II SA/Bd 442/12

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy w składzie następującym: Przewodniczący: sędzia WSA Anna Klotz Sędziowie: sędzia WSA Elżbieta Piechowiak sędzia WSA Jarosław Wichrowski (spr.) Protokolant Paweł Staniszewski po rozpoznaniu w Wydziale II na rozprawie w dniu [...] czerwca 2012 r. sprawy ze skargi A. H. na decyzję Wojewody [...] z dnia [...] marca 2012 r. nr [...] w przedmiocie statusu bezrobotnego oddala skargę. Decyzją Nr [...] z dnia [...] lutego 2012 r., na podstawie art. 151 § 1 pkt 2 i art. 145 § 1 pkt 5 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (t.j. Dz.U. z 2000 r. Nr 98, poz.1071 z późn. zm.) po wznowieniu postępowania postanowieniem z dnia [...] stycznia 2012 r., Starosta [...] uchylił swoją decyzję nr [...] z dnia [...] kwietnia 2011 r. dotyczącą uznania A. H. z dniem [...] kwietnia 2011 r. za osobę bezrobotną oraz przyznania prawa do zasiłku od dnia [...] kwietnia 2011 r. Jednocześnie orzeczono o odmowie uznania A. H. za osobę bezrobotną z dniem [...] kwietnia 2011 r. oraz przyznania prawa do zasiłku od dnia [...] kwietnia 2011 r. W uzasadnieniu decyzji organ wskazał, iż A. H. zarejestrowała się w Powiatowym Urzędzie Pracy w [...] w dniu [...] kwietnia 2011 r. Decyzją Starosty [...] orzeczono wówczas o uznaniu jej za osobę bezrobotną z dniem [...] kwietnia 2011 r. oraz przyznaniu prawa do zasiłku od dnia [...] kwietnia 2011 r. W dniu [...] grudnia 2011 r. A. H. poinformowała o rozpoczęciu od dnia [...] grudnia 2011 r. działalności gospodarczej. Zainteresowana przedłożyła zaświadczenie z dnia [...] listopada 2011 r. wystawione przez Prezydenta Miasta [...] znak [...] o dokonaniu zmiany wpisu do ewidencji działalności gospodarczej. Dokument ten wskazywał, że od dnia [...] listopada 2003 r. posiada aktualny wpis do ewidencji działalności gospodarczej, a w dniu [...] listopada 2011 r. zgłosiła zmiany dotyczące oznaczenia przedsiębiorcy, adresu i miejsca wykonywania działalności oraz określenia jej przedmiotu. W dniu [...] grudnia 2011 r. złożyła oświadczenie, z którego wynikało, iż miała zarejestrowaną działalność gospodarczą od dnia [...] listopada 2003 r., którą zawiesiła w Urzędzie Skarbowym, natomiast w ewidencji działalności gospodarczej Urzędu Miasta zawieszenia nie zgłosiła. Ponadto, z zaświadczenia z Urzędu Skarbowego w [...] z dnia [...] grudnia 2011 r. wynikało, że A. H. figuruje w rejestrze podatników prowadzących działalność gospodarczą opodatkowaną na zasadach ogólnych od dnia [...] grudnia 2003 r. do nadal. Z dniem [...] grudnia 2003 r. zgłosiła w Urzędzie Skarbowym zawieszenie działalności (kserokopia podania z dnia [...] grudnia 2003 r. złożonego w Urzędzie Skarbowym). Zgromadzone w sprawie dokumenty wskazywały zatem, że w dniu rejestracji w Powiatowym Urzędzie Pracy, tj. [...] kwietnia 2011 r., posiadała wpis do ewidencji działalności gospodarczej, która została zawieszona wyłącznie w Urzędzie Skarbowym. W tym stanie rzeczy powstały wątpliwości co do uznania w/w z dniem [...] kwietnia 2011 r. za osobę bezrobotną oraz przyznania prawa do zasiłku od dnia [...] kwietnia 2011 r. Mając powyższe na uwadze postanowieniem z dnia [...] stycznia 2012 r. wznowiono postępowanie w przedmiotowej sprawie. W związku z powyższym ustalono, że A. H. nie spełniała wymogów ustawy z dnia 20 kwietnia 2004 r. o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy (Dz.U. z 2008 r. Nr 69, poz. 415 ze zm., dalej: ustawa o promocji zatrudnienia), aby uzyskać w dniu [...] kwietnia 2011 r. status osoby bezrobotnej oraz prawo do zasiłku od dnia [...] kwietnia 2011 r. Pismem z dnia [...] lutego 2012 r. skarżąca wniosła do Wojewody [...] odwołanie od powyższej decyzji. Strona wskazała, że miała zarejestrowaną działalność gospodarczą, jednakże natychmiast po jej zarejestrowaniu zawieszoną. Ponadto nadmieniła, że w zeznaniach podatkowych za lata 2003-2010 nie wykazywała dochodów związanych z w/w działalnością. Jak dalej argumentowała strona, właściwa w jej sprawie ustawa o działalności gospodarczej, w brzmieniu na dzień zawieszenia działalności, nie nakładała na nią obowiązku zgłoszenia informacji o zawieszeniu działalności gospodarczej organowi prowadzącemu ewidencję. Przepis nakazujący takie zgłoszenie wszedł w życie dopiero w marcu 2009 r. Skarżąca zarzuciła organowi również zastosowanie ustawy o promocji zatrudnienia, która jej zdaniem nie jest właściwa w stanie faktycznym odnoszącym się do jej osoby. Podniosła, że organ rozstrzygając w przedmiotowej sprawie powinien zastosować ustawę z dnia 14 grudnia 1994 r. o zatrudnieniu i bezrobociu (Dz. U. z 1995 r. Nr 1, poz. 1), której przepisy nie nakazują zgłoszenia do ewidencji działalności gospodarczej informacji o zawieszeniu działalności gospodarczej, by być uznanym za osobę bezrobotną. Obowiązek taki, według skarżącej, ciążył na niej tylko w stosunku do urzędu skarbowego. Organ odwoławczy decyzją z dnia [...] marca 2012 r., Nr [...] utrzymał w mocy decyzję organu I instancji. W uzasadnieniu decyzji organ wskazał, że nie neguje, iż zainteresowana pomimo posiadania wpisu do ewidencji działalności gospodarczej nie prowadziła jej. W tym stanie rzeczy nie zachodziła bowiem w ogóle przesłanka do zbadania, czy działalność taka rzeczywiście była lub jest prowadzona. Znaczącym jest natomiast, że skarżąca w dniu rejestracji jako bezrobotna została zapoznana z treścią obowiązujących przepisów dotyczących statusu osób bezrobotnych. W karcie rejestracyjnej bezrobotnego z dnia [...] kwietnia 2011 r. oświadczyła, że nie prowadzi pozarolniczej działalności gospodarczej i jej nie zawiesiła, co potwierdziła własnoręcznym podpisem. Dalej organ wywodził, że rzeczywiście dopiero ustawa z dnia 10 lipca 2008 r. o zmianie ustawy o swobodzie działalności gospodarczej oraz o zmianie niektórych innych ustaw (Dz. U. Nr 141, poz. 888) określiła, iż "Przedsiębiorca niezatrudniający pracowników może zawiesić wykonywanie działalności gospodarczej na okres od 1 miesiąca do 24 miesięcy" (art. 14a ust. 1 Ustawy z dnia 2 lipca 2004 r. o swobodzie działalności gospodarczej - t.j. Dz.U. z 2010 r. Nr 220, poz. 1447). Niemniej jednak przepis ten nie ma odniesienia do zapisu w ustawie o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy. Skarżąca rejestracji jako bezrobotny dokonywała w dniu [...] kwietnia 2011 r., a w dniu tym przepis art. 2 ust. 1 pkt 2 lit. f ustawy o promocji zatrudnienia, stanowiący materialno-prawną podstawę rozpoznania przedmiotowego zagadnienia, wskazywał, że bezrobotnym jest osoba niezatrudniona i niewykonująca innej pracy zarobkowej, zdolna i gotowa do podjęcia zatrudnienia w pełnym wymiarze czasu pracy obowiązującym w danym zawodzie lub służbie albo innej pracy zarobkowej (...), jeżeli nie złożyła wniosku o wpis do ewidencji działalności gospodarczej albo po złożeniu wniosku o wpis: – zgłosiła do ewidencji działalności gospodarczej wniosek o zawieszenie wykonywania działalności gospodarczej i okres zawieszenia jeszcze nie upłynął, albo – nie upłynął jeszcze okres do określonego we wniosku o wpis do ewidencji działalności gospodarczej, dnia podjęcia działalności gospodarczej. Ponadto organ nadmienił, że zainteresowana pod odpowiedzialnością karną złożyła niezgodne z prawdą oświadczenie w części dotyczącej zawieszenia działalności gospodarczej. Mając na uwadze powyższe organ odwoławczy uznał, że zasadnym było wznowienie przez Starostę [...] postępowania w przedmiocie decyzji ostatecznej z dnia [...] kwietnia 2011 r. i orzeczenie o uchyleniu tej decyzji oraz w dalszej kolejności odmówienie zainteresowanej uznania jej za osobę bezrobotną, a także przyznania jej prawa do zasiłku. W skierowanej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego skardze na powyższą decyzję organu odwoławczego, skarżąca powtórzyła zarzuty odwołania od decyzji organu I instancji oraz argumentację w nim zawartą, wnosząc o uchylenie w całości zaskarżonej decyzji i poprzedzającej ją decyzji Starosty [...]. Organ odwoławczy w odpowiedzi na skargę wniósł o jej oddalenie podtrzymując swoje stanowisko w sprawie oraz argumentację zawartą w zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Stosownie do art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. Nr 153, poz. 1269, ze zm.) sąd administracyjny kontroluje legalność zaskarżonego rozstrzygnięcia administracyjnego, czyli jego zgodność z powszechnie obowiązującymi przepisami prawa materialnego i procesowego. Jednocześnie zgodnie z art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jednolity Dz. U. z 2012 r., poz. 270), zwanej dalej p.p.s.a., sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Zaskarżona decyzja (postanowienie) może być uchylona tylko wówczas, gdy sąd stwierdzi naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy lub naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego albo inne naruszenie prawa procesowego, które mogło mieć wpływ na rozstrzygnięcie (art. 145 § 1 pkt 1 p.p.s.a.). W wyniku przeprowadzenia kontroli zaskarżonej decyzji pod względem zgodności z prawem Sąd stwierdził, że przy jej wydaniu nie zostały naruszone przepisy prawa materialnego ani też przepisy postępowania administracyjnego. Na wstępie należy wskazać, że osoba, która uzyskała wpis do ewidencji działalności gospodarczej, może być pozbawiona statusu bezrobotnego w wyniku wznowienia postępowania z tego powodu, że jest wpisana do ewidencji działalności gospodarczej. Jeżeli więc z różnych przyczyn organ zatrudnienia dopiero w późniejszym czasie uzyska dowody - będące podstawą wznowienia - że dana osoba uzyskała wpis do ewidencji działalności gospodarczej, to w wyniku wznowienia postępowania może pozbawić taką osobę statusu bezrobotnego. Przy czym w sprawie rozpoznawanej w wyniku wznowienia postępowania należy stosować przepisy obowiązujące w dacie wydania decyzji objętej wznowieniem. Organy sytuację skarżącej powinny zatem oceniać zgodnie z przepisami obowiązującymi w dacie złożenia przez nią wniosku o przyznanie statusu osoby bezrobotnej (por. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 27 lipca 2010 r., sygn. akt I OSK 529/10). Ponieważ skarżąca złożyła wniosek o zarejestrowanie jej jako osoby bezrobotnej w kwietniu 2011 r., właściwą dla rozstrzygania w przedmiotowej sprawie podstawą prawną był art. 2 ust. 2 lit. f ustawy o promocji zatrudnienia, w brzmieniu obowiązującym od dnia 1 lutego 2011 r. mówiący, że za bezrobotną może być uznana osoba, która nie złożyła wniosku o wpis do ewidencji działalności gospodarczej albo po złożeniu wniosku o wpis: – zgłosiła do ewidencji działalności gospodarczej wniosek o zawieszenie wykonywania działalności gospodarczej i okres zawieszenia jeszcze nie upłynął, albo – nie upłynął jeszcze okres do, określonego we wniosku o wpis do ewidencji działalności gospodarczej, dnia podjęcia działalności gospodarczej. W odniesieniu do powyższego, za nieuzasadniony należy uznać zarzut strony w przedmiocie zastosowania przez organ niewłaściwych czasowo przepisów. Dla prawidłowego doboru podstawy prawnej do rozstrzygnięcia w niniejszej sprawie nie ma bowiem znaczenia data podjęcia przez skarżącą działalności gospodarczej, ale data złożenia wniosku o uznanie jej jako osoby bezrobotnej, niewątpliwie zatem nie można było zastosować przepisów ustawy z dnia 14 grudnia 1994 r. o zatrudnieniu i przeciwdziałaniu bezrobociu (Dz. U. z 2003 r. Nr 58, poz. 514, z późn. zm.), która utraciła moc z dniem 1 czerwca 2004 r. W świetle w/w przepisu art. 2 ust. 1 pkt 2 lit. f ustawy o promocji zatrudnienia nieistotne jest również to, że skarżąca nie prowadziła faktycznie działalności gospodarczej. Przesądzający natomiast jest fakt, że w/w działalność gospodarcza nie została przed złożeniem wniosku o uznanie za bezrobotną zawieszona lub wyrejestrowana. Skarżąca podniosła, że pismem skierowanym dnia [...] grudnia 2003 r. do Urzędu Skarbowego w [...] poinformowała o zawieszeniu działalności gospodarczej. Informacja taka nie jest jednak wiążąca dla organu rozstrzygającego o przyznaniu statusu osoby bezrobotnej, gdyż jedynie zgłoszenie takiego zawieszenia do organu właściwego do prowadzenia takiej ewidencji (tj. Centralnej Ewidencji i Informacji o Działalności Gospodarczej) może być uznane za skuteczne. Problematykę wspomnianej ewidencji ustawodawca uregulował w Rozdziale 3 ustawy o swobodzie działalności gospodarczej. Ewidencję prowadzi w systemie teleinformatycznym minister właściwy do spraw gospodarki (art. 23 ust. 2 wspomnianej ustawy). Przedsiębiorca zawieszający albo wznawiający wykonywanie działalności gospodarczej składa wniosek o zmianę wpisu. Wnioski o wprowadzenie zmian do ewidencji należy składać za pośrednictwem formularza elektronicznego dostępnego na stronie internetowej bądź na formularzu zgodnym z formularzem elektronicznym, w wybranym przez przedsiębiorcę urzędzie gminy – osobiście lub listem poleconym (art. 32 ust. 1 w zw. z art. 26 ust. 1, 2). Nie ulega zatem wątpliwości, że zawieszenia działalności gospodarczej, o jakim mówi ustawa o promocji zatrudnienia oraz ustawa o swobodzie działalności gospodarczej, skarżąca nie dokonała, a zgłoszenie złożone do urzędu skarbowego nie może odnieść żadnego skutku w niniejszej sprawie. Należy zauważyć, że już na gruncie art. 2 ust. 1 pkt 2 lit f ustawy o promocji zatrudnienia w wersji obowiązującej przed dniem 1 lutego 2011 r. wyrażano pogląd, iż samo sformułowanie art. 2 ust. 1 pkt 2 lit. f cyt. ustawy wskazuje, że osoba, która uzyskała wpis do ewidencji działalności gospodarczej, musi wykazać nie tylko to, że nie podjęła tej działalności, ale także to, że działalności tej nie podjęła do dnia jej wyrejestrowania, co oznacza, iż wykazanie tych okoliczności jest związane z wykreśleniem wpisu z ewidencji. Tak więc, mając niewyrejestrowaną działalność gospodarczą, strona skarżąca nie może utrzymać statusu bezrobotnego nawet w sytuacji faktycznego niewykonywania pozarolniczej działalności gospodarczej. Przy czym zmiana treści przepisu art. 2 ust. 1 pkt 2 lit. f cyt. ustawy nie ma znaczenia dla rozstrzygnięcia, albowiem z akt sprawy wynika, że strona skarżąca nie spełniała przesłanek określonych zarówno w poprzednio obowiązującej, jak i aktualnie obowiązującej treści przepisu. Bezspornie bowiem ustalono, że w okresie posiadania tego wpisu strona nie składała wniosku o zawieszenie wykonywania działalności objętej wpisem (vide wyrok WSA w Gliwicach z dnia 31 stycznia 2012 r., IV SA/GL 477/11). Zgodzić się zatem należy z tym, że treść analizowanego przepisu zarówno przed jak i po jego zmianie, w przedmiotowej sprawie musi być odczytywana w powyższy sposób i dla oceny niniejszej sprawy nie ma ona większego znaczenia. Dlatego też w pełni należy podzielić już wypracowane w tym zakresie orzecznictwo sądów administracyjnych (por. m.in. wyrok NSA z dnia 27 lipca 2010 r., I OSK 528/10, LEX nr 745254, w którym stwierdzono, że sam fakt posiadania wpisu do ewidencji działalności gospodarczej, bez względu na to, czy działalność ta jest prowadzona (nawet w sytuacji niepodlegania obowiązkowi ubezpieczenia społecznego), stanowi przesłankę uzasadniającą pozbawienie takiej osoby statusu bezrobotnego). Mając na uwadze powyższe z uwagi na bezzasadność skargi należało na podstawie art. 151 p.p.s.a. orzec jak w sentencji wyroku.