151 tej ustawy skargę oddalono.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 20.07.2026. · Źródło